III KK 72/19

Sygn. akt III KK 72/19
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 29 października 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Piotr Mirek
‎
SSN Marek Pietruszyński
Protokolant Dorota Szczerbiak
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 29 października 2019 r.
sprawy
G.A.
skazanego z art. 209 § 1 i 1a k.k.
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego, na niekorzyść skazanego,
od wyroku Sądu Rejonowego w O.,
z dnia 8 czerwca 2018 r., sygn. akt VII K (…)
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w O..
UZASADNIENIE
G. A.
został oskarżony o to, że „
w okresie od 21 października 2016 r. do 13 września 2017 r. w O., uchylał się od wykonywania obowiązku alimentacyjnego wobec małoletnich M.A. i M.A. określonego co do wysokości wyrokiem Sądu Rejonowego w O. VI RC (…), przy czym wysokość powstałych wskutek tego zaległości stanowi równowartość co najmniej 3 świadczeń okresowych, czym naraził uprawnionych na niemożność zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych”,
tj. o czyn z art. 209 § 1 i 1a k.k.
Sąd Rejonowy w O. wyrokiem z dnia 8 czerwca 2018 r., sygn. akt VII K (…), uznał G.A.  za winnego popełniania zarzucanego mu czynu i za to na podstawie art. 209 § 1a k.k. i wymierzył mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I), której wykonanie, na podstawie art. 69 § 1 i 2 k.k., art. 70 § 1 k.k. i art. 72 § 1 pkt 3 k.k. warunkowo zawiesił na okres próby 3 lat oraz zobowiązał oskarżonego do wykonywania ciążącego na nim obowiązku łożenia na utrzymanie małoletnich M.A.  i M.A.  (pkt II). Sąd zwolnił oskarżonego od zapłaty kosztów sądowych (pkt III).
Wyrok nie został zaskarżony przez strony i uprawomocnił się z dniem 16 czerwca 2018 r.
Kasację od tego wyroku, na niekorzyść G.A., wniósł Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny zaskarżając go w części dotyczącej rozstrzygnięcia o środku probacyjnym w postaci warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności. Skarżący zarzucił:
„rażące i mające wpływ na treść wydanego rozstrzygnięcia naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, a to art. 69 § 1 k.k., polegające na warunkowym zawieszeniu wykonania kary 6 miesięcy pozbawienia wolności, wymierzonej skazanemu za przestępstwo z art. 209 § 1 i 1a k.k., popełnione w okresie od dnia 21 października 2016 r. do dnia 13 września 2017 r. w O., podczas gdy w dacie popełnienia tego przestępstwa oraz w dacie orzekania był on prawomocnie skazany na krę pozbawienia wolności, co tym samym uniemożliwiło wymierzenie mu kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania”.
Podnosząc taki zarzut wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie w tym zakresie sprawy Sądowi Rejonowemu w O. do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna i dlatego podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron zgodnie z art. 535 § 5 k.p.k.
Słusznie podnosi skarżący, że zaskarżony wyrok został wydany z rażącą obrazą przepisu prawa karnego materialnego, tj. art. 69 § 1 k.k., mającą istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia zawartego w punkcie 2 wyroku o środku probacyjnym w postaci warunkowego zawieszenia wykonania wymierzonej oskarżonemu kary pozbawienia wolności.
Zgodnie z art. 69 § 1 k.k., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 lipca 2015 r., nadanym ustawą z dnia 20 lutego 2015 r. o zmianie ustawy – Kodeks karny oraz niektórych innych ustaw (Dz. U., poz. 396), sąd może warunkowo zawiesić wykonanie
kary pozbawienia wolności orzeczonej w wymiarze nieprzekraczającym roku, jeżeli sprawca w czasie popełnienia przestępstwa nie był skazany na karę pozbawienia wolności i jest to wystarczające dla osiągnięcia wobec niego celów kary, a w szczególności zapobieżenia powrotowi do przestępstwa.  Podkreślić przy tym należy, iż
ustanowiony w art. 69 § 1 k. k. warunek braku skazania na karę pozbawienia wolności odczytywać należy jako obejmujący zarówno skazanie na karę bezwarunkowego pozbawienia wolności, jak i na karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania (zob. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 28 kwietnia 2017 r.,
sygn.
V KK 42/17, Lex 2281290 i z dnia 5 października 2016 r., sygn. III KK 134/16, LEX nr 2122410).
Sąd Rejonowy w O. wymierzając oskarżonemu karę
6
miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania pominął natomiast całkowicie, że G.A. zarówno w dacie popełnienia przypisanego mu czynu, jak i w dacie wyrokowania w przedmiotowej sprawie, był już wielokrotnie skazywany wyrokami sądów na kary pozbawienia wolności i kary te nie uległy zatarciu stosownie do treści art. 108 k. k. (k. 76 -7 7).
Skoro zatem oskarżony w dacie popełnienia czynu przypisanego mu wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia
8
czerwca 2018
r.,
sygn. VII K (…), nie spełniał warunków określonych w art. 69 § 1
k.k.,
to Sąd wymierzając karę pozbawienia wolności nie mógł orzec o warunkowym zawieszeniu jej wykonania.
Podkreślić należy, że o ile zarzut podniesiony w kasacji jest zasadny, o tyle nie można się zgodzić z jej wnioskiem końcowym, gdyż w sprawie zachodzi konieczność takiego ukształtowania kary, aby interesy finansowe małoletnich były zapewnione. Natomiast w przypadku uwzględnienia wniosku skarżącego i uchylenia wyroku tylko w zakresie warunkowego zawieszenia wykonania kary pozbawienia wolności, automatycznie bezprzedmiotowy stałby się obowiązek z art. 72 § 1 pkt 3 k.k., a nadto nie zachodziłaby konieczność przekazania sprawy do ponownego rozpoznania, o co wnioskuje skarżący w kasacji.
Na zakończenie należy zauważyć, co zostało słusznie wskazane w kasacji, że o świadczeniu alimentacyjnym orzekał Sąd Okręgowy w O. wyrokiem z dnia 9 grudnia 2016 r., sygn. VI RC (…), a nie Sąd Rejonowy w O.. Błąd taki prokuratora zawarty w akcie oskarżenia nie został zweryfikowany przez orzekający Sąd, co winno mieć miejsce przy ponownym rozpoznaniu.
Mając na uwadze powyższe orzeczono jak na wstępie.
as