Orzeczenie · 2015-05-08

III KK 423/14

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2015-05-08
SNKarneprzestępstwa przeciwko porządkowi publicznemu i obronnościWysokanajwyższy
funkcjonariusz publicznyochrona fizycznakasacjastatus prawnykodeks karnyprocedura karnaskazanie bez rozprawy

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w Z., który skazał K. Z. za naruszenie nietykalności cielesnej i znieważenie funkcjonariuszy publicznych. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa procesowego i materialnego, wskazując, że pokrzywdzeni pracownicy ochrony nie posiadali statusu funkcjonariuszy publicznych. Sąd Najwyższy przyznał rację Prokuratorowi Generalnemu, stwierdzając, że Sąd Rejonowy wadliwie uwzględnił wniosek o skazanie bez rozprawy, nie weryfikując statusu pokrzywdzonych. Zgodnie z art. 115 § 13 k.k., pracownicy ochrony nie są funkcjonariuszami publicznymi, a jedynie korzystają z ich ochrony prawnej podczas wykonywania obowiązków na obiektach podlegających obowiązkowej ochronie, czego w tej sprawie nie stwierdzono. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, ale nie uniewinnił oskarżonego, uznając wniosek kasacji za wadliwy. Wskazał, że zachowanie K. Z. może wypełniać znamiona innych przestępstw, takich jak znieważenie (art. 216 k.k.) czy naruszenie nietykalności cielesnej (art. 217 k.k.), a także art. 217a k.k. (naruszenie nietykalności funkcjonariusza publicznego lub żołnierza). Sprawę przekazano do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Z., który ma rozważyć możliwość zakwalifikowania czynu jako innego występku, uwzględniając możliwość ścigania z oskarżenia prywatnego lub publicznego.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Ustalenie statusu funkcjonariusza publicznego w kontekście przestępstw przeciwko jego osobie, obowiązki sądu przy skazaniu bez rozprawy.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji pracowników ochrony i ich statusu prawnego w kontekście art. 115 § 13 k.k.

Zagadnienia prawne (2)

Czy pracownicy ochrony fizycznej, wykonujący czynności na podstawie umowy cywilnoprawnej z prywatnym podmiotem, mogą być uznani za funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu art. 115 § 13 k.k.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, pracownicy ochrony fizycznej nie posiadają statusu funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu art. 115 § 13 k.k., nawet jeśli podczas wykonywania zadań ochrony korzystają z ochrony prawnej przewidzianej dla funkcjonariuszy publicznych.

Uzasadnienie

Status funkcjonariusza publicznego jest ściśle określony w art. 115 § 13 k.k. i nie obejmuje pracowników ochrony. Ustawa o ochronie osób i mienia przyznaje im jedynie ochronę prawną, ale nie nadaje im statusu funkcjonariusza publicznego.

Czy sąd orzekający w trybie art. 343 k.p.k. (skazanie bez rozprawy) jest zwolniony z merytorycznej kontroli wniosku prokuratora o skazanie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, sąd orzekający w trybie skazania bez rozprawy jest związany treścią uzgodnień, ale nie może uchylić się od zbadania sprawy pod kątem ustaleń faktycznych, zawinienia oraz zastosowanych przepisów prawa materialnego. W przypadku dostrzeżenia wad wniosku, sąd nie może go uwzględnić i zobowiązany jest skierować sprawę do rozpoznania na zasadach ogólnych.

Uzasadnienie

Sąd musi dokonać merytorycznej kontroli wniosku, nawet jeśli oskarżony przyznaje się do winy. Nie może bezkrytycznie akceptować propozycji prokuratora, jeśli dostrzeże wady prawne lub faktyczne.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
K. Z.osoba_fizycznaoskarżony
T. W.osoba_fizycznapokrzywdzony
J. G.osoba_fizycznapokrzywdzony
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
Prokuratura Generalnaorgan_państwowyorgan reprezentujący

Przepisy (19)

Główne

k.k. art. 222 § 1

Kodeks karny

Dotyczy naruszenia nietykalności cielesnej funkcjonariusza publicznego. W tej sprawie kluczowe było ustalenie, czy pokrzywdzeni mieli taki status.

k.k. art. 226 § 1

Kodeks karny

Dotyczy znieważenia funkcjonariusza publicznego. Podobnie jak w przypadku art. 222, kluczowe było ustalenie statusu pokrzywdzonych.

k.k. art. 115 § 13

Kodeks karny

Definicja funkcjonariusza publicznego. Kluczowy przepis dla rozstrzygnięcia sprawy, wskazujący, że pracownicy ochrony nie są funkcjonariuszami publicznymi.

k.p.k. art. 335 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy wniosku o skazanie bez rozprawy. W tej sprawie kluczowe było ustalenie, czy sąd prawidłowo zastosował ten tryb.

k.p.k. art. 343 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy rozpoznania wniosku o skazanie bez rozprawy. Sąd musi dokonać merytorycznej kontroli wniosku.

k.p.k. art. 521 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa wniesienia kasacji przez Prokuratora Generalnego.

Pomocnicze

k.k. art. 11 § 2

Kodeks karny

Dotyczy kumulatywnej kwalifikacji czynów. W tej sprawie zastosowano w zb. z art. 222 § 1 k.k. w zb. z art. 226 § 1 k.k.

k.k. art. 11 § 3

Kodeks karny

Dotyczy wymiaru kary przy kumulatywnej kwalifikacji. Zastosowano w zw. z art. 33 § 1 i 3 k.k.

k.k. art. 33 § 1

Kodeks karny

Dotyczy wymiaru kary grzywny. Zastosowano w zw. z art. 11 § 3 k.k.

k.k. art. 33 § 3

Kodeks karny

Dotyczy ustalania wysokości stawki dziennej grzywny. Zastosowano w zw. z art. 11 § 3 k.k.

k.p.k. art. 343 § 6

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy rozpoznania wniosku o skazanie bez rozprawy. W tej sprawie kluczowe było ustalenie, czy sąd prawidłowo zastosował ten tryb.

k.p.k. art. 343 § 7

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy skierowania sprawy do rozpoznania na zasadach ogólnych w przypadku uwag sądu do wniosku o skazanie bez rozprawy.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy rozstrzygnięcia Sądu Najwyższego w przypadku uwzględnienia kasacji.

u.o.p.i.m. art. 42

Ustawa o ochronie osób i mienia

Przepis przyznający pracownikom ochrony ochronę prawną funkcjonariuszy publicznych, ale nie nadający im tego statusu.

k.k. art. 216

Kodeks karny

Wspomniany jako potencjalna podstawa kwalifikacji czynu w przypadku braku statusu funkcjonariusza publicznego.

k.k. art. 217

Kodeks karny

Wspomniany jako potencjalna podstawa kwalifikacji czynu w przypadku braku statusu funkcjonariusza publicznego.

k.k. art. 217a

Kodeks karny

Wspomniany jako potencjalna podstawa kwalifikacji czynu w przypadku braku statusu funkcjonariusza publicznego.

k.p.k. art. 60 § 1

Kodeks postępowania karnego

Uprawnienie prokuratora do objęcia ściganiem czynów ściganych z oskarżenia prywatnego w interesie społecznym.

k.p.k. art. 60 § 4

Kodeks postępowania karnego

Możliwość podtrzymania oskarżenia jako prywatnego przez pokrzywdzonych.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Pracownicy ochrony fizycznej nie posiadają statusu funkcjonariuszy publicznych w rozumieniu art. 115 § 13 k.k. • Sąd orzekający w trybie skazania bez rozprawy ma obowiązek merytorycznej kontroli wniosku prokuratora.

Godne uwagi sformułowania

nie są nim objęci pracownicy ochrony, o których mowa w ustawie z dnia 22 sierpnia 1997 r. o ochronie osób i mienia • sąd ten nie może uchylić się od zbadania sprawy zarówno pod kątem ustaleń faktycznych i zawinienia, jak i zastosowanych przepisów prawa materialnego • zachowania K. Z. mogą zostać zakwalifikowane jako zachowania przestępne, wypełniające znamiona innych występków

Skład orzekający

Stanisław Zabłocki

przewodniczący-sprawozdawca

Przemysław Kalinowski

członek

Barbara Skoczkowska

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Ustalenie statusu funkcjonariusza publicznego w kontekście przestępstw przeciwko jego osobie, obowiązki sądu przy skazaniu bez rozprawy."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji pracowników ochrony i ich statusu prawnego w kontekście art. 115 § 13 k.k.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy powszechnego problemu statusu prawnego pracowników ochrony i ich ochrony prawnej, a także kontroli sądowej nad wnioskami o skazanie bez rozprawy, co jest istotne dla praktyki prawniczej.

Czy pracownik ochrony to funkcjonariusz publiczny? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst