Orzeczenie · 2016-04-20

III KK 489/15

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2016-04-20
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
przestępstwo seksualnebezradnośćupojenie alkoholoweobrażenia ciałaśmierćkasacjaSąd Najwyższyprawo procesowe karne

Sąd Najwyższy postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2016 r. oddalił kasację wniesioną przez obrońcę skazanego M. G. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 18 sierpnia 2015 r., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Okręgowego w L. z dnia 15 kwietnia 2015 r. Skazany został uznany za winnego popełnienia przestępstwa z art. 156 § 1 i 3 k.k. w zb. z art. 198 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., polegającego na doprowadzeniu pokrzywdzonej A. K. do obcowania płciowego i spowodowaniu u niej obrażeń skutkujących śmiercią, poprzez penetrację pochwy palcami, a następnie narzędziem twardym i tępokrawędzistym, wykorzystując jej bezradność wynikającą z upojenia alkoholowego. Obrońca w kasacji zarzucał rażące naruszenie prawa procesowego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., przez pominięcie przez Sąd Apelacyjny zarzutów apelacji dotyczących wykorzystania bezradności pokrzywdzonej i braku bezpośredniego zamiaru. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, stwierdzając, że Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał wszystkie wnioski i zarzuty apelacji, a uzasadnienie zawiera precyzyjne odniesienie do twierdzeń apelacji. Sąd Najwyższy podkreślił, że pokrzywdzona, będąc w stanie upojenia alkoholowego, była bezradna, a obrażenia, które spowodowały jej śmierć, musiały być wynikiem działania oskarżonego, a nie jej przyzwolenia. Sąd odniósł się również do kwestii opinii biegłych oraz możliwości użycia patyka do penetracji, uznając argumentację Sądu Apelacyjnego za zasadną. Sąd Najwyższy wyjaśnił również, że stan bezradności w rozumieniu art. 198 k.k. nie wymaga całkowitej utraty świadomości, a jedynie niemożności swobodnego wyrażenia woli lub dysponowania sobą, co w tym przypadku było spowodowane upojeniem alkoholowym pokrzywdzonej.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja pojęcia 'bezradności' w kontekście art. 198 k.k., zwłaszcza w przypadkach upojenia alkoholowego pokrzywdzonego.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów karnych.

Zagadnienia prawne (2)

Czy Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące wykorzystania bezradności pokrzywdzonej i braku bezpośredniego zamiaru popełnienia przestępstwa z art. 198 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał wszystkie zarzuty apelacji i należycie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny wykazał, iż pokrzywdzona była w stanie bezradności z powodu upojenia alkoholowego, a oskarżony działał z bezpośrednim zamiarem. Sąd odwoławczy prawidłowo odniósł się do wszystkich argumentów apelacji.

Czy stan bezradności w rozumieniu art. 198 k.k. wymaga całkowitej utraty świadomości przez pokrzywdzoną?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, dla odpowiedzialności z art. 198 k.k. nie jest wymagane wykorzystanie utraty świadomości, lecz każdej niemożności dysponowania sobą w zakresie wolności seksualnej, w tym także z powodu upojenia alkoholowego, mogącego wywołać stan bezradności.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołując się na wcześniejsze orzecznictwo, wyjaśnił, że stan bezradności może być spowodowany przemijającymi czynnikami, takimi jak upojenie alkoholowe, które uniemożliwiają swobodne wyrażenie woli lub sprzeciwu.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa

Strony

NazwaTypRola
M. G.osoba_fizycznaskazany
A. K.osoba_fizycznapokrzywdzona
obrońca skazanegoinneobrońca
prokuratororgan_państwowyprokurator
adw. K. J.innepełnomocnik

Przepisy (7)

Główne

k.k. art. 156 § 1 i 3

Kodeks karny

Dotyczy spowodowania ciężkiego uszczerbku na zdrowiu.

k.k. art. 198

Kodeks karny

Dotyczy doprowadzenia do obcowania płciowego lub innej czynności seksualnej osoby, która z powodu wieku, choroby psychicznej, upośledzenia umysłowego lub innego stanu nierokującego utrzymania świadomości lub swobodnego powzięcia decyzji i wyrażenia woli, nie może bronić się przed taką czynnością.

k.k. art. 11 § 2 i 3

Kodeks karny

Dotyczy zbiegu przepisów i wymiaru kary.

Pomocnicze

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek Sądu odwoławczego do rozważenia wszystkich wniosków i zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Wymogi dotyczące uzasadnienia wyroku Sądu odwoławczego.

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Możliwość oddalenia kasacji na posiedzeniu bez udziału stron, gdy jest ona oczywiście bezzasadna.

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zwolnienie skazanego od kosztów sądowych w postępowaniu kasacyjnym z uwagi na jego sytuację majątkową.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sąd Apelacyjny prawidłowo rozpoznał wszystkie zarzuty apelacji. • Sąd Apelacyjny należycie uzasadnił swoje rozstrzygnięcie. • Stan bezradności w rozumieniu art. 198 k.k. nie wymaga całkowitej utraty świadomości.

Odrzucone argumenty

Sąd Apelacyjny pominął zarzuty apelacji dotyczące wykorzystania bezradności pokrzywdzonej. • Sąd Apelacyjny potraktował ogólnikowo pozostałe zarzuty apelacji. • Stan bezradności w rozumieniu art. 198 k.k. można mówić wyłącznie w przypadku zupełnego zniesienia świadomości.

Godne uwagi sformułowania

kasacja oczywiście bezzasadna • wykorzystując bezradność A. K., wynikającą z upojenia alkoholowego • stan bezradności w rozumieniu art. 198 k.k. nie jest wymagane wykorzystanie utraty świadomości, ale każdej niemożności dysponowania sobą w zakresie wolności seksualnej

Skład orzekający

Krzysztof Cesarz

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia 'bezradności' w kontekście art. 198 k.k., zwłaszcza w przypadkach upojenia alkoholowego pokrzywdzonego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i interpretacji przepisów karnych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy bardzo poważnego przestępstwa seksualnego ze skutkiem śmiertelnym i zawiera szczegółową analizę prawną pojęcia 'bezradności' w kontekście upojenia alkoholowego, co jest istotne dla praktyki prawniczej.

Czy upojenie alkoholowe pokrzywdzonej usprawiedliwiało sprawcę? Sąd Najwyższy wyjaśnia pojęcie 'bezradności'.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst