III KK 460/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSkazany złożył wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Pawła Kołodziejskiego od orzekania w sprawie III KK 460/24. Głównym argumentem wniosku była wadliwość procesu nominacji sędziego, związana z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej zgodnie z ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy, rozpoznając wniosek na posiedzeniu w dniu 5 czerwca 2025 r., postanowił pozostawić go bez rozpoznania. Uzasadnienie opiera się na interpretacji przepisów dotyczących wyłączenia sędziego. Sąd wskazał, że art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, wprowadzony nowelizacją z 9 czerwca 2022 r., stanowi przepis szczególny (lex specialis) w stosunku do ogólnego art. 41 § 1 k.p.k. Przepis ten dopuszcza badanie wymogów niezawisłości i bezstronności sędziego SN, ale tylko w ograniczonym zakresie, uwzględniając okoliczności towarzyszące powołaniu i postępowaniu po powołaniu, jeśli może to wpłynąć na wynik sprawy. Sąd podkreślił, że art. 29 § 5 uSN ma charakter mieszany (ustrojowo-procesowy), jest przepisem późniejszym i jego zakres jest węższy niż art. 41 § 1 k.p.k. Ponadto, Sąd odwołał się do orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, w tym wyroku z dnia 4 marca 2020 r. (sygn. akt P 22/19) i wyroku z dnia 20 kwietnia 2020 r. (U 2/20), które kwestionowały zgodność z Konstytucją przepisów dotyczących wadliwości powołania sędziów. Sąd Najwyższy stwierdził, że zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. byłoby niedopuszczalne, gdyż prowadziłoby do obejścia bezwzględnego zakazu zawartego w art. 29 § 4 uSN, który nie pozwala na podważanie orzeczenia lub niezawisłości sędziego SN wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu. W konsekwencji, wniosek został uznany za niedopuszczalny i pozostawiony bez rozpoznania.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego w kontekście wadliwości procesu nominacji oraz relacji między art. 41 § 1 k.p.k. a art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego SN z powodu wadliwości nominacji; nie dotyczy ogólnych zasad wyłączenia sędziego w innych sądach.
Zagadnienia prawne (2)
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu wadliwości procesu nominacji powinien być rozpoznawany na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. czy art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego z powodu wadliwości procesu nominacji powinien być rozpoznawany na podstawie art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym, który stanowi przepis szczególny (lex specialis) wobec art. 41 § 1 k.p.k.
Uzasadnienie
Art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym jest przepisem późniejszym, o charakterze mieszanym (ustrojowo-procesowym) i węższym zakresie przedmiotowym niż art. 41 § 1 k.p.k. Pozwala on na badanie niezawisłości i bezstronności sędziego SN w ograniczonym zakresie, nie dopuszczając jednocześnie, zgodnie z art. 29 § 4 uSN, podważania orzeczenia lub niezawisłości sędziego wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu.
Czy wniosek o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego oparty na wadliwości procesu nominacji jest dopuszczalny na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w świetle art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek taki jest niedopuszczalny, ponieważ prowadziłby do obejścia bezwzględnego zakazu zawartego w art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym.
Uzasadnienie
Art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi bezwzględny zakaz podważania orzeczenia wydanego z udziałem sędziego SN lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego. Zastosowanie art. 41 § 1 k.p.k. w takiej sytuacji naruszałoby ten zakaz.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. M. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (5)
Główne
uSN art. 29 § § 5
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Przepis szczególny (lex specialis) dopuszczający badanie niezawisłości i bezstronności sędziego SN w ograniczonym zakresie, uwzględniający okoliczności powołania, ale nie pozwalający na podważanie orzeczenia z tego powodu.
uSN art. 29 § § 4
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Bezwzględny zakaz podważania orzeczenia lub niezawisłości sędziego SN wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących jego powołaniu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 41 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Ogólny przepis dotyczący wyłączenia sędziego, który nie ma zastosowania, gdy istnieje przepis szczególny.
uSN art. 29 § § 7
Ustawa o Sądzie Najwyższym
Określa krąg podmiotów uprawnionych do złożenia wniosku w postępowaniu o badanie niezawisłości i bezstronności sędziego.
ustawa z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii art. 55 § ust. 1 i 3
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Przepis, z którego wynika przestępstwo, za które został skazany D. M.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym jest przepisem szczególnym (lex specialis) wobec art. 41 § 1 k.p.k. • Art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi bezwzględny zakaz podważania orzeczenia lub niezawisłości sędziego SN z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu.
Odrzucone argumenty
Argumentacja oparta na wadliwości procesu nominacji sędziego z udziałem KRS, podnoszona na podstawie art. 41 § 1 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
przepis ten ustanawia szczególne postępowanie w zakresie badania spełnienia przez sędziego Sądu Najwyższego wymogów niezawisłości i bezstronności, którego zakres przedmiotowy jest węższy od przewidzianego w art. 41 § 1 k.p.k. • art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym stanowi lex specialis względem art. 41 § 1 k.p.k. • przepis art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym jest przepisem późniejszym względem art. 41 § 1 k.p.k., co pozwala twierdzić, że wprowadzenie go do porządku prawnego wywiera skutek derogujący art. 41 § 1 k.p.k. w tej części, w której przedmioty obu regulacji się pokrywają. • art. 29 § 4 ustawy o Sądzie Najwyższym bezwzględnego zakazu, który nie dopuszcza możliwości podważenia orzeczenia wydanego z udziałem sędziego Sądu Najwyższego lub kwestionowania jego niezawisłości i bezstronności wyłącznie z powodu okoliczności towarzyszących powołaniu tego sędziego.
Skład orzekający
Igor Zgoliński
SSN
Paweł Kołodziejski
sędzia Sądu Najwyższego
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących wyłączenia sędziego Sądu Najwyższego w kontekście wadliwości procesu nominacji oraz relacji między art. 41 § 1 k.p.k. a art. 29 § 5 ustawy o Sądzie Najwyższym."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wniosku o wyłączenie sędziego SN z powodu wadliwości nominacji; nie dotyczy ogólnych zasad wyłączenia sędziego w innych sądach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii niezawisłości sędziowskiej i wadliwości procesu nominacji, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie w kontekście praworządności.
“Sąd Najwyższy rozstrzyga: Czy wadliwa nominacja sędziego może unieważnić jego orzeczenie?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.