III KO 108/20

Sąd Najwyższy2020-12-07
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawysąd najwyższyzażalenieprokuratorsędziaobiektywizmdobro wymiaru sprawiedliwościkodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy przekazał sprawę rozpoznania zażalenia K.S. innemu sądowi równorzędnemu, aby zapewnić obiektywizm i dobre imię wymiaru sprawiedliwości.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w G. o przekazanie sprawy rozpoznania zażalenia K.S. innemu sądowi równorzędnemu. Zażalenie dotyczyło odmowy wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień przez prokuratorów i sędziów. Sąd Najwyższy uznał, że przekazanie sprawy jest uzasadnione potrzebą zapobieżenia wrażeniu braku obiektywizmu, biorąc pod uwagę zaangażowanie lokalnych sędziów i prokuratorów w poprzednie postępowania.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w G. o przekazanie sprawy rozpoznania zażalenia K.S. innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 37 k.p.k. Zażalenie K.S. dotyczyło postanowienia prokuratora Prokuratury Rejonowej w P. o odmowie wszczęcia śledztwa w sprawie przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez prokuratorów Prokuratury Rejonowej w G. i sędziów Sądu Rejonowego w G.. Sąd Najwyższy uznał, że wniosek zasługuje na uwzględnienie. Mimo braku formalnych przesłanek podważających obiektywizm sędziów Sądu Rejonowego w G., Sąd Najwyższy podkreślił znaczenie zewnętrznego odbioru sytuacji. Wskazał, że w kontekście licznych postępowań dotyczących naruszenia praw pracowniczych K.S., w których zapadały decyzje podlegające kontroli sądowej, a które dotyczyły lokalnych sędziów i prokuratorów, istnieje potrzeba kształtowania społecznego przekonania o bezstronności organów wymiaru sprawiedliwości. Dlatego też, w trosce o dobro wymiaru sprawiedliwości i zapobieżenie możliwości powstania przekonania o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy, Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę innemu sądowi równorzędnemu.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, istnieją podstawy do przekazania sprawy.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że mimo braku formalnych przesłanek podważających obiektywizm lokalnych sędziów, zewnętrzny odbiór sytuacji, w której decyzje procesowe dotyczą bezpośrednio sędziów i prokuratorów orzekających w tej samej jurysdykcji, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi. Celem jest zapobieżenie wrażeniu braku obiektywizmu i ochrona społecznego zaufania do wymiaru sprawiedliwości.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznaskarżący
Prokuratura Rejonowa w P.organ_państwowyorgan prowadzący postępowanie
Sąd Rejonowy w G.organ_państwowysąd wnioskujący

Przepisy (1)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Instytucja przewidziana w art. 37 k.p.k. pozwala na przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu w celu zapewnienia dobra wymiaru sprawiedliwości, w tym zapobiegania możliwości powstania przekonania o braku warunków do obiektywnego rozpoznania sprawy.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Potrzeba zapobieżenia wrażeniu braku obiektywizmu w rozpoznaniu sprawy. Konieczność kształtowania społecznego przekonania o bezstronności organów wymiaru sprawiedliwości. Zapewnienie dobra wymiaru sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

zapobiegania możliwości powstania przekonania o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny względ na odbiór społeczny rozstrzygnięcia stopień zaangażowania osiągnął poziom, który może wywołać zewnętrzne przekonanie o braku warunków do rozpoznania w sposób obiektywny Troska o to, aby rozstrzygnięciom sądowym towarzyszyła świadomość społeczna, że są one niezależne od relacji zawodowych istniejących między pracownikami różnych organów wymiaru sprawiedliwości

Skład orzekający

Przemysław Kalinowski

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy innemu sądowi ze względu na potrzebę zapewnienia obiektywizmu i dobrego odbioru społecznego, nawet przy braku formalnych przesłanek dyskwalifikujących."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy sprawa dotyczy lokalnych organów wymiaru sprawiedliwości i może wpływać na ich postrzeganie.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa pokazuje, jak ważny jest nie tylko obiektywizm, ale także jego postrzeganie społeczne w wymiarze sprawiedliwości, co jest istotne dla budowania zaufania publicznego.

Czy sędziowie mogą sądzić swoich kolegów? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy sprawę trzeba przekazać.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KO 108/20
POSTANOWIENIE
Dnia 7 grudnia 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Przemysław Kalinowski
w sprawie dotyczącej zażalenia K. S. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w P.
w przedmiocie odmowy wszczęcia śledztwa, sygn. akt PR Ds. (...),
po rozpoznaniu wniosku Sądu Rejonowego w G.
z dnia 17 listopada 2020 r., sygn. akt II Kp (...),
w przedmiocie przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
na podstawie art. 37 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
przekazać sprawę II Kp (...) Sądowi Rejonowemu w P. w celu rozpoznania zażalenia K. S. na postanowienie prokuratora Prokuratury Rejonowej w P..
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 31 sierpnia 2020 r. (sygn. akt PR Ds. (...)) prokurator Prokuratury Rejonowej w P. odmówił wszczęcia śledztwa mającego dotyczyć przekroczenia uprawnień i niedopełnienia obowiązków przez prokuratorów Prokuratury Rejonowej w G. i sędziów Sądu Rejonowego w G.. Orzeczenie to zaskarżył K. S., kwestionując argumentację, jaka legła u podstaw odmowy wszczęcia śledztwa, a także zasadność i bezstronność szeregu wcześniejszych decyzji procesowych, które zapadły w grójeckim Sądzie Rejonowym i Prokuraturze Rejonowej.
Rozpoznanie przedmiotowego zażalenia należało do właściwości miejscowej Sądu Rejonowego w G., który postanowieniem z dnia 17 listopada 2020 r., sygn. akt II Kp (...), zwrócił się do Sądu Najwyższego o zastosowanie instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy w zakresie rozpoznania zażalenia innemu sądowi równorzędnemu. Powołano się przy tym na przesłankę dobra wymiaru sprawiedliwości wyrażającą się w potrzebie zapobiegania możliwości powstania przekonania o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Wniosek Sądu Rejonowego w G. zasługiwał na uwzględnienie. Wprawdzie sam sąd wnioskujący nie dostrzega powodów, które mogłyby zakłócić możliwość obiektywnego orzekania w tej sprawie, ale wzgląd na odbiór społeczny rozstrzygnięcia stanowiącego wyraz kontroli decyzji procesowych podjętych w odniesieniu do sędziów i prokuratorów już wypowiadających się w licznych rozstrzygnięciach procesowych zapadających w związku ze zdarzeniami, które stanowiły podłoże przedmiotowego postępowania przemawiał za uwzględnieniem tej inicjatywy i zmianę sądu właściwego do rozpoznania zażalenia.
W sytuacji, gdy na tle konfliktu związanego z postępowaniami dotyczącymi naruszenia praw pracowniczych K. S., wszczynano, umarzano i podejmowano cały szereg kolejnych postępowań, bądź też odmawiano ich wszczęcia, a decyzje te – co najmniej w części – podlegały kontroli sądowej, której niekorzystne dla strony wyniki stały się podstawą do formułowania kolejnych zastrzeżeń wobec sędziów, stopień zaangażowania osiągnął poziom, który może wywołać zewnętrzne przekonanie o braku warunków do rozpoznania w sposób obiektywny środka odwoławczego wniesionego w tej sprawie. Wprawdzie, nie ma przesłanek, które mogłyby podważać obiektywizm sędziów Sądu Rejonowego w G. (nie przywołano ich również we wniosku), ale z drugiej strony, nie można tracić z pola widzenia zewnętrznego odbioru sytuacji, w której decyzja procesowa podlegająca zgodnie z właściwością ustawową kontroli Sądu Rejonowego w G., bezpośrednio dotyczy części sędziów orzekających w tym Sądzie oraz prokuratorów wykonujących na co dzień swoje obowiązki zawodowe także przed tym sądem. Troska o to, aby rozstrzygnięciom sądowym towarzyszyła świadomość społeczna, że są one niezależne od relacji zawodowych istniejących między pracownikami różnych organów wymiaru sprawiedliwości, dostatecznie uzasadniała inicjatywę Sądu Rejonowego w G..
W sytuacji istniejącej w tej sprawie, właśnie potrzeba kształtowania społecznego przekonania o bezstronności organów wymiaru sprawiedliwości przemawiała za skorzystaniem z instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. Dobro wymiaru sprawiedliwości nakazywało zatem przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu – w celu rozpoznania zażalenia wniesionego przez K. S..
Mając to na uwadze Sąd Najwyższy postanowił, jak na wstępie

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI