III KO 72/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku sądu rejonowego o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi, uznając, że wewnętrzne problemy organizacyjne sądu nie stanowią podstawy do zastosowania tego nadzwyczajnego trybu.
Sąd Rejonowy w Rzeszowie wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej K.B. innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na problemy organizacyjne i prawne związane z rzekomym nierespektowaniem uchwał KRS i naruszaniem Prawa o ustroju sądów powszechnych przez kierownictwo sądu. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że dobro wymiaru sprawiedliwości, jako podstawa do przekazania sprawy, odnosi się do sytuacji realnie zagrażających bezstronności sądu, a wewnętrzne spory administracyjne nie są wystarczającą przesłanką.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w Rzeszowie o przekazanie sprawy karnej K.B. innemu sądowi równorzędnemu, złożony na podstawie art. 37 k.p.k. Sąd Rejonowy uzasadniał wniosek problemami organizacyjnymi i prawnymi, w tym rzekomym nierespektowaniem uchwał Krajowej Rady Sądownictwa oraz naruszaniem przepisów Prawa o ustroju sądów powszechnych przez kierownictwo sądu, co miało wpływać na sytuację sędziego referenta. Sąd Najwyższy oddalił wniosek, podkreślając wyjątkowy charakter instytucji przekazania sprawy i jej zastosowanie jedynie w sytuacjach realnie zagrażających bezstronności sądu lub budzących uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu orzekania. Sąd Najwyższy zaznaczył, że nie jest organem właściwym do rozstrzygania sporów kompetencyjnych czy personalnych wewnątrz sądów ani do sprawowania nadzoru administracyjnego. Wskazał, że problemy dotyczące podziału czynności czy obsady wydziałów powinny być rozwiązywane w ramach instrumentów przewidzianych w Prawie o ustroju sądów powszechnych. Podkreślono, że sytuacja zawodowa sędziego nie może być utożsamiana z brakiem warunków do sprawiedliwego osądzenia oskarżonego, a wewnętrzne spory w sądzie nie mogą wpływać na stabilność właściwości miejscowej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, wewnętrzne problemy organizacyjne i administracyjne sądu rejonowego nie stanowią wystarczającej podstawy do przekazania sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k.
Uzasadnienie
Instytucja przekazania sprawy na podstawie art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i odnosi się do sytuacji realnie zagrażających bezstronności sądu lub budzących uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu orzekania. Sąd Najwyższy nie jest organem właściwym do rozstrzygania sporów kompetencyjnych czy personalnych wewnątrz sądów ani do sprawowania nadzoru administracyjnego. Problemy organizacyjne powinny być rozwiązywane w ramach przewidzianych w Prawie o ustroju sądów powszechnych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględniono wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K.B. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i odnosi się do sytuacji, w których lokalne uwarunkowania, silne emocje społeczne lub inne czynniki zewnętrzne mogłyby realnie zagrozić bezstronności sądu lub wywołać w opinii publicznej uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu orzekania.
Pomocnicze
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Przywołany jako zasada konstytucyjna, od której art. 37 k.p.k. stanowi odstępstwo.
u.s.p. art. 22a § § 6
Ustawa Prawo o ustroju sądów powszechnych
Wspomniany jako przepis naruszany przez kierownictwo sądu, ale nie będący podstawą do przekazania sprawy.
k.k. art. 209 § § 1a
Kodeks karny
Przepis określający czyn, za który oskarżony jest sądzony.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wniosek o przekazanie sprawy nie spełnia przesłanek z art. 37 k.p.k. Problemy organizacyjne sądu nie zagrażają bezpośrednio bezstronności w konkretnej sprawie. Sąd Najwyższy nie jest organem właściwym do rozstrzygania sporów administracyjnych wewnątrz sądów. Rozwiązywanie problemów organizacyjnych powinno odbywać się w ramach Prawa o ustroju sądów powszechnych.
Odrzucone argumenty
Sytuacja organizacyjna i prawna w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie, w tym rzekome nierespektowanie uchwał KRS i naruszanie art. 22a § 6 u.s.p., uzasadnia przekazanie sprawy dla dobra wymiaru sprawiedliwości.
Godne uwagi sformułowania
Instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. ... ma charakter wyjątkowy i jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy ... nie może podlegać wykładni rozszerzającej. Pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości odnosi się przede wszystkim do sytuacji, w których lokalne uwarunkowania, silne emocje społeczne lub inne czynniki zewnętrzne mogłyby realnie zagrozić bezstronności sądu lub wywołać w opinii publicznej uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu orzekania. Sąd Najwyższy nie jest organem powołanym do rozstrzygania sporów kompetencyjnych czy personalnych wewnątrz jednostek wymiaru sprawiedliwości, ani nie może przejmować roli nadzoru administracyjnego nad działalnością prezesów sądów. Wewnętrzne spory w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie nie mogą rzutować na stabilność właściwości miejscowej w taki sposób, by czynić z Sądu Najwyższego arbitra w kwestiach organizacji pracy sądu.
Skład orzekający
Włodzimierz Wróbel
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie odmowy przekazania sprawy karnej innemu sądowi ze względu na problemy organizacyjne sądu, podkreślenie wyjątkowości art. 37 k.p.k. i roli SN."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy i nie stanowi ogólnej wykładni przepisów o organizacji sądów.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii ustrojowych i organizacyjnych sądownictwa, a także relacji między różnymi instancjami i organami (Sąd Najwyższy, sądy rejonowe, KRS). Pokazuje ograniczenia w stosowaniu nadzwyczajnych środków procesowych.
“Sąd Najwyższy: Wewnętrzne spory w sądzie nie usprawiedliwiają przekazania sprawy karnej.”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III KO 72/26 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel w sprawie K.B. po rozpoznaniu wniosku Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 23 grudnia 2025 r., sygn. akt II K 1193/24, o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Postanowieniem z dnia 23 grudnia 2025 r. Sąd Rejonowy w Rzeszowie (sygn. akt II K 1193/24) wystąpił do Sądu Najwyższego w trybie art. 37 k.p.k. z wnioskiem o przekazanie sprawy K.B., oskarżonego o czyn z art. 209 § 1a k.k.., innemu sądowi równorzędnemu. W uzasadnieniu wniosku wskazano na sytuację organizacyjną i prawną zaistniałą w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie, wynikającą z rzekomego nierespektowania przez kierownictwo tego sądu uchwał Krajowej Rady Sądownictwa nr […]/2025 oraz nr […]2025, a także naruszania art. 22a § 6 u.s.p. Sędzia referent X.Y. podniósł, że mimo uwzględnienia przez KRS jego odwołania od podziału czynności i zwolnienia go z obowiązku orzekania w Wydziale Karnym, jest on zmuszany do rozpoznawania spraw karnych na podstawie zarządzeń prezesa sądu. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w Rzeszowie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k., pozwalająca na przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, ma charakter wyjątkowy i jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), nie może podlegać wykładni rozszerzającej. Sąd Najwyższy wielokrotnie podkreślał w swoim orzecznictwie, że pojęcie dobra wymiaru sprawiedliwości odnosi się przede wszystkim do sytuacji, w których lokalne uwarunkowania, silne emocje społeczne lub inne czynniki zewnętrzne mogłyby realnie zagrozić bezstronności sądu lub wywołać w opinii publicznej uzasadnione wątpliwości co do obiektywizmu orzekania. Przedstawiona we wniosku argumentacja, choć obrazuje problem o charakterze ustrojowo-administracyjnym w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie, nie stanowi podstawy do zastosowania nadzwyczajnego trybu z art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy nie jest organem powołanym do rozstrzygania sporów kompetencyjnych czy personalnych wewnątrz jednostek wymiaru sprawiedliwości, ani nie może przejmować roli nadzoru administracyjnego nad działalnością prezesów sądów. Rozwiązywanie problemów dotyczących podziału czynności, obsady wydziałów czy respektowania uchwał organów samorządu sędziowskiego winno odbywać się przy wykorzystaniu instrumentów przewidzianych w ustawie – Prawo o ustroju sądów powszechnych, a nie poprzez przenoszenie spraw karnych poszczególnych oskarżonych do innych okręgów sądowych. Należy podkreślić, że sytuacja zawodowa sędziego referenta, nawet jeśli wiąże się z subiektywnym poczuciem wadliwości procedur administracyjnych, nie może być utożsamiana z brakiem warunków do sprawiedliwego osądzenia konkretnej osoby oskarżonej o przestępstwo. Oskarżony ma prawo do rozpoznania jego sprawy przez sąd właściwy według miejsca popełnienia czynu, a wewnętrzne spory w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie nie mogą rzutować na stabilność właściwości miejscowej w taki sposób, by czynić z Sądu Najwyższego arbitra w kwestiach organizacji pracy sądu. Wobec powyższego, uznając, że nie zaistniały przesłanki wskazujące, iż pozostawienie sprawy w Sądzie Rejonowym w Rzeszowie sprzeciwia się dobru wymiaru sprawiedliwości w rozumieniu przepisów procedury karnej, należało orzec jak w sentencji. [WB] [a.ł]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI