III KK 465/25
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy w postanowieniu z dnia 21 października 2025 r. oddalił kasację obrońcy skazanego za przestępstwo z art. 278 § 1 k.k. w związku z ustawą o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Kasacja została uznana za oczywiście bezzasadną. Sąd Najwyższy odniósł się do trzech głównych zarzutów podniesionych w kasacji. Pierwsze dwa zarzuty, dotyczące naruszenia prawa materialnego, zostały uznane za powtórzenie zarzutów apelacyjnych. Sąd podkreślił, że zarzuty te powinny wskazywać na błąd w subsumpcji lub wykładni prawa i bazować na niekwestionowanych ustaleniach faktycznych. W tej sprawie skarżący kwestionował ustalenia faktyczne, które zostały poczynione przez Sąd I instancji, a Sąd Okręgowy jedynie zmienił wymiar kary wobec współoskarżonego, nie czyniąc samodzielnych ustaleń faktycznych. Trzeci zarzut dotyczył rażącej obrazy przepisów postępowania, w tym prawa do obrony, poprzez nieuwzględnienie argumentu o usprawiedliwionym błędzie skazanego co do znamion czynu. Sąd Najwyższy wyjaśnił, że ocena wyjaśnień skazanego przez sąd odwoławczy nie narusza prawa do obrony, a przyjęta przez skazanego linia obrony była niekonsekwentna i niezrozumiała. Sąd wskazał, że skazany miał prawo zmienić linię obrony, ale musiał liczyć się z tym, że może ona nie zostać uwzględniona. Sąd odrzucił również argumenty dotyczące naruszenia art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 175 § 1 k.p.k., wskazując na ich błędne zastosowanie w kontekście niniejszej sprawy. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uznał kasację za bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: ŚredniaInterpretacja przepisów dotyczących kasacji, w szczególności w zakresie zarzutów materialnoprawnych i procesowych, a także oceny linii obrony w sprawach karnych.
Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zarzutów podniesionych w kasacji.
Zagadnienia prawne (3)
Czy zarzut naruszenia prawa materialnego w kasacji może opierać się na kwestionowaniu ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd niższej instancji?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia prawa materialnego w kasacji musi bazować na niekwestionowanych ustaleniach faktycznych i wskazywać na błąd w subsumpcji lub wykładni prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy podkreślił, że zarzuty materialnoprawne w kasacji dotyczą błędów w zastosowaniu lub interpretacji prawa, a nie ustalania stanu faktycznego. W sytuacji, gdy sąd odwoławczy nie czynił samodzielnych ustaleń faktycznych, a jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, kwestionowanie ustaleń faktycznych w ramach zarzutu materialnoprawnego jest nieuzasadnione.
Czy ocena wyjaśnień skazanego przez sąd odwoławczy, w tym stwierdzenie niewiarygodności przyjętej linii obrony, stanowi naruszenie prawa do obrony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, ocena wyjaśnień skazanego jako dowodu przez sąd nie narusza prawa do obrony, a przyjęcie niekonsekwentnej lub sprzecznej linii obrony może skutkować jej nieuwzględnieniem.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wyjaśnił, że wyjaśnienia skazanego, podobnie jak inne dowody, podlegają ocenie sądu. Skazany ma prawo do zmiany linii obrony, ale musi liczyć się z tym, że może ona zostać uznana za spóźnioną, sprzeczną lub po prostu nieskuteczną w świetle całokształtu materiału dowodowego. Ocena taka nie pozbawia skazanego prawa do obrony.
Czy zarzut naruszenia ogólnych zasad procesu karnego (np. art. 4 k.p.k., art. 7 k.p.k.) może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut naruszenia ogólnych zasad procesu karnego może być podstawą kasacyjną tylko wtedy, gdy wskazuje na naruszenie konkretnych przepisów szczegółowych, które te zasady konkretyzują. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. jest dopuszczalny tylko wtedy, gdy sąd odwoławczy czynił samodzielne ustalenia faktyczne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy rozróżnił zasady ogólne od przepisów szczegółowych. Zasady, takie jak zasada swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.), znajdują swoje odzwierciedlenie w konkretnych przepisach. Kasacja musi wskazywać na naruszenie tych konkretnych przepisów. Ponadto, naruszenie art. 7 k.p.k. może być podstawą kasacji tylko w sytuacji, gdy sąd odwoławczy dokonywał własnych ustaleń faktycznych, co nie miało miejsca w tej sprawie.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. B. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (9)
Główne
k.p.k. art. 278 § §1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa skazania za kradzież.
u.o.z.i.o.z. art. 108 § ust. 1
Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami
Podstawa skazania za czyn związany z zabytkami.
k.k. art. 11 § §2
Kodeks karny
Zasada kumulacji przepisów.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § §3
Kodeks postępowania karnego
Tryb rozpoznawania kasacji na posiedzeniu.
k.p.k. art. 74 § §1
Kodeks postępowania karnego
Prawo do obrony.
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
Zasada domniemania niewinności i inne zasady procesowe.
k.p.k. art. 6
Kodeks postępowania karnego
Prawo do obrony.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Swobodna ocena dowodów.
k.p.k. art. 175 § §1
Kodeks postępowania karnego
Uprawnienia oskarżonego dotyczące wyjaśnień.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja jest oczywiście bezzasadna. • Zarzuty materialnoprawne powtarzają zarzuty apelacyjne i błędnie kwestionują ustalenia faktyczne. • Sąd Okręgowy nie czynił samodzielnych ustaleń faktycznych. • Linia obrony skazanego była niekonsekwentna i niezrozumiała. • Ocena wyjaśnień skazanego przez sąd nie narusza prawa do obrony. • Zarzuty naruszenia przepisów procesowych (art. 4, 6, 7, 175 k.p.k.) są nieuzasadnione w kontekście sprawy.
Odrzucone argumenty
Zarzuty naruszenia prawa materialnego. • Zarzuty naruszenia przepisów postępowania, w tym prawa do obrony. • Argument o usprawiedliwionym błędzie co do znamion czynu.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest bezzasadna w stopniu oczywistym • zarzuty kasacji stanowią de facto powtórzenie zarzutów apelacyjnych • nie dość, że konsekwentnie podważa się ustalenia faktyczne, to jeszcze nie dostrzega się, że zostały one poczynione przez Sąd I instancji • nie można jednak traktować w kategorii naruszenia prawa do obrony • przyjęta linia obrony skazanego była niekonsekwentna i niezrozumiała • przyjęcie określonego stanowiska procesowego nie oznacza, że jest ono wyłączone spod oceny przez organy sądowe
Skład orzekający
Jerzy Grubba
SSN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących kasacji, w szczególności w zakresie zarzutów materialnoprawnych i procesowych, a także oceny linii obrony w sprawach karnych."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego i zarzutów podniesionych w kasacji.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie dotyczy ważnych kwestii procesowych w postępowaniu kasacyjnym, takich jak dopuszczalność zarzutów i prawo do obrony, co jest interesujące dla prawników procesualistów.
“Kasacja oddalona: Sąd Najwyższy wyjaśnia granice zarzutów i prawo do obrony.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.