III KK 490/22

Sąd Najwyższy2022-11-16
SNKarneprzestępstwa gospodarczeŚrednianajwyższy
kasacjaprzestępstwo gospodarczenaprawienie szkodySąd Najwyższyprawo karnezarządzanie spółkąupadłość

Podsumowanie

Sąd Najwyższy oddalił kasacje obrońców skazanego J.G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie, uznając je za oczywiście bezzasadne.

Obrońcy skazanego J.G. wnieśli kasacje od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z poprawkami dotyczącymi obowiązku naprawienia szkody. Zarzuty dotyczyły m.in. naruszenia przepisów postępowania, błędnego oddalenia wniosków dowodowych oraz rażącej niewspółmierności kary. Sąd Najwyższy uznał kasacje za oczywiście bezzasadne, stwierdzając, że nie wykazano rażących naruszeń prawa mających wpływ na treść wyroku.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanego J.G. od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie z dnia 6 października 2021 r., sygn. akt II AKa 163/20, który zmieniał wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 24 marca 2020 r., sygn. akt III K 133/17. Wyrok Sądu Okręgowego skazał J.G. m.in. za przestępstwa z art. 296 § 2 k.k. w zb. z art. 296 § 3 k.k. w zb. z art. 300 § 1 k.k. i innych, orzekając karę łączną 3 lat pozbawienia wolności, grzywnę oraz obowiązek naprawienia szkody w całości lub części na rzecz syndyka masy upadłości i innych podmiotów. Sąd Apelacyjny zmienił wyrok Sądu Okręgowego w ten sposób, że uchylił jego punkt dotyczący obowiązku naprawienia szkody w całości na rzecz syndyka, a w pozostałym zakresie utrzymał wyrok w mocy. Obrońcy w kasacjach zarzucali m.in. naruszenie art. 415 § 1 k.p.k. w zakresie obowiązku naprawienia szkody, art. 170 § 1 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosków dowodowych, art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zakresie kontroli instancyjnej, art. 5 § 2 k.p.k. oraz naruszenie prawa do obrony (art. 6 k.p.k. w zw. z art. 378a § 1 k.p.k.). Sąd Najwyższy oddalił kasacje jako oczywiście bezzasadne, wskazując, że nie wykazano rażących naruszeń prawa mających istotny wpływ na treść wyroku. W odniesieniu do zarzutu dotyczącego obowiązku naprawienia szkody, Sąd Najwyższy zauważył, że Sąd Apelacyjny uchylił wyrok Sądu I instancji w zakresie punktów IV i V, co było korzystne dla skazanego. Pozostałe zarzuty również uznano za niezasadne, w tym dotyczące oddalenia wniosków dowodowych, kontroli instancyjnej i naruszenia prawa do obrony. Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja nie służy powtórzeniu kontroli instancyjnej, a zarzuty muszą spełniać rygory określone w art. 523 § 1 k.p.k. Skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.

Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.

Sprawdź

Zagadnienia prawne (5)

Odpowiedź sądu

Nie, zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 415 § 1 k.p.k. i art. 170 § 1 k.p.k., nie spełniają wymogów rażącego naruszenia prawa mającego istotny wpływ na treść wyroku.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że Sąd Apelacyjny prawidłowo uchylił punkt wyroku dotyczący obowiązku naprawienia szkody w całości na rzecz syndyka, a zarzuty dotyczące oddalenia wniosków dowodowych były niezasadne, gdyż okoliczności, na które miały być dowody, nie miały znaczenia dla rozstrzygnięcia lub były już uwzględnione.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Skarb Państwa (w imieniu wymiaru sprawiedliwości)

Strony

NazwaTypRola
J. G.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (28)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 300 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 296 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 296 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 300 § 3

Kodeks karny

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

u.o.r. art. 77 § 1

Ustawa o rachunkowości

Pomocnicze

k.p.k. art. 46 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 523 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 526 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 415 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 170 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 5 § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 6

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 378a § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 378a § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 425 § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 519

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 439

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 537 § 2

Kodeks postępowania karnego

u.o.r. art. 4 § 5

Ustawa o rachunkowości

u.o.r. art. 4A

Ustawa o rachunkowości

Argumenty

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 415 § 1 k.p.k. poprzez utrzymanie w mocy obowiązku naprawienia szkody. Naruszenie art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego o przesłuchanie świadka S. K. Naruszenie art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego z akt I C [...]. Naruszenie art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. polegające na nieprawidłowej kontroli instancyjnej. Naruszenie art. 5 § 2 k.p.k. poprzez rozstrzygnięcie nie dających się usunąć wątpliwości na niekorzyść skazanego. Naruszenie art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. poprzez zaniechanie gruntownej analizy materiału dowodowego. Naruszenie prawa oskarżonego do obrony (art. 6 k.p.k. w zw. z art. 378a § 1 k.p.k. oraz art. 378a § 3 k.p.k.). Naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zarzutu i powielenie błędu sądu I instancji. Naruszenie art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. polegające na dowolnej ocenie materiału dowodowego. Naruszenie art. 457 § 3 kpk w zw. z art. 440 kpk oraz art. 415 § 1 zd. 2 kk, polegające na sprzeczności treści wyroku z uzasadnieniem. Obraza przepisu prawa materialnego, tj. art. 77 ust. 1 w zw. z art.4A ustawy o rachunkowości. Rażąca niewspółmierność orzeczonych kar.

Godne uwagi sformułowania

kasacja bowiem będąc nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń już przez to samo nie służy powtórzeniu przecież w sprawie przeprowadzonej kontroli instancyjnej. Nie każde więc naruszenie prawa przez sąd odwoławczy może stanowić podstawę kasacji, musi być bowiem „rażące“, to jest jaskrawe, oczywiste, poważne- nawet (wobec brzmienia przepisu art. 523 § 1 k.p.k. – zbliżone rangą do bezwzględnych przyczyn odwoławczych, a przy tym jeszcze musi mieć „istotny“ (a więc nie jakikolwiek) wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Kwestionowanie w kasacji wystąpienia oczywistej omyłki pisarskiej przez obrońcę jest niedopuszczalne, gdyż jej stwierdzenie przez Sąd Apelacyjny jest korzystne dla skazanego. zgodnie z art. 4 ust. 5 tej ustawy powierzenie innej osobie prowadzenia ksiąg nie zwalnia kierownika jednostki z odpowiedzialności.

Skład orzekający

Małgorzata Gierszon

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących odpowiedzialności za prowadzenie ksiąg rachunkowych, zasady dopuszczalności kasacji, kontroli instancyjnej oraz prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego."

Ograniczenia: Orzeczenie dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i prawnej, a jego zastosowanie może być ograniczone do podobnych przypadków.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy złożonych zarzutów karnych gospodarczych i procedury kasacyjnej, co jest interesujące dla prawników specjalizujących się w prawie karnym i gospodarczym. Jednak brak nietypowych faktów czy zaskakującego rozstrzygnięcia obniża jej atrakcyjność dla szerszej publiczności.

Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczowe kwestie proceduralne w sprawie karnej gospodarczej.

Dane finansowe

naprawienie szkody: 5 318 109,75 PLN

naprawienie szkody: 526,43 PLN

naprawienie szkody: 5100,37 PLN

naprawienie szkody: 602,62 PLN

naprawienie szkody: 3427,85 PLN

naprawienie szkody: 154 923,5 PLN

naprawienie szkody: 10 287,04 PLN

Sektor

finanse

Agent AI dla prawników

Masz pytanie dotyczące tej sprawy?

Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.

Wyszukiwanie w 1,4 mln orzeczeń SN, NSA i sądów powszechnych
Dogłębna analiza z powołaniem na źródła
Zadawaj pytania uzupełniające — jak rozmowa z ekspertem

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

SN
Sygn. akt III KK 490/22
POSTANOWIENIE
Dnia 16 listopada 2022 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Małgorzata Gierszon
na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 16 listopada 2022 r.,
‎
sprawy
J. G.
skazanego z art. 300 § 1 k.k. i innych
w zakresie kasacji wniesionych przez jego obrońców
od wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie
z dnia 6 października 2021 r., sygn. akt II AKa 163/20,
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach
z dnia 24 marca 2020 r., sygn. akt III K 133/17,
p o s t a n o w i ł
1) oddalić kasacje obrońców skazanego jako oczywiście bezzasadne;
2)
obciążyć skazanego J.G. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Wyrokiem Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 24 marca 2020 r., o sygn. III K 133/17, J. G. został uznany winnym popełnienia przestępstw określonych w art. 296 § 2 k.k. w zb. z art. 296 § 3 k.k. w zb. z art. 300 § 1 k.k. w zb. z art. 300 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k. oraz z art. 77 ust. 1 ustawy o rachunkowości z dnia 29 września 1994 r. i skazany na karę łączną 3 lat pozbawienia wolności i karę grzywny w wymiarze 200 stawek dziennych, przy ustaleniu wysokości jednej stawki na kwotę 20 zł.
Na podstawie art. 46 § 1 kk, w punkcie IV wyroku Sądu Okręgowego w Kielcach orzeczono od J. G. obowiązek naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz Syndyka Masy Upadłości I. s.j. w O. w upadłości kwoty 5.318.109,75 zł, co wiązał
o si
ę ze skazaniem J. G. za czyn przypisany mu w ustępie I wyroku Sądu I instancji (tj. za przestępstwo z art. 296 § 2 k.k. w zb. z art. 296 § 3 k.k. w zb. z art. 300 § 1 k.k. w zb. z art. 300 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k.).
Nadto na podstawie art. 46 § 1 kk, w punkcie V wskazanego wyroku Sądu I instancji orzeczono od J. G. obowiązek naprawienia szkody w części poprzez zapłatę na rzecz:
1.
C. Spółka z o.o. w K. kwoty 526,43 zł;
1.
T. w S. kwoty 5.100,37 zł;
2.
M.
T.
kwoty 602,62 zł;
3.
Starostwa Powiatowego w [...] kwoty 3.427,85 zł;
4.
K. Spółka z o.o. w Ł. kwoty 154.923,50 zł;
1.
T. P. prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą K. kwoty 10.287,04 zł, co wiązał
o si
ę ze skazaniem J. G. za czyn przypisany mu w ustępie I wyroku Sądu I instancji (tj. za przestępstwo z art. 296 § 2 k.k. w zb. z art. 296 § 3 k.k. w zb. z art. 300 § 1 k.k. w zb. z art. 300 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. i w zw. z art. 12 k.k.).
Powyższy wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach został zaskarżony apelacją na korzyść oskarżonego J. G. przez jego obrońcę.
Sąd Apelacyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 6 października 2021 r., o sygn. II AKa 163/20, nie uwzględnił apelacji obrońcy oskarżonego J. G. i na podstawie art. 440 k.p.k. zmienił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w Kielcach z dnia 24 marca 2020 r., o sygn. III K 133/17, w ten spos
ó
b, iż uchylił - jak określił w sentencji wyroku - jego „
pkt 5
”, podczas, gdy Sąd Okręgowy w Kielcach w zaskarżonym wyroku z dnia 24 marca 2020 r. posłużył się numeracją rzymską - punktem V, a w pozostałym zakresie zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego w Krakowie zostały wywiedzione przez obrońc
ó
w skazanego J.G. kasacje.
Obrońca J. G., adw. R. K. wywi
ó
dł kasację, zarzucając na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. i art. 526 § 1 k.p.k. w punkcie II kasacji zaskarżonemu wyrokowi Sądu II instancji rażące i mające wpływ na treść wydanego wyroku naruszenie przepis
ó
w postępowania, tj.:
1.
art. 415 § 1 k.p.k. poprzez rażące naruszenie prawa, kt
ó
re miało wpływ na treść wyroku i utrzymanie w mocy przez Sąd II instancji wyroku Sądu I instancji w zakresie nałożenia na podstawie art. 46 § 1 k.k. na oskarżonego J. G. obowiązku naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz syndyka masy upadłości I. s.j. w O. w upadłości kwoty 5.318.109,75 zł, podczas, gdy, jak jednoznacznie wynika z uzasadnienia Sądu II instancji, sam Sąd stwierdził, że przed Sądem Apelacyjnym zaistniały okoliczności procesowe uniemożliwiające nałożenie tego obowiązku poprzez istnienie klauzuli antykumulacyjnej, co powinno prowadzić do wyeliminowania obowiązku naprawienia szkody nałożonej na oskarżonego J. G. w stosunku do syndyka masy upadłoś
ci,
1.
art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego zgłoszonego w apelacji o dopuszczenie dowodu z zeznań świadka S. K., uznając, że okoliczności na jakie miał być przesłuchany nie mają znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, a takż
e, i
ż wniosek dowodowy w spos
ó
b oczywisty zmierza do przedłużenia postępowania, tymczasem przeprowadzenie tego dowodu było wysoce zasadne ze względu na potwierdzenie okolicznoś
ci, i
ż wieloletnią i ugruntowaną praktyką w spółce było pobieranie przez wsp
ó
lnik
ó
w zaliczek z kasy spółki na działalność operacyjną spółki bez dokument
ó
w rozliczeniowych,
2.
art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez bezpodstawne oddalenie wniosku dowodowego zgłoszonego na piśmie oskarżonego z dnia 4 października 2021 r. o dopuszczenie dowodu z akt I C […] poprzez uznanie, że dow
ó
d z całości akt nie ma znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, podczas, gdy potwierdzają
one,
że roszczenia wynikające z popełnienia przestępstwa jest przedmiotem innego postępowania,
3.
art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., polegające na nieprawidłowej kontroli instancyjnej dokonanej przez Sąd Apelacyjny w Krakowie, w szczeg
ó
lności nie poddaniu wszechstronnej analizie zarzut
ó
w sformułowanych w apelacji obrońcy adw. M. G., nieustosunkowaniu się do nich w stopniu wystarczającym oraz niewskazaniu, czym kierował się Sąd Apelacyjny, uznając zawarte w apelacji zarzuty za niezasadne, poprzestając na lakonicznym zaakceptowaniu stanowiska Sądu I instancji w zakresie czyn
ó
w przypisanych J. G. w wyroku Sądu I instancji,
1.
art. 5 § 2 k.p.k., poprzez rozstrzygnięcie nie dających się usunąć wątpliwości na niekorzyść skazanego J. G., podczas, gdy realizacja zasady wskazanej w treści niniejszego przepisu winna prowadzić do uniewinnienia skazanego od wszystkich zarzuconych mu czyn
ó
w,
1.
art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k., poprzez zaniechanie dokonania w postępowaniu odwoławczym przez Sąd Apelacyjny w Krakowie gruntownej analizy materiału dowodowego sprawy i w efekcie przyjęcie, że stanowisko Sądu I instancji w zakresie oceny zachowania skazanego w przestępstwach przypisanych mu w wyroku Sądu I instancji jest prawidłowe i znajduje pełne oparcie w zebranym w sprawie materiale dowodowym.
Podnosząc powyższe zarzuty, obrońca skazanego J. G. wni
ó
sł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania.
Obrońca skazanego J. G., adw. K. J. wywi
ó
dł kasację, w kt
ó
rej na podstawie art. 523 § 1 k.p.k. zarzucił wyrokowi Sądu Apelacyjnego w Krakowie rażące naruszenie prawa procesowego, kt
ó
re miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a to obrazę przepis
ó
w:
1.
art. 6 k.p.k. w zw. z art. 378a § 1 k.p.k. oraz art. 378 a § 3 k.p.k. poprzez naruszenie prawa oskarżonego do obrony, wyrażające się w niewłaściwej interpretacji, a następnie błędnym zastosowaniu art. 378a § 1 k.p.k. i uznaniu, że w realiach sprawy, nieobecnościom (usprawiedliwionym) oskarżonego na rozprawach w dniach 8 października 2019 r., 14 listopada 2019 r. przed Sądem Okręgowym w Kielcach towarzyszył określony w tym przepisie „szczeg
ó
lnie uzasadniony przypadek” uzasadniający przeprowadzenie postępowania dowodowego pomimo usprawiedliwionej nieobecności oskarżonego, a następnie oddalenie wniosku dowodowego obrońcy oskarżonego o uzupełniające przeprowadzenie dowodu z ustnej opinii biegłego M. S., co w spos
ó
b ostateczny uniemożliwiło oskarżonemu bezpośredni udział w przeprowadzeniu tegoż dowodu,
2.
art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 170 § 1 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez brak wszechstronnego rozważenia zarzutu oskarżonego, a także powielenie błę
du S
ądu I instancji, polegającego na oddaleniu wniosku dowodowego, z uwagi na przekonanie Sądu, iż okoliczność, kt
ó
ra w oparciu o przedmiotowy wniosek dowodowy miała zostać udowodniona, nie ma dla rozstrzygnięcia znaczenia, w sytuacji, gdy okoliczności na kt
ó
re dow
ó
d w postaci opinii biegłego z zakresu księgowości, bankowości, ekonomii, rachunkowości, finans
ó
w, koszt
ó
w, rozliczeń, jak r
ó
wnież metalurgii - miał zostać powołany, bezpośrednio dotyczyły przesłanek czynu zabronionego, opisanego w art. 300 k.k., w tym w szczeg
ó
lności wykazania, czy w momencie popełnienia zarzuconego oskarżonemu czynu (co do okresu określonego w zaskarżonym rozstrzygnięciu jako moment popełnienia czynu zabronionego) Spółce I. sp.j., kt
ó
rej wsp
ó
lnikiem był oskarżony, w istocie groziła niewypłacalność bądź upadłość,
1.
art. 7 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. polegająca na powieleniu błę
du S
ądu I instancji polegającego na dowolnej, nie swobodnej ocenie zabranego w sprawie materiału, dokonania oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego w spos
ó
b sprzeczny z zasadami prawidłowego rozumowania oraz wskazaniami wiedzy i doświadczenia życiowego, kt
ó
re to uchybienie w konsekwencji doprowadził
o do b
łędu w ustaleniach faktycznych, polegającego na przyjęciu, że oskarżony, dokonując czynności polegających na pobieraniu środk
ó
w finansowych bezpośrednio z rachunk
ó
w spółki, pobieraniu za pomocą czek
ó
w got
ó
wki z konta bankowego spółki bez przyjmowania got
ó
wki do kasy spółki, przelewaniu środk
ó
w pieniężnych z rachunk
ó
w bankowych spółki na prywatne rachunki, pobieraniu got
ó
wki z kasy spółki na podstawie dowod
ó
w KW i w oparciu o ustne dyspozycje - działał w celu osią
gni
ęcia własnej korzyści majątkowej oraz usuwał w ten spos
ó
b majątek spółki działając na szkodę wielu wierzycieli - w sytuacji, gdy zgromadzony w sprawie materiał dowodowy nie uprawniał do wyprowadzenia kategorycznego twierdzenia w powyższym zakresie,
2.
art. 457 § 3 kpk w zw. z art. 440 kpk oraz art. 415 § 1 zd. 2 kk, polegającego na sprzecznoś
ci tre
ści wyroku ze sporządzonym uzasadnieniem oraz braku zawarcia w treści zaskarżonego wyroku rozstrzygnięcia w postaci zmiany wyroku Sądu I instancji poprzez uchylenie zawartego w nim punktu IV, kt
ó
rym Sąd I instancji orzekł od oskarżonego J. G. obowiązek naprawienia szkody w całości poprzez zapłatę na rzecz syndyka masy upadłości I. sp.j. w O. w upadłości kwoty 5.318.109,75 zł, co wiązał ze skazaniem oskarżonego za czyn przypisany mu w ustępie I wyroku, w sytuacji, gdy z uzasadnienia wyroku Sądu Apelacyjnego (Sądu II instancji) wynika, ze w dniu 25 maja 2019 r. do Sądu Okręgowego w Kielcach wpłynął pozew syndyka masy upadłości I. przeciwko J. G. (i U. S.) o zapłatę kwoty 4.889.894 zł,
1.
obrazę przepisu prawa materialnego, tj. art. 77 ust. 1 w zw. z art.4A ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości, mającą istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, poprzez uznanie, że oskarżony może ponosić odpowiedzialność
karn
ą z art. 77 ust. 1 w/w ustawy, pomimo faktu, iż nie był on osobą, na kt
ó
rej spoczywał obowiązek stosowania przepis
ó
w ustawy o rachunkowości w zakresie prowadzenia ksiąg rachunkowych, a to z uwagi na umowne scedowanie tychże obowiązk
ó
w na osobę prowadzącą księgowość spółki, co zostało podniesione w apelacji,
1.
rażącą niewspółmierność orzeczonych wyrokiem Sądu I instancji, a w tym zakresie utrzymanych w mocy przez wyrok Sądu Odwoławczego kar: łącznej 3 lat pozbawienia wolności za czyny przypisane oskarżonemu w pkt I i II wyroku Sądu I instancji oraz brak zastosowania instytucji warunkowego zawieszenia wykonania przedmiotowej kary.
Podnosząc powyższe zarzuty, obrońca skazanego, adw. K. J. wni
ó
sł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania w postępowaniu apelacyjnym, ewentualnie uchylenie wyroku Sądu II instancji i poprzedzającego go wyroku Sądu I instancji, zaś w przypadku wystąpienia przesłanki oczywistego niesłusznego skazania oskarżonego - uniewinnienie go na podstawie art. 537 § 2 k.p.k.
W odpowiedzi na kasacje prokurator wni
ó
sł o ich oddalenie jako oczywiście bezzasadnych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacje są oczywiście bezzasadne.
Taka ich ocena była następstwem tego, iz żaden z zarzutów tych kasacji nie był zasadny i to w wymiarze oczywistym. Przystępując do wykazania przyczyn tego przekonania – wobec treści samych zarzutów kasacji i ich uzasadnienia w obu skargach – należy przypomnieć, że samo wniesienie kasacji nie inicjuje kolejnej kontroli instancyjnej. Kasacja bowiem będąc nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia przysługującym od prawomocnych orzeczeń już przez to samo nie służy powtórzeniu przecież w sprawie przeprowadzonej kontroli instancyjnej. Przedmiotem kasacji stron  jest – co jest wyrażone w art. 519 k.p.k. - prawomocny wyrok sądu odwoławczego kończący postępowanie oraz prawomocne postanowienie sądu odwoławczego o umorzeniu postępowania i zastosowaniu środka zabezpieczającego określonego w art. 93a k.k. Podstawę zaś stanowią  – z woli ustawodawcy –  tylko obok uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k.- „inne rażące naruszenie prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku: (art. 523 § 1 k.p.k.). Nie każde więc naruszenie prawa przez sąd odwoławczy może stanowić podstawę kasacji, musi być bowiem „rażące“, to jest jaskrawe, oczywiste, poważne- nawet (wobec brzmienia przepisu art. 523 § 1 k.p.k. – zbliżone rangą do bezwzględnych przyczyn odwoławczych, a przy tym jeszcze musi mieć „istotny“ (a więc nie jakikolwiek) wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Istotne przy tym jest również i to, że to skarżący – zgodnie z wymogami art. 526§ 1 k.p.k. – ma wykazać zaistnienie obydwu wymaganych cech zgłaszanego w kasacji uchybienia, a więc to, że rzeczywiśie jest „rażace“, a przy tym możliwy jest „istotny“ jego wpływ na treść zaskarżonego wyroku. Brak nawet tylko jednej  z tych wymaganych cech  zgłaszanego w zarzucie kasacji uchybienia  lub tegoż nie wykazanie, czyni ten zarzut bezskutecznym.To wszystko sprawia, że sporządzenie skutecznej skargi kasacyjnej nie jest zawsze czynnością prostą i nie zawsez też  możliwą.do osiągnięcia w realiach danej sprawy
Dokonując oceny poszczególnych zarzutów rozpoznawanych kasacji zauważyć wypada,iż nie wykazują one jednak tego, aby sąd odwoławczy dopuścił się wyartykułowanych w nich uchybień, które spełniaja rygory zakreślone treścią art. 523 § 1 k.p.k..
Odnosząc się do zarzut
ó
w wymienionych w kasacji sporządzonej przez adw. R.K., to ze sprostowanej wersji wyroku Sądu II instancji wynika, że Sąd ten uwzględnił wystąpienie okoliczności wskazanych w art. 415 § 1 k.p.k. i uchylił wyrok Sądu I instancji w zakresie pkt 4 (IV) i 5 (V) (k. 5296). Róż
nica mi
ędzy rzymskimi (w wyroku Sądu I instancji) i arabskimi cyframi (II instancji) nie ma znaczenia dla jego konsekwencji. Ze znajdującej się w aktach sprawy pierwszej wersji wyroku Sądu II instancji wynika, że uchylony został tylko pkt  5 wyroku Sądu I instancji, ale w związku ze sprostowaniem oczywistej omyłki pisarskiej (k. 5294), doszło do uchylenia jego pkt 4 i 5.To postanowienie o sprostowaniu oczywistej omyłki pisarskiej jest prawomocne i w obrocie prawnym funkcjonuje wyrok w wersji przez niego ustalonej. Kwestionowanie w kasacji wystąpienia oczywistej omyłki pisarskiej przez obrońcę jest niedopuszczalne, gdyż jej stwierdzenie przez Sąd Apelacyjny jest korzystne dla skazanego. Odwołujący się może skarżyć jedynie rozstrzygnięcia lub ustalenia naruszające jego prawa lub szkodzące jego interesom (art. 425 § 3 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k.) Dlatego rozpoznając ten zarzut Sąd Najwyższy nie badał tego, czy rzeczywiście doszło do omyłki pisarskiej. czy możliwe było w ogóle sprostowanie w ten sposób merytorycznych rozstrzygnięć zawartych w zaskarżonym wyroku.
Odnosz
ąc się do zarzutu dotyczącego oddalenia na podstawie art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. wniosku dowodowego o przesłuchanie S. K., to decyzja Sądu II instancji była zasadna. Dla wypełnienia znamion przestępstwa z art. 300 § 1 kk znaczenie ma bowiem stan spółki jako wierzyciela w chwili, gdy jej wsp
ó
lnicy dopuszczali się wypłat. Dlatego fakt takiego samego wcześniejszego postępowania nie zmienia oceny zachowania wsp
ó
lnik
ó
w od 2006 r. Poza tym, fakt że wsp
ó
lnicy także wcześniej podejmowali się zachowań niezgodnych z prawem nie legalizuje ich późniejszych tożsamych zachowań.
W zwi
ązku z tym, że ze znajdującego się w aktach sprawy wyroku Sądu II instancji wynika, że Sąd uchylił orzeczenie Sądu I instancji w zakresie orzeczenia obowiązku naprawienia szkody poprzez zapłatę wymienionej w wyroku kwoty syndykowi, podniesiony zarzut nie ma znaczenia dla sprawy. Ta kwestia została rozstrzygnięcia w spos
ó
b zgodny z oczekiwaniami oskarżonego.
Wbrew twierdzeniom obro
ńcy Sąd II instancji odni
ó
sł się do wszystkich zarzut
ó
w (naruszenia przepis
ó
w postępowania, błędu w ustalenia faktycznych, rażącej niewspółmierności kary) apelacyjnych w należyty spos
ó
b. W odniesieniu do zarzutu naruszenia art. 6 i 378a §
1 k.p.k. S
ąd II instancji stwierdził, ż
e spe
łnione zostały przesłanki do prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego. Badana sprawa stanowi wręcz przykład sytuacji procesowej, dla kt
ó
rej wprowadzono ten przepis. Z uzasadnienia wyroku wynika, że rozpoznane zostały także zarzuty dotyczące wniosk
ó
w dowodowych (s. 7-14) oraz naruszenia art. 7 i 410 kpk (s. 14-17), błędu w ustaleniach faktycznych (s. 18-20), rażącej niewspółmierności kary (s. 21-23). W uzasadnieniu kasacji obrońca nie dodał żadnych okoliczności, kt
ó
re podważałyby stanowisko Sądu I instancji.
Niezasadny okaza
ł się r
ó
wnież zarzut naruszenia art. 5 § 2 k.p.k., gdyż w badanej sprawie nie zaistniał stan niedających się usunąć wątpliwości. W uzasadnieniu kasacji obrońca nie precyzuje o jakie wątpliwości mu chodzi, dlatego tak og
ó
lnikowo określony zarzut trudno poddać szczegółowej analizie.
Z kolei ostatni zarzut rozpoznawanej kasacji pokrywa si
ę z jej zarzutem 4 rozpoznanym wcześniej i stanowi wyraz og
ó
lnego braku akceptacji wydanych przez Sąd I i II instancji wyrok
ó
w.
Oczywi
ście bezzasadne okazały się r
ó
wnież zarzuty kasacji sporządzonej przez adw. K. J.. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 6 k.p.k. w zw. z art. 378a §
1 k
.p.k. oraz art. 378a § 3 k.p.k., to - jak już była o tym mowa wyżej -   Sąd II instancji kontrolując z tej perspektywy postępowanie Sądu I instancji stwierdził, że zaistniały przesłanki uprawniające do prowadzenia postępowania pod nieobecność oskarżonego. Oba terminy rozprawy dotyczyły przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego, kt
ó
ry miał znaczenie dla stwierdzenia, czy oskarżony może brać udział w rozprawie. Natomiast obrońca nie wykazał, w jaki spos
ó
b brak udziału oskarżonego podczas przeprowadzenia tego dowodu narusza jego prawo do obrony.
Niezasadny jest r
ó
wnież kolejny zarzut dotyczący braku wszechstronnego rozważenia zarzutu skarżącego i powielenia błę
du s
ądu pierwszej instancji, polegającego na oddaleniu wniosku dowodowego w przedmiocie stanu finansowego spółki. Dowody, na podstawie kt
ó
rych Sąd I instancji ustalił ten stan i określił go jako stan zagrożenia upadłością, wymienione zostały na s. 5 -6 uzasadnienia wyroku Sądu I instancji.  Sąd słusznie oddalił wymieniony w zarzucie kasacji wniosek dowodowy, gdyż hipotetyczne możliwoś
ci rozwoju sp
ółki nie zmieniają faktu, że w czasie zachowania oskarżonego spółka była zagrożona upadłością lub niewypłacalnością.
Jeśli chodzi o zarzut naruszenia art. 7 i 410 k.p.k., to został on szczegółowo rozpoznany przez Sąd II instancji na s. 13-17 uzasadnienia. W badanej sprawie zostały wykazane podane w zarzucie okoliczności, tj. wypłacanie przez oskarżonego środk
ó
w z konta spółki, na podstawie dokumentacji i zeznań pracownik
ó
w spółki. O celu osią
gni
ęcia korzyś
ci
świadczy brak zwrotu tych kwot oraz brak innego uzasadnienia ich wypłaty w postaci rozliczenia tych kwot.
Niezasadny jest r
ó
wnież kolejny zarzut kasacji, gdyż w związku z uchyleniem przez Sąd II instancji pkt 4 wyroku Sądu I instancji , uchylone zostało rozstrzygnięcie o naprawieniu szkody.
Jeśli chodzi natomiast o naruszenie art. 77 ust. 1 w zw. z art. 4A ustawy z dnia 29-09-1994 r. o rachunkowoś
ci,
to z
godnie z art. 4 ust. 5 tej ustawy powierzenie innej osobie prowadzenia ksiąg nie zwalnia kierownika jednostki z odpowiedzialności. Wyjątek dotyczy jedynie odpowiedzialności za przeprowadzenie inwentaryzacji w formie spisu z natury.
Ostatni zarzut kasacji dotyczący
rażącej niewspółmierności kary jest niedopuszczalny.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.
l.n

Nie znalazłeś odpowiedzi?

Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.

Rozpocznij analizę