III KO 30/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy przekazał sprawę dotyczącą wniosku o tymczasowe aresztowanie kierownika oddziału Sądu Rejonowego w Krakowie innemu sądowi, aby zapewnić obiektywizm i uniknąć zarzutów o brak bezstronności.
Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy o zastosowanie tymczasowego aresztowania wobec X.Y., wieloletniego kierownika jego oddziału, innemu sądowi. X.Y. jest podejrzany o przekroczenie uprawnień i działanie na szkodę Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego w Krakowie, co doprowadziło do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości (507.536,44 zł). Sąd Rejonowy uznał, że orzekanie we własnej sprawie mogłoby generować zarzuty o brak obiektywizmu. Sąd Najwyższy przychylił się do wniosku, uznając, że przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w Bielsku-Białej jest konieczne dla dobra wymiaru sprawiedliwości i jego odbioru społecznego.
Sąd Najwyższy rozpoznał inicjatywę Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie dotyczącą przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Inicjatywa ta wynikała z faktu, że osobą, wobec której prokurator złożył wniosek o zastosowanie tymczasowego aresztowania, jest X.Y., wieloletni kierownik Oddziału Gospodarczego tegoż sądu. X.Y. jest podejrzany o przekroczenie uprawnień i działanie na szkodę Skarbu Państwa – Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia, co miało doprowadzić do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w kwocie 507.536,44 zł. Sąd Rejonowy uznał, że orzekanie w tej sprawie przez sąd, w którym podejrzany był zatrudniony i działał na jego szkodę, mogłoby budzić wątpliwości co do obiektywizmu i generować zarzuty o brak bezstronności w odbiorze społecznym. Sąd Najwyższy, powołując się na przesłankę dobra wymiaru sprawiedliwości z art. 37 k.p.k., uznał inicjatywę za zasadną. Podkreślono, że dbałość o wizerunek sądu i zapobieganie negatywnemu odbiorowi działalności orzeczniczej jest kluczowa. Wskazano, że sytuacja, w której podejrzany jest pracownikiem sądu, a zarzuty dotyczą działania na szkodę tej jednostki, utrudniałaby realizację warunku obiektywnego rozpoznania sprawy. W celu uniknięcia takich sytuacji i potencjalnych spekulacji, Sąd Najwyższy zdecydował o przekazaniu sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Bielsku-Białej, jako sądowi równorzędnemu i optymalnie położonemu.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, zachodzi przesłanka do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że fakt zatrudnienia podejrzanego jako kierownika oddziału sądu, któremu zarzuca się działanie na szkodę tej jednostki, może wywołać u postronnego obserwatora przekonanie o braku obiektywizmu w rozpoznawaniu sprawy. Przekazanie sprawy innemu sądowi jest konieczne dla zagwarantowania właściwego społecznego odbioru działalności orzeczniczej i wykluczenia spekulacji o wpływie kryteriów pozamerytorycznych.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Prokurator Prokuratury Rejonowej Kraków - Podgórze w Krakowie | organ_państwowy | wnioskodawca |
| X. Y. | osoba_fizyczna | podejrzany |
Przepisy (1)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przesłanka dobra wymiaru sprawiedliwości, równoznaczna z dbałością o wizerunek sądu w odbiorze społecznym, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi, jeśli istnieją okoliczności realnie obawiające o negatywny odbiór działalności orzeczniczej sądu właściwego miejscowo.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Potencjalne zarzuty o brak obiektywizmu i wpływu kryteriów pozamerytorycznych w przypadku orzekania przez sąd, w którym podejrzany jest pracownikiem i działał na jego szkodę. Konieczność zapewnienia właściwego społecznego odbioru działalności orzeczniczej sądu.
Godne uwagi sformułowania
dobro wymiaru sprawiedliwości dbałość o jego wizerunek w odbiorze społecznym realną obawę o negatywny odbiór działalności orzeczniczej sądu właściwego miejscowo wykluczenie ewentualnych spekulacji, że względami mającymi wpływ na treść orzeczenia zapadłego w przedmiocie zastosowania środka zapobiegawczego pozostają kryteria pozamerytoryczne Tego rodzaju niezręcznych sytuacji (mogących implikować, choćby nawet nieuzasadniony negatywny społeczny wydźwięk) należy unikać
Skład orzekający
Igor Zgoliński
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja i stosowanie art. 37 k.p.k. w kontekście zapewnienia obiektywizmu i dobrego odbioru społecznego działalności sądu, zwłaszcza gdy podejrzany jest pracownikiem sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji przekazania sprawy ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, a nie merytorycznego rozstrzygnięcia wniosku o areszt.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy sytuacji, w której pracownik sądu jest podejrzany o przestępstwo popełnione na szkodę własnej instytucji, co rodzi pytania o obiektywizm i zaufanie do wymiaru sprawiedliwości. Przekazanie sprawy innemu sądowi przez Sąd Najwyższy podkreśla wagę tych kwestii.
“Czy pracownik sądu może być sądzony przez własną instytucję? Sąd Najwyższy odpowiada.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III KO 30/24 POSTANOWIENIE Dnia 25 kwietnia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Igor Zgoliński w sprawie wniosku prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków - Podgórze w Krakowie delegowanego do Prokuratury Okręgowej w Krakowie z dnia 29 grudnia 2023 r. o zastosowanie wobec X. Y. tymczasowego aresztowania na okres 14 dni od dnia zatrzymania, sygn. akt […], po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 25 kwietnia 2024 r., inicjatywy przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawartej w postanowieniu Sądu Rejonowego dla Krakowa - Śródmieścia w Krakowie z dnia 26 stycznia 2024 r., sygn. akt II Kp 9/24/S, na podstawie art. 37 k.p.k. p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi Rejonowemu w Bielsku - Białej. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie wystąpił z inicjatywą przekazania sprawy w przedmiocie zastosowania tymczasowego aresztowania innemu sądowi równorzędnemu. Swoje stanowisko wywiódł z faktu, że osobą wobec której oskarżyciel publiczny wniósł o zastosowanie przedmiotowego środka zapobiegawczego jest X. Y., wieloletni kierownik Oddziału Gospodarczego sądu występującego, który stanął pod zarzutem przekroczenia uprawnień i działania na szkodę Skarbu Państwa – Sądu Rejowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie i finalnie doprowadzenia do niekorzystnego rozporządzenia mieniem znacznej wartości w łącznej kwocie 507.536,44 zł. Analiza więc charakteru i specyfiki sprawy uzasadnia modyfikację właściwości miejscowej sądu w trybie art. 37 k.p.k., gdyż w świetle jej realiów, orzekanie przez sąd właściwy generowałoby w opinii społecznej zarzuty o braku obiektywizmu, z uwagi choćby na fakt procedowania niejako we własnej sprawie. Zatem dobro wymiaru sprawiedliwości przemawia za koniecznością uniknięcia ryzyka powstania tego rodzaju zarzutu w stosunku do działalności orzeczniczej sądu występującego. W wystąpieniu zaakcentowane zostało również to, że decyzję o konieczności zastosowania art. 37 k.p.k. Sąd Najwyższy podjął już w sprawie III KO 99/23, która obejmowała rozpoznanie środka odwoławczego na postanowienie prokuratora o żądaniu wydania rzeczy i przeszukaniu oraz na czynność przeszukania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Inicjatywa Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie okazała się zasadna. Przesłanka dobra wymiaru sprawiedliwości, o której mowa w art. 37 k.p.k., równoznaczna jest z dbałością o jego wizerunek w odbiorze społecznym. Jeżeli zachodzą w sprawie okoliczności, które czynią realną obawę o negatywny odbiór działalności orzeczniczej sądu właściwego miejscowo, to przekazanie sprawy w trybie powyższego przepisu okazuje się być koniecznym instrumentem, mającym tego rodzaju implikacjom zapobiegać. Okoliczności zaprezentowane przez sąd właściwy miejscowo jak najbardziej uzasadniały zastosowanie instytucji określonej w art. 37 k.p.k. Na gruncie niniejszej sprawy aktualną pozostaje argumentacja przytoczona w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2023 r. , III KO 99/23, zgodnie z którą fakt, że podejrzanym w sprawie jest wieloletni kierownik pionu administracyjnego sądu, któremu zarzuca się działanie na szkodę jednostki Skarbu Państwa, w której był zatrudniony, a więc Sądu Rejonowego dla Krakowa – Śródmieścia w Krakowie może wywołać przekonanie u postronnego obserwatora, że sprawa nie jest rozpoznawana przez ten sąd w sposób obiektywny. Realizację określonej w art. 37 k.p.k. przesłanki in casu utożsamiać zatem trzeba z koniecznością zagwarantowania właściwego społecznego odbioru działalności orzeczniczej sądu poprzez wykluczenie ewentualnych spekulacji, że względami mającymi wpływ na treść orzeczenia zapadłego w przedmiocie zastosowania środka zapobiegawczego pozostają kryteria pozamerytoryczne. W sprawie, w której zarzuty dotyczą pracownika sądu występującego, a sprowadzają się do działania na szkodę tej jednostki, realizacja tego warunku byłaby z pewnością utrudniona. Tego rodzaju niezręcznych sytuacji (mogących implikować, choćby nawet nieuzasadniony negatywny społeczny wydźwięk) należy unikać poprzez dopuszczalną w ekstraordynaryjnym trybie zmianę właściwości miejscowej sądu. Mając na uwadze zaistniałe w sprawie okoliczności, celowe stało się więc przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w Bielsku – Białej, którego położenie jest optymalne spośród sądów mających siedzibę poza apelacją krakowską. [PGW] (r.g.)
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI