Orzeczenie · 2025-10-28

III KK 553/25

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2025-10-28
SNKarneprzestępstwa przeciwko wymiarowi sprawiedliwościWysokanajwyższy
kasacjasąd najwyższynienależyta obsada sądukrsniezawisłość sędziowskaprawo karneart 244 kkart 64 kkart 439 kpk

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego E.S., który został uznany za winnego popełnienia czynów z art. 244 k.k. i art. 180a k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 64 § 1 k.k. i skazany na karę 2 lat pozbawienia wolności, zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na 8 lat oraz świadczenie pieniężne w kwocie 10.000 zł. Obrońca zaskarżył wyrok Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego, podnosząc zarzut bezwzględnej przyczyny odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. – nienależytej obsady składu orzekającego. Argumentacja obrońcy opierała się na wadliwości procesu powoływania sędziów na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r., co miało naruszać standardy niezawisłości i bezstronności. Sąd Najwyższy, powołując się na własne uchwały (m.in. I KZP 2/22), stwierdził, że choć wadliwość KRS po 2017 r. jest znana, to dla stwierdzenia nienależytej obsady sądu powszechnego nie wystarczy samo wskazanie na tę instytucjonalną nieprawidłowość. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności dowodzących braku bezstronności lub niezawisłości sędziego w danej sprawie. Ponieważ obrońca nie przedstawił takich dowodów, kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna, a skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii oceny nienależytej obsady sądu powszechnego w kontekście wadliwości procesu powoływania sędziów przez KRS po 2017 r.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy zarzut nienależytej obsady opiera się wyłącznie na instytucjonalnej wadliwości KRS, bez wykazania konkretnych okoliczności dotyczących sędziego orzekającego.

Zagadnienia prawne (1)

Czy wadliwość procesu powoływania sędziów na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z 2017 r. stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. (nienależyta obsada sądu) w przypadku sądu powszechnego?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, wadliwość procesu powoływania sędziów przez KRS po 2017 r. nie stanowi automatycznie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w przypadku sądu powszechnego. Konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności dowodzących braku niezawisłości lub bezstronności sędziego w danej sprawie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że choć wadliwość KRS po 2017 r. jest znana, to dla stwierdzenia nienależytej obsady sądu powszechnego nie wystarczy samo wskazanie na instytucjonalną nieprawidłowość. Należy udowodnić konkretne okoliczności świadczące o braku bezstronności lub niezawisłości sędziego, np. poprzez analizę sposobu obrad KRS, opinii zgromadzenia sędziów, porównania osiągnięć kandydata itp.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Prokurator

Strony

NazwaTypRola
E. S.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (11)

Główne

k.k. art. 244

Kodeks karny

k.k. art. 64 § § 1

Kodeks karny

k.p.k. art. 439 § § 1

Kodeks postępowania karnego

wymienia bezwzględne przyczyny odwoławcze, w tym nienależytą obsadę sądu

k.k. art. 180a

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.k. art. 11 § § 3

Kodeks karny

k.k. art. 42 § § 1 a

Kodeks karny

k.k. art. 43a § § 2

Kodeks karny

Pomocnicze

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

umożliwia oddalenie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron jako oczywiście bezzasadnej

k.p.k. art. 523 § § 1

Kodeks postępowania karnego

określa przesłanki dopuszczalności kasacji

Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw

ustawa z dnia 8 grudnia 2017 r. dotycząca sposobu kształtowania KRS

Argumenty

Odrzucone argumenty

Nienależyta obsada Sądu Okręgowego w Rzeszowie z powodu wadliwego powołania sędziego na wniosek KRS ukształtowanej ustawą z 2017 r.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jako oczywiście bezzasadna • nie budzi wątpliwości Sądu Najwyższego wadliwość składu Krajowej Rady Sądownictwa po nowelizacji ustawy o KRS z 2017 r. • nie każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przez Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony • konieczne jest wykazanie konkretnych okoliczności dowodzących stronniczości sędziego

Skład orzekający

Jacek Błaszczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ugruntowanie stanowiska Sądu Najwyższego w kwestii oceny nienależytej obsady sądu powszechnego w kontekście wadliwości procesu powoływania sędziów przez KRS po 2017 r."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie sytuacji, gdy zarzut nienależytej obsady opiera się wyłącznie na instytucjonalnej wadliwości KRS, bez wykazania konkretnych okoliczności dotyczących sędziego orzekającego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Orzeczenie dotyczy gorącego tematu wadliwości procesu nominacji sędziowskich i jego wpływu na prawo do sądu, co jest istotne dla prawników i opinii publicznej.

Czy sędzia powołany po zmianach w KRS zawsze orzeka wadliwie? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst