III KK 512/21
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok nakazowy w części dotyczącej kary grzywny, uznając, że sąd niższej instancji wymierzył ją poniżej ustawowego minimum.
Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść skazanego P.O. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W., który skazał go za kradzież (art. 278 § 1 k.k.) na karę grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 30 zł. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że sąd pierwszej instancji wymierzył karę grzywny poniżej ustawowego zagrożenia przewidzianego w art. 37a § 1 k.k., który stanowi, że kara ta nie może być niższa niż 100 stawek dziennych. W związku z tym wyrok został uchylony w części dotyczącej kary i przekazany do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego P.O. od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z dnia 13 października 2021 r. Sąd Rejonowy uznał skazanego za winnego popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. (kradzież) i na podstawie art. 37a § 1 k.k. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 30 zł, zobowiązując jednocześnie do naprawienia szkody w kwocie 3000 zł. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 37a § 1 k.k., poprzez wymierzenie kary grzywny poniżej ustawowego minimum, które wynosi 100 stawek dziennych. Sąd Najwyższy przychylił się do tego zarzutu, wskazując, że przepis art. 37a § 1 k.k. w brzmieniu obowiązującym od 24 czerwca 2020 r. (przed popełnieniem czynu i wydaniem wyroku) określa dolną granicę grzywny na 100 stawek dziennych. W związku z tym, wymierzenie kary w niższej wysokości stanowiło rażącą obrazę prawa materialnego. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania w tym zakresie.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, wymierzenie kary grzywny poniżej ustawowego zagrożenia stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że art. 37a § 1 k.k. w obowiązującym brzmieniu określa minimalną liczbę stawek dziennych grzywny na 100. Wymierzenie niższej kary, jak w rozpoznawanej sprawie (40 stawek), jest rażącym naruszeniem tego przepisu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku w części dotyczącej kary i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. O. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (10)
Główne
k.k. art. 278 § § 1
Kodeks karny
Przepis określający typ podstawowy przestępstwa kradzieży.
k.k. art. 37a § § 1
Kodeks karny
Przepis umożliwiający orzeczenie grzywny zamiast kary pozbawienia wolności, z określeniem dolnej granicy na 100 stawek dziennych.
Pomocnicze
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący obowiązku naprawienia szkody.
k.k. art. 63 § § 1
Kodeks karny
Przepis dotyczący zaliczenia okresu pozbawienia wolności na poczet kary grzywny.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Tryb rozpoznania kasacji w sposób oczywisty zasadnej.
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa wniesienia kasacji.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Wymogi formalne kasacji.
k.p.k. art. 526 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres zaskarżenia kasacją.
k.p.k. art. 537 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Rozstrzygnięcie w przedmiocie uwzględnienia lub oddalenia kasacji.
k.p.k. art. 537 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Uchylenie wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wymierzenie kary grzywny poniżej ustawowego minimum określonego w art. 37a § 1 k.k.
Godne uwagi sformułowania
rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego wymierzenie kary grzywny poniżej ustawowego zagrożenia najniższa wymierzona na podstawie tego przepisu grzywna musi wynosić co najmniej 100 stawek dziennych
Skład orzekający
Michał Laskowski
przewodniczący
Barbara Skoczkowska
członek
Andrzej Stępka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 37a § 1 k.k. w zakresie minimalnej wysokości kary grzywny, zasady wymiaru kary w postępowaniu nakazowym."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu prawnego i faktycznego, ale stanowi ważną wskazówkę interpretacyjną dla sądów niższych instancji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje, jak istotne jest precyzyjne stosowanie przepisów prawa materialnego, nawet w pozornie rutynowych sprawach. Błąd sądu niższej instancji w zakresie wymiaru kary mógł mieć znaczące konsekwencje dla skazanego.
“Błąd w wymiarze kary: Sąd Najwyższy uchyla wyrok nakazowy z powodu zbyt niskiej grzywny.”
Dane finansowe
WPS: 3000 PLN
naprawienie szkody: 3000 PLN
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt III KK 512/21 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 16 marca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Barbara Skoczkowska SSN Andrzej Stępka (sprawozdawca) Protokolant Katarzyna Gajewska po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 16 marca 2022 r. w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w sprawie P. O. skazanego z art. 278 § 1 k.k., kasacji Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w W. z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok nakazowy w części dotyczącej orzeczenia o karze i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem nakazowym z dnia 13 października 2021 r., sygn. akt II K (…), Sąd Rejonowy w W. uznał P. O. za winnego popełnienia przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i na podstawie tego przepisu, przy zastosowaniu art. 37a § 1 k.k., skazał go na karę grzywny w wymiarze 40 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 30 zł. Na podstawie art. 46 § 1 k.k. Sąd zobowiązał oskarżonego do naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz pokrzywdzonej kwoty 3000 zł. Na podstawie art. 63 § 1 k.k. zaliczył na poczet orzeczonej kary grzywny okres jednego dnia rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie (7 lipca 2021 r.) przyjmując, że jeden dzień pozbawienia wolności równa się dwóm dziennym stawkom grzywny; nadto zwolnił oskarżonego od kosztów sądowych. Wyrok ten nie został zaskarżony i uprawomocnił się dnia 18 listopada 2021 r., w sprawie nie sporządzono też uzasadnienia orzeczenia. Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. kasację od tego wyroku nakazowego wniósł Prokurator Generalny, zaskarżając go w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść skazanego P. O. Na podstawie art. 523 § 1 k.p.k., art. 526 § 1 k.p.k. i art. 537 § 1 i 2 k.p.k. zarzuc ił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, to jest art. 37a § 1 k.k., poprzez wymierzenie P. O. za popełnienie przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. i przy zastosowaniu wskazanej normy prawnej, kary grzywny w wysokości 40 stawek dziennych po 30 zł każda, w sytuacji, gdy dolna granica wymienionej kary nie mogła być niższa niż 100 stawek dziennych. Formułując powyższy zarzut wniósł o uchylenie wyroku w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w W. do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja przedstawiona przez Prokuratora Generalnego okazała się być w sposób oczywisty zasadna, co uzasadniało jej rozpoznanie w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Słusznie skarżący podnosi, że Sąd orzekający w niniejszej sprawie wymierzył karę grzywny poniżej ustawowego zagrożenia przewidzianego w powołanych w podstawie skazania przepisach ustawy karnej. Art. 37a § 1 k.k. stanowi, że jeżeli przestępstwo jest zagrożone tylko karą pozbawienia wolności nieprzekraczającą 8 lat, a wymierzona za nie kara pozbawienia wolności nie byłaby surowsza od roku, sąd może zamiast tej kary orzec karę ograniczenia wolności nie niższą od 3 miesięcy albo grzywnę nie niższą od 100 stawek dziennych, jeżeli równocześnie orzeka środek karny, środek kompensacyjny lub przepadek. Przepis ten może więc znaleźć zastosowanie do przestępstw kwalifikowanych na podstawie art. 278 § 1 k.k., który przewiduje, że sprawca takiego czynu podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5. Art. 37a § 1 k.k. w powyższym brzmieniu obowiązuje od dnia 24 czerwca 2020 r., a więc wszedł w życie przed wydaniem wyroku w niniejszej sprawie, jak również przed popełnieniem zarzucanego, a następnie przypisanego P. O. czynu zabronionego (popełnionego w dniu 1 lipca 2021 r.). W oczywisty więc sposób, najniższa wymierzona na podstawie tego przepisu grzywna musi wynosić co najmniej 100 stawek dziennych. Z powyższego wynika, że sąd meriti orzekł wbrew tej regulacji, w zakresie określenia ilości stawek dziennych grzywny, kształtując tę karę poniżej dolnego zagrożenia, co stanowiło rażącą obrazę prawa materialnego, to jest art. 37a § 1 k.k., która miała istotny wpływ na treść wyroku nakazowego. W tej sytuacji konieczne było uznanie, że kasacja zasadnie podnosi zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia wskazanego przepisu prawa materialnego. W rezultacie, Sąd Najwyższy uwzględniając kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego, na mocy art. 537 § 2 k.p.k. uchylił wyrok Sądu Rejonowego w W. w zaskarżonej części i przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania w zakresie orzeczenia o karze, której wymiar ukształtuje w zgodzie z obowiązującymi przepisami.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI