III KO 204/25

Sąd Najwyższy2026-02-25
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniawyłączenie sędziegoSąd Najwyższybezstronnośćkodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy wyłączył sędziego M.P. od rozpoznania sprawy o wznowienie postępowania, ponieważ wcześniej wyraził już swoje stanowisko w podobnej kwestii.

Sędzia SN M.P. złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KO 204/25, dotyczącej wniosku o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego. Sędzia argumentował, że brał udział w rozpoznawaniu wcześniejszego wniosku o wznowienie, w którym wyraził swoje stanowisko co do braku podstaw do wznowienia. Sąd Najwyższy uznał, że udział sędziego w tej sprawie mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności i postanowił go wyłączyć.

Sędzia Sądu Najwyższego M.P. złożył wniosek o własne wyłączenie od rozpoznania sprawy o sygnaturze akt III KO 204/25. Sprawa ta dotyczyła wniosku o wznowienie postępowania, które zostało już prawomocnie zakończone wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie. Sędzia M.P. uzasadnił swój wniosek tym, że wcześniej, w innej sprawie (sygn. akt V KZ 10/22), brał udział w składzie orzekającym Sądu Najwyższego, który rozpatrywał podobny wniosek o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu tamtego postanowienia sędzia M.P. wyraził swoje stanowisko co do braku podstaw do wznowienia postępowania, w tym odniósł się do zarzutów skazanego dotyczących pozbawienia możliwości obrony. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek sędziego M.P., odwołał się do art. 41 § 1 k.p.k., zgodnie z którym sędzia ulega wyłączeniu, gdy istnieją okoliczności mogące wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności. Sąd uznał, że wyrażenie przez sędziego M.P. swojego stanowiska w poprzedniej sprawie, dotyczącej braku możliwości wznowienia postępowania, sprawia, iż nie jest on w stanie bezstronnie rozpoznać kolejnego wniosku skazanego o wznowienie, zawierającego podobną argumentację. W konsekwencji, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego M.P. od rozpoznania sprawy III KO 204/25, uznając, że jego udział mógłby budzić uzasadnione wątpliwości co do jego bezstronności.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sędzia powinien zostać wyłączony.

Uzasadnienie

Udział sędziego, który wcześniej wyraził swoje stanowisko w kwestii braku podstaw do wznowienia postępowania, w rozpoznawaniu kolejnego wniosku o wznowienie postępowania w tej samej sprawie, może wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wyłączenie sędziego

Strony

NazwaTypRola
A.G.osoba_fizycznaskazany
M.P.osoba_fizycznasędzia

Przepisy (3)

Główne

k.p.k. art. 41 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie.

Pomocnicze

k.p.k. art. 545 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 40

Kodeks postępowania karnego

Pojęcie 'sprawy' obejmuje postępowania incydentalne.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia SN M.P. brał udział w rozpoznaniu wcześniejszego wniosku o wznowienie postępowania i wyraził w nim swoje stanowisko, co może budzić wątpliwości co do jego bezstronności w obecnej sprawie. Pojęcie 'sprawy' w kontekście wyłączenia sędziego obejmuje również postępowania incydentalne.

Godne uwagi sformułowania

istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie iudex suspectus rozumieć zarówno jako subiektywne odczucie sędziego, jak i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym opartą na zobiektywizowanych przesłankach i analizowaną przez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu Pojęcie 'sprawy', o jakim mowa w art. 40 i 41 § 1 k.p.k. odnosi się zarówno do sprawy głównej, rozumianej jako orzekanie w głównym przedmiocie procesu, jak również postępowań incydentalnych, w tym takich, które mają miejsce w ramach sprawy głównej

Skład orzekający

Anna Dziergawka

przewodniczący

M.P.

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego w przypadku wcześniejszego udziału w podobnej sprawie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wyłączenia sędziego w Sądzie Najwyższym w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady dotyczące bezstronności sędziowskiej i wyłączenia od orzekania, co jest istotne dla prawników procesowych.

Kiedy sędzia sam prosi o wyłączenie? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady bezstronności.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III KO 204/25
POSTANOWIENIE
Dnia 25 lutego 2026 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Anna Dziergawka
w sprawie skazanego A.G.
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 25 lutego 2026 r.,
wniosku sędziego SN M.P. o wyłączenie go od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KO 204/25
p o s t a n o w i ł:
na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. wyłączyć sędziego SN M.P. od rozpoznania sprawy oznaczonej sygnaturą akt III KO 204/25.
UZASADNIENIE
Sędzia SN M.P. został wyznaczony do rozpoznania sprawy o sygn. akt III KO 204/25 w przedmiocie rozpoznania wniosku o wznowienie postępowania prawomocnie zakończonego
wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II AKa 180/17, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 lipca 2017 roku, sygn. akt III K 156/15.
W dniu 10 lutego 2026 roku sędzia SN M.P. złożył wniosek o wyłączenie go od rozpoznania ww. sprawy, wskazując w jego treści, że brał udział w składzie orzekającym Sądu Najwyższego, który postanowieniem z dnia 29 marca
‎
2022 r., sygn. akt V KZ 10/22 utrzymał w mocy postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 marca 2022 r., sygn. akt V KO 97/21 o odmowie przyjęcia osobistego wniosku skazanego o wznowienie postępowania, na podstawie art. 545 § 3 k.p.k. Sędzia SN M.P. wskazał także, że w uzasadnieniu tego postanowienia wypowiadał się m.in. w kontekście zarzutu skazanego o pozbawieniu możliwości brania udziału w postępowaniu sądowym i prowadzenia swojej obrony, która to argumentacja została wskazana w kolejnym wniosku do rozpoznania którego został wyznaczony sędzia SN M.P.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Zgodnie z art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. Podstawą wyłączenia sędziego jako
iudex suspectus
, może być każda okoliczność, jeśli tylko uzasadnia wątpliwość co do bezstronności sędziego, którą należy rozumieć zarówno jako subiektywne odczucie sędziego, jak i jego bezstronność w odbiorze zewnętrznym opartą na zobiektywizowanych przesłankach i analizowaną przez odwołanie się do oceny sytuacji dokonanej przez przeciętnego, rozsądnie rozumującego obserwatora procesu (zob. uchwała SN z dnia 26 kwietnia
‎
2007 r., I KZP 9/07; wyrok SN z dnia 8 stycznia 2009 r., III KK 257/08; wyrok SN z dnia 18 marca 2009 r., IV KK 380/08; postanowienie SN z dnia 18 listopada 2025 r.,
‎
V KK 395/25). Wątpliwość co do bezstronności sędziego powinna być więc należycie, a zatem wystarczająco "uzasadniona".
Pojęcie "sprawy", o jakim mowa w art. 40 i 41 § 1 k.p.k. odnosi się zarówno do sprawy głównej, rozumianej jako orzekanie w głównym przedmiocie procesu, jak również postępowań incydentalnych, w tym takich, które mają miejsce w ramach sprawy głównej (zob. uchwała SN z dnia 13 czerwca 2023 r., I KZP 22/22).
Zdaniem Sądu Najwyższego należy podzielić zaprezentowane w osobistym wniosku sędziego SN M.P. stanowisko o zasadności wyłączenia go od rozpoznania sprawy o sygn. akt III KO 204/25. Podstawą wyłączenia sędziego jest wyrażenie przez tego sędziego swojego stanowiska w zakresie braku możliwości wznowienia postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Szczecinie z dnia 11 stycznia 2018 r., sygn. akt II AKa 180/17, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 6 lipca 2017 r., sygn. akt III K 156/15. Tym samym sędzia M.P. nie jest w stanie bezstronnie rozpoznać ponownego wniosku skazanego o wznowienie postępowania, w którym zawarto argumentację, co do której sędzia wyraził już swoje zdanie.
W związku z powyższym udział sędziego SN M.P. w rozpoznawaniu przydzielonej sprawy mógłby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności.
Mając na uwadze wskazane wyżej okoliczności Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
[WB]
[a.ł]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI