III KK 51/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego J.R. od wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Końskich, z tym że obniżył karę pozbawienia wolności z 7 do 6 lat. Skazany został uznany za winnego popełnienia przestępstw z art. 197 § 1 k.k. (zgwałcenie) i art. 157 § 1 k.k. (spowodowanie obrażeń ciała) w zw. z art. 11 § 2 k.k., a także posiadania środków odurzających. Obrońca zarzucił Sądowi Okręgowemu rażącą obrazę przepisów postępowania, w tym art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nienależyte rozpoznanie zarzutów apelacyjnych dotyczących m.in. oceny opinii z zakresu badań DNA, wiarygodności zeznań pokrzywdzonej oraz błędów w ustaleniach faktycznych. Podniesiono również zarzut naruszenia art. 440 k.p.k. i art. 45 ust. 1 Konstytucji RP w związku z udziałem sędziego Sądu Rejonowego w postępowaniu przygotowawczym. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Wskazał, że Sąd Okręgowy szczegółowo odniósł się do zarzutów apelacyjnych, a kwestionowanie ustaleń faktycznych nie jest dopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Zarzut dotyczący udziału sędziego w postępowaniu przygotowawczym uznano za niezasadny, gdyż czynność ta miała charakter sądowy, a nie prowadzenia postępowania przygotowawczego w rozumieniu art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k. Sąd Najwyższy obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących rozpoznania zarzutów apelacyjnych przez sąd odwoławczy, dopuszczalności kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji, a także zakresu stosowania art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k. w kontekście czynności sądowych w postępowaniu przygotowawczym.
Dotyczy specyficznych zarzutów podniesionych w kasacji i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.
Zagadnienia prawne (3)
Czy Sąd odwoławczy prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacyjne dotyczące oceny opinii z zakresu badań DNA i wiarygodności zeznań pokrzywdzonej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd odwoławczy szczegółowo i rzetelnie odniósł się do wszystkich zarzutów apelacyjnych, podając argumenty świadczące o prawidłowości ustaleń faktycznych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Okręgowy bardzo szczegółowo odniósł się do zarzutów apelacyjnych, podając argumenty świadczące o istotnej wartości zeznań świadków i braku sprzeczności między nimi. Analiza Sądu odwoławczego była wnikliwa i rzetelna. Kwestionowanie konkretnych okoliczności ustalonych w postępowaniu przed Sądem I instancji jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym.
Czy doszło do naruszenia art. 440 k.p.k. poprzez nieprzeprowadzenie przez Sąd odwoławczy kontroli orzeczenia Sądu I instancji z urzędu w zakresie prawidłowości opinii Instytutu Specjalistycznego Biura Ekspertyz Sądowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, nie doszło do naruszenia art. 440 k.p.k., ponieważ okoliczności podnoszone w tym zarzucie zostały wskazane w zarzucie apelacyjnym dotyczącym obrazy art. 7 k.p.k. w zw. z art. 201 k.p.k., a Sąd odwoławczy odniósł się do tego zarzutu.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że art. 440 k.p.k. przewiduje możliwość zmiany lub uchylenia orzeczenia Sądu I instancji niezależnie od granic zaskarżenia i podniesionych zarzutów, gdy jego utrzymanie w mocy byłoby rażąco niesprawiedliwe. Jednakże, skoro okoliczności dotyczące prawidłowości opinii zostały podniesione w zarzucie apelacyjnym, nie było potrzeby rozpoznawania apelacji w tym zakresie poza granicami zaskarżenia i postawionych zarzutów. W takim przypadku zarzut mógł dotyczyć jedynie nieprawidłowej kontroli zarzutu apelacyjnego.
Czy udział sędziego Sądu Rejonowego w Końskich w przesłuchaniu pokrzywdzonej w postępowaniu przygotowawczym stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. z uwagi na naruszenie art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, udział sędziego w czynności sądowej w postępowaniu przygotowawczym nie jest tożsamy z prowadzeniem postępowania przygotowawczego w rozumieniu art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że przepis art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k. nie podlega wykładni rozszerzającej i dotyczy sytuacji, w których sędzia brał udział w sprawie jako prokurator, obrońca, pełnomocnik, przedstawiciel ustawowy strony, albo prowadził postępowanie przygotowawcze. W pojęciu prowadzenia postępowania przygotowawczego nie mieści się dokonywanie przez sędziego czynności sądowych w postępowaniu przygotowawczym. Przesłuchanie pokrzywdzonej przez sędzię D.K. na etapie postępowania przygotowawczego było czynnością sądową w postępowaniu przygotowawczym, a nie prowadzeniem tego postępowania.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| J. R. | osoba_fizyczna | skazany |
| M. K. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (24)
Główne
k.k. art. 197 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 157 § § 1
Kodeks karny
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
u.p.n. art. 62 § ust. 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 424 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 201
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 2 zd. 2, 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 2, 4, 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 440
Kodeks postępowania karnego
Konstytucja RP art. 45 § ust. 1
Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej
k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.k. art. 41a § § 1 i 4
Kodeks karny
k.k. art. 43 § § l
Kodeks karny
k.k. art. 46 § § 2
Kodeks karny
k.k. art. 33 § § 1 i 3
Kodeks karny
u.p.n. art. 70 § ust. 2
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 185c
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Odrzucone argumenty
Rażąca obrazę przepisów postępowania (art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k., art. 424 § 1 pkt 1 k.p.k.) poprzez nienależyte rozpoznanie zarzutów apelacyjnych dotyczących oceny opinii z badań DNA, wiarygodności zeznań pokrzywdzonej, błędu w ustaleniach faktycznych. • Rażąca obrazę art. 440 k.p.k. poprzez nieprzeprowadzenie kontroli odwoławczej z urzędu w zakresie prawidłowości opinii Instytutu Specjalistycznego Biura Ekspertyz Sądowych. • Obraza art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 KPE, art. 6 ust. 1 EKPC i art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k. z uwagi na udział sędziego Sądu Rejonowego w postępowaniu przygotowawczym.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jako oczywiście bezzasadna • kwestionowanie ustaleń faktycznych jest niczym innym, jak tylko niedopuszczalnym w postępowaniu kasacyjnym kwestionowaniem ustaleń faktycznych • w pojęciu prowadzenia postępowania przygotowawczego nie mieści się dokonywanie przez sędziego czynności sądowych w postępowaniu przygotowawczym
Skład orzekający
Barbara Skoczkowska
ssn
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących rozpoznania zarzutów apelacyjnych przez sąd odwoławczy, dopuszczalności kwestionowania ustaleń faktycznych w kasacji, a także zakresu stosowania art. 40 § 1 pkt 5 k.p.k. w kontekście czynności sądowych w postępowaniu przygotowawczym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznych zarzutów podniesionych w kasacji i nie stanowi przełomowej wykładni prawa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa dotyczy ważnych kwestii proceduralnych w postępowaniu karnym, w tym oceny dowodów i prawidłowości postępowania odwoławczego, co jest istotne dla prawników praktyków.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy błędy w opiniach biegłych i zeznaniach świadków mogą unieważnić wyrok skazujący?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.