III KK 613/22

Sąd Najwyższy2023-02-10
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
koszty procesukasacjaoskarżyciel posiłkowyuniewinnienieSąd Najwyższykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie rozstrzygnięcia o kosztach procesu obciążających oskarżyciela posiłkowego, uznając wniosek za zasadny w kontekście wniesionej kasacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach procesu zawartego w wyroku Sądu Okręgowego. Sąd Okręgowy uniewinnił oskarżonych F. A., M. K. i G. S. od zarzucanych im czynów i obciążył oskarżyciela posiłkowego T. Z. kosztami procesu za obie instancje. Sąd Najwyższy, analizując zarzut kasacji dotyczący kosztów, uznał wniosek za zasadny i wstrzymał wykonanie zaskarżonego wyroku w tym zakresie, nie przesądzając jednak o zasadności samej kasacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego T. Z. o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach procesu, zawartego w wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2022 r. (sygn. akt IV Ka 499/21). Sąd Okręgowy, zmieniając wyrok Sądu Rejonowego, uniewinnił oskarżonych F. A., M. K. i G. S. od popełnienia zarzucanych im czynów i obciążył oskarżyciela posiłkowego T. Z. kosztami procesu za obie instancje. Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł kasację, zarzucając m.in. rażące naruszenie przepisów postępowania dotyczące obciążenia kosztami, w sytuacji gdy prokurator przystąpił do sprawy w trybie art. 55 § 4 k.p.k. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach został uznany przez Sąd Najwyższy za zasadny. Sąd Najwyższy podkreślił, że postanowienie to nie przesądza o zasadności kasacji, ale wstępna analiza zarzutu dotyczącego kosztów pozwala stwierdzić, że nie jest on pozbawiony racji. Odwołano się do art. 55 § 4 zd. 2 k.p.k. i art. 632 pkt 2 k.p.k., zgodnie z którymi w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie uniewinnienia oskarżonego, koszty procesu ponosi Skarb Państwa. Mając na uwadze argumenty kasacji i subsydiarny charakter rozstrzygnięcia o kosztach, Sąd Najwyższy wstrzymał wykonanie zaskarżonego wyroku w części dotyczącej obciążenia oskarżyciela posiłkowego kosztami procesu za obie instancje.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach jest zasadny, co sugeruje, że obciążenie oskarżyciela posiłkowego kosztami w tej sytuacji może być niezgodne z prawem.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy odwołał się do art. 55 § 4 zd. 2 k.p.k. i art. 632 pkt 2 k.p.k., wskazując, że w sprawach z oskarżenia publicznego, w razie uniewinnienia oskarżonego, koszty procesu ponosi Skarb Państwa, chyba że ustawa stanowi inaczej. Wstępna analiza zarzutu kasacji wskazuje na zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach procesu

Strona wygrywająca

oskarżyciel posiłkowy T. Z.

Strony

NazwaTypRola
F. A.osoba_fizycznaoskarżony
M. K.osoba_fizycznaoskarżony
G. S.osoba_fizycznaoskarżony
T. Z.osoba_fizycznaoskarżyciel posiłkowy

Przepisy (11)

Główne

k.p.k. art. 532 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do wstrzymania wykonania zaskarżonego wyroku na wniosek.

k.p.k. art. 632 § 1

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący kosztów procesu w sprawach karnych.

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Przepis dotyczący kosztów procesu w sprawach z oskarżenia publicznego.

k.p.k. art. 55 § 4

Kodeks postępowania karnego

Reguluje kwestię przystąpienia prokuratora do sprawy zainicjowanej subsydiarnym aktem oskarżenia i jego konsekwencje dla toku postępowania.

Pomocnicze

k.p.k. art. 414 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do uniewinnienia oskarżonego.

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do umorzenia postępowania (w tym przypadku w kontekście uniewinnienia).

k.k. art. 288 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 18 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.p.k. art. 640 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zasadność wniosku o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach procesu w kontekście wniesionej kasacji i przepisów k.p.k. dotyczących kosztów w sprawach z oskarżenia publicznego.

Godne uwagi sformułowania

niniejsze postanowienie w żadnym razie nie przesądza zasadności kasacji nie może być on uznany za zupełnie pozbawiony racji w przypadku wstąpienia prokuratora do sprawy zainicjowanej subsydiarnym aktem oskarżenia postępowanie toczy się z oskarżenia publicznego w razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego – Skarb Państwa

Skład orzekający

Małgorzata Wąsek-Wiaderek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kosztów procesu w sprawach karnych, w szczególności w kontekście przystąpienia prokuratora do sprawy zainicjowanej subsydiarnym aktem oskarżenia i uniewinnienia oskarżonych."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i nie przesądza ostatecznie o zasadności kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa dotyczy ważnego aspektu postępowania karnego – kosztów procesu, a konkretnie sytuacji, gdy oskarżyciel posiłkowy zostaje obciążony kosztami po uniewinnieniu oskarżonych, co może być nieintuicyjne. Wstrzymanie wykonania przez Sąd Najwyższy budzi zainteresowanie.

Czy oskarżyciel posiłkowy zawsze płaci za proces? Sąd Najwyższy wstrzymuje wykonanie kosztów.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KK 613/22
POSTANOWIENIE
Dnia 10 lutego 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Wąsek-Wiaderek
w sprawie
F. A., M. K. i G. S.
uniewinnionych od czynu z art. 288 § 1 k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu
w dniu 10 lutego 2023 r.
wniosku pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego o wstrzymanie wykonania rozstrzygnięcia o kosztach procesu, zawartego w wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV Ka 499/21,
zmieniającym wyrok Sądu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie
z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II K 1294/17/K,
na podstawie art. 532 § 1 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
wstrzymać wykonanie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Krakowie z dnia 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV Ka 499/21, w zakresie rozstrzygnięcia o obciążeniu oskarżyciela posiłkowego T. Z. kosztami procesu za obie instancje.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sadu Rejonowego dla Krakowa - Krowodrzy w Krakowie z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II K 1294/17/K, F. A., M. K. i G. S., w ramach zarzucanych im przez oskarżyciela subsydiarnego czynów, zostali uznani za winnych czynu z art. 18 § 1 k.k. w zw. z art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 12 k.k., za który wymierzono każdemu z nich karę 8 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat, jak również kary grzywny. Wyrok zawiera także rozstrzygnięcia w przedmiocie środków karnych, środków kompensacyjnych oraz kosztów.
Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego, Sąd Okręgowy w Krakowie wyrokiem z dnia 7 kwietnia 2022 r., sygn. akt IV Ka 499/21, zmienił wyrok Sądu I instancji w ten sposób, że na podstawie art. 414 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 1 k.p.k. uniewinnił F. A., M. K. i G. S. od popełnienia zarzucanych im czynów i kosztami procesu za obie instancje obciążył oskarżyciela posiłkowego T. Z..
Kasację od tego wyroku wniósł pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego, zarzucając m.in. „rażące naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć wpływ na treść zaskarżonego wyroku, tj. art. 632 ust. 1 k.p.k. w zw. z art. 640 § 1 k.p.k. w zw. z art. 634 k.p.k. i art. 632 ust. 2 k.p.k. poprzez obciążenie kosztami procesu oskarżyciela posiłkowego T. Z. za obie instancje, w sytuacji, gdy po wniesieniu subsydiarnego aktu oskarżenia do sprawy przystąpił prokurator w trybie art. 55 § 4 k.p.k., co uzasadnia orzeczenie o kosztach procesu stosownie do art. 632 § 1 pkt 2 k.p.k.” (zarzut z pkt 5), wnosząc w niej również o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku w zakresie rozstrzygnięcia Sądu odwoławczego o kosztach procesu.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Wniosek okazał się zasadny, co doprowadziło do wstrzymania wykonania zaskarżonego wyroku w części dotyczącej obciążenia oskarżyciela posiłkowego T. Z. kosztami procesu za obie instancje.
Na wstępie należy podkreślić, że niniejsze postanowienie w żadnym razie nie przesądza zasadności kasacji oskarżyciela posiłkowego od prawomocnego wyroku uniewinniającego F. A., M. K. i G. S. od zarzucanych im czynów. Natomiast wstępna analiza zarzutu z punktu 5 kasacji dotyczącego kosztów procesu, przeprowadzona w ramach oceny zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia złożonego na podstawie art. 532 § 1 k.p.k., pozwala stwierdzić, że nie może być on uznany za zupełnie pozbawiony racji. Na obecnym etapie postępowania wystarczającym jest odwołanie się w tej kwestii do treści art. 55 § 4 zd. 2 k.p.k., z którego wynika, iż w przypadku wstąpienia prokuratora do sprawy zainicjowanej subsydiarnym aktem oskarżenia postępowanie toczy się z oskarżenia publicznego, a także do art. 632 pkt 2 k.p.k., zgodnie z którym jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, w razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu ponosi w sprawach z oskarżenia publicznego – Skarb Państwa, z wyjątkiem należności z tytułu udziału adwokata lub radcy prawnego w charakterze pełnomocnika pokrzywdzonego, oskarżyciela posiłkowego albo innej osoby. Mając na względzie argumenty na poparcie zarzutu z punktu 5 kasacji oraz subsydiarny charakter rozstrzygnięcia o kosztach procesu w stosunku do rozstrzygnięcia w zakresie odpowiedzialności karnej oskarżonych, które jest przedmiotem pozostałych zarzutów kasacyjnych, należało uwzględnić wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego wyroku w zakresie rozstrzygnięcia o kosztach.
Mając powyższe na uwadze, należało orzec jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI