III KK 644/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuW niniejszej sprawie obrońcy skazanych R.P. i M.B. złożyli wnioski o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego S.S. od udziału w rozpoznaniu sprawy kasacyjnej. Podstawą wniosków była argumentacja, że sędzia S.S. został powołany na urząd sędziego Sądu Najwyższego w wyniku procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa, która zdaniem obrońców była wadliwa. Wskazywali, że udział takiego sędziego w składzie orzekającym narusza prawo strony do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd, ustanowiony ustawą, co jest gwarantowane przez art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka oraz art. 47 Karty Praw Podstawowych. Dodatkowo, obrońcy podnosili, że sędzia S.S. musiałby rozstrzygać zarzut dotyczący nienależytej obsady sądu w związku z udziałem sędziów powołanych w kwestionowanej procedurze, co stanowiłoby sytuację, w której wypowiadałby się na temat okoliczności go bezpośrednio dotyczących. Sąd Najwyższy, analizując wnioski, uznał je za zasadne. Potwierdził, że sędzia S.S. został powołany w procedurze z udziałem wadliwie ukształtowanej KRS, co zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, może prowadzić do naruszenia standardów niezależności i bezstronności sądu. Sąd podkreślił, że orzekanie sędziego powołanego w wadliwej procedurze wiąże się z istotnym i prawdopodobnym naruszeniem prawa do bezstronnego sądu. W celu wyeliminowania wszelkich wątpliwości co do zapewnienia stronom prawa do rozpoznania sprawy przez niezawisły i niezależny sąd, Sąd Najwyższy postanowił wyłączyć sędziego S.S. od udziału w sprawie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na wadliwą procedurę powołania i potencjalne naruszenie prawa do bezstronnego sądu.
Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego Sądu Najwyższego.
Zagadnienia prawne (2)
Czy udział sędziego Sądu Najwyższego, powołanego w wyniku procedury z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., może naruszać prawo strony do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, udział takiego sędziego może naruszać prawo strony do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że powołanie sędziego w wadliwej procedurze z udziałem KRS może prowadzić do naruszenia standardów niezależności i bezstronności sądu, gwarantowanych przez Konstytucję RP, EKPCz i Kartę Praw Podstawowych. Ponadto, jeśli sędzia miałby rozstrzygać kwestię dotyczącą nienależytej obsady sądu, która go bezpośrednio dotyczy, mogłoby to zostać odebrane jako brak bezstronności.
Czy sędzia powinien zostać wyłączony od rozpoznania sprawy, jeśli musiałby rozstrzygać kwestię, która go bezpośrednio dotyczy, w tym zarzut nienależytej obsady sądu?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, w takiej sytuacji sędzia powinien zostać wyłączony.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że udział sędziego w rozstrzyganiu zarzutu nienależytej obsady sądu, wynikającego z procedury jego własnego powołania, może podważyć obraz sądu jako działającego w warunkach bezstronności. Wyłączenie sędziego w takiej sytuacji jest konieczne dla ochrony prawa strony do niezawisłego i niezależnego sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R.P. | osoba_fizyczna | skazany |
| M.B. | osoba_fizyczna | skazany |
| adw. J.J. | inne | obrońca |
| adw. J.M. | inne | obrońca |
| adw. P.K. | inne | obrońca |
Przepisy (5)
Główne
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis musi być interpretowany w sposób gwarantujący prawo do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd ustanowiony ustawą.
Pomocnicze
k.p.k. art. 42 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 42 § § 4
Kodeks postępowania karnego
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. (Dz.U. z 2018 r., poz. 3) - wskazana jako podstawa wadliwej procedury powołania.
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
pkt 2 - dotyczy zarzutu nienależytej obsady sądu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia został powołany w wadliwej procedurze z udziałem KRS. • Udział sędziego narusza prawo do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd. • Sędzia musiałby rozstrzygać kwestię, która go bezpośrednio dotyczy (zarzut nienależytej obsady sądu).
Godne uwagi sformułowania
istnienie okoliczności mogących wywołać uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności tego sędziego • prawo strony do rozpoznania sprawy przez niezależny i bezstronny sąd ustanowiony ustawą • wadliwość procedury powołania na urząd sędziego • orzekanie sędziego Sądu Najwyższego powołanego do tego Sądu w wadliwej procedurze, wiąże się z istotnym i bardzo prawdopodobnym naruszeniem prawa strony do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezależny sąd • wypowiadałby się odnośnie do okoliczności, która i jego bezpośrednio dotyczy • ochrony Skarbu Państwa przed ewentualną odpowiedzialnością odszkodowawczą
Skład orzekający
Dariusz Świecki
przewodniczący
S.S.
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego ze względu na wadliwą procedurę powołania i potencjalne naruszenie prawa do bezstronnego sądu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwej procedury powołania sędziego Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych zasad praworządności i niezależności sądownictwa, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w środowisku prawniczym i poza nim.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wadliwej procedury powołania – czy to koniec problemów z praworządnością?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.