III KO 65/15

Sąd Najwyższy2015-07-29
SAOSKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wyrok łącznywznowienie postępowaniasędziawyłączenie sędziegokodeks postępowania karnegoSąd Najwyższyorzecznictwo karne

Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie o wydanie wyroku łącznego, uznając, że sędzia orzekający w pierwszej instancji nie podlegał wyłączeniu na podstawie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.

Skazany M.O. wystąpił o wznowienie postępowania w sprawie o wydanie wyroku łącznego, zarzucając udział w orzekaniu sędziego, który podlegał wyłączeniu z mocy prawa (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.), ponieważ brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało następnie uchylone. Sąd Najwyższy uznał ten wniosek za bezzasadny, wskazując, że zakaz z art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. dotyczy sytuacji ponownego rozpoznawania tej samej sprawy po uchyleniu orzeczenia, a nie postępowania o wydanie wyroku łącznego, które ma odrębną specyfikę.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek skazanego M.O. o wznowienie postępowania z urzędu w sprawie dotyczącej wydania wyroku łącznego. Skazany podnosił, że w postępowaniu przed Sądem Okręgowym w O. brał udział sędzia, który podlegał wyłączeniu z mocy prawa na podstawie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., ponieważ uczestniczył w wydaniu wcześniejszego orzeczenia, które zostało następnie uchylone. Sąd Najwyższy uznał jednak, że podnoszone przez skazanego okoliczności nie stanowią podstawy do wzruszenia orzeczeń. Wyjaśniono, że zakaz wynikający z art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. dotyczy sytuacji, gdy sędzia orzeka ponownie w tej samej sprawie po uchyleniu jego wcześniejszego orzeczenia, a sprawa jest ponownie rozpoznawana. W niniejszej sprawie, postępowanie o wydanie wyroku łącznego miało odrębną specyfikę i nie było bezpośrednio związane z ponownym rozpoznaniem sprawy, w której zapadło uchylone orzeczenie. Ponadto, wcześniejsze orzeczenie zostało jedynie częściowo zmienione, a nie całkowicie uchylone. Wobec braku podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, Sąd Najwyższy postanowił nie stwierdzać tych podstaw.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, udział sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało jedynie częściowo zmienione, a sprawa nie jest ponownie rozpoznawana w tej samej materii, nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie o wydanie wyroku łącznego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że zakaz orzekania przez sędziego, który brał udział w wydaniu uchylonego orzeczenia (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.), dotyczy sytuacji ponownego rozpoznawania tej samej sprawy. Postępowanie o wydanie wyroku łącznego ma specyficzny charakter i nie jest tożsame z ponownym rozpoznaniem sprawy, w której zapadło wcześniejsze orzeczenie, zwłaszcza gdy zostało ono tylko częściowo zmienione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie stwierdzono podstaw do wznowienia postępowania z urzędu

Strony

NazwaTypRola
M.O.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 40 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakaz orzekania w sprawie przez sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone, dotyczy sytuacji, gdy sprawa w całości lub w części jest ponownie rozpoznawana.

k.p.k. art. 40 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Nie można dopatrywać się zależności między orzeczeniami instancyjnymi, które zapadły w poszczególnych sprawach jednostkowych oraz postępowaniem w przedmiocie wydania wyroku łącznego, w stopniu wymaganym przez regulację art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.

Pomocnicze

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Wbrew wywodom skazanego przy wydawaniu przedmiotowych rozstrzygnięć nie doszło do wystąpienia okoliczności o jakiej mowa w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.

Argumenty

Odrzucone argumenty

Udział sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia podlegającego zaskarżeniu, a które zostało następnie uchylone, stanowi podstawę do wznowienia postępowania z urzędu w sprawie o wydanie wyroku łącznego.

Godne uwagi sformułowania

Inicjatywa podjęta przez skazanego M. O. w trybie art. 9 § 2 k.p.k. ubiegającego się o wznowienie z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie – okazała się chybiona. Istota zakazu wynikającego z dyspozycji art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. polega na odsunięciu od ponownego orzekania w sprawie sędziego, który już dał wyraz swoim ocenom prawnym i faktycznym w tej sprawie w postaci rozstrzygnięcia, a w wyniku kontroli odwoławczej lub nadzwyczajnej – to orzeczenie zostało uchylone. Tymczasem, w niniejszym wypadku taka sytuacja nie wystąpiła. zasadnicze znaczenie ma fakt braku tożsamości tej sprawy, z postępowaniem późniejszym, którego przedmiotem było wydanie wyroku łącznego.

Skład orzekający

Przemysław Kalinowski

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Ryński

członek

Dariusz Świecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. w kontekście postępowań o wydanie wyroku łącznego oraz sytuacji, gdy orzeczenie zostało jedynie częściowo zmienione."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wyrokiem łącznym i wyłączeniem sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego związanego z prawem do sądu i prawidłowością składu orzekającego, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Czy sędzia, który orzekał w uchylonej sprawie, może sądzić w sprawie o wyrok łączny? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 65/15 POSTANOWIENIE Dnia 29 lipca 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Andrzej Ryński SSN Dariusz Świecki w sprawie M.O. o wydanie wyroku łącznego w przedmiocie rozważenia z urzędu podstawy do wznowienia postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 09 czerwca 2011r. postanowił nie stwierdzić podstawy do wznowienia postępowania z urzędu wskazanej przez M. O. w sprawie Sądu Okręgowego w O., sygn. akt II K …/10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011r., sygn. akt II AKa …/11. UZASADNIENIE Skazany M. O., działając na podstawie art. 9 § 2 k.p.k., wystąpił o wznowienie z urzędu postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem z dnia 17 stycznia 2011 r., utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r. Wystąpienie to, Przewodniczący Wydziału Izby Karnej Sądu Najwyższego skierował do rozpoznania na posiedzeniu. Przyczyną podjęcia działania z urzędu w tej sprawie miało być – zdaniem autora wystąpienia – wydanie orzeczenia Sądu I instancji z udziałem sędziego, który – w jego przekonaniu – podlegał wyłączeniu z mocy prawa. Podnoszone uchybienie miało wynikać z naruszenia zakazu orzekania w sprawie przez sędziego biorącego udział w wydaniu orzeczenia , które zostało uchylone – art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. Taka sytuacja miała powstać w związku z tym, że 2 w sprawie Sądu Okręgowego w O. w przedmiocie wydania wyroku łącznego sygn. akt II K ../10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II AKa ../11, w pierwszej instancji orzekał sędzia Sądu Okręgowego w O.- W. O., który brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu. Zapadło ono w sprawie tego Sądu sygn. akt II K …/03 i zostało zmienione wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r., sygn. akt II AKa …/05, który uniewinnił ówcześnie oskarżonego M. O. od części czynów przypisanych mu wyrokiem Sądu I instancji. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa podjęta przez skazanego M. O. w trybie art. 9 § 2 k.p.k. ubiegającego się o wznowienie z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie – okazała się chybiona. Analiza okoliczności wskazanych we wniosku prowadzi do przekonania, że nie mogą one stanowić podstawy do wzruszenia z urzędu przez Sąd Najwyższy wyroków: Sądu Okręgowego w O. z dnia 17 stycznia 2011 r. sygn. akt II K …/10 oraz Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II AKa …/11, jakie zapadły w toku postępowania o wydanie wyroku łącznego. Wbrew wywodom skazanego przy wydawaniu przedmiotowych rozstrzygnięć nie doszło do wystąpienia okoliczności o jakiej mowa w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. Sędzia Sądu Okręgowego W. O. nie był wyłączony z mocy prawa od wyrokowania w tej sprawie. Istota zakazu wynikającego z dyspozycji art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. polega na odsunięciu od ponownego orzekania w sprawie sędziego, który już dał wyraz swoim ocenom prawnym i faktycznym w tej sprawie w postaci rozstrzygnięcia, a w wyniku kontroli odwoławczej lub nadzwyczajnej – to orzeczenie zostało uchylone. Jest jednak oczywiste, że chodzi tu o wyłączenie od orzekania w sytuacji, gdy sprawa w całości lub w części jest ponownie rozpoznawana. Tylko wtedy spełnione są bowiem oba elementy tworzące zakaz wynikający z art. 40 § 1 pkt 7 k.pk., tj. doszło do uchylenia wcześniejszego orzeczenia, a sprawa dalej się toczy w przedmiocie „wydania orzeczenia, które zostało uchylone” (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2003 r., I KZP 26/03, OSNKW 2003,z. 9-10, poz.82). Tymczasem, w niniejszym wypadku taka sytuacja nie wystąpiła. Niezależnie od tego, że wyrok Sądu Okręgowego w O. z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie II K 3 …/03, wydany z udziałem sędziego W. O., został jedynie częściowo zmieniony wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r. sygn. akt II AKa …/05 przez uniewinnienie M. O. od dwóch zarzutów, a w odniesieniu do pozostałych czynów przypisanych temu skazanemu, utrzymano go w mocy, zasadnicze znaczenie ma fakt braku tożsamości tej sprawy, z postępowaniem późniejszym, którego przedmiotem było wydanie wyroku łącznego. Już chociażby z uwagi na specyfikę tego ostatniego postępowania obejmującego – z założenia – wiele wcześniejszych rozstrzygnięć i oderwanego od ustaleń faktycznych oraz ocen prawnych wyrażonych w jednostkowych wyrokach podlegających połączeniu – nie można dopatrywać się takiej zależności między orzeczeniami instancyjnymi, które zapadły w poszczególnych sprawach jednostkowych oraz postępowaniem w przedmiocie wydania wyroku łącznego, jaką ma wyeliminować regulacja zamieszczona w art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. Jak wynika z powyższego, okoliczność podnoszona przez skazanego M. O. nie potwierdza naruszenia zakazu wynikającego z powołanego wyżej przepisu, wobec czego brak było podstaw do podejmowania z urzędu działań zmierzających do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI