III KKO 1/96

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym1996-10-04
SAOSPracystosunki pracyWysokanajwyższy
pracownik samorządowymianowaniesąd pracywłaściwość sąduspór kompetencyjnywypowiedzenie zmieniająceadministracja samorządowa

Sąd Najwyższy rozstrzygnął spór kompetencyjny, uznając Sąd Pracy za właściwy do rozpoznania sprawy pracownika samorządowego mianowanego, mimo prób skierowania jej do organów administracji.

Sprawa dotyczyła sporu kompetencyjnego o właściwość między Sądem Rejonowym-Sądem Pracy a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w przedmiocie odwołania pracownika samorządowego mianowanego od wypowiedzenia zmieniającego stosunek pracy. Sąd Rejonowy uznał się za niewłaściwy, przekazując sprawę do Kolegium Odwoławczego, które również uznało się za niewłaściwe. Sąd Najwyższy, rozpatrując spór, stwierdził, że zgodnie z ustawą o pracownikach samorządowych, spory ze stosunku pracy pracowników samorządowych rozpoznają sądy pracy, niezależnie od charakteru prawnego stosunku pracy.

Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym rozpoznało spór kompetencyjny dotyczący właściwości sądu do rozpoznania sprawy ze stosunku pracy Andrzeja G., pracownika samorządowego mianowanego, zatrudnionego w Urzędzie Miejskim w J. Andrzej G. złożył odwołanie od wypowiedzenia zmieniającego stosunek pracy, skierowane pierwotnie do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które uznało się za niewłaściwe i przekazało sprawę do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w J. Sąd ten również stwierdził swoją niewłaściwość i przekazał sprawę z powrotem do Kolegium Odwoławczego. W związku z negatywnym sporem kompetencyjnym, sprawa trafiła do Sądu Najwyższego. Sąd Najwyższy, powołując się na art. 31 ust. 2 ustawy o pracownikach samorządowych, uznał, że sądy pracy są właściwe do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych, niezależnie od tego, czy podstawą zatrudnienia jest mianowanie czy umowa. Podkreślono, że przepisy tej ustawy stanowią pragmatykę służbową i mają pierwszeństwo przed przepisami Kodeksu pracy w zakresie nieuregulowanym. Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J. powinien był merytorycznie rozpoznać sprawę, a nie stwierdzać swoją niewłaściwość. W związku z tym, Sąd Najwyższy uznał, że właściwy do rozpoznania sprawy jest Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Tak, sądy pracy są właściwe do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych.

Uzasadnienie

Ustawa o pracownikach samorządowych w art. 31 ust. 2 wyraźnie stanowi, że spory ze stosunku pracy pracowników samorządowych rozpoznają sądy pracy. Ta regulacja, jako pragmatyka służbowa, ma pierwszeństwo przed przepisami Kodeksu pracy w zakresie nieuregulowanym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego

Strona wygrywająca

Andrzej G.

Strony

NazwaTypRola
Andrzej G.osoba_fizycznawnioskodawca
Urząd Miasta J.instytucjapracodawca
Sąd Rejonowy w J.instytucjaorgan sporu
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K.instytucjaorgan sporu
Prokuratura Krajowaorgan_państwowyuczestnik
Ministerstwo Sprawiedliwościorgan_państwowyuczestnik
Ministerstwo Pracy i Polityki Socjalnejorgan_państwowyuczestnik

Przepisy (9)

Główne

u.p.s. art. 31 § ust. 2

Ustawa o pracownikach samorządowych

Spory ze stosunku pracy pracowników samorządowych rozpoznają sądy pracy.

k.p.c. art. 464 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Jeżeli uprzednio uznał się za niewłaściwy organ administracyjny, do którego pracownik samorządowy mianowany skierował równocześnie odwołanie od wypowiedzenia stosunku pracy, to Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J. obowiązany był rozpoznać sprawę.

Pomocnicze

u.p.s. art. 10 § ust. 1 pkt 2 i ust. 4

Ustawa o pracownikach samorządowych

W razie reorganizacji urzędu gminy może nastąpić rozwiązanie stosunku pracy z pracownikiem samorządowym mianowanym w drodze wypowiedzenia z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia.

u.p.s. art. 31 § ust. 1

Ustawa o pracownikach samorządowych

W kwestiach nie unormowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu pracy.

k.p. art. 5

Kodeks pracy

Przepisy kodeksu stosuje się w zakresie nie uregulowanym przepisami szczególnymi.

k.p.c. art. 200 § § 1

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy przekazania sprawy do właściwego sądu.

k.p.c. art. 476 § § 1 pkt 2

Kodeks postępowania cywilnego

Dotyczy postępowania w sprawach z zakresu prawa pracy.

k.p.a. art. 17 § pkt 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Określa organy wyższego stopnia w strukturze samorządu.

k.p.a. art. 190 § § 1

Kodeks postępowania administracyjnego

Dotyczy rozstrzygania sporów kompetencyjnych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Ustawa o pracownikach samorządowych wyraźnie wskazuje na właściwość sądów pracy do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych. Przepisy ustawy o pracownikach samorządowych mają charakter pragmatyki służbowej i stosuje się je w pierwszej kolejności. Pracownik samorządowy mianowany może odwołać się bezpośrednio do sądu pracy, nie musi wyczerpywać drogi administracyjnej.

Odrzucone argumenty

Akt mianowania oraz zmiany w nim są decyzjami administracyjnymi podlegającymi zaskarżeniu w trybie postępowania administracyjnego. Stwierdzenie nieważności decyzji zmieniającej stosunek pracy z mianowanym pracownikiem samorządowym powinno być rozpatrzone przez organ wyższego stopnia w strukturze samorządu.

Godne uwagi sformułowania

Do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych właściwe są sądy pracy. Kompetencja sądu pracy do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych jest więc wyraźnie unormowana w pragmatyce służbowej, dotyczącej tej grupy pracowników. Dla ustalenia kompetencji sądów pracy do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych - zdaniem Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym - nie ma istotnego znaczenia charakter prawny stosunku pracy tej kategorii pracowników.

Skład orzekający

Jerzy Kwaśniewski

przewodniczący

Adam Józefowicz

sprawozdawca

Andrzej Wróbel

członek

Tadeusz Szóstakowski

przedstawiciel Ministerstwa Sprawiedliwości

Zofia Neubauer

przedstawiciel Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie właściwości sądu pracy w sprawach dotyczących pracowników samorządowych mianowanych, zwłaszcza w kontekście odwołań od wypowiedzeń zmieniających stosunek pracy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej grupy pracowników samorządowych mianowanych, choć zasada właściwości sądu pracy jest szeroka.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy kluczowej kwestii właściwości sądu w sporach pracowniczych, co jest istotne dla wielu pracowników samorządowych i ich pracodawców. Pokazuje, jak sądy rozstrzygają spory między różnymi organami.

Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy pracownik samorządowy mianowany powinien iść do sądu pracy czy urzędu?

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Postanowienie z dnia 4 października 1996 r. III KKO 1/96 Do rozpoznawania sporów ze stosunku pracy pracowników samorzą- dowych mianowanych właściwe są sądy pracy. Przewodniczący Sędzia SN: Jerzy Kwaśniewski, Sędziowie SN: Adam Józefowicz (sprawozdawca), Andrzej Wróbel, przedstawiciel Ministerstwa Sprawied- liwości sędzia Tadeusz Szóstakowski, przedstawiciel Ministerstwa Pracy i Polityki Socjalnej Zofia Neubauer. Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym, z udziałem prokuratora Prokuratury Krajowej Iwony Kaszczyszyn, po rozpoznaniu w dniu 4 października 1996 r. na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Andrzeja G. o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego o właściwość między Sądem Rejonowym w J. a Samorządowym Kolegium Odwoławczym w K. w przedmiocie zmiany stosunku pracy mianowanego pracownika samorządowego. p o s t a n o w i ł: u z n a ć, że właściwy do rozpoznania sprawy ze stosunku pracy Andrzeja G. przeciwko Urzędowi Miasta J. jest Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J. U z a s a d n i e n i e Mgr inż. arch. Andrzej G. był zatrudniony w Urzędzie Miejskim w J. na sta- nowisku Kierownika Wydziału Gospodarki Przestrzennej. Na stanowisko to został mianowany z dniem 1 września 1992 r. Pismem z dniem 31 maja 1995 r. Burmistrz Miasta J. wypowiedział Andrzejowi G. stosunek pracy w części dotyczącej stanowiska Kierownika Wydziału Gospodarki Przestrzennej z propozycją objęcia stanowiska Kierownika Biura Architekta Miejskiego. Pismo to zawierało pouczenie o możliwości złożenia w terminie 7 dni odwołania do Sądu Pracy. Wymienione wypowiedzenie stosunku pracy nastąpiło w związku ze zmianami organizacyjnymi Urzędu Miejskiego w J., które nastąpiły od 1 stycznia 1995 r. W miejsce zlikwidowanego Wydziału Gos- podarki Przestrzennej utworzono dwa wydziały, a mianowicie Wydział Geodezji i Gos- podarki Gruntami oraz Biuro Architekta Miejskiego równoznaczne z funkcją Kierownika Wydziału według § 32 pkt 1 rozdziału V regulaminu organizacyjnego Urzędu Miasta. Stanowiska kierowników wydziałów zostały obsadzone w drodze konkursów, do których Andrzej G. nie przystąpił. Jednakże Andrzej G. złożył odwołanie od wypowiedzenia stosunku pracy w części dotyczącej stanowiska służbowego, skierowane do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które w piśmie z dnia 16 sierpnia 1995 r., [...] uznało się niewłaś- ciwe do rozpoznania sprawy i skierowało odwołanie Andrzeja G. do rozpatrzenia do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w J. Jednocześnie w tym samym dniu Andrzej G. wniósł odwołanie do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w J. Sąd ten przywrócił powodowi termin do złożenia odwołania uznając opóźnienie za usprawiedliwione. Postanowieniem z dnia 28 marca 1996 r. [...] Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J. na zasadzie art. 200 § 1 KPC w związku z art. 464 § 1 KPC stwierdził swą niewłaściwość i sprawę przekazał Kolegium Odwoławczemu przy Sejmiku Samorządowym w K. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Rejonowy stwierdził, że zarówno akt mianowania, jak również zmiany w tym akcie są decyzjami administracyjnymi, które podlegają zaskarżeniu w trybie przewidzianym w przepisach postępowania administracyjnego, gdyż dotyczą pracownika samorządowego mianowanego. W związku z tym stwierdzenie nieważności decyzji zmieniającej stosunek pracy z mianowanym pra- cownikiem samorządowym powinno być rozpatrzone przez organ wyższego stopnia w strukturze samorządu. W tej sytuacji Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. pismem z dnia 22 maja 1996 r. [...] poinformowało Andrzeja G., że w sytuacji zaistniałego negatywnego sporu kompetencyjnego może wystąpić z wnioskiem do Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego o spowodowanie rozpatrzenia sporu. Andrzej G. zwrócił się na piśmie do Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego z prośbą o rozstrzygnięcie negatywnego sporu kompetencyjnego, jaki powstał przy rozpoznaniu jego odwołania od wypowiedzenia zmieniającego stosunek pracy miano- wanego pracownika samorządowego. Rozpatrując powyższy spór kompetencyjny Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym wzięło pod uwagę, co następuje: Przepis art. 10 ust. 1 pkt 2 i ust. 4 ustawy z dnia 22 marca 1990 r. o pracow- nikach samorządowych (Dz. U. Nr 21, poz. 124 ze zm.) stanowi, że w razie reorga- nizacji urzędu gminy może nastąpić rozwiązanie stosunku pracy z pracownikiem sa- morządowym mianowanym w drodze wypowiedzenia z zachowaniem trzymiesięcznego okresu wypowiedzenia. Stosownie do przepisu art. 31 ust. 2 tej ustawy, spory ze stosunku pracy pracowników samorządowych rozpoznają sądy pracy. Regulacja ta, zawarta w szczególnym akcie prawnym, jakim jest ustawa o pracownikach samo- rządowych, stanowiąca pragmatykę służbową dla pracowników urzędów gminnych odnosi się do wszystkich osób zatrudnionych w tych urzędach (określonych w art. 2 ustawy) bez względu na podstawę nawiązania stosunku pracy, w tym także pracow- ników samorządowych mianowanych, zajmujących stanowiska kierownicze. Kompe- tencja sądu pracy do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy pracowników samorzą- dowych mianowanych jest więc wyraźnie unormowana w pragmatyce służbowej, dotyczącej tej grupy pracowników. Przepis art. 31 ust. 1 ustawy stanowi, że w kwestiach nie unormowanych w tej ustawie stosuje się odpowiednio przepisy kodeksu pracy. Wynika to także z art. 5 kodeksu pracy, który stanowi, że przepisy kodeksu stosuje się w zakresie nie uregulowanym przepisami szczególnymi.Przepisy ustawy o pracownikach samorządowych nie uzależniają wystąpienia pracownika samorządowego mianowanego do sądu pracy od uprzedniego wyczerpania środków odwoławczych od decyzji rozwiązującej lub zmieniającej stosunek pracy, skierowanych w postępowaniu administracyjnym do organu wyższego stopnia w stosunku do organów gmin, to jest do samorządowego kolegium odwoławczego (art. 17 pkt 1 KPA). Dlatego pracownik samorządowy może wnieść odwołanie bezpośrednio do sądu pracy. Tak postąpił w niniejszej sprawie Andrzej G., składając odwołanie do Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w J. w dniu 24 lipca 1995 r. Tego samego dnia wniósł także odwołanie do samorządowego Kolegium Odwoławczego w K., które pismem z dnia 19 sierpnia 1995 r. przekazało je bez rozpoznania Sądowi Rejonowemu-Sądowi Pracy w J. według właściwości. Dla ustalenia kompetencji sądów pracy do rozpatrywania sporów ze stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych - zdaniem Kolegium Kompetencyjnego przy Sądzie Najwyższym - nie ma istotnego znaczenia charakter prawny stosunku pracy tej kategorii pracowników. Decydujące znaczenie dla ustalenia właściwości określonego organu do rozpatrywania sporów z omawianego stosunku pracy ma regulacja ustawowa, wyraźnie określająca właściwość sądu pracy do rozpoznawania tych sporów. Niezależnie od tego zwrócić należy uwagę na to, że w piśmiennictwie prawniczym są podzielone zdania na temat charakteru prawnego stosunku pracy pracowników samorządowych mianowanych. Na użytek rozstrzygnięcia niniejszego negatywnego sporu kompetencyjnego nie istnieje potrzeba szerszego omówienia tego problemu prawnego, bowiem wystarczy tu wskazać wyraźną regulację prawną, zawartą w art. 31 ust. 2 omawianej ustawy. Zgodnie z tym przepisem Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J., do którego wpłynęło odwołanie Andrzeja G. nie był uprawniony do stwierdzenia swej niewłaściwości i do przekazania sprawy Samo- rządowemu Kolegium Odwoławczemu lecz powinien merytorycznie rozpoznać sprawę, stosując w tej sprawie przepisy o postępowaniu w sprawach z zakresu prawa pracy (art. 476 § 1 pkt 2 KPC). Z ogólnego przepisu art. 464 § 1 KPC zamieszczonego w dziale III, tytułu VII KPC wynika, że jeżeli uprzednio uznał się za niewłaściwy organ administracyjny, do którego pracownik samorządowy mianowany skierował równocześnie odwołanie od wypowiedzenia stosunku pracy, to Sąd Rejonowy-Sąd Pracy w J. obowiązany był rozpoznać sprawę. Wiążący charakter przepisu art. 464 § 1 KPC przesądza rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego w sposób zgodny z art. 31 ust. 2 omawianej ustawy o pracownikach samorządowych. Z tych względów Kolegium Kompetencyjne przy Sądzie Najwyższym na zasadzie art. 190 § 1 KPA postanowiło, jak w sentencji postanowienia. ========================================

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI