Orzeczenie · 2025-02-13

III KK 608/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-02-13
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
kasacjaśmierć oskarżonegoumorzenie postępowaniaart. 286 k.k.art. 17 k.p.k.art. 439 k.p.k.Sąd Najwyższyprawo procesowe karne

Sprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Dębicy skazujący R.K. za oszustwo na kwotę 340 zł. Głównym zarzutem kasacji było rażące naruszenie przepisów postępowania karnego, a konkretnie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., polegające na wydaniu wyroków skazujących pomimo śmierci oskarżonego, która nastąpiła przed datą wydania obu orzeczeń. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę na posiedzeniu, uznał kasację za oczywiście zasadną. Potwierdził, że śmierć oskarżonego stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.) i nakazuje umorzenie postępowania (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), niezależnie od tego, kiedy sąd powziął o niej wiadomość. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego oraz utrzymany nim w mocy wyrok Sądu Rejonowego i umorzył postępowanie karne, obciążając kosztami procesu Skarb Państwa.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Umorzenie postępowania w przypadku śmierci oskarżonego przed wydaniem wyroku, nawet jeśli sąd nie miał o tym wiedzy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy oskarżony zmarł przed wydaniem orzeczenia.

Zagadnienia prawne (1)

Czy śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą skutkującą umorzeniem postępowania?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.) i nakazuje umorzenie postępowania (art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.), niezależnie od tego, kiedy sąd powziął o niej wiadomość.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. jest jednoznaczny i kategoryczny, a jego naruszenie, w tym wydanie wyroku skazującego wobec zmarłego oskarżonego, stanowi bezwzględną podstawę do uchylenia orzeczenia i umorzenia postępowania, nawet jeśli sąd nie miał wiedzy o śmierci w momencie orzekania.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie wyroków i umorzenie postępowania
Strona wygrywająca
oskarżony (postępowanie umorzone)

Strony

NazwaTypRola
R.K.osoba_fizycznaoskarżony
A.K.osoba_fizycznapokrzywdzona

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

Pomocnicze

k.k. art. 286 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 286 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 31 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 46 § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 632 § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Śmierć oskarżonego przed wydaniem wyroku stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą i nakazuje umorzenie postępowania.

Godne uwagi sformułowania

istniała okoliczność wyłączająca postępowanie w postaci śmierci oskarżonego • śmierć oskarżonego stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia • przepis art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. jest w swej treści jednoznaczny i kategoryczny

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący

Adam Roch

członek

Anna Dziergawka

sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Umorzenie postępowania w przypadku śmierci oskarżonego przed wydaniem wyroku, nawet jeśli sąd nie miał o tym wiedzy."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy oskarżony zmarł przed wydaniem orzeczenia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa pokazuje, jak fundamentalne błędy proceduralne mogą prowadzić do uchylenia wyroków, nawet po ich uprawomocnieniu, podkreślając znaczenie prawidłowego ustalenia stanu faktycznego i prawnego.

Sąd Najwyższy uchylił wyroki w sprawie, która już się zakończyła – z powodu śmierci oskarżonego!

Dane finansowe

WPS: 340 PLN

naprawienie_szkody: 340 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst