IV KK 196/20

Sąd Najwyższy2020-06-24
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, wolności, mieniuŚrednianajwyższy
kasacjaSąd Najwyższyprawo karnekwalifikacja prawnawymiar karyustalenia faktyczneczyn ciągłykara łącznazadośćuczynienie

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, uznając zarzuty za próbę kwestionowania ustaleń faktycznych i wymiaru kary, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.

Obrońca skazanego T. W. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego, podwyższając karę łączną i kwotę zadośćuczynienia. Zarzuty dotyczyły błędnej kwalifikacji prawnej czynów oraz naruszenia dyrektyw wymiaru kary. Sąd Najwyższy oddalił kasację, uznając ją za oczywiście bezzasadną, ponieważ zarzuty stanowiły próbę podważenia ustaleń faktycznych i oceny wymiaru kary, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego T. W. od wyroku Sądu Okręgowego w K., który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w K. w zakresie kwalifikacji prawnej czynów, kary łącznej oraz zadośćuczynienia. Obrońca zarzucił naruszenie prawa materialnego, w tym błędną kwalifikację prawną czynów polegających na zatrzymaniu rzeczy i groźbach, a także naruszenie dyrektyw wymiaru kary. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że zarzuty dotyczące zamiaru przywłaszczenia rzeczy czy ukrycia dokumentu, a także kwalifikacji czynu z art. 245 k.k. jako odrębnego, stanowiły próbę kwestionowania ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Podobnie, zarzut naruszenia dyrektyw wymiaru kary został uznany za ukrytą intencję podważenia oceny sądu co do wymiaru kary, co również nie jest podstawą kasacyjną. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację, zasądził koszty zastępstwa procesowego i zwolnił skazanego od kosztów sądowych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące błędnej kwalifikacji prawnej, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne sądu, nie mogą stanowić podstawy kasacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja może być oparta jedynie na bezwzględnych przyczynach odwoławczych lub rażącym naruszeniu prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Zarzuty skarżącego, które w rzeczywistości polegały na kwestionowaniu ustaleń faktycznych poczynionych przez sąd drugiej instancji (np. zamiaru przywłaszczenia, ukrycia dokumentu, odrębności czynów), nie są dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w kontekście oddalenia kasacji)

Strony

NazwaTypRola
T. W.osoba_fizycznaskazany
J. D.osoba_fizycznapokrzywdzony
D. D.osoba_fizycznaoskarżona
adw. M. K.inneobrońca

Przepisy (23)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 282

Kodeks karny

k.k. art. 13 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 191 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 158 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 157 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 245

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k. art. 64 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 189 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 85 § 1 i 2

Kodeks karny

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 278 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 278 § 5

Kodeks karny

k.k. art. 275 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 276 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 53 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 85a

Kodeks karny

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 53

Kodeks karny

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zarzuty kasacyjne stanowią próbę kwestionowania ustaleń faktycznych sądu drugiej instancji. Zarzuty kasacyjne dotyczące wymiaru kary stanowią próbę podważenia oceny sądu, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Podstawą kasacji mogą być tylko bezwzględne przyczyny odwoławcze lub rażące naruszenie prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia.

Odrzucone argumenty

Błędna kwalifikacja prawna czynów polegających na zatrzymaniu rzeczy i groźbach. Czyn z art. 245 k.k. stanowi odrębny czyn ciągły, a nie część czynu z art. 191 § 1 k.k. i innych. Wymierzenie kar jednostkowych i kary łącznej z naruszeniem dyrektyw kary, z pominięciem istotnych okoliczności.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest oczywiście bezzasadna zarzuty skarżącego nie zaprezentował żadnych argumentów skutecznie wspierających jego stanowisko zarzut stanowił jedynie ukrytą intencję kwestionowania wymiaru kary odmienna optyka na ocenę dyrektyw wymiaru kary nie stanowi uzasadnienia dla powołanego naruszenia prawa materialnego

Skład orzekający

Krzysztof Cesarz

SSN

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego co do niedopuszczalności kwestionowania ustaleń faktycznych i wymiaru kary w postępowaniu kasacyjnym."

Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie jest istotne dla prawników procesowych, ponieważ precyzuje granice dopuszczalności zarzutów w kasacji, co jest kluczowe dla skutecznego formułowania środków odwoławczych.

Kasacja oddalona: Sąd Najwyższy przypomina, co można, a czego nie można kwestionować przed Sądem Najwyższym.

Dane finansowe

zadośćuczynienie: 12 000 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt IV KK 196/20
POSTANOWIENIE
Dnia 24 czerwca 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Cesarz
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 kpk
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 24 czerwca 2020 r.,
sprawy
T. W.
‎
skazanego z art. 282 kk w zw. z art. 13 § 1 kk i innych
‎
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w K.
‎
z dnia 28 października 2019 r., sygn. akt IV Ka (…)
‎
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w K.
‎
z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. akt II K (…)
p o s t a n o w i ł
1) oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną,
2) zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. K. , Kancelaria Adwokacka w K., kwotę 442,80 zł za sporządzenie i wniesienie kasacji,
3) zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Rejonowy w K.  wyrokiem z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. II K (…) uznał oskarżonego T. W.  za winnego tego, że:
I. w dniu 7 listopada 2017 r. w K., działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, w celu zmuszenia J. D.  do zaprzestania przez niego kontaktów z D. D. , wziął udział w jego pobiciu, w którym ww. pokrzywdzony narażony został na bezpośrednie niebezpieczeństwo utraty życia albo nastąpienie skutku określonego w art. 156 § 1 k.k. lub art. 157 § 1 k.k., zadając pokrzywdzonemu uderzenia rękami po całym ciele, uderzenie tłuczkiem do mięsa w lewe kolano, a nadto kopiąc go po całym ciele i przyduszając go ręką, jak również przyduszając go sznurkiem od bluzy, w wyniku czego pokrzywdzony doznał obrażeń ciała w postaci licznych podbiegnięć krwawych i otarć naskórka głowy, wylewu podspojówkowego oka lewego oraz stłuczenia kolana lewego z podbiegnięciem krwawym tej okolicy, które to obrażenia skutkowały naruszeniem czynności narządów ciała pokrzywdzonego na czas nie dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 k.k., jak również w powyższym celu, tj. zmuszenia J. D.  do zaprzestania przez niego kontaktów z D. D.  groził pokrzywdzonemu pozbawieniem go życia, zgwałceniem, użyciem noża, który miał przy sobie i okazał, a nadto zagroził pokrzywdzonemu uszkodzeniem jego ciała, zgwałceniem, pozbawieniem go życia oraz pozbawieniem życia jego matki w celu wywarcia na niego wpływu jako świadka poprzez zaniechanie złożenia przez niego zawiadomienia o popełnieniu na jego szkodę przestępstwa, przy czym kierowane wobec pokrzywdzonego groźby, z uwagi na towarzyszące im okoliczności, każdorazowo wzbudziły w nim uzasadnioną obawę, że będą spełnione, przy czym czynu tego dopuścił się w warunkach art. 64 § 1 k.k., tj. popełnienia czynu z art. 191 § 1 k.k. w zb. z art. 158 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. i art. 245 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i art. 12 k.k. i art. 64 § 1 k.k. i za to na mocy art. 245 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył karę 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności;
II. w dniu 7 listopada 2017 r. w K., działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w celu zmuszenia pokrzywdzonego J. D.  do zaprzestania przez niego kontaktów z D. D. , po uprzednim użyciu wobec niego przemocy w celu zmuszenia go do wejścia do samochodu marki S. o nr rej. (…), pozbawił wolności J. D. , wywożąc go w odosobnione miejsce, przy czym czynu tego dopuścił się w warunkach art. 64 § 1 k.k., tj. popełnienia czynu z art. 191 § 1 k.k. i art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na mocy art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 3 k.k. wymierzył karę roku i 6 miesięcy pozbawienia wolności;
III. w dniu 7 listopada 2017 r. w K. , działając wspólnie i w porozumieniu z innymi osobami, w celu osiągnięcia korzyści majątkowej, grożąc pokrzywdzonemu J. D.  pozbawieniem go życia oraz spaleniem jego mieszkania, jak również pozbawieniem życia jego matki, usiłował doprowadzić go do rozporządzenia mieniem w postaci pieniędzy w kwocie 5000 zł poprzez ich przekazanie dla oskarżonej D.  D. , jednakże zamierzonego celu nie osiągnął z uwagi na postawę pokrzywdzonego i podjętą interwencję Policji, przy czym czynu tego dopuścił się w warunkach art. 64 § 1 k.k., tj. popełnienia czynu z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 282 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na mocy art. 282 k.k. w zw. z art. 14 § 1 k.k. wymierzył karę 1 roku i 8 miesięcy pozbawienia wolności;
na podstawie art. 85 § 1 i § 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. orzekł karę łączną 3 lat pozbawienia wolności, na poczet której zaliczył okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie; na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego środek kompensacyjny w postaci obowiązku zapłaty solidarnie wraz z pozostałymi współsprawcami na rzecz pokrzywdzonego J. D.  kwoty 10.000 zł tytułem zadośćuczynienia za doznaną krzywdę.
Po rozpoznaniu apelacji od tego wyroku, złożonych m. in. przez prokuratora na niekorzyść oskarżonego oraz jego obrońcę, Sąd Okręgowy w K. wyrokiem z dnia 28 października 2019 r., sygn. IV Ka (…), zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że przyjął, iż w ramach zarzucanego aktem oskarżenia działania oskarżony dopuścił się popełnienia czynów:
1.
z art. 278 § 1 k.k. i art. 278 § 5 k.k., art. 275 § 1 k.k. i art. 276 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i za to wymierzył karę 8 miesięcy pozbawienia wolności,
2.
158 § 1 k.k., art. 157 § 2 k.k. i art. 191 § 1 k.k. oraz art. 189 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to wymierzył karę 2 lat pozbawienia wolności,
3.
z art. 245 § 1 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to wymierzył karę 8 miesięcy pozbawienia wolności,
4.
z art. 13 § 1 k.k. w zw. z art. 282 k.k. i art. 64 § 1 k.k. i za to wymierzył karę 2 lat pozbawienia wolności;
na mocy art. 85 § 1 i 2 k.k. oraz art. 86 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonego karę łączną 4 lat pozbawienia wolności; podwyższył orzeczony solidarnie na rzecz pokrzywdzonego środek kompensacyjny do kwoty 12.000 zł; rozstrzygnął w przedmiocie zaliczenia okresu tymczasowego aresztowania na poczet kary pozbawienia wolności; w pozostałym zakresie utrzymał w mocy wyrok Sądu I instancji.
Od tego wyroku kasację wniósł obrońca skazanego, zarzucając:
„ 1. naruszenie prawa materialnego, a to art. 278§1 k.k. i art. 278§5 k.k. i art. 275 §1 k.k. i art. 276 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. poprzez przyjęcie, iż zachowanie skazanego polegające na zatrzymaniu rzeczy pokrzywdzonego stanowiło przestępstwo realizujące znamiona opisanych powyżej przepisów, podczas gdy prawidłowa kwalifikacja prawa prowadzi do wniosków przeciwnych, z uwagi na brak zamiaru przywłaszczenia rzeczy przez skazanego oraz brak zamiaru ukrycia dokumentu,
2. naruszenie prawa materialnego, a to art. 191 § 1 k.k. i art. 158 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. i art. 245 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. - poprzez przyjęcie, iż czyn z art. 245 k.k. stanowi odrębny czyn zabroniony, podczas gdy w istocie stanowi to jeden czyn ciągły wypełniający dyspozycję czynu ciągłego z art. 191 § 1 k.k. i art. 158 § 1 k.k. i art. 157 § 2 k.k. i art. 245 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 12 k.k.,
3. naruszenie prawa materialnego, a to art. 53 § 1 k.k. oraz art. 85a k.k. poprzez wymierzenie kar jednostkowych oraz kary łącznej oskarżonemu w sposób sprzeczny z dyrektywami kary, w szczególności pominięcie okoliczności, iż zachowanie oskarżonego miało miejsce w tym samym, jednym dniu i łącznie trwało kilkadziesiąt minut, pokrzywdzony doznał naruszenia czynności narządów ciała na czas nie dłuższy niż 7 dni w rozumieniu art. 157 § 2 k.k. oraz pominięcie motywów działania oskarżonego”.
Autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu II Instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja jest oczywiście bezzasadna, wobec czego podlegała oddaleniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
Podstawami kasacji mogą być tylko bezwzględna przyczyna odwoławcza (art. 439 k.p.k.) lub inne rażące naruszenie prawa, jeżeli mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Zarzuty kasacyjne zawarte w pkt 1 i 2 już
prima facie
wskazywały, że jej autorowi w istocie nie chodzi o obrazę prawa materialnego, lecz o kwestionowanie ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd II instancji. Zarówno bowiem zamiar przywłaszczenia rzeczy należących do pokrzywdzonego jak i wyłączenie poza sformułowane przez Sąd Rejonowy opisy czynów przestępstwa z art. 245 k.k., jako objętego odrębnym zamiarem, były zagadnieniami pozostającymi w sferze ustaleń faktycznych, a nie obrazy prawa materialnego, która może mieć miejsce gdy do prawidłowo poczynionych ustaleń zastosowana została niewłaściwa subsumpcja prawna. Nawet wyrażając dezaprobatę dla tych ustaleń, poza polemiką, skarżący nie zaprezentował żadnych argumentów skutecznie wspierających jego stanowisko. Stąd kasacja w tym zakresie oceniona być musiała jako bezzasadna w stopniu oczywistym.
Podobnie trzeci zarzut, również wskazujący na obrazę prawa materialnego (art. 53 § 1 i art. 85a k.k.), stanowił jedynie ukrytą intencję kwestionowania wymiaru kary, co zgodnie z art. 523 § 1 zd. 2 k.p.k. w kasacji nie jest dopuszczalne. Wartościujące oceny sądu, ważące na wymiarze kary, poddają się co do zasady krytyce z punktu widzenia niewspółmierności wymierzonej kary, a nie zastosowania się, bądź nie, do wymienionego przepisu prawa (
vide
wyrok Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2018 r., III KK 232/17, LEX nr 2443496). Kształtując wymiar kary Sąd II instancji żadnych istotnych w tym zakresie okoliczności nie pominął, co mogłoby ewentualnie dawać asumpt do uznania, że orzeczenie o karze nastąpiło z obrazą art. 53 k.k. (
vide
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 marca 2018 r., IV KK 64/18, LEX nr 2498073), lecz poddał je stosownej ocenie, z którą autor kasacji się nie zgadza. Odmienna optyka na ocenę dyrektyw wymiaru kary nie stanowi uzasadnienia dla powołanego naruszenia prawa materialnego. Nie może być zatem podstawą kasacyjną, stąd również i ten zarzut uznany został za oczywiście bezzasadny.
Kierując się powyższymi zapatrywaniami, oddalono kasację w trybie art. 535 § 3 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI