Orzeczenie · 2024-09-25

III KK 379/24

Sąd
Sąd Najwyższy
Data
2024-09-25
SNKarnewykroczeniaWysokanajwyższy
wykroczeniekwarantannaepidemiakasacjaSąd Najwyższyprawo karnedepenalizacjakolizja ustaw

Sprawa dotyczyła obwinionego P.S., który został uznany za winnego wykroczenia polegającego na nieprzestrzeganiu nakazu kwarantanny granicznej w okresie od 11 do 17 października 2021 roku. Sąd Rejonowy w Oświęcimiu wymierzył mu karę grzywny. Sąd Okręgowy w Krakowie, rozpoznając apelację, zmienił kwalifikację prawną czynu na art. 116 § 1a k.w., utrzymując wyrok w pozostałym zakresie. Rzecznik Praw Obywatelskich wniósł kasację, zarzucając Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, w tym art. 433 § 2 k.p.k., twierdząc, że prawidłowe rozpoznanie apelacji powinno skutkować uniewinnieniem. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście zasadną. Zauważono, że choć kwalifikacja prawna została zmieniona, Sąd Okręgowy nie rozpoznał należycie zarzutów apelacji, nierzetelnie odnosząc się do kwestii kolizji ustaw w czasie. Sąd Najwyższy podkreślił, że w okresie popełnienia czynu obowiązywało rozporządzenie nakładające obowiązek kwarantanny, jednakże przepisy te uległy zmianie, a w dacie orzekania przez Sąd II instancji obowiązek ten już nie funkcjonował. Zgodnie z art. 2 § 1 k.w., w przypadku zmiany ustawy, stosuje się ustawę nową, chyba że poprzednia jest względniejsza. Sąd Najwyższy, powołując się na swoje wcześniejsze orzecznictwo (I KZP 12/21), stwierdził, że norma intertemporalna ma zastosowanie do regulacji epizodycznych zawartych w aktach wykonawczych. Zmiana przepisów rozporządzenia spowodowała całkowitą depenalizację przypisanego obwinionemu wykroczenia. Wobec tego, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone wyroki i uniewinnił P.S., obciążając Skarb Państwa kosztami postępowania.

Asystent · analiza prawna

Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.

Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.

Wypróbuj Asystenta

Wartość praktyczna

Siła precedensu: Wysoka
Do czego można powołać

Interpretacja art. 2 § 1 k.w. w kontekście zmian przepisów wykonawczych dotyczących obowiązków nakładanych w stanie epidemii; zasady stosowania prawa w czasie w sprawach o wykroczenia.

Ograniczenia stosowania

Dotyczy specyficznej sytuacji zmian przepisów wykonawczych w okresie pandemii i ich wpływu na odpowiedzialność wykroczeniową.

Zagadnienia prawne (2)

Czy zmiana przepisów rozporządzenia dotyczących obowiązku kwarantanny granicznej, które wypełniały przepis blankietowy art. 116 § 1a k.w., prowadzi do depenalizacji czynu na podstawie art. 2 § 1 k.w.?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Tak, zmiana przepisów rozporządzenia, która spowodowała brak obowiązku kwarantanny, doprowadziła do całkowitej depenalizacji przypisanego obwinionemu wykroczenia na podstawie art. 2 § 1 k.w.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że norma intertemporalna z art. 2 § 1 k.w. ma zastosowanie do regulacji epizodycznych zawartych w aktach wykonawczych. Brak szczegółowych unormowań kolizyjnych w przypadku zmiany rozporządzenia skutkował depenalizacją czynu.

Czy Sąd Okręgowy należycie rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące błędnej kwalifikacji prawnej czynu i kolizji ustaw w czasie?Ratio decidendi

Odpowiedź sądu

Nie, Sąd Okręgowy nie rozpoznał należycie zarzutów apelacji, czyniąc to nierzetelnie i bagatelizując ukształtowaną linię orzeczniczą w materii zastosowania art. 2 § 1 k.w.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy ustosunkował się do zarzutów, ale uczynił to nierzetelnie, odwołując się do nieistotnych kwestii i bagatelizując problem kolizji ustaw w czasie.

Rozstrzygnięcie
Decyzja
Uchylenie zaskarżonego wyroku i poprzedzającego go wyroku, uniewinnienie obwinionego
Strona wygrywająca
P. S.

Strony

NazwaTypRola
P. S.osoba_fizycznaobwiniony

Przepisy (12)

Główne

k.w. art. 116 § 1 pkt 3

Kodeks wykroczeń

Pierwotna kwalifikacja czynu.

k.w. art. 116 § 1a

Kodeks wykroczeń

Zmodyfikowana kwalifikacja czynu przez Sąd Okręgowy.

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zarzut naruszenia w kasacji - nieprawidłowe rozpoznanie zarzutów apelacji.

k.w. art. 2 § 1

Kodeks wykroczeń

Kluczowy przepis dotyczący stosowania ustawy w czasie (zasada względniejszej ustawy).

Pomocnicze

k.p.k. art. 455

Kodeks postępowania karnego

Podstawa zmiany kwalifikacji prawnej przez Sąd Okręgowy.

k.p.s.w. art. 109 § 2

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa zmiany kwalifikacji prawnej przez Sąd Okręgowy.

k.p.w. art. 112

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa rozpoznania kasacji na posiedzeniu.

k.p.k. art. 535 § 5

Kodeks postępowania karnego

Podstawa rozpoznania kasacji na posiedzeniu.

u.z.z.c.u.l. art. 46a

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Podstawa delegacji do wydania rozporządzenia.

u.z.z.c.u.l. art. 46b § pkt 1-6 i 8-13

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Podstawa delegacji do wydania rozporządzenia.

u.z.z.c.u.l. art. 34 § 5

Ustawa o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi

Podstawa do wydania przepisów o kwarantannie.

k.p.w. art. 119 § 2 pkt 1

Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia

Podstawa do obciążenia Skarbu Państwa kosztami.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zmiana przepisów rozporządzenia dotyczących kwarantanny spowodowała depenalizację czynu na podstawie art. 2 § 1 k.w. • Sąd Okręgowy nierzetelnie rozpoznał zarzuty apelacji dotyczące kolizji ustaw w czasie.

Godne uwagi sformułowania

zmiana ustawy w rozumieniu art. 2 § 1 k.w., która na skutek braku szczegółowych unormowań kolizyjnych, doprowadziła do całkowitej depenalizacji przypisanego obwinionemu wykroczenia. • norma intertemporalna zawarta w art. 2 § 1 k.w. znajduje zastosowanie do uregulowań epizodycznych zawartych w ustawie albo aktach wykonawczych • przyjęcie odmiennego poglądu miałoby bowiem - wobec utrwalonego kierunku wykładni dotyczącej obowiązywania regulacji czasowych - charakter antygwarancyjny dla obywateli.

Skład orzekający

Paweł Wiliński

przewodniczący-sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja art. 2 § 1 k.w. w kontekście zmian przepisów wykonawczych dotyczących obowiązków nakładanych w stanie epidemii; zasady stosowania prawa w czasie w sprawach o wykroczenia."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmian przepisów wykonawczych w okresie pandemii i ich wpływu na odpowiedzialność wykroczeniową.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia stosowania prawa w czasie, szczególnie w kontekście przepisów pandemicznych, które miały szeroki wpływ na życie obywateli. Pokazuje, jak zmiany legislacyjne mogą prowadzić do depenalizacji czynów.

Czy zmiana rozporządzenia o kwarantannie uniewinniła ukaranego? Sąd Najwyższy wyjaśnia zasady prawa w czasie.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej.

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

  • Analiza orzecznictwa i przepisów
  • Drafting pism i dokumentów
  • Odpowiedzi na pytania prawne
  • Pogłębiona analiza z doktryny
Wypróbuj Asystenta AI za darmo
Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.

Przeczytaj pełny tekst