III KK 95/18

Sąd Najwyższy2019-01-07
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
kasacjaSąd Najwyższydowodypoligrafpostępowanie karneczynna napaśćusiłowanie zabójstwafunkcjonariusz policji

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, obciążając go kosztami postępowania.

Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając m.in. rażące naruszenie prawa procesowego przy oddaleniu wniosku o dopuszczenie dowodu z badań poligraficznych. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując na brak możliwości dopuszczenia takiego dowodu na etapie postępowania odwoławczego oraz na zakaz ponownego przesłuchiwania świadków z użyciem poligrafu.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego K. S. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego skazujący K. S. za usiłowanie zabójstwa funkcjonariusza policji i czynną napaść, obniżając jedynie karę pozbawienia wolności do 8 lat. Obrońca zarzucał m.in. naruszenie przepisów procesowych przy oddaleniu wniosku o dopuszczenie dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego, argumentując, że nie miał możliwości zgłoszenia tego dowodu wcześniej. Sąd Najwyższy uznał te zarzuty za chybione. Stwierdził, że obrońca nie wykazał obiektywnych przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie dowodu w pierwszej instancji, a jego wniosek zmierzał do ponownego przesłuchania świadków z użyciem poligrafu, co jest niedopuszczalne na etapie odwoławczym i naruszałoby zakaz z art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, niedopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego, jeśli obrońca nie wykazał obiektywnych przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie tego dowodu w pierwszej instancji. Wniosek o taki dowód, zmierzający do ponownego przesłuchania świadków z użyciem poligrafu, narusza zakaz z art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że obrońca nie wykazał obiektywnych przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie dowodu z badań poligraficznych w pierwszej instancji. Wniosek o taki dowód na etapie odwoławczym, zmierzający do ponownego przesłuchania świadków z użyciem poligrafu, jest niedopuszczalny z uwagi na prekluzję dowodową oraz zakaz z art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznaskazany
A. B.osoba_fizycznapokrzywdzony funkcjonariusz Policji
T. N.osoba_fizycznaświadek
J. S.osoba_fizycznaświadek
M. S.osoba_fizycznaświadek

Przepisy (12)

Główne

k.k. art. 148 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 13 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 223 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 170 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 427 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 86 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 199a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 171 § 5

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Niedopuszczalność dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego z uwagi na prekluzję dowodową. Zakaz ponownego przesłuchiwania świadków z użyciem poligrafu (art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k.). Brak obiektywnych przyczyn uniemożliwiających zgłoszenie dowodu w pierwszej instancji.

Odrzucone argumenty

Możliwość dopuszczenia dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego, mimo braku zgłoszenia go w pierwszej instancji. Naruszenie art. 457 § 3 k.p.k. przez powierzchowne odniesienie się do zarzutów apelacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym niecelowym byłoby wykorzystanie tego dowodu w postępowaniu karnym na odwoławczym jego etapie nie ma potrzeby przytaczać fragmentów pisemnych motywów wyroku Sądu odwoławczego, wystarczy odesłać do jego argumentów

Skład orzekający

Krzysztof Cesarz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego oraz interpretacja przepisów dotyczących zgłaszania dowodów przez obrońcę."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i rodzaju dowodu.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy kontrowersyjnego dowodu (poligrafu) i jego dopuszczalności w postępowaniu karnym, co jest interesujące dla prawników procesowych.

Czy poligraf może być dowodem w polskim sądzie? Sąd Najwyższy rozwiewa wątpliwości.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 95/18
POSTANOWIENIE
Dnia 7 stycznia 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Cesarz
na posiedzeniu w trybie 535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 7 stycznia 2019 r.,
sprawy
K. S.
skazanego z art. 148 § 1 k.k. w zw. z art. 13 § 1 k.k. i innych
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w
[…]
z dnia 16 listopada 2017 r., sygn. akt II AKa
[…]
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w S.
z dnia 2 czerwca 2017 r., sygn. akt II K
[…]
p o s t a n o w i ł
1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2) obciążyć skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w S. wyrokiem z dnia 2 czerwca 2017 r., sygn. akt II K
[…]
, uznał K. S. za winnego tego, że
w nocy z
30
na
31
maja
2016
r. w S. używając dwóch ostrokończystych kuchennych noży dopuścił się czynnej napaści wobec A. B. - funkcjonariusza Komendy Miejskiej Policji w S. podczas oraz w związku z pełnieniem przez niego obowiązków służbowych, tj. interwencji w mieszkaniu w celu przywrócenia spokoju i porządku, czym spowodował u niego obrażenia twarzy w postaci dwóch ran ciętych warg górnej i dolnej, które to obrażenia spowodowały naruszenie czynności narządów jego ciała na czas powyżej 7 dni, a następnie, działając z zamiarem bezpośrednim usiłował dokonać jego zabójstwa przy użyciu niebezpiecznych narzędzi w postaci dwóch noży kuchennych ostrokończystych, poprzez trzykrotne uderzenie wskazanymi nożami w okolice pleców, czym spowodował u niego obrażenia ciała w postaci: ran kłutych, z czego dwie w okolicy lędźwiowej lewej i jedna w okolicy lędźwiowej prawej, przy czym jedna z ran znajdująca się na poziomie tylnego odcinka żebra XII była raną głęboką, której kanał o długości ponad 10 cm drążył w dół i do przodu, z odcięciem na jego przebiegu fragmentu o długości
4
mm wyrostka poprzecznego drugiego kręgu lędźwiowego z obecnością dużego wylewu krwawego, która to rana kłuta okolic pleców spowodowała naruszenie czynności narządów jego ciała na czas powyżej 7 dni, a pozostałe obrażenia naruszyły czynności narządów ciała na czas poniżej 7 dni, jednak wskazanego celu nie osiągnął ze względu na ucieczkę przez pokrzywdzonego oraz oddanie w kierunku napastnika dwóch strzałów z broni palnej, służbowej, to jest popełnienia przestępstwa z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art.
148 § 1 k.k. i 223 § 1 k.k. i art. 157 § 1 k.k., w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to na podstawie art. 14 § 1 k.k. w zw. z art. 148 § 1 k.k. i art.
11 § 3 k.k. wymierzył karę 11 lat pozbawienia wolności oraz orzekł w kwestiach akcesoryjnych.
Apelację od tego wyroku złożył obrońca oskarżonego zarzucając m.in. błędy w ustaleniach faktycznych, które doprowadziły do nieuzasadnionego przypisania oskarżonemu zachowania wypełniającego dyspozycję art. 223 § 1 k.k. i przestępstwa usiłowania zabójstwa, obrazy art. 4, 7, 410 i 424 § 1 pkt 1 k.p.k. przy ocenie zeznań funkcjonariuszy Policji – św. A. B. i T. N., obrazę art. 7, 167, 410 i 424 § 1 pkt 1 k.p.k. przez nieprawidłową ocenę zeznań J. S. i M. S. oraz obrazę art. 4, 182 § 1 i 185 k.p.k. w zw. z art. 186 § 1 k.p.k., wykorzystaną do oceny zeznań tych ostatnich świadków.
W apelacji odwołujący się m. in. wniósł o „dopuszczenie dowodu
z badań poligraficznych na okoliczność ustalenia, czy na pytania krytyczne dotyczące interwencji Policji w lokalu mieszkalnym w S. przy ulicy B.
[…]
w nocy z 30/31 maja 2016 roku badani świadkowie: A. B., T. N., J. S. oraz M. S. reagują tak, jak zwykle reagują osoby odpowiadające na pytania nieszczerze (tzn. która z osób należy do grupy DI), bądź tak, jak zwykle reagują osoby odpowiadające na pytania szczerze (tzn. która z osób należy do grupy NDI), bądź reagują w sposób nie pozwalający przypisać jednoznacznie do grupy DI lub NDI (tzn. która z osób należy do grupy INC).”
W konkluzji zaś został złożony wniosek o zmiany wyroku przez uznanie oskarżonego za winnego tylko czynu z art. 157 § 1 k.k. albo uchylenie wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania.
Sąd odwoławczy na rozprawie apelacyjnej na podstawie art. 170 § 1 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 427 § 3 k.p.k. oddalił wspomniany wniosek dowodowy, podnosząc także w uzasadnieniu postanowienia, że „niecelowym byłoby wykorzystanie tego dowodu w postępowaniu karnym na odwoławczym jego etapie”.
Następnie wyrokiem z dnia 16 listopada 2017 r., sygn. akt II AKa
[…]
, Sąd Apelacyjny w
[…]
zmienił zaskarżony wyrok tylko w ten sposób, że obniżył karę pozbawienia wolności do 8 lat.
W kasacji obrońca skazanego zarzucił:
„1. rażące naruszenie prawa - art. 170 § 1 pkt 1 w związku z art. 458 k.p.k. polegające na uznaniu, iż niedopuszczalne jest przeprowadzenie dowodu z badań poligraficznych na etapie postępowania odwoławczego z uwagi na prekluzję dowodową przewidzianą w art. 427 § 3 k.p.k., podczas gdy obrońca nie miał możliwości powołania tego dowodu w postępowaniu przed Sądem I instancji, będąc ograniczony normą art. 86 § 1 k.p.k. dopuszczającą przedsiębranie czynności procesowych jedynie na korzyść oskarżonego;
2.
rażące naruszenie prawa - art. 199a w związku z art. 458 k.p.k. polegające na uznaniu, iż przeprowadzenie dowodu z badań poligraficznych jest nieprzydatne dla stwierdzenia okoliczności mających znaczenie dla rozstrzygnięcia w sprawie, podczas gdy dowód ten pełniąc jedynie rolę dowodu uzupełniającego, mógłby przyczynić się do potwierdzenia lub wykluczenia określonej wersji przebiegu zdarzenia, za które pociągnięty został do odpowiedzialności karnej skazany;
3.
rażące naruszenie prawa - art. 457 § 3 k.p.k. polegające na powierzchownym odniesieniu się treści zarzutów apelacji w zakresie dotyczącym stanu świadomości skazanego co do statusu osoby, wobec której dopuścił się uszkodzenia ciała, jego zamiaru pozbawienia życia oraz dowolnej oceny zeznań świadków A. B. oraz T. N., które stanowiły podstawę dokonania ustaleń faktycznych w sprawie, co w konsekwencji nie pozwala na uznanie, iż doszło do wszechstronnej i prawidłowej kontroli instancyjnej orzeczenia Sądu pierwszej instancji.”
Skarżący się wniósł o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym.
Za chybione należy uznać twierdzenie, że skrępowanie obrońcy dyspozycją art. 86 § 1 k.p.k. uniemożliwiło mu powołanie wskazanego dowodu przed Sądem I instancji. Brak możliwości, o której mowa w art. 427 § 3 k.p.k., to stan obiektywny polegający na niewiedzy odwołującego się o dowodzie albo na jego niedostępności we wcześniejszej fazie postępowania. Natomiast obrońca, jak sam zauważa, nie zgłosił dowodu nie z powodu wystąpienia tych obiektywnych przyczyn, ale kierując się przyjętą taktyką obrończą. Nie da się ominąć przeszkody (prekluzji dowodowej) określonej w art. 427 § 3 k.p.k. przez proponowaną interpretację normy wynikającej z art. 86 § 1 k.p.k. W praktyce rzadko zachodzi pewność, że dowody zgłoszone przez obrońcę oskarżonego będą świadczyły jedynie na jego korzyść. Nawet przeprowadzenie dowodów na tzw. alibi może przynieść rezultaty odmienne od oczekiwanych. Postulowany w tej sprawie dowód – abstrahując na chwilę od kwestii zakazu jego przeprowadzenia z powodu określonego w art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k. – z dużym prawdopodobieństwem mógłby mieć niekorzystną wymowę dla oskarżonego. Inaczej rzecz ujmując, postulowane w kasacji rozumienie art. 86 § 1 k.p.k. drastycznie ograniczałoby prawo, ale i obowiązek obrońcy do zgłaszania dowodów w obawie, że dostarczą okoliczności obciążających (negatywnych) dla oskarżonego.
Wracając do wcześniej zasygnalizowanej myśli, oddalony wniosek dowodowy zmierzał w istocie do ponownego przesłuchania A. B., T. N., J. S. i M. S. przy użyciu wariografu (poligrafu). Wszak obrońcy chodziło o zastosowanie tego urządzenia przy udzielaniu przez tych świadków odpowiedzi na „pytania krytyczne dotyczące interwencji Policji”, czyli wprost tyczące inkryminowanego zdarzenia. Takie postąpienie objęte jest zakazem przewidzianym w art. 171 § 5 pkt 2 k.p.k.
W konsekwencji, nie doszło do naruszenia art. 199a k.p.k., ale również dlatego, że we wniosku obrońcy chodziło o przesłuchanie wymienionych wyżej świadków, natomiast przepis ten dotyczy oskarżonego (podejrzanego).
Wreszcie, zarzut naruszenia art. 457 § 3 k.p.k. przez powierzchowne odniesienie się do zarzutów apelacji wynika z tylko subiektywnej oceny skarżącego się, a nie z rzeczywistego stanu rzeczy, który odzwierciedlony jest w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Wymowa tego dokumentu jednoznacznie przeczy tezie sformułowanej przez obrońcę. Nie ma potrzeby przytaczać fragmentów pisemnych motywów wyroku Sądu odwoławczego, wystarczy odesłać do jego argumentów.
Z wszystkich przytoczonych względów oddalono kasację jako oczywiście bezzasadną.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI