III KO 65/15

Sąd Najwyższy2015-07-29
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
wyrok łącznywznowienie postępowaniasędziawyłączenie sędziegokodeks postępowania karnegoSąd Najwyższykontrola orzeczeń

Sąd Najwyższy nie stwierdził podstaw do wznowienia postępowania z urzędu, uznając, że sędzia orzekający w sprawie o wydanie wyroku łącznego nie podlegał wyłączeniu na podstawie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.

Skazany M.O. wystąpił o wznowienie postępowania z urzędu, twierdząc, że w sprawie o wydanie wyroku łącznego orzekał sędzia, który podlegał wyłączeniu z mocy prawa (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.), ponieważ brał udział w wydaniu wcześniejszego orzeczenia, które zostało uchylone. Sąd Najwyższy uznał te argumenty za chybione, wskazując, że zakaz orzekania dotyczy sytuacji ponownego rozpoznawania tej samej sprawy, a postępowanie o wydanie wyroku łącznego nie jest tożsame z wcześniejszymi postępowaniami jednostkowymi.

Skazany M.O. złożył wniosek o wznowienie postępowania z urzędu, powołując się na naruszenie przepisów proceduralnych. Twierdził, że sędzia Sądu Okręgowego w O., W.O., który orzekał w sprawie o wydanie wyroku łącznego (sygn. akt II K ../10), podlegał wyłączeniu z mocy prawa na podstawie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. Argumentował, że sędzia ten brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu, które zostało następnie zmienione przez Sąd Apelacyjny. Sąd Najwyższy rozważył tę kwestię i uznał, że nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania. Sąd wskazał, że zakaz wynikający z art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. dotyczy sytuacji, gdy sędzia orzeka ponownie w tej samej sprawie, której wcześniejsze rozstrzygnięcie zostało uchylone. W niniejszym przypadku, postępowanie o wydanie wyroku łącznego nie było tożsame z wcześniejszymi postępowaniami jednostkowymi, nawet jeśli wyrok w jednej ze spraw został częściowo zmieniony. Ponadto, Sąd Najwyższy podkreślił, że wyrok Sądu Okręgowego w sprawie II K ../03 został jedynie częściowo zmieniony, a w pozostałym zakresie utrzymany w mocy. Wobec braku spełnienia przesłanek z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., Sąd Najwyższy postanowił nie stwierdzić podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sędzia nie podlegał wyłączeniu z mocy prawa.

Uzasadnienie

Zakaz orzekania przez sędziego, który brał udział w wydaniu uchylonego orzeczenia, dotyczy sytuacji ponownego rozpoznawania tej samej sprawy. Postępowanie o wydanie wyroku łącznego nie jest tożsame z wcześniejszymi postępowaniami jednostkowymi, nawet jeśli jedno z nich zostało częściowo zmienione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

nie stwierdzono podstaw do wznowienia postępowania

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M.O.osoba_fizycznaskazany, wnioskodawca

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 40 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Zakaz orzekania w sprawie przez sędziego, który brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone. Sąd uznał, że przepis ten nie miał zastosowania w niniejszej sprawie.

k.p.k. art. 40 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 7 - Sędzia brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone.

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 1 - Okoliczności wyłączające sędziego z mocy prawa. Sąd uznał, że przepis ten nie został naruszony.

Pomocnicze

k.p.k. art. 9 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wystąpienia o wznowienie postępowania z urzędu przez skazanego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Postępowanie o wydanie wyroku łącznego nie jest tożsame z wcześniejszymi postępowaniami jednostkowymi. Zakaz orzekania z art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. dotyczy sytuacji ponownego rozpoznawania tej samej sprawy po uchyleniu orzeczenia.

Odrzucone argumenty

Sędzia orzekający w sprawie o wydanie wyroku łącznego podlegał wyłączeniu z mocy prawa na podstawie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., ponieważ brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu, które zostało zmienione.

Godne uwagi sformułowania

Istota zakazu wynikającego z dyspozycji art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. polega na odsunięciu od ponownego orzekania w sprawie sędziego, który już dał wyraz swoim ocenom prawnym i faktycznym w tej sprawie w postaci rozstrzygnięcia, a w wyniku kontroli odwoławczej lub nadzwyczajnej – to orzeczenie zostało uchylone. Tymczasem, w niniejszym wypadku taka sytuacja nie wystąpiła. zasadnicze znaczenie ma fakt braku tożsamości tej sprawy, z postępowaniem późniejszym, którego przedmiotem było wydanie wyroku łącznego.

Skład orzekający

Przemysław Kalinowski

przewodniczący, sprawozdawca

Andrzej Ryński

członek

Dariusz Świecki

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w postępowaniu o wydanie wyroku łącznego oraz przesłanek wznowienia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z wyrokiem łącznym i wyłączeniem sędziego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych ze względu na szczegółową analizę przepisów o wyłączeniu sędziego i wznowieniu postępowania w kontekście wyroku łącznego.

Kiedy sędzia nie podlega wyłączeniu? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady w sprawie wyroku łącznego.

Sektor

karne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 65/15
POSTANOWIENIE
Dnia 29 lipca 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Przemysław Kalinowski (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Ryński
‎
SSN Dariusz Świecki
w sprawie M.O. o wydanie wyroku łącznego
‎
w przedmiocie rozważenia z urzędu podstawy do wznowienia postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 09 czerwca 2011r.
postanowił
nie stwierdzić podstawy do wznowienia postępowania z urzędu wskazanej przez M. O. w sprawie Sądu Okręgowego w O., sygn. akt II K …/10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011r., sygn. akt II AKa …/11.
UZASADNIENIE
Skazany M. O., działając na podstawie art. 9 § 2 k.p.k., wystąpił o wznowienie z urzędu postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w O. zakończonej wyrokiem z dnia 17 stycznia 2011  r., utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r. Wystąpienie to, Przewodniczący Wydziału Izby Karnej Sądu Najwyższego skierował do rozpoznania na posiedzeniu.
Przyczyną podjęcia działania z urzędu w tej sprawie miało być – zdaniem autora wystąpienia – wydanie orzeczenia Sądu I instancji z udziałem sędziego, który – w jego przekonaniu – podlegał wyłączeniu z mocy prawa.
Podnoszone uchybienie miało wynikać z naruszenia zakazu orzekania w sprawie przez sędziego biorącego udział w wydaniu orzeczenia , które zostało uchylone – art. 40 § 1 pkt 7 k.pk. Taka sytuacja miała powstać w związku z tym, że w sprawie Sądu Okręgowego w O. w przedmiocie wydania wyroku łącznego  sygn. akt II K  ../10, zakończonej wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca  2011 r., sygn. akt II AKa ../11, w pierwszej instancji orzekał sędzia Sądu Okręgowego w O.-  W. O., który brał udział w wydaniu jednego z orzeczeń podlegających łączeniu. Zapadło ono w sprawie tego Sądu sygn. akt II K …/03 i zostało zmienione wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r., sygn. akt II AKa …/05, który uniewinnił ówcześnie oskarżonego M. O. od części czynów przypisanych mu wyrokiem Sądu I instancji.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa podjęta przez skazanego M. O. w trybie art. 9 § 2 k.p.k. ubiegającego się  o wznowienie z urzędu postępowania w przedmiotowej sprawie – okazała się chybiona. Analiza okoliczności wskazanych we wniosku prowadzi do przekonania, że nie mogą one stanowić podstawy do wzruszenia z urzędu przez Sąd Najwyższy wyroków: Sądu Okręgowego w O. z dnia 17 stycznia 2011 r. sygn. akt II K …/10 oraz Sądu Apelacyjnego z dnia 9 czerwca 2011 r., sygn. akt II AKa …/11, jakie zapadły w toku postępowania o wydanie wyroku łącznego.
Wbrew wywodom skazanego przy wydawaniu przedmiotowych rozstrzygnięć  nie doszło do wystąpienia okoliczności o jakiej mowa w art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. Sędzia Sądu Okręgowego  W. O. nie był wyłączony z mocy prawa od wyrokowania w tej sprawie. Istota zakazu wynikającego z dyspozycji art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. polega na odsunięciu od ponownego orzekania w sprawie sędziego, który już dał wyraz swoim ocenom prawnym i faktycznym w tej sprawie w postaci rozstrzygnięcia, a w wyniku kontroli odwoławczej lub nadzwyczajnej – to orzeczenie zostało uchylone. Jest jednak oczywiste, że chodzi tu o wyłączenie od orzekania w sytuacji, gdy sprawa w całości lub w części jest ponownie rozpoznawana. Tylko wtedy spełnione są bowiem oba elementy tworzące zakaz wynikający z art. 40 § 1 pkt 7 k.pk., tj. doszło do uchylenia wcześniejszego orzeczenia, a sprawa dalej się toczy w przedmiocie „wydania orzeczenia, które zostało uchylone” (por. uchwała Sądu Najwyższego z dnia 30 września 2003 r., I KZP 26/03, OSNKW 2003,z. 9-10, poz.82).
Tymczasem, w niniejszym wypadku taka  sytuacja nie wystąpiła. Niezależnie od tego, że wyrok  Sądu Okręgowego w O. z dnia 7 lutego 2005 r. w sprawie II K …/03, wydany z udziałem sędziego W. O., został jedynie częściowo zmieniony wyrokiem Sądu Apelacyjnego z dnia 21 września 2005 r. sygn. akt II AKa …/05 przez uniewinnienie M. O. od dwóch zarzutów, a w odniesieniu do pozostałych czynów przypisanych temu skazanemu, utrzymano go w mocy, zasadnicze znaczenie ma fakt braku tożsamości tej sprawy, z postępowaniem późniejszym, którego przedmiotem było wydanie wyroku łącznego. Już chociażby z uwagi na specyfikę tego ostatniego postępowania obejmującego – z założenia – wiele wcześniejszych rozstrzygnięć i oderwanego od ustaleń faktycznych oraz ocen prawnych wyrażonych w jednostkowych wyrokach podlegających połączeniu – nie można   dopatrywać się takiej zależności między orzeczeniami instancyjnymi, które zapadły w poszczególnych sprawach jednostkowych oraz postępowaniem w przedmiocie wydania wyroku łącznego, jaką ma wyeliminować regulacja zamieszczona w art. 40 § 1 pkt 7 k.pk.
Jak wynika z powyższego, okoliczność podnoszona przez skazanego M. O. nie potwierdza naruszenia zakazu wynikającego z powołanego wyżej przepisu, wobec czego brak było podstaw do podejmowania z urzędu działań zmierzających do wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie.
Mając to wszystko na uwadze Sąd Najwyższy orzekł, jak na wstępie.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI