III KK 62/19

Sąd Najwyższy2020-02-18
SNKarneprawo autorskieWysokanajwyższy
prawo autorskiekasacjaumorzenie postępowaniawarunkowe umorzenieSąd Najwyższykodeks karnykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy umorzył postępowanie kasacyjne wniesione na niekorzyść oskarżonego, ponieważ upłynął termin na podjęcie postępowania warunkowo umorzonego, co skutkuje ostatecznym umorzeniem.

Minister Sprawiedliwości wniósł kasację na niekorzyść oskarżonego W.S. od wyroku warunkowo umarzającego postępowanie karne. Sąd Najwyższy uznał jednak, że postępowanie kasacyjne powinno zostać umorzone. Powodem była okoliczność, że po uprawomocnieniu się wyroku i zakończeniu okresu próby, upłynął termin 6 miesięcy na podjęcie postępowania, co zgodnie z prawem skutkuje jego ostatecznym umorzeniem i brakiem możliwości pociągnięcia oskarżonego do odpowiedzialności.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na niekorzyść oskarżonego W.S. od wyroku Sądu Rejonowego w B., który warunkowo umorzył postępowanie karne za naruszenie prawa autorskiego. Sąd Najwyższy postanowił umorzyć postępowanie kasacyjne, powołując się na przepis art. 529 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. Uzasadnienie opiera się na fakcie, że postępowanie karne zostało warunkowo umorzone na okres próby, który zakończył się. Po upływie kolejnych 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, zgodnie z art. 68 § 4 k.k., postępowania tego nie można już podjąć. Ta sytuacja jest porównywalna do zatarcia skazania i skutkuje ostatecznym umorzeniem postępowania, co stanowi przesłankę wyłączającą ściganie. W związku z tym, kasacja wniesiona na niekorzyść oskarżonego stała się niedopuszczalna, a Sąd Najwyższy orzekł o umorzeniu postępowania kasacyjnego i obciążeniu Skarbu Państwa kosztami.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja taka podlega umorzeniu.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 529 k.p.k. a contrario, niedopuszczalne jest rozpoznanie kasacji na niekorzyść oskarżonego, jeżeli wystąpiła jedna z okoliczności wymienionych w tym przepisie (np. zatarcie skazania, wykonanie kary). W przypadku, gdy taka okoliczność zaktualizuje się po wniesieniu kasacji, postępowanie kasacyjne należy umorzyć na podstawie art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z art. 429 § 1 in fine k.p.k.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

umorzenie postępowania kasacyjnego

Strony

NazwaTypRola
W. S.osoba_fizycznaoskarżony

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 529

Kodeks postępowania karnego

A contrario niedopuszczalne jest wniesienie i rozpoznanie kasacji na niekorzyść oskarżonego, jeżeli zachodzi którakolwiek z okoliczności wymienionych w tym przepisie (wykonanie kary, zatarcie skazania, akt łaski, okoliczność wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie postępowania).

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

pkt 11 - inna okoliczność wyłączająca ściganie.

k.k. art. 68 § 4

Kodeks karny

Jeżeli postępowanie warunkowo umorzone nie zostanie podjęte w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, umorzenie ma charakter ostateczny.

Pomocnicze

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

in fine - pozostawienie kasacji bez rozpoznania.

u.p.a. art. 118 § 1

Ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych

k.k. art. 66 § 1

Kodeks karny

Przesłanka warunkowego umorzenia postępowania.

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

u.K.R.K. art. 1 § 2

Ustawa o Krajowym Rejestrze Karnym

pkt 2 - osoba, przeciwko której warunkowo umorzono postępowanie karne.

u.K.R.K. art. 14 § 1a

Ustawa o Krajowym Rejestrze Karnym

Usunięcie danych z Rejestru po upływie terminu do podjęcia postępowania warunkowo umorzonego.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

in fine - obciążenie Skarbu Państwa kosztami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Upływ terminu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby warunkowego umorzenia postępowania karnego jako ostateczne umorzenie i przesłanka wyłączająca ściganie.

Odrzucone argumenty

Kasacja Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego wniesiona na niekorzyść oskarżonego, która powinna zostać rozpoznana mimo upływu terminu do podjęcia postępowania.

Godne uwagi sformułowania

kasacja na niekorzyść oskarżonego warunkowo umorzył postępowanie karne okres próby zakończył swój bieg nie można już podjąć sytuacja jest więc porównywalna do zatarcia skazania ujemna przesłanka procesowa zachodzi inna okoliczność wyłączająca ściganie

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący, sprawozdawca

Piotr Mirek

członek

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących warunkowego umorzenia postępowania karnego, dopuszczalności kasacji na niekorzyść oskarżonego oraz skutków upływu terminu do podjęcia postępowania."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej związanej z kasacją i warunkowym umorzeniem postępowania.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Orzeczenie wyjaśnia istotne kwestie proceduralne dotyczące kasacji w sprawach karnych, w szczególności w kontekście warunkowego umorzenia postępowania i jego ostatecznych skutków. Jest to ważne dla praktyków prawa karnego.

Kasacja na niekorzyść oskarżonego umorzona. Kluczowa interpretacja SN dotycząca warunkowego umorzenia.

Sektor

praca

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KK 62/19
POSTANOWIENIE
Dnia 18 lutego 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Piotr Mirek
‎
SSN Barbara Skoczkowska
w sprawie
W. S.
‎
oskarżonego z art. 118 ust.1 ustawy z dnia 04 lutego 1994r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j.: Dz.U. 2019, poz.1231),
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
‎
w dniu 18 lutego 2020 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w B.
‎
z dnia 06 lutego 2018r., sygn. akt XI K (…)
postanowił:
1. na podstawie art. 529
a contrario
k.p.k. umorzyć
postępowanie kasacyjne;
2. obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania
kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 6 lutego 2018 r., sygn. akt XI K (…), Sąd Rejonowy w B.  warunkowo umorzył postępowanie karne w stosunku do W. S.  o czyn z art. 118 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (t.j.: Dz. U. 2019, poz. 1231) na okres próby roku (pkt I wyroku), zobowiązał go do zapłaty świadczenia pieniężnego na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 2000,00 zł (pkt II wyroku) oraz orzekł przepadek, przez zniszczenie, dowodu rzeczowego w postaci klucza sprzętowego (pkt III wyroku).
Orzeczenie to nie zostało zaskarżone i uprawomocniło się w dniu 14 lutego 2018r.
Kasację na niekorzyść oskarżonego W. S.  wniósł w dniu 28 stycznia 2019 r. Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny. Zaskarżył on powołany na wstępie wyrok w całości zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, a mianowicie art. 66 § 1 k.k., polegające na warunkowym umorzeniu postępowania przeciwko W. S., pomimo braku spełnienia określonej w tym przepisie przesłanki w postaci uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne, w sytuacji, gdy w dacie orzekania oskarżony był już prawomocnie skazany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w K.  z dnia 18 grudnia 2017 r., sygn. akt II K (…), za popełnienie przestępstwa określonego w art. 286 § 1 k.k.”.
W oparciu o ten zarzut autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w B.  do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Postępowanie kasacyjne związane z wniesionym przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego na niekorzyść W. S.  nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia należało umorzyć.
Zgodnie z art. art. 529 k.p.k. wniesieniu i rozpoznaniu kasacji na korzyść oskarżonego nie stoi na przeszkodzie wykonanie kary, zatarcie skazania, akt łaski ani też okoliczność wyłączająca ściganie lub uzasadniająca zawieszenie postępowania.
A contrario
niedopuszczalne jest wniesienie i rozpoznanie kasacji na niekorzyść oskarżonego, jeżeli zachodzi którakolwiek z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie.
W wypadku więc wniesienia kasacji na niekorzyść i ujawnienia się w toku postępowania kasacyjnego jednej ze wskazanych w art. 529 k.p.k. okoliczności nie istnieje możliwości rozpoznania tej kasacji, gdyż oba zawarte w tym przepisie warunki muszą wystąpić łącznie – „wniesieniu i rozpoznaniu”. Jeżeli więc po wniesieniu kasacji okaże się, że nastąpiło wykonanie kary, zatarcie skazania, zastosowano akt łaski lub też zaktualizowały się okoliczności wyłączające ściganie albo uzasadniające zawieszenie postępowania, a sytuacja skutkująca wystąpieniem jednej z wymienionych wyżej przesłanek zaktualizowała się przed jej wniesieniem, kasacja taka wniesiona na niekorzyść oskarżonego, pomimo jej przyjęcia, staje się niedopuszczalną i należy ją, stosownie do treści art. 531 § 1 k.p.k. pozostawić bez rozpoznania (zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 18 stycznia 2018 r., II KK 248/17 i z dnia 27 czerwca 2018 r., V KK 181/18). Odmiennie należy natomiast potraktować sytuację, gdy w dacie wnoszenia kasacji na niekorzyść była on obiektywnie dopuszczalną, natomiast dopiero po jej wpływie do Sądu Najwyższego zmaterializowała się okoliczność uniemożliwiająca – stosownie do treści art. 529
a contrario
k.p.k. – jej rozpoznanie. Jedyną możliwą wówczas do wydania decyzją procesową jest umorzenie postępowania kasacyjnego. Podstawę ku temu będzie stanowił przepis art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. stosowany w związku z art. 429 § 1 in fine k.p.k., ponieważ kasacja taka dopiero z momentem powstaniem tego rodzaju okoliczności staje się niedopuszczalną z mocy ustawy z uwagi na treść art. 529 k.p.k. odczytywanego właśnie
a contrario
(zob. postanowienia Sądu Najwyższego: z 20 czerwca 2006 r., II KK 295/05; z dnia 16 marca 2011 r., IV KK 17/11; z dnia 10 stycznia 2012 r., SDI 31/11; z dnia 8 października 2013 r., III KK 44/13; z dnia 5 lutego 2019 r., III KK 582/17).
Taka sytuacja wystąpiła w tym wypadku w odniesieniu do kasacji wniesionej na niekorzyść oskarżonego W. S. przez Ministra Sprawiedliwości – Prokuratora Generalnego.
Przypomnieć należy, że postępowanie przeciwko temu oskarżonemu zostało zaskarżonym kasacją wyrokiem warunkowo umorzone na roczny okres próby. Wobec uprawomocnienia się wyroku w dniu 14 lutego 2018 r. okres próby zakończył swój bieg w dniu 14 lutego 2019 r., a upływ kolejnych 6 miesięcy (14 sierpnia 2019 r.) spowodował, że postępowania tego – zgodnie z art. 68 § 4 k.k. – po wskazanej dacie nie można już podjąć.
Zaistniała sytuacja jest więc porównywalna do zatarcia skazania. Z upływem terminu, o którym mowa w art. 68 § 4 k.k., dane osobowe osoby, o jakiej mowa w art. 1 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 24 maja 2000 r. o Krajowym Rejestrze Karnym (t.j.: Dz. U. 2019, poz. 1158 – dalej u.K.R.K.) – a więc osoby, przeciwko której warunkowo umorzono postępowanie karne w sprawie o przestępstwo lub przestępstwo skarbowe – usuwa się z Rejestru (art. 14 ust. 1a u.K.R.K.), tak samo jak dane osoby, której skazanie uległo zatarciu z mocy prawa (art. 14 ust. 1 u.K.R.K.). Co więcej, podobne są też inne konsekwencje związane z wystąpieniem okoliczności o jakiej mowa w powołanym wyżej art. 68 § 4 k.k. Jeżeli postępowanie warunkowo umorzone nie zostanie podjęte w ciągu 6 miesięcy od zakończenia okresu próby, umorzenie ma charakter ostateczny
i sprawca nie może być pociągnięty do odpowiedzialności karnej za popełnione przestępstwo (zob. Z. Zoll (w:) A. Zoll (red.): Kodeks karny. Część ogólna, Warszawa 2012, t. I, s. 942). W rzeczywistości więc na tym etapie uaktualnia się ujemna przesłanka procesowa, o której mowa w art. 17 § 1 pkt 11 k.p.k. (zachodzi inna okoliczność wyłączająca ściganie), bo tak należy traktować ostateczny brak możliwości podjęcia postępowania warunkowo umorzonego.
Kierując się powołanymi względami postanowiono jak na wstępie, obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego (art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1
in fine
k.p.k.).

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI