III KK 95/17
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości pod wpływem zakazu, uznając, że sąd niższej instancji błędnie zastosował przepis, nie uwzględniając zatarcia wcześniejszego skazania i wygaśnięcia zakazu.
Sąd Rejonowy skazał K.P. za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości, będąc pod wpływem zakazu prowadzenia pojazdów i mając prawomocne skazanie za podobne przestępstwo. Kasacja Prokuratora Generalnego wykazała jednak, że sąd niższej instancji popełnił błąd, stosując przepis art. 178a § 4 k.k., ponieważ wcześniejsze skazanie uległo zatarciu, a zakaz prowadzenia pojazdów już nie obowiązywał w dacie popełnienia czynu. Sąd Najwyższy uchylił wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Rejonowy w O. wydał wyrok skazujący K.P. za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, naruszając jednocześnie zakaz prowadzenia pojazdów i mając na uwadze wcześniejsze prawomocne skazanie za podobne przestępstwo. Kara obejmowała ograniczenie wolności, dożywotni zakaz prowadzenia pojazdów oraz świadczenie pieniężne. Wyrok uprawomocnił się, jednak Prokurator Generalny wniósł kasację na korzyść skazanej, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego. Głównym argumentem było to, że w chwili wyrokowania K.P. była osobą niekaraną z uwagi na zatarcie wcześniejszego skazania, a także że czynu nie popełniła w dacie obowiązywania zakazu. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie uproszczonym, przyznał rację kasacji. Stwierdzono, że sąd pierwszej instancji popełnił błąd, nie analizując prawidłowo dokumentów i dopuszczając się sprzeczności między wyrokiem a uzasadnieniem. W szczególności, Sąd Rejonowy sam w uzasadnieniu kwestionował prawidłowość wyroku, wskazując na zatarcie skazania i wygaśnięcie zakazu prowadzenia pojazdów przed datą popełnienia zarzucanego czynu. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, nakazując sądowi niższej instancji dokładne zbadanie dowodów i dokonanie prawidłowej oceny prawnej.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zastosowanie art. 178a § 4 k.k. w takiej sytuacji jest nieprawidłowe.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że sąd niższej instancji błędnie zastosował art. 178a § 4 k.k., ponieważ zatarcie wcześniejszego skazania i wygaśnięcie zakazu prowadzenia pojazdów przed datą popełnienia zarzucanego czynu wyklucza możliwość przypisania tego przestępstwa.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
skazana K. P.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. P. | osoba_fizyczna | skazana |
| Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (11)
Główne
k.k. art. 178a § § 4
Kodeks karny
Przepis ten nie może być zastosowany, gdy wcześniejsze skazanie uległo zatarciu, a zakaz prowadzenia pojazdów nie obowiązywał w dacie popełnienia czynu.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Nakazuje sądowi oparcie się na ujawnionych dowodach, co zostało naruszone przez sąd niższej instancji.
Pomocnicze
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 37a
Kodeks karny
k.k. art. 34 § § 1a pkt 1 i § 2
Kodeks karny
k.k. art. 35 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 42 § § 3
Kodeks karny
k.k. art. 43a § § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron w przypadku oczywistej zasadności.
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 118 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Pozwala na dopuszczenie pewnych działań w celu uchylenia niewątpliwie wadliwego wyroku.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wcześniejsze skazanie uległo zatarciu z mocy prawa. Zakaz prowadzenia pojazdów nie obowiązywał w dacie popełnienia czynu. Sąd niższej instancji nie dokonał prawidłowej analizy dowodów przed wydaniem wyroku. Wystąpiła sprzeczność między treścią wyroku a jego uzasadnieniem.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym skarżący w istocie podnosi też, iż przed wydaniem wyroku Sąd orzekający z rażącą obrazą art. 410 k.p.k. nie poddał analizie dostępnych i ujawnionych na rozprawie dokumentów jej zachowanie w dniu 10 kwietnia 2016 r. nie wyczerpywało znamion przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., lecz z art. 178a § 1 k.k.
Skład orzekający
Kazimierz Klugiewicz
przewodniczący
Jerzy Grubba
członek
Zbigniew Puszkarski
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących recydywy w prowadzeniu pojazdów pod wpływem alkoholu, znaczenie zatarcia skazania i wygaśnięcia zakazu prowadzenia pojazdów, a także wymogi prawidłowego postępowania dowodowego i sporządzania uzasadnienia wyroku."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z zatartym skazaniem i wygasłym zakazem. Konieczność analizy konkretnych okoliczności faktycznych każdej sprawy.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest prawidłowe ustalenie stanu prawnego (zatarcie skazania, obowiązywanie zakazu) przed wydaniem wyroku, nawet w przypadku oczywistego naruszenia przepisów ruchu drogowego. Podkreśla znaczenie rzetelności proceduralnej sądu.
“Sąd Najwyższy: Nawet pijany kierowca może wygrać sprawę, jeśli sąd popełni błąd!”
Sektor
transport
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KK 95/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 21 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba SSN Zbigniew Puszkarski (sprawozdawca) Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie K. P. skazanej z art. 178a § 4 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 21 marca 2017 r., kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na korzyść skazanej od wyroku Sądu Rejonowego w O. z dnia 29 sierpnia 2016 r., sygn. akt VII K …/16 uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 29 sierpnia 2016 r., sygn. akt VII K ../16, K. P. uznał za winną tego, że w dniu 10 kwietnia 2016 r. na drodze K-7 w gminie O. prowadziła w ruchu lądowym pojazd mechaniczny marki „Ford Transit”, będąc w stanie nietrzeźwości z wynikiem badań 0,51 mg/l, 0,47 mg/l, 0,42 mg/l, 0,40 mg/l i 0,35 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, będąc wcześniej prawomocnie skazana za prowadzenie pojazdów w stanie nietrzeźwości, a także naruszając zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych orzeczony wyrokiem Sądu Rejonowego w N. z dnia 20 maja 2015 r., sygn. akt XII …./15, to jest czynu z art. 178a § 4 k.k., za który, przy zastosowaniu art. 37a k.k. w zw. z art. 34 § 1a pkt 1 i § 2 k.k. oraz art. 35 § 1 k.k., wymierzył jej karę 10 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonania nieodpłatnej kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku miesięcznym. Na podstawie art. 42 § 3 k.k. orzekł wobec oskarżonej dożywotni zakaz prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych, a na podstawie art. 43a § 2 k.k. świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej. Powyższy wyrok nie został zaskarżony przez żadną za stron i uprawomocnił się z dniem 14 października 2016 r. Kasację od tego wyroku wniósł Minister Sprawiedliwości - Prokurator Generalny. Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. zaskarżył wyrok w całości na korzyść skazanej, zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa karnego materialnego, tj. art. 178a § 4 k.k., poprzez jego zastosowanie, w przypadku, gdy skazana K. P. w chwili wyrokowania była osobą niekaraną, gdyż jej wcześniejsze skazanie za popełnienie przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. uległo zatarciu z mocy prawa, a nadto czynu polegającego na prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości nie dopuściła się w dacie obowiązywania zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych – i wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w O. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, pozwalającym na rozpoznanie jej w trybie art. 535 § 5 k.p.k., tj. na posiedzeniu bez udziału stron, gdy wskazuje na istotę popełnionej przez Sąd Rejonowy nieprawidłowości, tj. niezasadność skazania K. P. za czyn z art. 178a § 4 k.k., natomiast podniesienie zarzutu obrazy prawa materialnego może nasuwać zastrzeżenia. Jeżeli bowiem poddać analizie treść wyroku, to tego rodzaju uchybienia w nim nie widać. Opis czynu przypisanego zawiera wszak znamiona wspomnianego przestępstwa, skoro mówi o prowadzeniu przez nietrzeźwą skazaną pojazdu mechanicznego w ruchu lądowym oraz że dopuściła się tego będąc wcześniej prawomocnie skazana za prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, jak też naruszając zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych (wypada przyjąć, że orzeczony w związku ze wspomnianym skazaniem za przestępstwo z art. 178a § 1 k.k.). Analiza całości skargi, tj. także jej uzasadnienia, uprawnia jednak do przyjęcia, przy uwzględnieniu treści art. 118 § 1 k.p.k., co wypada uznać za dopuszczalne w przypadku kasacji na korzyść, zmierzającej do uchylenia niewątpliwie wadliwego wyroku, że skarżący w istocie podnosi też, iż przed wydaniem wyroku Sąd orzekający z rażącą obrazą art. 410 k.p.k. nie poddał analizie dostępnych i ujawnionych na rozprawie dokumentów, a uczynił to dopiero później, na etapie sporządzania uzasadnienia, skutkiem czego wydał nieprawidłowy wyrok, co skonstatował w pisemnym jego uzasadnieniu oraz doprowadził do zaistnienia sprzeczności pomiędzy treścią wyroku i uzasadnieniem. Wskazuje bowiem autor kasacji, że w części motywacyjnej wyroku Sąd Rejonowy kwestionuje jego prawidłowość stwierdzając, iż „należało dokonać modyfikacji opisu zarzucanego (powinno być: przypisanego – uwaga SN) czynu i jego kwalifikacji prawnej, czego Sąd omyłkowo nie uczynił w wyroku”, jak też stwierdzając, że wcześniejsze skazanie K. P. uległo zatarciu z mocy prawa w dniu 16 czerwca 2016 r. i w dacie wydania wyroku była osobą niekaraną. Zatarcie skazania nie dekompletowałoby znamion przestępstwa z art. 178a § 4 k.k., jednak w uzasadnieniu Sąd meriti stwierdził także, iż „środek karny w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych K. P. wykonała w dniu 27 marca 2016 r.”, a więc przed dniem popełnienia przestępstwa przypisanego zaskarżonym wyrokiem. Jest to o tyle istotne, że w uzasadnieniu Sąd a quo zauważył, iż „w dniu orzekania, w stosunku do oskarżonej, nie obowiązywał już zakaz prowadzenia pojazdów”, gdy z uwagi na treść art. 178a § 4 k.k. powinien podkreślić, że zakaz ten nie obowiązywał w dniu popełnienia przez skazaną przestępstwa będącego przedmiotem oskarżenia. Ostatecznie jednak w konkluzji Sąd Rejonowy stwierdził, co odnotowano w kasacji, że „jej zachowanie w dniu 10 kwietnia 2016 r. nie wyczerpywało znamion przestępstwa z art. 178 § 4 k.k. (powinno być: z art. 178a § 4 k.k. – uwaga SN), lecz z art. 178a § 1 k.k.” Podzielając stanowisko Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego , że w takim stanie rzeczy zachodzi konieczność uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania właściwemu sądowi, Sąd Najwyższy orzekł zgodnie z wnioskiem kasacji. Ponownie rozpoznając sprawę K. P., Sąd Rejonowy w O. dołoży staranności, by wydać wolny od wad wyrok, w tym należycie zbada wszystkie dostępne dowody, także w postaci dokumentów, po czym dokona prawidłowej oceny prawnej zachowania oskarżonej, dostosowując do niej orzeczenie o karze oraz o środku karnym. kc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI