III KO 2/18
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy o zniesławienie innemu sądowi, uznając brak wystarczających podstaw prawnych.
Sąd Rejonowy w R. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy o zniesławienie (art. 212 § 1 k.k.) do innego sądu równorzędnego, powołując się na dobro wymiaru sprawiedliwości. Argumentował, że sprawa ta jest pośrednio powiązana z inną, wcześniej przekazaną przez Sąd Najwyższy sprawą dotyczącą znieważenia kuratorów sądowych. Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku, stwierdzając, że Sąd Rejonowy nie wykazał wystarczająco, w jaki sposób dobro wymiaru sprawiedliwości miałoby być zagrożone w tej konkretnej sprawie.
Sąd Rejonowy w R. złożył wniosek o przekazanie sprawy dotyczącej K. W., oskarżonej o zniesławienie z art. 212 § 1 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, powołując się na przesłanki z art. 37 k.p.k. i dobro wymiaru sprawiedliwości. Jako uzasadnienie podał, że zarzucany czyn opiera się na zeznaniach oskarżonej złożonych w innej, wcześniej przekazanej przez Sąd Najwyższy sprawie (sygn. akt X K [...]1/[...]). Ta inna sprawa dotyczyła znieważenia kuratorów sądowych i została przekazana do Sądu Rejonowego w K. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Najwyższy uznał jednak, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przypomniał, że przekazanie sprawy w trybie art. 37 k.p.k. jest wyjątkiem i wymaga wykazania, że dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga. Sąd Rejonowy nie wykazał wystarczająco, że w tej konkretnej sprawie istnieją okoliczności uzasadniające przekazanie. Sąd Najwyższy podkreślił, że przyczyny przekazania poprzedniej sprawy (dotyczącej czynów związanych z wykonywaniem czynności służbowych i potencjalnych powiązań sędziów) były inne niż te podnoszone w niniejszej sprawie. Obecna sprawa dotyczy innej oskarżonej i innego przestępstwa, a fakt, że oskarżyciel prywatny był stroną w innej, przekazanej sprawie, nie oznacza automatycznie braku możliwości bezstronnego rozpoznania. Sąd Najwyższy stwierdził, że nie zaistniały realne okoliczności, które mogłyby stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy przez Sąd Rejonowy w R., a uzasadnienie wniosku nie wskazywało, w jaki sposób dobro wymiaru sprawiedliwości mogłoby być zagrożone. W związku z tym, Sąd Najwyższy odmówił uwzględnienia wniosku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, samo powiązanie z inną sprawą, która została przekazana, nie stanowi wystarczającej podstawy do przekazania niniejszej sprawy, jeśli nie wykazano realnych okoliczności zagrażających obiektywności i bezstronności sądu właściwego miejscowo.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy nie wykazał w sposób wystarczający, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy. Podkreślono, że przyczyny przekazania innej, powiązanej sprawy były odmienne i dotyczyły specyficznych okoliczności, które nie występują w niniejszej sprawie. Brak jest realnych przesłanek wskazujących na zagrożenie obiektywności sądu właściwego miejscowo.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
nie uwzględnić wniosku
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. W. | osoba_fizyczna | oskarżona |
| S. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (3)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Przepis ten może być stosowany wyjątkowo, gdy dobro wymiaru sprawiedliwości tego wymaga, co musi być wykazane przez sąd inicjujący postępowanie. Wymaga istnienia realnych okoliczności mogących stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy.
Pomocnicze
k.k. art. 212 § § 1
Kodeks karny
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
Dotyczy prawa do sądu i rozpoznania sprawy przez właściwy sąd.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Rejonowy nie wykazał w sposób wystarczający, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania sprawy. Okoliczności uzasadniające przekazanie innej, powiązanej sprawy, nie występują w niniejszej sprawie. Brak realnych przesłanek wskazujących na zagrożenie obiektywności i bezstronności sądu właściwego miejscowo. Zakaz rozszerzającej wykładni art. 37 k.p.k.
Odrzucone argumenty
Pośrednie powiązanie z inną sprawą, która została przekazana przez Sąd Najwyższy, uzasadnia przekazanie niniejszej sprawy. Fakt, że oskarżyciel prywatny był stroną w innej, przekazanej sprawie, może rodzić wątpliwości co do bezstronności sądu.
Godne uwagi sformułowania
korzystanie z właściwości delegacyjnej w trybie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia nie uczynił zadość wskazanemu standardowi i w sposób wystarczający nie wykazał istnienia okoliczności, mieszczących się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości” przekazanie innej sprawy – użyte w uzasadnieniu postanowienia w niniejszej sprawie jako jedyny argument mający przemawiać za koniecznością przekazania jej ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości – nawet, jeśli jest powiązana w pewien sposób ze sprawą X K [...]0/[...], w żaden sposób nie może uzasadniać decyzji o przekazaniu i w tym przypadku Przekazanie sprawy w omawianym trybie może nastąpić tylko wtedy, gdy w sposób realny występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy w danym sądzie.
Skład orzekający
Andrzej Stępka
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Uzasadnienie stosowania art. 37 k.p.k. i kryteria przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdzie powiązanie z inną sprawą jest jedynym argumentem za przekazaniem. Wymaga wykazania realnych przesłanek zagrożenia obiektywności.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważne zasady proceduralne dotyczące przekazywania spraw i interpretacji pojęcia 'dobra wymiaru sprawiedliwości', co jest istotne dla praktyków prawa.
“Kiedy sprawa musi zmienić sąd? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice przekazania sprawy.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KO 2/18 POSTANOWIENIE Dnia 15 lutego 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka w sprawie K. W. oskarżonej o czyn z art. 212 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 15 lutego 2018 r. wniosku Sądu Rejonowego w R. o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. (sygn. akt X K […]0/[…]), na podstawie art. 37 k.p.k. a contrario p o s t a n o w i ł nie uwzględnić wniosku. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w R. postanowieniem z dnia 15 grudnia 2017 r., sygn. akt X K […] , wystąpił o przekazanie sprawy K. W., oskarżonej prywatnym aktem oskarżenia o czyn z art. 212 § 1 k.k., do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości . Zdaniem wnioskującego Sądu w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki przemawiające za przekazaniem sprawy w trybie art. 37 k.p.k. innemu sądowi równorzędnemu. Sąd ten wskazał, że podstawą zarzutu stawianego K. W. z art. 212 § 1 k.k. są jej zeznania, jakie złożyła w sprawie X K […] 1/ […] , które zdaniem oskarżyciela prywatnego miały być podstawą stosowanego wówczas wobec niego środka zapobiegawczego o charakterze izolacyjnym. Nadto sprawa ta – o sygn. akt X K […] 1/ […] - została przekazana ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2017 r., sygn. akt III KO 69/17, do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wniosek Sądu Rejonowego w R. nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie przypomnieć należy, że korzystanie z właściwości delegacyjnej w trybie art. 37 k.p.k. może nastąpić wyjątkowo, jako odstępstwo od konstytucyjnej zasady rozpoznania sprawy przez właściwy sąd (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) w sytuacji, gdy zostanie wykazane przez sąd inicjujący to postępowanie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga takiego postąpienia (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 grudnia 2012 r., III KO 102/12, LEX nr 1231575). Sąd Rejonowy nie uczynił zadość wskazanemu standardowi i w sposób wystarczający nie wykazał istnienia okoliczności, mieszczących się w pojęciu „dobro wymiaru sprawiedliwości”, użytym w dyspozycji art. 37 k.p.k., które w tym konkretnym przypadku miałby wyczerpywać fakt, że inna sprawa, pośrednio związana z niniejszą, została przekazana przez Sąd Najwyższy w trybie art. 37 k.p.k. do innego równorzędnego sądu. Należy jednak zwrócić uwagę, że sprawa o sygn. akt X K […] 1/ […] dotyczy S. N. oskarżonego o przestępstwo z art. 189 § 1 k.k. i art. 211 k.k. oraz sześciu innych osób, którym zarzucono współdziałanie w popełnieniu tego czynu, bądź ułatwianie jego popełnienie. Ponadto S. N. został oskarżony o popełnienie kilku innych przestępstw. Postępowanie w tej sprawie dotyczyło czynów kwalifikowanych z art. 226 k.k., to jest, znieważeń kuratorów wykonujących orzeczenia w sprawach rodzinnych i nieletnich podczas i w związku z wykonywaniem przez nich obowiązków służbowych. Zdaniem wnioskującego Sądu Rejonowego, skoro ta sprawa została przekazana ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości postanowieniem Sądu Najwyższego z dnia 12 września 2017 r. Sądowi Rejonowemu w K., to podobne względy przemawiają za przekazaniem i niniejszej sprawy do innego sądu równorzędnego. Z tą argumentacją nie sposób się zgodzić. Przekazanie innej sprawy – użyte w uzasadnieniu postanowienia w niniejszej sprawie jako jedyny argument mający przemawiać za koniecznością przekazania jej ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości – nawet, jeśli jest powiązana w pewien sposób ze sprawą X K […] 0/ […] , w żaden sposób nie może uzasadniać decyzji o przekazaniu i w tym przypadku. Za przekazaniem sprawy X K […] 1/ […] przemawiały zupełnie inne względy – dotyczyła czynów zarzucanych poszczególnym osobom, ściśle powiązanych z wykonywaniem czynności służbowych, których w dodatku z sędziami łączyć mogły kontakty nie tylko zawodowe, lecz i koleżeńskie – co z kolei mogło rodzić spekulacje co do wpływu tego powiązania na rozstrzygnięcie sprawy. Tymczasem niniejsza sprawa dotyczy innej oskarżonej oraz innego przestępstwa. Chociaż oskarżyciel prywatny wnoszący akt oskarżenia był oskarżonym w sprawie przekazanej na mocy postanowienia Sądu Najwyższego, okoliczność ta nie sprawia jeszcze, że każda sprawa, w której jest stroną, nie może być przez sąd właściwy miejscowo rozpoznana w sposób bezstronny i obiektywny. Przekazanie sprawy w omawianym trybie może nastąpić tylko wtedy, gdy w sposób realny występują okoliczności, które mogą stwarzać uzasadnione przekonanie o braku warunków do obiektywnego i bezstronnego rozpoznania sprawy w danym sądzie. Za takie okoliczności należy uznać sytuacje, które mogłyby wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać nawet mylne przekonanie, podjęte jednak w oparciu o racjonalne przesłanki, że w sądzie właściwym miejscowo nie ma wystarczających warunków do rozpoznania sprawy w sposób w pełni obiektywny (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, OSNKW – R 2008, poz. 2280; z dnia 29 sierpnia 2012 r., V KO 48/12, Lex Nr 1220979). Należy stwierdzić, że tego rodzaju sytuacja nie zaistniała w niniejszej sprawie, zaś okoliczności faktyczne wskazane przez wnioskujący Sąd nie przemawiają za jej przekazaniem do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. W szczególności zaś w uzasadnieniu wniosku o przekazanie sprawy o sygn. akt X K […] 0/ […] brak argumentacji wskazującej, w jaki sposób zagrożone mogłoby być dobro wymiaru sprawiedliwości poprzez rozpoznanie sprawy oskarżonej K. W. przez Sąd Rejonowy w R.. Mając na uwadze powyższe okoliczności i kierując się zakazem rozszerzającej wykładni art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy odmówił uwzględnienia wniosku o przekazanie sprawy innemu równorzędnemu sądowi. aw
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI