III KO 37/21
Podsumowanie
Sąd Najwyższy odmówił wznowienia postępowania karnego z urzędu, uznając, że delegacja sędziego sądu rejonowego do sądu okręgowego była prawidłowa.
Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek skazanego S.S. o wznowienie postępowania karnego, który upatrywał bezwzględnej przyczyny odwoławczej w rzekomo wadliwej obsadzie sądu okręgowego. Skazany twierdził, że sędzia sądu rejonowego orzekający w sądzie okręgowym nie posiadał wymaganej delegacji. Sąd Najwyższy, analizując akta sprawy, stwierdził, że delegacje Ministra Sprawiedliwości były ważne i obejmowały cały okres postępowania, w tym ogłoszenie wyroku. W związku z tym, brak było podstaw do wznowienia postępowania z urzędu.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał sprawę dotyczącą wznowienia z urzędu postępowania karnego zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (...) z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. II AKa (...), wobec skazanego S.S. Skazany wniósł o wznowienie postępowania, podnosząc zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (bezwzględna przyczyna odwoławcza) w związku z rzekomo nienależytą obsadą sądu okręgowego. Twierdził, że sędzia sądu rejonowego, który orzekał w składzie sądu okręgowego, nie posiadał delegacji w dniu ogłoszenia wyroku. Dodatkowo, skazany powołał się na naruszenie art. 47 Karty Praw Podstawowych. Sąd Najwyższy przypomniał, że wznowienie postępowania z powodu bezwzględnych przyczyn odwoławczych może nastąpić tylko z urzędu, a strona może jedynie zasygnalizować wystąpienie uchybienia. Analiza akt sprawy wykazała, że istniały ważne decyzje Ministra Sprawiedliwości delegujące sędziego sądu rejonowego do pełnienia obowiązków w sądzie okręgowym, które obejmowały cały okres postępowania, w tym termin ogłoszenia wyroku. W związku z tym, Sąd Najwyższy stwierdził, że sąd był należycie obsadzony i nie zachodziły podstawy do wznowienia postępowania z urzędu. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania nastąpiło na podstawie art. 638 k.p.k.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, jeśli delegacja została prawidłowo udzielona przez Ministra Sprawiedliwości.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że delegacja sędziego sądu rejonowego do sądu okręgowego była ważna, ponieważ została wydana przez Ministra Sprawiedliwości na podstawie przepisów ustawy Prawo o ustroju sądów powszechnych i obejmowała okres postępowania. W związku z tym, sąd był należycie obsadzony, a zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. nie znalazł potwierdzenia.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
odmowa wznowienia postępowania
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w kwestii kosztów)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. S. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (6)
Główne
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna odwoławcza w postaci nienależytej obsady sądu.
k.p.k. art. 542 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wznowienia postępowania z urzędu z powodu wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
u.s.p. art. 77 § § 1 pkt 1
Ustawa - Prawo o ustroju sądów powszechnych
Delegowanie sędziego do pełnienia obowiązków w innym sądzie przez Ministra Sprawiedliwości.
Pomocnicze
k.p.k. art. 9 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Możliwość sygnalizowania przez stronę wystąpienia uchybienia.
k.p.k. art. 638
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do orzekania o kosztach postępowania.
KPP art. 47
Karta Praw Podstawowych
Zarzut naruszenia prawa do rzetelnego procesu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Prawidłowość delegacji sędziego sądu rejonowego do sądu okręgowego. Brak wystąpienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Wznowienie postępowania z powodu bezwzględnej przyczyny odwoławczej może nastąpić tylko z urzędu.
Odrzucone argumenty
Nienależyta obsada sądu okręgowego z powodu braku delegacji sędziego. Naruszenie art. 47 Karty Praw Podstawowych.
Godne uwagi sformułowania
Stronie nie przysługuje więc, w takiej sytuacji, wniosek o wznowienie postępowania karnego, a jedynie może, w trybie art. 9 § 2 k.p.k., zasygnalizować organowi procesowemu wystąpienie uchybienia należącego do katalogu bezwzględnych przyczyn odwoławczych w celu jego ujawnienia. Sędzia SR Ł. O. był bowiem osobą uprawnioną do orzekania w niniejszej sprawie w składzie Sądu Okręgowego, a więc Sąd był należycie obsadzony.
Skład orzekający
Barbara Skoczkowska
przewodniczący, sprawozdawca
Jacek Błaszczyk
członek
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego z urzędu oraz prawidłowości delegowania sędziów."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wznowienia postępowania z urzędu z powodu bezwzględnej przyczyny odwoławczej.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego w prawie karnym, jakim jest wznowienie postępowania i prawidłowość obsady sądu, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Czy błąd w delegacji sędziego może unieważnić wyrok? Sąd Najwyższy wyjaśnia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN Sygn. akt III KO 37/21 POSTANOWIENIE Dnia 8 czerwca 2021 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Jacek Błaszczyk SSN Marek Pietruszyński po rozpoznaniu w Izbie Karnej, na posiedzeniu w dniu 8 czerwca 2021 r., sprawy S. S. , skazanego za popełnienie przestępstw z art. 157 § 2 k.k. i innych, w kwestii wznowienia z urzędu postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) , z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. II AKa (…) , na podstawie art. art. 542 § 3 k.p.k. postanawia: 1. stwierdzić, że brak jest podstaw do wznowienia z urzędu postępowania karnego prawomocnie zakończonego wobec S.S. wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 26 kwietna 2017 r., sygn. II AKa (…) ; 2. obciążyć Skarb Państwa wydatkami postępowania w kwestii wznowienia. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Okręgowego w L. z dnia 4 stycznia 2017 r., sygn. IV K (…) , S. S. został skazany za popełnienie jedenastu przestępstw, za które wymierzono mu kary jednostkowe oraz karę łączną 7 lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny w (…), wyrokiem z dnia 26 kwietnia 2017 r., sygn. II AKa (…) , po rozpoznaniu apelacji obrońcy oskarżonego, utrzymał w mocy zaskarżony wyrok. Wyrok Sądu odwoławczego nie został zaskarżony kasacją. Skazany S.S. w piśmie z dnia 19 kwietnia 2021 r. kierowanym do Sądu Najwyższego wniósł o wznowienie postępowania karnego w sprawie, gdyż doszło, jego zdaniem, do naruszenia przepisu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Jak można wnioskować z treści pisma, skazany upatruje wystąpienie w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w nienależytej obsadzie sądu, gdyż jego zdaniem, sędzia składu orzekającego w Sądzie Okręgowym w L., będący sędzią Sądu Rejonowego, nie posiadał delegacji w dniu ogłoszenia wyroku. Ponadto skazany podniósł zarzut naruszenia art. 47 Karty Praw Podstawowych ze względu na fakt delegacji sędziego Sądu Rejonowego Ł. O. na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Przede wszystkim należy zauważyć, że wznowienie postępowania karnego na podstawie art. 542 § 3 k.p.k. z powodu wystąpienia jednego z uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. może nastąpić tylko z urzędu (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 24 maja 2005 r., I KZP 5/05, OSNKW 2005, z. 6, poz. 48). Stronie nie przysługuje więc, w takiej sytuacji, wniosek o wznowienie postępowania karnego, a jedynie może, w trybie art. 9 § 2 k.p.k., zasygnalizować organowi procesowemu wystąpienie uchybienia należącego do katalogu bezwzględnych przyczyn odwoławczych w celu jego ujawnienia. Tego rodzaju inicjatywa strony uruchamia przeprowadzanie czynności z urzędu i w przypadku potwierdzenia istnienia uchybienia, dochodzi do wznowienia postępowania z urzędu i uchylenia wadliwego orzeczenia. Rozważając, czy w niniejszej sprawie rzeczywiście doszło do bezwzględnej przyczyny odwoławczej, należy zauważyć, że w trakcie całego okresu rozpoznawania sprawy przez Sąd Okręgowy, członkiem składu orzekającego był sędzia Sądu Rejonowego w L. delegowany do Sądu Okręgowego w L. Ł.O. W aktach sprawy znajdują się jednak dwie decyzje Ministra Sprawiedliwości, wydane na podstawie art. 77 § 1 pkt 1 u.s.p., delegujące sędziego Sądu Rejonowego Ł. O. do pełnienia obowiązków sędziego Sądu Okręgowego w L. w czasie obejmującym wszystkie terminy rozprawy. Decyzje te zostały podpisane przez podsekretarza stanu w Ministerstwie Sprawiedliwości z upoważnienia Ministra Sprawiedliwości, co czyni zadość wymogowi wynikającemu z art. 77 § 1 u.s.p. i obejmowały okres od 1 lipca 2016 r. do 31 grudnia 2016 r. oraz okres od 1 stycznia 2017 r. do 30 czerwca 2017 r. Z powyższego wynika, że sędzia Ł.O. był delegowany do pełnienia obowiązków sędziego w Sądzie Okręgowym w L. w okresie obejmującym całość postępowania w sprawie skazanego S.S. tj. zarówno w trakcie wszystkich terminów rozprawy od dnia 8 września 2016 r. do 22 grudnia 2016 r., jak i w dniu ogłoszenia wyroku, tj. w dniu 4 stycznia 2017 r. W takiej sytuacji nie zachodzą podstawy do wznowienia postępowania z urzędu, gdyż w sprawie nie wystąpiła bezwzględna przyczyna odwoławcza, o której mowa w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sędzia SR Ł. O. był bowiem osobą uprawnioną do orzekania w niniejszej sprawie w składzie Sądu Okręgowego, a więc Sąd był należycie obsadzony. Należy ponadto zauważyć, że wbrew twierdzeniom skazanego Krajowa Rada Sądownictwa nie uczestniczy w czynnościach związanych z delegowaniem sędziego do pełnienia obowiązków sędziego w sądzie wyższym. Zgodnie bowiem z art. 77 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz.U. z 2020 r. poz. 2072) Minister Sprawiedliwości może delegować sędziego, za jego zgodą, do pełnienia obowiązków sędziego lub czynności administracyjnych w innym sądzie równorzędnym lub niższym, a w szczególnie uzasadnionych wypadkach także w sądzie wyższym, mając na względzie racjonalne wykorzystanie kadr sądownictwa powszechnego oraz potrzeby wynikające z obciążenia zadaniami poszczególnych sądów. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw określonych w art. 542 § 3 k.p.k. do wznowienia postępowania z urzędu, orzekając o kosztach na podstawie art. 638 k.p.k.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI