III KK 49/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za niealimentację z powodu naruszenia zakazu ponownego sądzenia za ten sam czyn.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku skazującego P. K. za niealimentację. Sąd Rejonowy skazał P. K. za uchylanie się od obowiązku alimentacyjnego w okresie od 2021 do 2023 roku. Sąd Najwyższy stwierdził, że część tego okresu była już objęta wcześniejszym prawomocnym wyrokiem skazującym, co stanowi rażące naruszenie prawa i zakazu ponownego sądzenia za ten sam czyn. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego P. K. od wyroku Sądu Rejonowego w Sandomierzu z dnia 7 września 2023 r., sygn. akt II K 286/23. Wyrokiem tym P. K. został skazany na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności za czyn z art. 209 § 1 k.k., polegający na uchylaniu się od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz trójki małoletnich dzieci w okresie od 2021 do 2023 roku. Sąd Najwyższy zauważył, że Sąd Rejonowy, wydając wyrok z 7 września 2023 r., dopuścił się rażącego naruszenia prawa. Okazało się, że za znaczny fragment zachowania objętego tym wyrokiem, trwający do 2022 roku, oskarżony został już wcześniej prawomocnie skazany wyrokiem z 8 listopada 2022 r. (sygn. akt II K 251/22). Sąd Najwyższy uznał tożsamość zachowań za niewątpliwą i stwierdził, że stanowi to naruszenie art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k., które miało istotny wpływ na treść orzeczenia. W związku z tym, Sąd Najwyższy, uznając kasację za zasadną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Sandomierzu do ponownego rozpoznania, zobowiązując go do uwzględnienia treści wcześniejszego wyroku.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Tak, stanowi to rażące naruszenie prawa, które ma istotny wpływ na treść orzeczenia.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że tożsamość zachowań objętych dwoma wyrokami skazującymi za niealimentację jest niewątpliwa, gdy jeden czyn obejmuje okres już osądzony wcześniejszym wyrokiem. Narusza to zasady procesowe, w tym potencjalnie zakaz ponownego sądzenia za ten sam czyn.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
skazany (w sensie procesowym, sprawa wraca do sądu niższej instancji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| P. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| O. Z. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| A. Z. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| D. Z. | osoba_fizyczna | pokrzywdzony |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | skarżący |
Przepisy (8)
Główne
k.k. art. 209 § 1
Kodeks karny
k.p.k. art. 413 § 2
Kodeks postępowania karnego
Zaniechanie wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy dotyczących uprzedniej karalności.
k.p.k. art. 366 § 1
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek sądu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy.
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa kasacji - rażące naruszenie prawa mające istotny wpływ na treść orzeczenia.
Pomocnicze
k.p.k. art. 17 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przesłanki negatywne postępowania, w tym powaga rzeczy osądzonej.
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 537 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 72 § 1
Kodeks karny
Argumenty
Skuteczne argumenty
Rażące naruszenie art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. polegające na zaniechaniu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy dotyczących uprzedniej karalności P. K. Tożsamość czynu niealimentacji objętego zaskarżonym wyrokiem z czynem już osądzonym wcześniejszym prawomocnym wyrokiem.
Godne uwagi sformułowania
Zestawienie treści części dyspozytywnych obu wyroków (...) wykluczało możliwość ponownego pociągnięcia oskarżonego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo niealimentacji (...) zaistniałe w okresie od [...] 2021 r. do [...] 2023 r. Tożsamość tych zachowań była niewątpliwa. Doprowadziło to do dopuszczenia się przez sandomierski Sąd rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia prawa.
Skład orzekający
Piotr Mirek
przewodniczący
Michał Laskowski
sprawozdawca
Zbigniew Puszkarski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Naruszenie zakazu ponownego sądzenia za ten sam czyn w sprawach o niealimentację, konieczność uwzględniania wcześniejszych prawomocnych wyroków przy ustalaniu stanu faktycznego."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji, gdy nowy czyn obejmuje okres już osądzony wcześniejszym wyrokiem.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa pokazuje, jak ważne jest dokładne ustalenie stanu faktycznego i prawnego, aby uniknąć naruszenia fundamentalnych zasad procesowych, takich jak zakaz ponownego sądzenia za ten sam czyn.
“Sąd Najwyższy: Nie można sądzić dwa razy za to samo – nawet w sprawach o alimenty!”
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III KK 49/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 27 marca 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Piotr Mirek (przewodniczący) SSN Michał Laskowski (sprawozdawca) SSN Zbigniew Puszkarski Protokolant Katarzyna Gajewska w sprawie P. K. skazanego z art. 209 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron w dniu 27 marca 2024 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w Sandomierzu z dnia 7 września 2023 r., sygn. akt II K 286/23, uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Sandomierzu do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Sandomierzu, wyrokiem z 7 września 2023 r. (uprawomocnił się 15 września 2023 r.), skazał P. K. na karę 6 miesięcy pozbawienia wolności za czyn z art. 209 § 1 k.k. polegający na uchylaniu się od […] 2021 r. do […]2023 r. od wykonania obowiązku alimentacyjnego na rzecz trójki małoletnich dzieci: O. Z. , A. Z. i D. Z. . Ten sam Sąd, wyrokiem z 8 listopada 2022 r. (uprawomocnił się 16 listopada 2022 r.), przypisał P. K. przestępstwo niealimentacji z art. 209 § 1 k.k., dokonane na szkodę dzieci: O. Z. , A. Z. i D. Z. w okresie od […] 2021 r. do […] 2022 r., i wymierzył mu za to karę ograniczenia wolności oraz orzekł obowiązek z art. 72 § 1 pkt 3 k.k. Wyrok Sądu Rejonowego w Sandomierzu z dnia 7 września 2023 r., sygn. II K 286/23, zaskarżył w całości na korzyść skazanego kasacją Prokurator Generalny. Zarzucając rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie art. 413 § 2 pkt 1 k.p.k. i art. 366 § 1 k.p.k. w zw. z art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. polegające na zaniechaniu wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności sprawy dotyczących uprzedniej karalności P. K. wniósł o wydanie rozstrzygnięcia kasatoryjnego. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja z racji oczywistej zasadności zasługiwała na uwzględnienie w całości na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.). Zestawienie treści części dyspozytywnych obu wyroków (z 8 listopada 2022 r. i z 7 września 2023 r.) wykluczało możliwość ponownego pociągnięcia oskarżonego do odpowiedzialności karnej za przestępstwo niealimentacji na szkodę dzieci: O. Z. , A. Z. i D. Z. zaistniałe w okresie od […] 2021 r. do […] 2023 r. Chodziło o to, że za znaczny fragment tego zachowania, trwający do […] 2022 r., oskarżony został już wcześniej prawomocnie skazany. Tożsamość tych zachowań była niewątpliwa. Taki stan rzeczy – wprawdzie nierównoznaczny z negatywną przesłanką procesową w postaci powagi rzeczy osądzonej (zob. wyr. SN z: 25 października 2016 r., IV KK 338/16, i 9 lutego 2022, II KK 3/22) – dobitnie świadczył o dopuszczeniu się przez sandomierski Sąd rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia prawa wskazanego w kasacji (art. 523 § 1 k.p.k.). Dlatego Sąd Najwyższy wydał zaproponowane przez skarżącego orzeczenie o charakterze kasatoryjnym (art. 537 § 2 k.p.k.). Procedując ponownie na zasadach ogólnych, Sąd meriti zobligowany będzie do uwzględnienia w swoich ustaleniach treści wyroku z 8 listopada 2022 r. (II K 251/22). [J.J.] [ał]
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI