III KK 603/19

Sąd Najwyższy2020-02-27
SNKarnewykroczeniaŚrednianajwyższy
wykroczeniezakłócanie porządkuchuligaństwopowaga rzeczy osądzonejkasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe

Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za wykroczenie, uznając, że sprawa była już prawomocnie osądzona i brak było skargi uprawnionego oskarżyciela.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego dotyczącą wyroku Sądu Rejonowego w B., który skazał K. S. za wykroczenie z art. 51 § 2 k.w. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie przepisów procesowych, w tym art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w. (powaga rzeczy osądzonej) i art. 5 § 1 pkt 9 k.p.s.w. (brak skargi). Sąd Najwyższy uznał te zarzuty za zasadne, uchylił zaskarżony wyrok i umorzył postępowanie wobec obwinionego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść obwinionego K. S. od wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. akt VII W (…). Obwiniony został pierwotnie skazany wyrokiem nakazowym z dnia 23 stycznia 2018 r. za czyn z art. 51 § 2 k.w., który uprawomocnił się. Następnie, w odrębnym postępowaniu dotyczącym innych współobwinionych, Sąd Rejonowy ponownie wydał wyrok wobec K. S. za ten sam czyn, wymierzając surowszą karę. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, wskazując na powagę rzeczy osądzonej (art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w.) oraz brak skargi uprawnionego oskarżyciela w drugim postępowaniu (art. 5 § 1 pkt 9 k.p.s.w.). Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że oba zarzucane uchybienia stanowią bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej K. S. i umorzył postępowanie wobec niego na podstawie wskazanych przepisów.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, ponowne skazanie za ten sam czyn, za który sprawca został już prawomocnie skazany, narusza zasadę powagi rzeczy osądzonej (res iudicata).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że w przypadku K. S. zaistniał stan powagi rzeczy osądzonej, ponieważ został on już prawomocnie skazany za ten sam czyn wyrokiem nakazowym.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i umorzenie postępowania

Strona wygrywająca

K. S.

Strony

NazwaTypRola
K. S.osoba_fizycznaobwiniony
Prokurator Generalnyorgan_państwowyskarżący
Komendant Miejski Policji w B.organ_państwowywnioskodawca

Przepisy (5)

Główne

k.p.s.w. art. 5 § 1 pkt 8

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Stan powagi rzeczy osądzonej.

k.p.s.w. art. 5 § 1 pkt 9

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Brak skargi uprawnionego oskarżyciela.

k.w. art. 51 § 2

Kodeks wykroczeń

Czyn kwalifikowany jako zakłócenie spokoju i porządku publicznego.

Pomocnicze

k.p.s.w. art. 104 § 1 pkt 7

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Bezwzględna przyczyna uchylenia orzeczenia.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w. poprzez skazanie za czyn, który był już prawomocnie osądzony. Rażące naruszenie art. 5 § 1 pkt 9 k.p.s.w. poprzez prowadzenie postępowania bez skargi uprawnionego oskarżyciela.

Godne uwagi sformułowania

stan powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w. skarga uprawnionego oskarżyciela została niejako skonsumowana w tym właśnie postępowaniu bezwzględna przyczyna odwoławcza wskazana w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w.

Skład orzekający

Barbara Skoczkowska

przewodniczący, sprawozdawca

Małgorzata Gierszon

członek

Przemysław Kalinowski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów o powadze rzeczy osądzonej i wymogach formalnych skargi w postępowaniu o wykroczenie."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji ponownego skazania za ten sam czyn i braku skargi.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa ilustruje ważne zasady procesowe dotyczące powagi rzeczy osądzonej i formalnych wymogów wszczęcia postępowania, co jest istotne dla praktyków prawa wykroczeniowego.

Czy można zostać skazanym dwa razy za to samo? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt III KK 603/19
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 27 lutego 2020 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Barbara Skoczkowska (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Małgorzata Gierszon
‎
SSN Przemysław Kalinowski
Protokolant Marta Brylińska
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 27 lutego 2020 r.
w sprawie K. S. obwinionego z art. 51 § 2 k.w.
kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego, na korzyść obwinionego,
od wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. akt VII W (…)
1.
uchyla zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w B. z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. akt VII W (…), w części dotyczącej K. S. i ponowne postępowanie wobec niego o czyn z art. 51 § 2 k.w. umarza na podstawie art. 5 § 1 pkt. 8 i 9 k.p.s.w.;
2.
kosztami postępowania w sprawie w tym zakresie obciąża Skarb Państwa.
UZASADNIENIE
Komendant Miejski Policji w B. wniósł do Sądu Rejonowego w B. wniosek, z dnia 28 grudnia 2017 r., o ukaranie K. S.. Został on obwiniony o to, że „w dniu 21 października 2017 r. około godzinny 15:00 w B. przy ul. A., na terenie Stadionu Miejskiego, działając wspólnie i w porozumieniu z innymi ustalonymi osobami stanowiącymi grupę około 50 osób, zakłócił spokój i porządek publiczny w ten sposób, że w czasie przerwy meczu III ligi pomiędzy drużynami „O.” R. vs „P.” B. , wtargnął na płytę boiska, a po dobiegnięciu do sektora wyznaczonego dla kibiców drużyny „O.” R. prowokował kibiców tej drużyny do konfrontacji fizycznej, przy czym zachowanie to miało charakter chuligański”
tj. o czyn z art. 51 § 2 k.w.
Sąd Rejonowy w B., wyrokiem nakazowym wydanym w dniu 23 stycznia 2018 r. w sprawie o sygn. akt VII W (…) uznał obwinionego K. S. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu wyczerpującego dyspozycję art. 51 § 2 k.w. i za to na podstawie art. 51 § 2 k.w. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 1.000 zł oraz zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 100 zł tytułem opłaty oraz kwotę 50 zł tytułem zwrotu zryczałtowanych wydatków postępowania. K. S. nie złożył sprzeciwu od tego wyroku nakazowego, który uprawomocnił się wobec niego w dniu 20 lutego 2018 r.
Pozostałych 17 innych obwinionych, którzy objęci byli również tym wyrokiem nakazowym, złożyło sprzeciw i ich sprawa została wyłączona do odrębnego postępowania. Po rozpoznaniu ich sprawy, w której K. S. występował jako świadek, Sąd Rejonowy w B. w dniu 19 listopada 2018 r., sygn. akt VII W (…), wydał wyrok wobec tych 17 obwinionych oraz objął nim również obwinionego K. S.. Został on uznany za winnego popełnienia wykroczenia opisanego oraz kwalifikowanego identycznie jak w wyroku z dnia 23 stycznia 2018 r., za który wymierzono mu karę 1.500 zł. Wyrok ten uprawomocnił się wobec tego obwinionego w dniu 26 września 2019 r.
Kasację od prawomocnego wyroku Sądu Rejonowego w B. z dnia 19 listopada 2018 r., sygn. akt VII W (…) wniósł Prokurator Generalny. Zaskarżył on ten wyrok w części dotyczącej K. S., na jego korzyść i zarzucił: rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie:

art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w., polegające na skazaniu K. S. przez Sąd Rejonowy w B. prawomocnym wyrokiem z dnia 19 listopada 2018 r. sygn. akt VII W (…) za czyn z art. 51 § 2 k.w., podczas gdy za popełnienie tego samego czynu został on prawomocnie skazany wyrokiem nakazowym tego sądu z dnia 23 stycznia 2018 roku o sygn. akt. VII W (…),

art. 5 § 1 pkt 9 k.p.s.w. polegające na skazaniu K. S. przez Sąd Rejonowy w B. prawomocnym wyrokiem z dnia 19 listopada 2018 roku, sygn. akt VII W (…) za popełnienie wykroczenia określonego w art. 51 § 2 k.w., podczas gdy w tym postępowaniu brak było skargi uprawnionego oskarżyciela;
które to uchybienia stanowią bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia wskazaną w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w.
Podnosząc ten zarzut skarżący wniósł o uchylenie wyroku w części dotyczącej K. S. i umorzenie wobec niego postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 8 i 9 k.p.s.w.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja Prokuratora Generalnego okazała się zasadna w stopniu oczywistym, dlatego podlegała rozpoznaniu na posiedzeniu bez udziału stron w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
Skarżący słusznie podnosi, że Sąd Rejonowy w B. wydał w dniu 19 listopada 2018 r. wyrok wobec K. S. mimo, iż w sprawie w stosunku do tego obwinionego występowały dwie ujemne przesłanki procesowe.
Z jednej strony, w stosunku do tego czynu przypisanego obwinionemu zaistniał stan powagi rzeczy osądzonej w rozumieniu art. 5 § 1 pkt 8 k.p.s.w., a co wynika jednoznacznie z wyżej przytoczonych okoliczności, z drugiej zaś strony, wydany on został bez uprzedniego złożenia wniosku o ukaranie (skargi) przez uprawnionego oskarżyciela, a co naruszyło przepis art. 5 § 1 pkt 9 k.p.s.w. Zauważyć bowiem należy, że Komendant Miejski Policji w B. wniósł do Sądu Rejonowego w B. tylko jeden wniosek, z dnia 28 grudnia 2017 r., o ukaranie K. S., który był podstawą jego ukarania przez Sąd wyrokiem z dnia 23 stycznia 2018 r., a więc skarga uprawnionego oskarżyciela została niejako skonsumowana w tym właśnie postępowaniu.
Te uchybienia proceduralne, doprowadziły do zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej wskazanej w art. 104 § 1 pkt 7 k.p.s.w.
W tej sytuacji, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację, uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej K. S. i ponowne postępowanie prowadzone wobec niego przez Sąd Rejonowy w B. w sprawie o sygn. VII W (…), o czyn z art. 51 § 2 k.w. umorzył na podstawie art. 5 § 1 pkt. 8 i 9 k.p.s.w.;
Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w sentencji wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI