III KK 429/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za niepowrót do zakładu karnego, uznając ją za oczywiście bezzasadną.
Obrońca skazanego R.M.D. wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok skazujący za niepowrót do zakładu karnego. Zarzuty dotyczyły błędnego zastosowania art. 242 § 3 k.k. oraz naruszenia przepisów proceduralnych przez Sąd Okręgowy. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując na prawidłowe ustalenia faktyczne i prawne obu instancji, w tym umyślność działania skazanego.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego R.M.D., który został skazany za przestępstwo niepowrotu do zakładu karnego (art. 242 § 3 k.k. w zw. z art. 242 § 2 k.k.). Wyrok Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 sierpnia 2015 r., utrzymujący w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 25 marca 2015 r., skazujący skazanego na karę dwóch miesięcy pozbawienia wolności, został zaskarżony kasacją. Obrońca zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego (art. 242 § 3 k.k.) przez błędne zastosowanie, mimo prawidłowych ustaleń faktycznych wskazujących na brak umyślności, oraz naruszenie przepisów proceduralnych (art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k.) przez zaniechanie rozważenia zarzutów apelacji dotyczących wątpliwości co do zamiaru oskarżonego i możliwości zastosowania zasady in dubio pro reo. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. W uzasadnieniu wskazano, że zarzut naruszenia prawa materialnego był niezasadny, gdyż ustalenia faktyczne potwierdzały wypełnienie znamion przestępstwa, w tym umyślność. Sąd odwoławczy prawidłowo ocenił dowody i wyjaśnienia skazanego, odmawiając im wiarygodności w zakresie, w jakim skazany twierdził, że nie wiedział o obowiązku stawienia się w zakładzie karnym po przerwie w wykonaniu kary. Skazany odebrał osobiście postanowienie o udzieleniu przerwy oraz pouczenie o konsekwencjach niezgłoszenia się w terminie. Po odwołaniu przerwy przez sąd, skazany również osobiście odebrał orzeczenie. Sąd Najwyższy uznał, że nie było podstaw do kwestionowania wyroku Sądu Okręgowego, a obrońca nie wykazał naruszenia przepisów proceduralnych. Skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (2)
Odpowiedź sądu
Nie, zarzut jest bezzasadny, ponieważ ustalenia faktyczne potwierdzają umyślność działania skazanego.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że ustalenia faktyczne, w tym odebranie przez skazanego postanowienia o przerwie w wykonaniu kary i pouczenia o obowiązku stawienia się w zakładzie karnym, potwierdzają umyślność jego działania polegającego na niepowrocie.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie_kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. M. D. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (9)
Główne
k.k. art. 242 § 2
Kodeks karny
Podstawa skazania za niepowrót do zakładu karnego.
k.k. art. 242 § 3
Kodeks karny
Określa przestępstwo niepowrotu do zakładu karnego.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § 3
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do oddalenia kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
k.p.k. art. 636 § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do obciążenia skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
k.p.k. art. 518
Kodeks postępowania karnego
Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
Obowiązki sądu odwoławczego w zakresie rozpoznania zarzutów apelacji.
k.p.k. art. 457 § 3
Kodeks postępowania karnego
Obowiązki sądu odwoławczego w zakresie uzasadnienia.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 5 § 2
Kodeks postępowania karnego
Zasada in dubio pro reo (wątpliwości na korzyść oskarżonego).
Argumenty
Odrzucone argumenty
Zarzut błędnego zastosowania art. 242 § 3 k.k. z powodu braku umyślności. Zarzut naruszenia art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. przez zaniechanie rozważenia zarzutów apelacji i zastosowania art. 5 § 2 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jako oczywiście bezzasadna ustalenia faktyczne potwierdzające wypełnienie przez skazanego znamion opisanych w tym przepisie, także w zakresie umyślności zachowania skazanego Sąd Okręgowy żadnego z powyższych przepisów nie naruszył Sąd odwoławczy słusznie zaakceptował oceny i ustalenia Sądu pierwszej instancji dotyczące umyślności zachowania skazanego
Skład orzekający
Lech Paprzycki
Prezes SN
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Niska
Powoływalne dla: "Potwierdzenie interpretacji znamion przestępstwa niepowrotu do zakładu karnego oraz prawidłowości procedowania sądu odwoławczego w kontekście zarzutów apelacji."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznego stanu faktycznego związanego z przerwą w wykonaniu kary i niepowrotem do zakładu karnego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 4/10
Sprawa dotyczy typowego przestępstwa karnego i rutynowego postępowania kasacyjnego, bez nietypowych faktów czy zaskakujących rozstrzygnięć.
Sektor
praca
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KK 429/15 POSTANOWIENIE Dnia 26 kwietnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Lech Paprzycki na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 .k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 26 kwietnia 2016 r., sprawy R. M. D. skazanego z art. 242 § 2 k.k. w zw. z art. 242 § 3 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 21 sierpnia 2015 r., sygn. akt II Ka […], utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 25 marca 2015 r., sygn. akt II K […], p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną; 2. obciążyć skazanego R. M. D. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w S., wyrokiem z dnia 21 sierpnia 2015 r., w sprawie II Ka […], utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w S. z dnia 25 marca 2015 r., wydany w sprawie II K […], którym oskarżony R. M. D. skazany został za przestępstwo zakwalifikowane z art. 242 § 3 k.k., na podstawie art. 242 § 2 k.k. w zw. z art. 242 § 3 k.k. na karę dwóch miesięcy pozbawienia wolności. Od powyższego wyroku Sądu Okręgowego, kasację na korzyść oskarżonego M. D. wniósł jego obrońca i, zarzucając orzeczeniu rażące naruszenie prawa: 1) art. 242 § 3 k.k. – przez jego błędne zastosowanie przy prawidłowo dokonanych ustaleniach faktycznych, z których wynika, że skazany, nie powracając bez usprawiedliwionej przyczyny do Zakładu Karnego w S., nie działał umyślnie, tym samym skazany nie wypełnił znamion przestępstwa określonego ww. przepisie, do zastosowania którego warunkiem niezbędnym jest umyślne postępowanie oraz 2) art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 7 k.p.k. polegające na zaniechaniu rozważanie i jakiegokolwiek ustosunkowania się do zarzutu zawartego w apelacji obrońcy i jej uzasadnieniu, odnoszącego się do konieczności stwierdzenia mających charakter nieusuwalnych wątpliwości w zakresie zamiaru oskarżonego, który swoim postępowaniem nie obejmował zamiaru bezpośredniego, co obligowało Sąd Okręgowy do dokonania analizy sprawy pod kątem możliwości zastosowania art. 5 § 2 k.p.k. i uniewinnienia oskarżonego, wniósł o „uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie oskarżonego od zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu”. Prokurator Prokuratury Okręgowej w S., w odpowiedzi na kasację, wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja obrońcy oskarżonego R. M. D. jest, w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k., oczywiście bezzasadna i jako taka została oddalona, natomiast R. M. D. został obciążony kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. W pierwszej kolejności należy wskazać, że sformułowany jako pierwszy zarzut naruszenia prawa materialnego możliwy jest do podniesienia w kasacji jedynie wówczas, gdy nie kwestionuje się sposobu procedowania sądu, dokonanych w sprawie ocen materiału dowodowego, jak i poczynionych na ich podstawie ustaleń faktycznych. To zdaje się czynić skarżący, wskazuje bowiem już w treści tego zarzutu, że Sąd dokonał prawidłowych ustaleń faktycznych. Stwierdzenie to jednak jest tylko pozorne, gdyż obrońca już w apelacji kwestionował ocenę dowodów i ustalenia faktyczne w zakresie umyślności zachowania skazanego (zarzut 1 i 2 apelacji). Również obecnie, w kasacji, kwestionuje w ramach drugiego zarzutu tę właśnie okoliczność, zarzucając Sądowi odwoławczemu, że ten nie rozważył kwestii związanych z zastosowaniem w niniejszej sprawie wobec skazanego zasady in dubio pro reo . Zarzut naruszenia art. 242 § 3 k.k. poprzez jego błędne zastosowanie nie ma żadnego oparcia w ustalonych w sprawie faktach, a wręcz przeciwnie – jest czyniony przy ustaleniach wprost potwierdzających wypełnienie przez skazanego znamion opisanych w tym przepisie, także w zakresie umyślności zachowania skazanego. Drugi z podniesionych zarzutów jest niespójny – z jednej strony, w ramach przepisów określających obowiązki sądu odwoławczego (art. 433 § 2 i art. 457 § 3 k.p.k.) – wskazuje się jako naruszony art. 7 k.p.k., co miałoby sugerować zaaprobowanie niewłaściwej oceny dowodów, z drugiej natomiast, już w treści zarzutu, stwierdza się, że Sąd Okręgowy nie dokonał analizy sprawy pod kątem możliwości zastosowania art. 5 § 2 k.p.k. (s. 2 kasacji). Niezależnie jednak od nieporadności w zakresie sformułowania zarzutu, wskazać należy, że Sąd Okręgowy żadnego z powyższych przepisów nie naruszył. Szczegółowo rozważył bowiem kwestię oceny dowodów, w tym wyjaśnień skazanego oraz zgromadzonych w sprawie dokumentów. Na s. 4-5 precyzyjnie wykazał, dlaczego odmawia wiarygodności wyjaśnieniom skazanego, w zakresie, w jakim twierdzi on, że nie wiedział o tym, że ma stawić się do zakładu karnego. Okoliczności wskazane w tej mierze przez Sąd odwoławczy skarżący w części pomija, a w części – bagatelizuje. Stąd powtórzyć jeszcze raz należy, co znalazło już należyte odzwierciedlenie w uzasadnieniach obu wydanych w niniejszej sprawie wyroków, że skazanemu udzielono przerwy w wykonaniu kary pozbawienia wolności do czasu ukończenia postępowania o ułaskawienie – odpis tego postanowienia skazany odebrał osobiście. Opuszczając Zakład Karny w W., skazany został pouczony o tym, że po przerwie w wykonaniu kary ma się stawić do Zakładu Karnego w S. oraz został poinformowany o konsekwencjach niezgłoszenia się w terminie. Słusznie przy tym Sąd Okręgowy wskazał, że w informacji tej nie została określona konkretna data powrotu do zakładu karnego. Nie oznacza to jednak, że nie został określony termin takiego powrotu. Został on wskazany w postanowieniu o udzieleniu przerwy – chwila ukończenia postępowania w przedmiocie ułaskawieni. Wskazanie więc terminu przez określenie konkretnej daty było zarówno niemożliwe, ale i zbędne. Wobec nieskorzystania przez Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z prawa łaski, Sąd odwołał przerwę w wykonaniu kary pozbawienia wolności, a odpis tego orzeczenia skazany odebrał osobiście. Oczekiwanie formułowane przez obrońcę, że z doręczeniem odpisu tego orzeczenia powinno wskazać się skazanemu datę powrotu do zakładu karnego jest niezasadne i nie znajduje podstaw w obowiązującym prawie. Wobec powyższego, brak jest jakichkolwiek podstaw, by można było zasadnie kwestionować zaskarżony kasacją wyrok Sądu Okręgowego w S. także w aspekcie wykonania ciążących na nim obowiązków sądu odwoławczego. Sąd ten słusznie zaakceptował oceny i ustalenia Sądu pierwszej instancji dotyczące umyślności zachowania skazanego. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI