III KO 34/24

Sąd Najwyższy2024-03-18
SNKarnepostępowanie karneWysokanajwyższy
przekazanie sprawywyłączenie sędziegosąd najwyższysąd okręgowyobiektywizmsprawność postępowaniagroźby karalnezniesławienie

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną dotyczącą podejrzanego o groźby i zniesławienie sędzi Sądu Okręgowego w Krakowie do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Sosnowcu, aby zapewnić obiektywizm i sprawność postępowania.

Sąd Okręgowy w Krakowie zwrócił się do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej Ł.K. innemu sądowi równorzędnemu. Powodem były zarzuty popełnienia czynów na szkodę sędzi Sądu Okręgowego w Krakowie, która miała rozpoznać zażalenie, a także złożone wnioski o wyłączenie innych sędziów. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny, wskazując na potrzebę zapewnienia obiektywizmu i sprawności postępowania, a sprawę przekazał do Sądu Okręgowego w Sosnowcu.

Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek Sądu Okręgowego w Krakowie, postanowił przekazać sprawę dotyczącą podejrzanego Ł.K. do rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Sosnowcu. Wniosek o przekazanie wynikał z faktu, że jeden z zarzucanych czynów miał być popełniony na szkodę sędzi Sądu Okręgowego w Krakowie, która miała rozpoznać zażalenie podejrzanego. Dodatkowo, w sprawie złożono już wnioski o wyłączenie sędziów, co mogło budzić wątpliwości co do obiektywizmu sądu. Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy jest konieczne dla dobra wymiaru sprawiedliwości, aby uniknąć sugestii braku bezstronności i zapewnić sprawność postępowania, zwłaszcza w kontekście orzeczenia o obserwacji sądowo-psychiatrycznej. Sprawę przekazano do Sądu Okręgowego w Sosnowcu ze względów logistycznych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, w takiej sytuacji przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu jest konieczne dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że nawet jeśli sąd byłby w stanie zachować obiektywizm, to w sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest sędzia tego sądu, a dodatkowo złożono wnioski o wyłączenie innych sędziów, opinia publiczna może mieć wątpliwości co do bezstronności. Ponadto, przedłużające się postępowanie w sprawie wniosków o wyłączenie narusza zasadę sprawności postępowania, która jest elementem dobra wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
Ł. K.osoba_fizycznapodejrzany
Sąd Okręgowy w Krakowiesądwnioskodawca
Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowiesądorgan orzekający w niższej instancji
sędzia X.Y.osoba_fizycznapokrzywdzona
sędzia X.Y.2.osoba_fizycznawyłączony sędzia
sędzia X.Y.1.osoba_fizycznasędzia wnioskujący o wyłączenie

Przepisy (5)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Przepis regulujący przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu dla dobra wymiaru sprawiedliwości.

Pomocnicze

k.k. art. 190 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 232 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12 § § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pokrzywdzonym czynem jest sędzia sądu właściwego do rozpoznania sprawy. Złożono wnioski o wyłączenie innych sędziów. Istnieje ryzyko wątpliwości co do bezstronności sądu w opinii publicznej. Przedłużanie postępowania w związku z wnioskami o wyłączenie narusza sprawność postępowania. Sprawność postępowania jest elementem dobra wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

nie jest możliwe uniknięcie – po stronie opinii publicznej – wprawdzie niewątpliwie nieuprawnionych, lecz realnie ze wszech miar możliwych ocen co do braku bezstronności orzekającego sądu oczekiwanie, aż wszyscy sędziowie Sądu Okręgowego w Krakowie w liczbie około 140 wypowiedzą się, czy zachodzą wobec nich przesłanki do wyłączenia, sprzeciwia się dobru wymiaru sprawiedliwości jednym z wyznaczników dobra wymiaru sprawiedliwości o jakim mowa w art. 37 k.p.k. jest sprawność postępowania

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy do innego sądu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, w tym obiektywizm i sprawność postępowania, zwłaszcza gdy pokrzywdzonym jest sędzia sądu orzekającego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest sędzia sądu właściwego miejscowo i występują wnioski o wyłączenie innych sędziów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy potencjalnego konfliktu interesów i wpływu na obiektywizm sądownictwa, co jest tematem budzącym zainteresowanie społeczne i prawnicze.

Czy sędzia może być sądzony przez kolegę? Sąd Najwyższy reaguje na obawy o obiektywizm.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III KO 34/24
POSTANOWIENIE
Dnia 18 marca 2024 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk
w sprawie
Ł. K.
podejrzanego o czyny z art. 190 § 1 k.k. i art. 232 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. i in.,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 18 marca 2024 r.
wniosku Sądu Okręgowego w Krakowie
zawartego w postanowieniu z dnia 6 marca 2024 r., sygn. akt IV Kz 273/24,
o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu,
na podstawie art. 37 k.p.k.,
postanowił
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Okręgowemu
w Sosnowcu.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 6 marca 2024 r., sygn. akt IV Kz 273/24, Sąd Okręgowego w Krakowie wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania do rozpoznania – w oparciu o przepis art. 37 k.p.k. – innemu sądowi równorzędnemu zażaleń Ł.K. oraz jego obrońcy na postanowienie Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie z dnia 15 lutego 2024 r., sygn. akt II Kp 193/24/S, w przedmiocie poddania podejrzanego obserwacji sądowo-psychiatrycznej. W uzasadnieniu postanowienia zawierającego wniosek wskazano, że jeden z czynów zarzuconych podejrzanemu, kwalifikowany z art. 190 § 1 k.k. i art. 232 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k., miał być popełniony na szkodę sędzi X.Y., pełniącej funkcję Przewodniczącej […] Wydziału Odwoławczego Sądu Okręgowego w Krakowie, a więc tego, w którym wniesione zażalenia miałyby zostać rozpoznane. Co więcej, w sprawie tej był już – jak to stwierdził Sąd odwoławczy – skutecznie złożony wniosek o wyłączenie (sędziego X.Y.2.), a składane są kolejne m.in. sędziego X.Y.1 w Wydziału […] Sądu Okręgowego w Krakowie. Jak to wywiedziono w dalszej części uzasadnienia, oczekiwanie, aż wszyscy sędziowie Sądu Okręgowego w Krakowie w liczbie około 140 wypowiedzą się, czy zachodzą wobec nich przesłanki do wyłączenia, sprzeciwia się dobru wymiaru sprawiedliwości. Zdaniem Sądu wnioskującego o przekazanie, wskazane wyżej uwarunkowania podmiotowe mogą w subiektywnym społecznym odczuciu wywołać wątpliwości co do braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy przed nim zawisłej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Inicjatywa Sądu Okręgowego w Krakowie zasługiwała na uwzględnienie.
Nie ulega wątpliwości, że w układzie, w którym pokrzywdzonym czynem, o popełnienie którego jest podejrzany Ł. K., jest sędzia sądu właściwego miejscowo i to pionu karnego, a nadto osoba funkcyjna, to niezależnie od ostatecznego rozstrzygnięcia procesu, a także przekonania Sądu Najwyższego, że Sąd Okręgowy zachowałby w toku postępowania zażaleniowego pełny obiektywizm, nie jest możliwe uniknięcie – po stronie opinii publicznej – wprawdzie niewątpliwie nieuprawnionych, lecz realnie ze wszech miar możliwych ocen co do braku bezstronności orzekającego sądu oraz kierowaniu się przy wydawaniu rozstrzygnięcia innymi, niż merytorycznymi i wynikającymi ze zgromadzonych dowodów, powodami.
Zasadnie też sąd wnioskujący wskazał, że jednym z wyznaczników dobra wymiaru sprawiedliwości o jakim mowa w art. 37 k.p.k. jest sprawność postępowania, która w tym wypadku, przy oczekiwaniu na składanie kolejnych wniosków o wyłączenie przez innych sędziów tego sądu, mogłaby skutkować przedłużaniem tego postępowania zwłaszcza w tak istotnej kwestii jaką jest poddanie podejrzanego obserwacji sądowo – psychiatrycznej orzeczonej przez Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie.
Dla uniknięcia wszelkich sugestii co do bezstronności sądu, który ma rozpoznać zażalenia podejrzanego i jego obrońcy, a jednocześnie zapewnienia sprawności postępowania odwoławczego, przekazanie sprawy w oparciu o przepis art. 37 k.p.k., z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, jawi się w tym wypadku jako konieczność.
Uwzględniając przy tym względy logistyczne sprawę przekazano do Sądu Okręgowego w Sosnowcu położonego w relatywnie bliskiej odległości od siedziby sądu właściwego miejscowo.
[PGW]
[ał]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI