III KO 107/20
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego o przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, zgodnie z art. 37 k.p.k. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że oskarżony jest biegłym, który od lat współpracuje z tym sądem, opiniował w sprawach prowadzonych przez ten sąd, a także może być wzywany do składania ustnych wyjaśnień. Sąd Rejonowy obawiał się, że te okoliczności mogą wywołać przekonanie o braku obiektywizmu i wątpliwości w opinii publicznej. Sąd Najwyższy nie podzielił tych obaw. Stwierdził, że instytucja z art. 37 k.p.k. jest wyjątkiem i nie może być interpretowana rozszerzająco. Przekazanie sprawy jest możliwe tylko wtedy, gdy okoliczności jednoznacznie świadczą o sprzeczności z dobrem wymiaru sprawiedliwości, co może wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać uzasadnione przekonanie o braku obiektywizmu. Sąd Najwyższy uznał, że sama znajomość zawodowa oskarżonego-biegłego z sędziami nie stanowi wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi. Podkreślono, że takie relacje zawodowe nie rodzą domniemania braku obiektywizmu sędziego, a w przypadku bliższych relacji pozazawodowych, podstawą może być wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy nie przedstawił przekonujących argumentów uzasadniających przekazanie sprawy, a rolą sądu jest orzekanie w sposób wykluczający spekulacje o braku obiektywizmu, a nie uchylanie się od spraw kłopotliwych.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja art. 37 k.p.k. w kontekście znajomości zawodowej oskarżonego z sędziami oraz odróżnienie tej sytuacji od przesłanek do wyłączenia sędziego.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy w postępowaniu karnym.
Zagadnienia prawne (1)
Czy znajomość oskarżonego, będącego biegłym sądowym, z sędziami sądu właściwego miejscowo, może stanowić podstawę do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu w trybie art. 37 k.p.k. ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sama znajomość zawodowa oskarżonego-biegłego z sędziami nie stanowi wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że art. 37 k.p.k. jest przepisem szczególnym i nie może być interpretowany rozszerzająco. Okoliczności wskazane przez Sąd Rejonowy, takie jak wieloletnia współpraca biegłego z sądem i opiniowanie w sprawach, nie wywołują realnych wątpliwości co do bezstronności orzekania. W przypadku bliższych relacji pozazawodowych, właściwą instytucją jest wyłączenie sędziego, a nie zmiana właściwości sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. Ś. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (2)
Główne
k.p.k. art. 37
Kodeks postępowania karnego
Instytucja z art. 37 k.p.k. stanowi wyjątek od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy i nie może być interpretowana rozszerzająco. Można go zastosować jedynie wówczas, gdy okoliczności sprawy jednoznacznie świadczą o tym, że jej pozostawienie do rozpoznania sądowi miejscowo właściwemu byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości. Przekonanie o braku możliwości do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy oparte być powinno na racjonalnych przesłankach, a nie na przypuszczeniach i założeniach o charakterze hipotetycznym.
Pomocnicze
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
W przypadku bliższych relacji pozazawodowych między sędziami a biegłym, mogą one stanowić przesłankę do skorzystania z instytucji wyłączenia sędziego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sama znajomość zawodowa oskarżonego-biegłego z sędziami nie stanowi wystarczającej przesłanki do przekazania sprawy innemu sądowi. • Instytucja z art. 37 k.p.k. jest wyjątkiem i wymaga jednoznacznych przesłanek świadczących o sprzeczności z dobrem wymiaru sprawiedliwości. • W przypadku bliższych relacji pozazawodowych, właściwą instytucją jest wyłączenie sędziego (art. 41 § 1 k.p.k.). • Sąd właściwy nie powinien uchylać się od rozpoznawania spraw z powodów kłopotliwych, lecz orzekać w sposób wykluczający spekulacje o braku obiektywizmu.
Odrzucone argumenty
Oskarżony jest wieloletnim biegłym współpracującym z sądem. • Biegły opiniował w sprawach prowadzonych przez ten sąd. • Może zajść potrzeba przesłuchania biegłego w celu wydania ustnej opinii. • Okoliczności te mogą wywołać przekonanie o braku obiektywizmu i wątpliwości w opinii publicznej.
Godne uwagi sformułowania
Instytucja z art. 37 k.p.k. stanowi wyjątek od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy. • Przepis ten nie może być interpretowany rozszerzająco. • Okoliczności sprawy jednoznacznie świadczą o tym, że jej pozostawienie do rozpoznania sądowi miejscowo właściwemu byłoby sprzeczne z dobrem wymiaru sprawiedliwości. • Przekonanie o braku możliwości do obiektywnego rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy oparte być powinno na racjonalnych przesłankach, a nie na przypuszczeniach i założeniach o charakterze hipotetycznym. • Sama znajomość sędziów z biegłym z racji wykonywania przez te osoby obowiązków zawodowych nie może rodzić faktycznego domniemania braku obiektywizmu sędziego. • Jeżeli zaś nawet tego typu relacje pomiędzy poszczególnymi sędziami a biegłym by zaistniały, to mogą one stanowić przesłankę do skorzystania z instytucji wyłączenia sędziego, o jakim mowa w art. 41 § 1 k.p.k. • Rolą sądu właściwego nie jest zaś uchylanie się od rozpoznawania spraw z pewnych względów kłopotliwych, lecz takie orzekanie, aby wykluczyć ewentualne spekulacje w zakresie braku obiektywizmu.
Skład orzekający
Dariusz Świecki
przewodniczący-sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37 k.p.k. w kontekście znajomości zawodowej oskarżonego z sędziami oraz odróżnienie tej sytuacji od przesłanek do wyłączenia sędziego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o przekazanie sprawy w postępowaniu karnym.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia proceduralnego, jakim jest właściwość sądu i potencjalne wątpliwości co do jego bezstronności, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy znajomość z biegłym dyskwalifikuje sąd? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice art. 37 k.p.k.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.