IV KK 343/17

Sąd Najwyższy2017-11-15
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuWysokanajwyższy
kasacjawyłączenie sędziegonaruszenie prawa procesowegokodeks karnykodeks karny skarbowysąd najwyższyponowne rozpoznanie

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu rejonowego z powodu naruszenia przepisów o wyłączeniu sędziego, który wcześniej orzekał w tej samej sprawie.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Rejonowego w C., który skazał A. J. za przestępstwa z kodeksu karnego i kodeksu karnego skarbowego. Kasacja zarzucała rażące naruszenie prawa procesowego, polegające na wydaniu wyroku przez sędziego podlegającego wyłączeniu z mocy prawa, który wcześniej brał udział w wydaniu uchylonego orzeczenia w tej samej sprawie. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za zasadny.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść skazanego A. J. od wyroku Sądu Rejonowego w C. z dnia 25 kwietnia 2017 roku. Sąd Rejonowy uznał skazanego za winnego popełnienia przestępstw z art. 273 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., orzekając kary grzywny. Wyrok ten uprawomocnił się, gdyż nie został zaskarżony przez żadną ze stron. Prokurator Generalny w swojej kasacji zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku przez sędziego, który wcześniej brał udział w wydaniu uchylonego orzeczenia w tej samej sprawie. Sąd Najwyższy uznał ten zarzut za oczywisty i zasadny, wskazując, że sędzia SSR M. B. orzekał w tej samej sprawie dwukrotnie, mimo że jej pierwsze orzeczenie zostało uchylone przez Sąd Okręgowy. Uchybienie to stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, sędzia podlega wyłączeniu z mocy prawa w takiej sytuacji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że wydanie wyroku przez sędziego, który wcześniej orzekał w tej samej sprawie, a jego orzeczenie zostało uchylone, stanowi rażące naruszenie przepisów prawa procesowego (art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k.) i jest bezwzględną przyczyną odwoławczą (art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k.).

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie wyroku i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

skazany A. J. (w sensie procesowym, poprzez uwzględnienie kasacji)

Strony

NazwaTypRola
A. J.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 40 § § 1 pkt 7

Kodeks postępowania karnego

Sędzia jest wyłączony od udziału w sprawie z mocy prawa, jeżeli wcześniej brał udział w wydaniu orzeczenia, które zostało uchylone.

k.p.k. art. 439 § § 1 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Uchylenie wyroku przez sędziego, który wcześniej orzekał w tej samej sprawie, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą.

Pomocnicze

k.k. art. 273

Kodeks karny

k.k. art. 12

Kodeks karny

k.k.s. art. 62 § § 2

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 6 § § 2

Kodeks karny skarbowy

k.k.s. art. 8 § § 1

Kodeks karny skarbowy

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 535 § § 5

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Sędzia orzekający w sprawie był wyłączony z mocy prawa, ponieważ wcześniej brał udział w wydaniu uchylonego orzeczenia w tej samej sprawie.

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego sędzia jest wyłączony od udziału w sprawie z mocy prawa, jeśli poprzednio wydane przez niego orzeczenie zostało uchylone bezwzględna przesłanka odwoławcza

Skład orzekający

Włodzimierz Wróbel

przewodniczący

Michał Laskowski

sprawozdawca

Zbigniew Puszkarski

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Naruszenie przepisów o wyłączeniu sędziego w postępowaniu karnym, konsekwencje wydania orzeczenia przez wyłączonego sędziego."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji naruszenia art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k. w postępowaniu karnym.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy fundamentalnej zasady procesowej – wyłączenia sędziego, co ma kluczowe znaczenie dla sprawiedliwości postępowania. Pokazuje, jak błąd proceduralny może doprowadzić do uchylenia wyroku.

Wyrok uchylony przez Sąd Najwyższy. Sędzia orzekał w sprawie, w której już wcześniej wydał uchylone postanowienie!

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt IV KK 343/17
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 15 listopada 2017 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący)
‎
SSN Michał Laskowski (sprawozdawca)
‎
SSN Zbigniew Puszkarski
Protokolant Ewa Sokołowska
w sprawie
A. J.
‎
skazanego z art. 273 k.k. w zw. z art. 12 k.k. oraz art. 62 § 2 k.k.s. w zw. z art. 8 § 1 k.k.s.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
‎
w dniu 15 listopada 2017 r.,
‎
kasacji Ministra Sprawiedliwości - Prokuratora Generalnego na korzyść skazanego
‎
od wyroku Sądu Rejonowego w C.
‎
z dnia 25 kwietnia 2017 roku.,
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w C. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2017r.,   Sąd Rejonowy w C. uznał A. J. za winnego przestępstwa z art. 273 k.k. w związku z art. 12 k.k. oraz art. 62 § 2 k.k.s. w związku z art. 6 § 2 k.k.s. przy zastosowaniu art. 8 § 1 k.k.s. i za to wymierzył mu karę grzywny w ilości 50 stawek dziennych przyjmując, że jedna stawka jest równoważna kwocie 70 złotych oraz za czyn kwalifikowany z art. 62 § 2 k.k.s. w związku z art. 6 § 2 k.k.s. orzekł karę grzywy w ilości 30 stawek dziennych przyjmując, że jedna stawka jest równoważna kwocie 70 złotych. Orzeczenie to nie zostało zaskarżone przez żadną ze stron postępowania i w konsekwencji uprawomocniło się.
Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł od powyższego wyroku kasację na korzyść skazanego, a w niej zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść orzeczenia naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., polegające na wydaniu wyroku przez sędziego podlegającego wyłączeniu z mocy prawa, albowiem wcześniej brał on udział w tej samej sprawie w wydaniu orzeczenia, które na skutek wniesionej apelacji zostało uchylone, a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania, co stanowi bezwzględną przesłankę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. W konkluzji Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje
.
Kasacja zasługuje na uwzględnienie.
Zarzut podniesiony w kasacji jawi się jako zasadny w stopniu oczywistym. W istocie, orzekająca wyrokiem z dnia 25 kwietnia 2017 roku, sygn. akt IV K ../17, SSR M. B. wyrokowała wcześniej w tej samej sprawie. Jak wynika z akt sprawy, oskarżenie przeciwko A. J. zostało wniesione do Sądu Rejonowego w C. w dniu 25 kwietnia 2016 roku wraz z wnioskiem prokuratora o skazanie oskarżonego w trybie art. 335 § 1 k.p.k. Wyrokiem z dnia 18 lipca 2016 roku, sygn. akt IV K …./16, Sąd uwzględnił wniosek oskarżyciela i na posiedzeniu skazał A. J. za zarzucane mu przestępstwo. Orzeczenie zapadło jednoosobowo, a członkiem składu orzekającego była wówczas SSR M. B.
Powyższy wyrok został zaskarżony przez prokuratora apelacją, po rozpoznaniu której, wyrokiem z dnia 6 grudnia 2016 r., sygn. VII Ka …/16, Sąd Okręgowy w C. uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w C. z dnia 18 lipca 2016 r., sygn. IV K ../16, i przekazał mu sprawę do ponownego rozpoznania. Następnie Sąd Rejonowy w C., na podstawie art. 343 § 7 k.p.k., zwrócił sprawę oskarżycielowi. Po uzupełnieniu postępowania przygotowawczego w dniu 8 lutego 2017 r. ponownie skierowano do Sądu akt oskarżenia przeciwko A. J. wraz z wnioskiem o jego skazanie na posiedzeniu bez przeprowadzania rozprawy i wymierzenie uzgodnionej wcześniej kary. Wniosek uwzględniono, czego efektem stało się wydanie zaskarżonego wyroku z dnia 25 kwietnia 2017 roku, sygn. IV K …/17. Co jednak kluczowe, został on również wydany przez SSR M. B., co stanowiło naruszenie przepisu art. 40 § 1 pkt 7 k.p.k., stanowiącego, że sędzia jest wyłączony od udziału w sprawie z mocy prawa, jeśli poprzednio wydane przez niego orzeczenie zostało uchylone. W niniejszej sprawie miała miejsce właśnie taka sytuacja, przy czym bez znaczenia jest w ocenie Sądu Najwyższego, że po uchyleniu pierwszego wyroku wydanego przez SSR M. B. nastąpił zwrot sprawy do postępowania przygotowawczego, a następnie ponowne wniesienie aktu oskarżenia. Niewątpliwie postępowanie niniejsze po ponownym wniesieniu aktu oskarżenia miało za przedmiot te same czyny tej samej osoby, o których SSR M. B. już uprzednio orzekała. Uchybienie to, mające z racji treści art. 439 § 1 pkt 1 k.p.k. rangę bezwzględnej przyczyny odwoławczej, skutkuje koniecznością uwzględnienia kasacji. Z tego względu, Sąd Najwyższy zdecydował o uchyleniu zaskarżonego wyroku w całości i przekazaniu sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania.
W tym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI