III KO 106/17

Sąd Najwyższy2017-12-14
SNKarneinneŚrednianajwyższy
przekazanie sprawydobro wymiaru sprawiedliwościbezstronność sądusędzia pokrzywdzonySąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy przekazał sprawę karną do rozpoznania innemu sądowi ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości, ponieważ pokrzywdzonym był sędzia tego sądu.

Sąd Rejonowy w B. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej dotyczącej B. Ś. innemu sądowi, wskazując na dobro wymiaru sprawiedliwości. Powodem była osoba pokrzywdzonego – wiceprezes Sądu Rejonowego w B., sędziego J. C., którego znajomość z większością sędziów mogła budzić wątpliwości co do bezstronności. Sąd Najwyższy uznał wniosek za zasadny i przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek Sądu Rejonowego w B. o przekazanie sprawy karnej sygn. akt IX K (...) dotyczącej oskarżonego B. Ś. (art. 226 § 1 k.k.) do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że pokrzywdzonym w sprawie jest sędzia J. C., pełniący funkcję wiceprezesa Sądu Rejonowego w B. Z uwagi na fakt, że sędzia ten jest znany większości sędziów tego sądu, z którymi utrzymuje relacje towarzyskie lub koleżeńskie, mogło to wpływać na obiektywizm orzekania. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje orzecznictwo, uznał, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości” obejmuje sytuacje, które mogą wpływać na swobodę orzekania lub stwarzać pozory braku obiektywizmu. W szczególności dotyczy to spraw, w których stroną jest sędzia sądu właściwego. Sąd Najwyższy podzielił argumentację Sądu Rejonowego, stwierdzając, że pozostawienie sprawy w tym sądzie mogłoby budzić wątpliwości co do bezstronności w opinii społecznej i samych stron. W związku z tym, postanowiono przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C., znajdującemu się poza obszarem właściwości sądów nadrzędnych nad Sądem Rejonowym w B.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, należy przekazać sprawę.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że sytuacja, w której pokrzywdzonym jest sędzia sądu właściwego, może budzić wątpliwości co do bezstronności orzekania i wpływać na przekonanie o obiektywności sądu, co uzasadnia zastosowanie art. 37 k.p.k. i przekazanie sprawy innemu sądowi.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

przekazanie sprawy

Strony

NazwaTypRola
B. Ś.osoba_fizycznaoskarżony
Sąd Rejonowy w B.instytucjawnioskodawca
Sąd Rejonowy w C.instytucjasąd przekazany
J. C.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (2)

Główne

k.p.k. art. 37

Kodeks postępowania karnego

Kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości” odnosi się do sytuacji, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny. Dotyczy to spraw, w których jedną ze stron jest sędzia sądu właściwego.

Pomocnicze

k.k. art. 226 § 1

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pokrzywdzonym jest sędzia sądu właściwego, co może budzić wątpliwości co do bezstronności. Znajomość pokrzywdzonego z większością sędziów sądu właściwego. Potrzeba zapewnienia opinii społecznej o obiektywizmie i bezstronności sądu.

Godne uwagi sformułowania

dobro wymiaru sprawiedliwości przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny przeświadczenia o niemożności bezstronnego rozpoznania sprawy

Skład orzekający

Józef Szewczyk

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnienie przekazania sprawy karnej innemu sądowi ze względu na osobę pokrzywdzonego będącego sędzią tego sądu."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy pokrzywdzonym jest sędzia sądu właściwego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważną zasadę bezstronności sądu i pokazuje, jak system prawny radzi sobie z potencjalnymi konfliktami interesów, gdy stroną postępowania jest sam sędzia.

Czy sędzia może być stroną w swojej własnej sprawie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KO 106/17
POSTANOWIENIE
Dnia 14 grudnia 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Józef Szewczyk
w sprawie B. Ś.
oskarżonego z art. 226 § 1 k.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 14 grudnia 2017 r.,
wniosku Sądu Rejonowego w B., zawartego w postanowieniu z dnia 3 listopada 2017 r., sygn. akt IX K [...], o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości
na podstawie art. 37 k.p.k.
postanowił:
przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C..
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 3 listopada 2017 r., sygn. akt IX K (…), Sąd Rejonowy w B., w oparciu o przepis art. 37 k.p.k., wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem przekazania do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu sprawy B. Ś. oskarżonego z art. 226 § 1 k.k.
Uzasadniając wniosek wskazano, iż w niniejszej sprawie pokrzywdzonym jest wiceprezes Sądu Rejonowego w B. sędzia J. C.. Z racji pełnionej funkcji administracyjnej przez pokrzywdzonego znają go wszyscy sędziowie tego sądu, z których znaczna część utrzymuje z nim relacje towarzyskie lub koleżeńskie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
.
Wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu
jest zasadny
.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego niejednokrotnie podnoszono, że kryterium „dobra wymiaru sprawiedliwości”, o którym mowa w art. 37 k.p.k., odnoszone jest do sytuacji, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie o braku warunków do rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy w sposób obiektywny. Niewątpliwie do okoliczności uzasadniających obawę o bezstronność sądu właściwego i spełniających powyższe kryterium należą sprawy, w których jedną ze stron jest sędzia sądu właściwego, jak ma to miejsce na gruncie przedmiotowej sprawy.
Wobec powyższego, podzielić należy argumentację zawartą w uzasadnieniu postanowienia Sądu Rejonowego w B., że z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości należy sprawę niniejszą przekazać innemu sądowi równorzędnemu celem wyeliminowania - w opinii społecznej, a także samych stron postępowania - przeświadczenia o niemożności bezstronnego rozpoznania sprawy. W realiach sprawy jej pozostawienie w Sądzie Rejonowym w B., w którym pokrzywdzony J. C. orzeka oraz pełni funkcję administracyjną wiceprezesa, stanowiłoby zagrożenie dla dobra wymiaru sprawiedliwości, jakim jest potrzeba ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywizmie i bezstronności sądu.
Uwzględniając całokształt przeprowadzonych wyżej rozważań postanowiono przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w C.  leżącemu na obszarze właściwości Sądu Okręgowego i Apelacyjnego w [...], czyli poza obszarem właściwości Sądów nadrzędnych nad Sądem Rejonowym w B..
l.n

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI