II KO 110/21

Sąd Najwyższy2022-02-02
SNKarnewznowienie postępowaniaŚrednianajwyższy
wznowienie postępowaniakara pozbawienia wolnościtymczasowe aresztowaniezaliczanie okresuSąd NajwyższyTrybunał KonstytucyjnyKodeks postępowania karnegoKodeks karny

Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywiście bezzasadny z powodu błędnej interpretacji przepisów przez skazanego.

Skazany J.S.D. złożył wniosek o wznowienie postępowania, domagając się zaliczenia na poczet kary okresu tymczasowego aresztowania, który pokrywał się z okresem odbywania innej kary pozbawienia wolności. Skazany powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego, jednak Sąd Najwyższy uznał, że jego sytuacja procesowa jest odmienna, a przepis dotyczący zaliczania okresu tymczasowego aresztowania (art. 63 § 1 k.k.) nie pozwala na zaliczenie tego samego okresu na poczet dwóch kar.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek J.S.D. o wznowienie postępowania karnego, które zakończyło się prawomocnym wyrokiem utrzymującym w mocy karę łączną 7 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Skazany domagał się wznowienia, argumentując, że nie zgadza się z odmową zaliczenia mu na poczet orzeczonej kary okresu tymczasowego aresztowania od 21 czerwca 2011 r. do 21 czerwca 2013 r., ponieważ okres ten pokrywał się z odbywaniem przez niego kar pozbawienia wolności w innych sprawach. Jako podstawę wznowienia wskazał wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 czerwca 2008 r. (sygn. akt SK 17/07). Sąd Najwyższy, działając na podstawie art. 545 § 3 k.p.k., odmówił przyjęcia wniosku z powodu jego oczywistej bezzasadności. Sąd wyjaśnił, że powołany przez skazanego wyrok TK dotyczył kwestii określenia maksymalnego czasu stosowania tymczasowego aresztowania, a nie zaliczania okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary, co reguluje art. 63 § 1 k.k. Ponadto, zgodnie z art. 540 § 2 k.p.k., wznowienie postępowania na tej podstawie jest możliwe tylko wtedy, gdy orzeczenie TK nastąpiło po wydaniu wyroku skazującego, co w tej sprawie nie miało miejsca (wyrok TK z 2008 r., prawomocny wyrok sądu z 2013 r.). Sąd podkreślił, że art. 63 § 1 k.k. wyklucza możliwość zaliczenia tego samego okresu tymczasowego aresztowania na poczet dwóch lub więcej orzeczonych kar pozbawienia wolności. W sytuacji, gdy okres tymczasowego aresztowania zbiegał się z odbywaniem kar w innych sprawach, nie było podstaw do uwzględnienia wniosku.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wyrok TK dotyczący maksymalnego czasu stosowania tymczasowego aresztowania nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania w sytuacji, gdy wnioskodawca kwestionuje zaliczenie okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary na podstawie art. 63 § 1 k.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wskazał, że wyrok TK dotyczył innej kwestii procesowej (czas stosowania aresztu) niż ta, którą podniósł skazany (zaliczenie okresu aresztu na poczet kary). Ponadto, wznowienie na podstawie art. 540 § 2 k.p.k. wymaga, aby orzeczenie TK nastąpiło po wydaniu prawomocnego wyroku, co nie miało miejsca w tej sprawie.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

odmówiono przyjęcia wniosku

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
J. S. D.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (4)

Główne

k.p.k. art. 545 § 3

Kodeks postępowania karnego

Sąd odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od profesjonalnego pełnomocnika bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeżeli z treści wniosku wynika jego oczywista bezzasadność.

k.k. art. 63 § 1

Kodeks karny

Okres tymczasowego aresztowania zbiegający się z odbywaniem kary pozbawienia wolności w innej sprawie nie podlega zaliczeniu na poczet tej kary.

Pomocnicze

k.p.k. art. 540 § 2

Kodeks postępowania karnego

Postępowanie wznawia się na korzyść strony, jeżeli Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą przepisu prawnego, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie.

k.k. art. 263 § 3a

Kodeks karny

Przepis dotyczący maksymalnego okresu stosowania tymczasowego aresztowania, którego interpretacja była przedmiotem wyroku TK SK 17/07.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania. Niezgodność powołanej podstawy prawnej (wyrok TK) z sytuacją procesową skazanego. Brak możliwości zaliczenia tego samego okresu tymczasowego aresztowania na poczet dwóch lub więcej kar pozbawienia wolności (art. 63 § 1 k.k.).

Odrzucone argumenty

Argument skazanego o konieczności zaliczenia okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary, mimo że pokrywał się z okresem odbywania innej kary. Powołanie się na wyrok TK SK 17/07 jako podstawę wznowienia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

wniosek skazanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem oczywista bezzasadność nie mieści się w katalogu przesłanek wznowienia postępowania nie można zaliczyć tego samego okresu tymczasowego aresztowania na poczet dwóch lub więcej orzeczonych kar pozbawienia wolności

Skład orzekający

Marek Siwek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wznowienia postępowania karnego (art. 540, 545 k.p.k.) oraz zasad zaliczania okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary (art. 63 § 1 k.k.)."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej skazanego i jego błędnej interpretacji przepisów oraz orzecznictwa.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje typowe błędy w rozumieniu procedury karnej przez osoby skazane, które próbują wykorzystać orzecznictwo Trybunału Konstytucyjnego do własnych celów, nie dostrzegając subtelnych różnic w stanie faktycznym i prawnym.

Czy wyrok TK zawsze oznacza możliwość wznowienia sprawy? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt II KO 110/21
POSTANOWIENIE
Dnia 2 lutego 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Siwek
w sprawie
J. S. D.
skazanego z art. 156 § 3 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 2 lutego 2022 r.,
wniosku skazanego
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem
Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 27 grudnia 2013 r., sygn. akt II AKa
[…]
,
utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Ł.
z dnia 28 sierpnia 2013 r., sygn. akt XVIII K
[…]
na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.
postanowił
odmówić przyjęcia wniosku J. S. D. wobec jego oczywistej bezzasadności.
UZASADNIENIE
J. S. D. złożył do Sądu Najwyższego osobisty wniosek o wznowienie w jego sprawie postępowania zakończonego prawomocnymi wskazanymi wyżej wyrokami, którymi skazano go na karę łączną 7 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności. Z treści wniosku wynika, iż skazany domaga się wznowienia dlatego, że nie zgadza się z odmową zaliczenia mu na poczet orzeczonej kary okresu tymczasowego aresztowania od 21 czerwca 2011 r. do dnia 21 czerwca 2013 r. Skazany powołał się na treść wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 10 czerwca 2008 r., sygn. akt SK 17/07, co jego zdaniem wypełnia przesłankę wznowienia określoną w art. 540 § 2 k.p.k..
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek J. S. D. jest oczywiście bezzasadny, co obligowało do odmowy jego przyjęcia.
Zgodnie z art. 545 § 3 k.p.k., sąd
odmawia przyjęcia wniosku niepochodzącego od osoby wymienionej w § 2 (adwokata, radcę prawnego, radcę Prokuratorii Generalnej RP) bez wzywania do usunięcia jego braków formalnych, jeżeli z treści wniosku, w szczególności odwołującego się do okoliczności, które były już rozpoznawane w postępowaniu o wznowienie postępowania, wynika jego oczywista bezzasadność.
Z treści tego przepisu wynika więc obowiązek sądu rozstrzygającego w przedmiocie wznowienia, przeprowadzenia wstępnej kontroli wniosku pod kątem jego ewentualnej bezzasadności o charakterze oczywistym, która wynikać może również
z tego, że okoliczności i argumenty na które wnioskodawca wskazuje ze swej natury nie mogą uruchomić procedury wznowieniowej, gdyż błędnie je zakwalifikowano do określonej grupy kodeksowych podstaw wznowienia.
Treść wniosku
J. S. D.
jednoznacznie przesądza, że podniesione przez niego argumenty – wbrew jego twierdzeniom – nie mieszczą się w katalogu przesłanek wznowienia postępowania określonych w art. 540 k.p.k., art. 540a k.p.k., art. 540b k.p.k. Skazany odwołał się wprawdzie do przesłanki z art. 540 § 2 k.p.k., posiłkując się wyrokiem
Trybunału Konstytucyjnego z 10 czerwca 2008 r., wydanym w sprawie SK 17/07, jednakże nie dostrzegł, że omawiany w tym orzeczeniu art. 263 § 3a k.p.k., dotyczy sytuacji procesowej odmiennej, aniżeli ta, w której znajduje się ten skazany.
Trybunał Konstytucyjny stwierdził w powołanym orzeczeniu, iż w zakresie, w jakim do dwuletniego okresu maksymalnego stosowania tymczasowego aresztowania do chwili wydania pierwszego wyroku przez sąd I instancji nie wlicza się okresów, w których tymczasowo aresztowany odbywa równocześnie karę pozbawienia wolności orzeczoną w innej sprawie, dopuszczając do przedłużenia tymczasowego aresztowania na okres ponad dwóch lat przez sąd I instancji na zasadach ogólnych, jest niezgodny z art. 41 ust. 1 w zw. z art. 2 oraz art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Inaczej mówiąc, treść tego wyroku odnosi się do kwestii określenia czasu stosowania tymczasowego aresztowania, podczas gdy J. S. D. zakwestionował we wniosku brak zaliczenia
przez orzekające w jego sprawie Sądy obu instancji,
okresu tymczasowego aresztowania, co reguluje
art. 63 § 1 k.k., nie zaś przepisy o tymczasowym aresztowaniu. Wnioskodawca argumentował, że błędnie w jego sprawie przyjęto, iż okres stosowania wobec niego tymczasowego aresztowania od
21 czerwca 2011 r. do 21 czerwca 2013 r., nie podlega zaliczeniu na poczet wymierzonej mu kary 7 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności, gdyż czas ten pokrywał się z odbywaniem przez niego kar pozbawienia wolności. Już z tego wynika, że stanowisko skazanego w ogóle nie dotyczy zagadnienia, które było przedmiotem powołanego wyżej orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego.
Nadto, z treści art. 540 § 2 k.p.k. wynika, że postępowanie wznawia się na korzyść strony, jeżeli Trybunał Konstytucyjny orzekł o niezgodności z Konstytucją, ratyfikowaną umową międzynarodową lub ustawą przepisu prawnego, na podstawie którego zostało wydane orzeczenie. Oznacza to, że wznowienie postępowania przy wykorzystaniu tego przepisu może nastąpić jedynie wówczas, gdy orzeczenie Trybunału Konstytucyjnego miało miejsce po wydaniu wyroku skazującego, co w niniejszej sprawie nie zachodzi – prawomocny wyrok zapadł bowiem wobec skazanego w dniu 27 grudnia 2013 r., zaś wyrok Trybunału Konstytucyjnego, na który skazany powołuje się – w dniu 10 czerwca 2008 r.
Już z tego powodu w niniejszej sprawie zachodzi oczywista bezzasadność wniosku o wznowienie postępowania, stanowiąca podstawę do odmowy jego przyjęcia w myśl art. 545 § 3 k.p.k. Wznowienie postępowanie karnego nie jest natomiast instytucją, która służy do rozstrzygania o prawidłowości wydanych rozstrzygnięć przez sądy powszechne, do czego w istocie skazany zmierza.
Prawidłowość ta zresztą nie nasuwa wątpliwosci w kontekście treści art. 63 § 1 k.k., z którego należy wyprowadzać brak możliwości zaliczenia tego samego okresu tymczasowego aresztowania na poczet dwóch lub więcej orzeczonych kar pozbawienia wolności. W sytuacji, gdy w stosunku do tymczasowo aresztowanego wprowadza się do wykonania karę pozbawienia wolności, okres wykonywania tej kary nie może być jednocześnie okresem wykonywania innej kary pozbawienia wolności, także tej, która została wobec skazanego orzeczona w sprawie, w której stosowano tymczasowy areszt. W jednym okresie można bowiem odbywać tylko jedną karę pozbawienia wolności. Zaliczenie tego samego okresu izolacji na poczet dwóch lub więcej kar orzeczonych w różnych sprawach, pozostawałoby w oczywistej sprzeczności z celem art. 63 § 1 k.k.
W realiach niniejszej sprawy oznacza to, że okres tymczasowego aresztowania zbiegający się w czasie z odbywaniem kary pozbawienia wolności w innej sprawie nie podlega zaliczeniu na podstawie art. 63 § 1 k.k., o czym był wyraźnie informowany J. S. D. na mocy zarządzenia z 8 lutego 2017 r.(k. 1071). Jak wskazano, wobec skazanego stosowano środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania w sprawie o sygn. akt XVIII K
[…]
(
od
21 czerwca 2011 r. do 21 czerwca 2013 r.), lecz w pokrywającym się z tymi datami okresie odbywał on równolegle dwie kary pozbawienia wolności w sprawach o sygn. akt: V K
[…]
(od 21 czerwca 2011 r. do 9 czerwca 2013 r.) oraz V K [X.] (od 11 czerwca 2013 r. do 16 grudnia 2014 r.). W tej sytuacji, nie było podstaw do uwzględnienia jego wniosku i odpowiedniego zaliczenia mu na poczet kary okresu tymczasowego aresztowania w sprawie.
W tym stanie rzeczy należało orzec jak w sentecji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI