III KK 331/18

Sąd Najwyższy2019-11-22
SNKarneprzestępstwa skarboweWysokanajwyższy
gry hazardoweautomatykoncesjaczyn ciągłypowaga rzeczy osądzonejkodeks karny skarbowyustawa o grach hazardowychSąd Najwyższy

Sąd Najwyższy uchylił wyrok sądu okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania, uznając, że nie można było zastosować instytucji czynu ciągłego w przypadku zarzutu urządzania gier hazardowych w różnych miejscach.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego od wyroku sądu okręgowego, który umorzył postępowanie wobec oskarżonego M.W. z powodu powagi rzeczy osądzonej. Sąd okręgowy uznał, że wcześniejsze wyroki skazujące M.W. za urządzanie gier hazardowych obejmowały również czyn przypisany w tej sprawie. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok, stwierdzając, że nie można było zastosować konstrukcji czynu ciągłego z art. 6 § 2 k.k.s., ponieważ poszczególne zachowania były podejmowane z różnymi zamiarami, a nie jednym, tym samym zamiarem. Sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w O. na niekorzyść oskarżonego M.W. od wyroku Sądu Okręgowego w E., który uchylił wyrok Sądu Rejonowego w O. i umorzył postępowanie karne wobec M.W. z powodu zaistnienia bezwzględnej przesłanki odwoławczej z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., czyli powagi rzeczy osądzonej. Sąd Okręgowy uznał, że wcześniejsze wyroki skazujące M.W. za urządzanie gier hazardowych w innych okresach i miejscach obejmowały również czyn przypisany w niniejszej sprawie, traktując go jako czyn ciągły. Sąd Najwyższy, analizując zarzuty kasacji, uznał, że Sąd Okręgowy błędnie zastosował instytucję powagi rzeczy osądzonej. Kluczowe dla rozstrzygnięcia było ustalenie, czy w przypadku urządzania gier hazardowych na automatach w różnych miejscach i w różnych okresach można mówić o jednym, tym samym zamiarze popełnienia przestępstwa, co jest warunkiem zastosowania konstrukcji czynu ciągłego z art. 6 § 2 k.k.s. Sąd Najwyższy podkreślił, że urządzanie gry hazardowej w postaci gry na automatach wymaga koncesji na kasyno gry, a taka koncesja jest udzielana na jedno kasyno w ściśle określonym miejscu. Osoba nieposiadająca koncesji, która podejmuje działania w postaci urządzania gier na automatach w różnych miejscach, popełnia każdy raz inny czyn, podjęty z zamiarem naruszenia przepisów w każdym z tych miejsc. W związku z tym, wcześniejsze skazanie za przestępstwo z art. 107 § 1 k.k.s. popełnione w innym miejscu i z innym zamiarem nie stanowi przeszkody procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej w późniejszym procesie. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w E. do ponownego rozpoznania.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, wcześniejsze skazanie za urządzanie gier hazardowych w jednym miejscu i okresie nie wyłącza odpowiedzialności za podobne czyny popełnione w innym miejscu i okresie, jeśli nie są spełnione przesłanki czynu ciągłego (ten sam zamiar).

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy wyjaśnił, że warunkiem zastosowania konstrukcji czynu ciągłego z art. 6 § 2 k.k.s. jest występowanie tego samego zamiaru popełnienia przestępstwa. Urządzanie gier hazardowych w różnych miejscach bez wymaganej koncesji stanowi odrębne czyny, podjęte z różnymi zamiarami, co wyklucza zastosowanie instytucji czynu ciągłego i powagi rzeczy osądzonej.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

M. W. (w zakresie umorzenia postępowania)

Strony

NazwaTypRola
M. W.osoba_fizycznaoskarżony
Naczelnik Urzędu Celno-Skarbowego w O.organ_państwowywnioskodawca kasacji
Prokurator Prokuratury Krajowej Andrzej Pogorzelskiorgan_państwowyprokurator
Z. B.osoba_fizycznaoskarżony
M. Z.osoba_fizycznaoskarżony
Prokurator Rejonowy w O.organ_państwowyprokurator

Przepisy (20)

Główne

k.k.s. art. 107 § 1

Kodeks karny skarbowy

Pomocnicze

k.k.s. art. 9 § 3

Kodeks karny skarbowy

u.g.h. art. 2

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 3

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 4 § 1a

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 6 § 1

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 9

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 14 § 1

Ustawa o grach hazardowych

u.g.h. art. 23a

Ustawa o grach hazardowych

k.p.k. art. 439 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 7

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 410

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 4 § 1

Kodeks karny

k.k. art. 10 § 4

Kodeks karny

k.k. art. 10 § 3

Kodeks karny

k.p.k. art. 17 § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k.s. art. 6 § 2

Kodeks karny skarbowy

k.p.k. art. 632

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 634

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 573 § 2

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Brak spełnienia przesłanek czynu ciągłego z art. 6 § 2 k.k.s. z uwagi na różne zamiary sprawcy. Urządzanie gier hazardowych w różnych miejscach bez koncesji stanowi odrębne czyny, a nie czyn ciągły. Brak powagi rzeczy osądzonej w stosunku do czynów popełnionych w innych miejscach i okresach.

Odrzucone argumenty

Argumentacja kasacji Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego dotycząca zastosowania art. 6 § 2 k.k.s. i powagi rzeczy osądzonej.

Godne uwagi sformułowania

Sprawca musi zatem zachowywać się nagannie, realizując ten sam zamiar, a nie taki sam zamiar. Zachowanie osoby, która nie posiadając koncesji na prowadzenie kasyna podejmuje działanie w postaci urządzania gry na automatach w różnych miejscach (miejscowościach, lokalach), stanowi każdorazowo - od strony prawnokarnej - inny czyn, podjęty z zamiarem naruszenia tych przepisów w każdym z tych miejsc.

Skład orzekający

Wiesław Kozielewicz

przewodniczący-sprawozdawca

Michał Laskowski

członek

Marek Pietruszyński

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia czynu ciągłego w kontekście przestępstw skarbowych, zwłaszcza urządzania gier hazardowych w różnych lokalizacjach."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji urządzania gier hazardowych i zastosowania art. 6 § 2 k.k.s. Może mieć zastosowanie do innych przestępstw, gdzie kluczowe jest ustalenie tożsamości zamiaru.

Wartość merytoryczna

Ocena: 7/10

Sprawa dotyczy ważnego zagadnienia prawnego dotyczącego czynu ciągłego i powagi rzeczy osądzonej w kontekście przestępstw skarbowych, co jest istotne dla praktyków prawa karnego i skarbowego.

Czy granie na automatach w różnych miejscach to jeden czyn? Sąd Najwyższy wyjaśnia, kiedy działa 'czyn ciągły'.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 331/18
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 22 listopada 2019 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Michał Laskowski
‎
SSN Marek Pietruszyński
Protokolant Łukasz Biernacki
przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Andrzeja Pogorzelskiego
‎
w sprawie
M. W.
‎
oskarżonego z art. 107 § 1 k.k.s.
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 22 listopada 2019 r.,
‎
kasacji wniesionej przez Naczelnika Urzędu Celno-Skarbowego w O.
na niekorzyść
‎
od wyroku Sądu Okręgowego w E.
‎
z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt VI Ka (…),
‎
zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w O.
‎
z dnia 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt II K (…),
uchyla zaskarżony wyrok i sprawę oskarżonego M.W.  przekazuje Sądowi Okręgowemu w E. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
UZASADNIENIE
1.
M. W.  został oskarżony o to, że w okresie od
dnia
1 sierpnia 2013 r. do dnia 11 maja 2015 r. jako prezes firmy „H.” Spółka z o. o. w W.  oraz T.  Spółka z o.o.  w W. urządzał w  Punkcie Gier pod sklepem spożywczym „P.” w O.  przy ul. C., gry na automatach w rozumieniu art. 2 ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych – dalej powoływana jako u.g.h. w postaci urządzeń A.  nr (…) w okresie od dnia 1 sierpnia 2013 r. do  dnia 11 maja 2015 r., A.  w okresie od dnia 20 marca 2015 r. do dnia 11 maja 2015 r. oraz A. okresie od dnia 15 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. pozostających w dyspozycji firmy T.  w W.  oraz w okresie od dnia 31 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. na automacie D., pozostającego w dyspozycji firmy H.  Sp. z o.o. w W., wbrew przepisom art. 3, art. 4 ust. 1a, art. 6 ust. 1, art. 9, art. 14 ust. 1 oraz art. 23a u.g.h., tj. w szczególności bez wymaganej koncesji oraz poza kasynem gry,
tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s.
2.
M. Z.  został oskarżony o to, że w okresie od dnia 1 sierpnia 2013r. do  dnia 11 maja 2015 r. jako dzierżawca lokalu P. pod sklepem spożywczym „P.” w O., prowadził gry na automatach w rozumieniu art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h., w postaci czterech urządzeń, tj. na automacie A.  w okresie od 1 sierpnia 2013r. do 11 maja 2015 r., A.  w okresie od dnia 20 marca 2015r. do dnia 11 maja 2015 r. oraz A.  w okresie od dnia 15 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. pozostających w dyspozycji firmy T. w W.  oraz w okresie od  dnia 31 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. na automacie D., pozostającego w dyspozycji firmy H.  Sp. z o.o. w  W., wbrew przepisom art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1, art. 9, art. 14 ust. 1 oraz art. 23a u.g.h., tj. w szczególności bez wymaganej koncesji oraz poza kasynem gry,
tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 par. 1 k.k.s.,
3.
Z. B.  został oskarżony o to, że w okresie od dnia 1 sierpnia 2013 r. do  dnia 11 maja 2015 r. w P. pod sklepem spożywczym „P.” w  O., będąc osobą odpowiedzialna jako serwisant, urządzał gry na automatach w rozumieniu art. 2 u.g.h. w postaci urządzeń w łącznej ilości czterech sztuk, tj. na automacie A.  w okresie od dnia 1  sierpnia 2013 r. do dnia 11 maja 2015 r., A.  w okresie od dnia 15 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. oraz A.  w okresie od  dnia 4 listopada 2014r. do dnia 11 maja 2015 r. pozostających w dyspozycji firmy T. w W.  oraz w okresie od 31 marca 2014 r. do  11  maja 2015 r. na automacie D.  pozostającego w  dyspozycji firmy H.  Sp. z o. o. w W., wbrew przepisom art. 3, art. 4, art. 6 ust. 1, art. 14 ust. 1, art. 23 i 23a u.g.h., tj.  w  szczególności bez wymaganej koncesji oraz poza kasynem gry,
tj. o przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s.
Sąd Rejonowy w O.  wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2017r., sygn. akt II K. (…) uznał:
1.
oskarżonego M.W.  za winnego tego, że w okresie od dnia 1  sierpnia 2013 r. do dnia 11 maja 2015 r., jako prezes firmy „H.” Sp. z o.o. w W. przy ul. C. oraz T. Sp. z o.o. w W., prowadził i urządzał w P. pod sklepem spożywczym „P.” w O. przy ul. C., gry na automatach w rozumieniu art.  2  u.g.h. w postaci urządzeń A. w okresie od dnia 1  sierpnia 2013r, do dnia 11 maja 2015 r., A. w okresie od dnia 20 marca 2015 r. do dnia 11 maja 2015 r. oraz A.  w okresie od dnia 15 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r., pozostających w dyspozycji firmy T. Sp. z o.o, w W. oraz w okresie od dnia 31 marca 2014 r. do dnia 11 maja 2015 r. na automacie D., pozostającego w dyspozycji firmy H. Sp. z o.o. w W., wbrew przepisom art. 3, art. 4 ust. la, art. 6 ust. 1, art. 9 oraz art. 23a u.g.h., tj. w szczególności bez wymaganej koncesji oraz poza kasynem gry, czyn ten zakwalifikował z art. 107 §  1 k.k.s., w zw. z art. 9 § 3 k.k.s. i za to na mocy art. 107 par. 1 k.k.s. w zw. z  art. 23 par. 1 i 3 k.k.s. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 180 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki na kwotę 100 złotych,
II. oskarżonego Z.B. za winnego zarzucanego mu przestępstwa z  art. 107 § 1 k.k.s. i za to na mocy art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 23 § 1 i  3  k.k.s. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 120 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 90 złotych,
III. oskarżonego M.Z. za winnego zarzucanego mu przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s. i za to na mocy art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 23 § 1 i 3 k.k.s. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 100 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki dziennej na kwotę 90 złotych.
Apelację od powyższego wyroku wniósł oskarżony M.W., zaskarżając go w całości. Wskazał na możliwość przyjęcia wystąpienia w  zaskarżony wyroku bezwzględnej przesłanki odwoławczej, określonej w art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w zw. z art. 113 § 1 k.k.s., polegającej na uprzednim wydaniu przez  Sąd Rejonowy w B. dnia 16 grudnia 2016 r, sygn. akt II K(…) wyroku skazującego, na mocy którego został uznany on za winnego popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 107 k.k.s., gdzie zarzucanego czynu miał dopuścić się w okresie od dnia 1 listopada 2014 r. do dnia 21 lipca 2015 r., co powoduje zaistnienie stanu powagi rzeczy osądzonej w stosunku do wszystkich zdarzeń w  tym czasokresie stanowiących czyn urządzania gier na automatach poza kasynem gry.
Ponadto wyrokowi temu zarzucił:
1. obrazę przepisów postępowania, która mogła mieć wpływ na treść wyroku, tj. art. 7 k.p.k. oraz 410 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę materiału dowodowego i w konsekwencji odmówienie wiarygodności odczytanym wyjaśnieniom w zakresie odnoszącym się do przekonania oskarżonego i stanu świadomości, że prowadzona działalność była ówcześnie działalnością legalną, w sytuacji gdy złożone wyjaśnienia były spójne, rzeczowe i uwiarygodnione złożonymi do sprawy dokumentami- nie tylko prywatnymi opiniami prawnymi, ale  także indywidualną interpretacją podatkową dotyczącą prowadzonej wówczas działalności, tożsamej co zawarte w opisie czynu przypisanego oskarżonemu w niniejszej sprawie jako przestępstwo skarbowe z art. 107 §  1  k.k.s.; komunikatem do funkcjonariuszy służby celnej; przykładowymi wyrokami sądów powszechnych w wydziałach cywilnych zasądzającymi odszkodowania za bezprawne zatrzymywanie automatów eksploatowanych w  ramach tej samej działalności, co zawarta w opisie czynu przypisanego w  niniejszej sprawie jako przestępstwo skarbowe z art. 107 § 1 k.k.s.; następnie przykładowymi wyrokami sądów w wydziałach karnych uniewinniających oskarżonego od zarzucanych czynów oraz prawomocnymi postanowieniami sądów w wydziałach karnych umarzających postępowania, również tożsamymi co czyn przypisany w niniejszej sprawie jako przestępstwo skarbowe z art. 107 §  1 k.k.s., a które to dowody łącznie wskazują na uzasadnione przekonanie, że  prowadzona przez oskarżonego działalność w tamtym okresie była działalnością legalną,
2. obrazę prawa materialnego w postaci błędnego przypisania mu realizacji znamion przestępstwa skarbowego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 4 § 1 i  4  k.k.s., względnie (alternatywnie) 10 § 4 k.k.s. poprzez nieuwzględnienie błędu co do karalności, poprzez wydanie wyroku skazującego pomimo:
a)
bezskuteczności krajowej regulacji technicznej, w rozumieniu dyrektywy 98/34, polegającej na zakazie urządzania gier na automatach poza kasynem gry i bez koncesji na kasyno gry, rozumianej jako miejsce urządzania tych gier, wyrażanej w szczególności przepisem art. 14 ust. 1 u.g.h., który jako nienotyfikowany przepis techniczny, w braku przekazania Komisji Europejskiej projektu ustawy z  dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych zgodnie z obowiązkiem wynikającym z art. 8 ust. 1 dyrektywy 98/34, do czasu ponownego uchwalenia, już notyfikowaną, ustawą z dnia 12 czerwca 2015 r. o zmianie ustawy o grach hazardowych, nie mógł być zastosowany wobec jednostek, co stanowi okoliczność wyłączającą odpowiedzialność karną, potwierdzoną wykładnią Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej, dokonaną wyrokami z dnia 13  października 2016 r. w sprawie C-303/15 oraz z dnia 19 lipca 2012 r. w  sprawach połączonych C-213/11, C-214/11 i C-217/11, jak i wcześniejszymi wyrokami dnia 26 października 2006 r. w sprawie C- 65/05 i C-98/14,
b)
braku realizacji znamion strony podmiotowej w postaci umyślności oraz oczywistej i usprawiedliwionej nieświadomości tak bezprawności, jak i karalności naruszenia art. 6 ust. 1 u.g.h., a to ze względu na powszechne traktowanie tego przepisu jako tożsamego i powiązanego z art. 14 ust. 1 u.g.h. utożsamiającego ten sam zakaz urządzania gier na automatach poza kasynem gry I bez koncesji na kasyno gry, rozumianego jako miejsce urządzania gier, tworzących łącznie regulację techniczną w rozumieniu dyrektywy 98/34, co znajduje wyraz w  prezentowanym w toku postępowania orzecznictwie sądowym z całego okresu prowadzenia przez oskarżonego działalności, jak i stanowisku Komisji Europejskiej i pozwala uznać, że przepisy u.g.h., choć obowiązujące, w  usprawiedliwiony sposób mogły być traktowane jako nieskuteczne, co  w  okolicznościach niniejszej sprawy niezasadnym czyni przypisanie oskarżonemu „umyślności” w rozumieniu art. 4 par. 2 k.k.s. dot. działania wbrew obowiązującym przepisom prawa,
c)
występowania przesłanek do uznania w niniejszej sprawie usprawiedliwionej nieświadomości karalności, w świetle okoliczności faktycznych ze sfery stosunku psychicznego, wskazujących na występowanie po stronie oskarżonego błędu co  do karalności, w tym niejasności prawa i występujące z tego powodu wątpliwości interpretacyjne co do skuteczności wskazanego w prawie krajowym zakazu urządzania gier na automatach poza kasynem gry i bez koncesji na  kasyno gry, potwierdzone nie tylko opiniami prawnymi, którymi oskarżony dysponował, ale także zapadającymi licznymi wyrokami uniewinniającymi oraz postanowieniami o umorzeniu postępowań przygotowawczych, czy postanowieniami odmawiającymi zatwierdzenia zatrzymania eksploatowanych automatów lub zarządzającymi zwrot zatrzymanych automatów, co sposób oczywisty mogło utwierdzać każdego w przekonaniu, że prowadzenie działalności, polegającej na urządzaniu gier na automatach poza kasynem, bez  koncesji na kasyna gry było wówczas, tj. przed dniem 3 września 2015 r. legalne, nie było karalne, zwłaszcza jeśli uznamy, że kryterium „usprawiedliwienia” w znaczeniu art, 10 § 4 k.k.s. winno uwzględniać przede wszystkim okoliczności obiektywne w postaci zamętu legislacyjnego, jaki wytworzył się przez lata wokół ustawy o grach hazardowych.
Podnosząc te zarzuty M. W. wniósł o zmianę wyroku poprzez uniewinnienie go od stawianego zarzutu, w szczególności z uwagi na brak możliwości przypisania umyślności na płaszczyźnie strony podmiotowej czynu zabronionego z art. 107 § 1 k.k.s., jak również w oparciu o kontratyp z art. 10 § 3 k.k.s. lub ewentualnie w oparciu o kontratyp z art. 10 § 4 k.k.s.
W odpowiedzi na apelację Prokurator Rejonowy w O. wniósł o  utrzymanie w mocy zaskarżonego wyroku.
Po rozpoznaniu apelacji m. in. oskarżonego M. W. Sąd Okręgowy w E. wyrokiem z dnia 25 stycznia 2018 r., sygn. akt VI  Ka  (…):
I.
zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że:
a)
uchylił pkt I wyroku w całości dotyczący M. W., i na podstawie art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. umorzył postępowanie karne w zakresie czynu M.W.,
b)
utrzymał w mocy zaskarżony wyrok w pozostałej części,
II.
zwalnił oskarżonych M.Z. i Z.B.  od ponoszenia kosztów sądowych za postępowanie odwoławcze, zaś kosztami procesu w  części umarzającej obciąża Skarb Państwa.
Kasację od tego wyroku złożył Naczelnik (…) Urzędu Celno – Skarbowego w O..
Zaskarżył
wyrok na niekorzyść M. W..
Zarzucił:
1.
rażące naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w  związku z art 113 § 1 k.k.s polegające na błędnym przyjęciu, iż zaistniała ujemna przesłanka procesowa w postaci powagi rzeczy osądzonej, gdyż oskarżony M. W.  został wcześniej prawomocnie skazany za czyn, będący elementem czynu ciągłego przypisanego mu prawomocnymi wyrokami Sądu Rejonowego w  K. z dnia 3 kwietnia 2017 r., sygn. akt II K (…) i z dnia 8 czerwca 2017 r., sygn. akt II K (…), prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w  B. z dnia 16 grudnia 2016 r, sygn. akt II K (…) , w sytuacji gdy  M. W.  nie został prawomocnie skazany w warunkach określonych w art. 6 § 2 k.k.s. w związku z art. 107 § 1 k.k.s, a tym samym nie było prawnej przeszkody do orzekania w przedmiocie jego odpowiedzialności karnej skarbowej, za czyny zarzucane mu w akcie oskarżenia,
2. rażące naruszenie przepisów prawa materialnego, które miało istotny wpływ na  treść wyroku, a mianowicie art 6 § 2 k.k.s. w związku z art 107 § 1 k.k.s., polegające na uznaniu, iż art 6 § 2 k.k.s. obejmuje swą treścią normatywną i  znajduje zastosowanie do przestępstw trwałych - wieloczynowych, do których należą czyny zabronione spenalizowane w art. 107 § 1 k k.s.,
3. rażące naruszenie prawa procesowego, mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj. art. 632 pkt 2 i art. 634 k.p.k. w związku z art. 113 § 1 k.k.s. polegające na błędnym przyjęciu, iż zaistniała podstawa do zwolnienia odnośnie kosztów i opłat (kosztów procesu) dotyczących M. W. ; w  sytuacji, gdy nie został on prawomocnie skazany w warunkach określonych w  art. 6 § 2 k.k.s. w związku z art 107 § 1 k k.s, a tym samym nie było prawnej przeszkody do orzekania w przedmiocie jego odpowiedzialności karnej skarbowej, za czyny zarzucane mu w akcie oskarżenia i skutkiem czego nie było podstaw do umorzenia postępowania w oparciu o art. 17 § 1 pkt 7 k.p.k. i art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. w związku z art. 113 § 1 k.k.s. Podnosząc te zarzuty
wniósł
o uchylenie zaskarżonego wyroku w pkt I. a) oraz w pkt II w części dotyczącej obciążenia Skarbu Państwa kosztami procesu w części umarzającej postępowanie karać w zakresie czynu M. W.  i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w E.  w tym zakresie, do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
Prokurator Rejonowy w O. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o jej uznanie za zasadną.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja zasługuje na uwzględnienie.
W realiach niniejszej sprawy nie sposób bowiem uznać, aby oskarżony M. W.  działał z tym samym zamiarem popełnienia przestępstwa z art. 107 § 1 k.k.s. - tożsamym z zamiarem popełnienia przestępstwa skarbowego z art. 107 § 1 k.k.s. w zw. z art. 6 § 2 k.k.s., za które wcześniej został skazany prawomocnymi wyrokami, wymienionymi w zarzucie z pkt 1. Przypomnieć zatem trzeba, że warunkiem niezbędnym dla przyjęcia konstrukcji czynu ciągłego z art. 6 §  2 k.k.s., są występujące łącznie: tożsamość sprawcy, bliskość czasowa zachodząca pomiędzy poszczególnymi jego nagannymi zachowaniami oraz podejmowanie dwóch lub więcej zachowań w wykonaniu tego samego zamiaru. Sprawca musi zatem zachowywać się nagannie, realizując ten sam zamiar, a nie taki sam zamiar. Uwzględniając różnice między sformułowaniem „ten sam zamiar” oraz zwrotem „taki sam zamiar”, należy stwierdzić, że nie spełnia przesłanki subiektywnej czynu ciągłego przypadek, w którym sprawca podejmuje poszczególne zachowania z nowym, pojawiającym się przed rozpoczęciem kolejnych zachowań zamiarem. W takiej sytuacji sprawca działa co prawda z takim samym zamiarem, lecz w odniesieniu do każdego zachowania innym, co wyklucza spełnienie warunku tożsamości, określonego w art. 6 § 2 k.k.s. (por. Piotr Kardas, Kodeks karny skarbowy, Komentarz, WKP, 2017; Wioletta Konarska - Wrzosek, Kodeks karny skarbowy, Komentarz, WKP, 2018).
Podkreślenia wymaga, iż przepis art. 107 § 1 k.k.s. - przyjęty w kwalifikacji prawnej czynów zarzuconych M. W.  - ma charakter normy blankietowej, odsyłając w zakresie określenia strony podmiotowej przestępstwa do przepisów u.g.h.
W niniejszej sprawie M. W.  stanął pod zarzutem urządzania w określonym miejscu, bez posiadania wymaganej koncesji, gier hazardowych na wskazanym konkretnym automacie, oznaczonym nazwą własną i numerem identyfikacyjnym, co miało miejsce z naruszeniem przepisów art. 6 ust. 1, art. 23a ust. 1 i art. 32 ust. 1 u.g.h.
Zważyć nadto należy, że zgodnie z przepisami u.g.h. urządzanie gry hazardowej w postaci gry na automatach, dozwolone jest wyłącznie w kasynach gry na zasadach i warunkach określonych w zatwierdzonym regulaminie i udzielonej koncesji, a automaty do gry mogą być eksploatowane przez podmioty posiadające takie koncesje. Prowadzenie działalności mającej postać urządzania gry na  automatach wymaga uzyskania koncesji na kasyno gry, a koncesja taka udzielana jest w odniesieniu do jednego kasyna, prowadzonego w ściśle określonym miejscu.
W tej sytuacji zachowanie osoby, która nie posiadając koncesji na prowadzenie kasyna podejmuje działanie w postaci urządzania gry na automatach w różnych miejscach (miejscowościach i lokalach), stanowi każdorazowo - od strony prawnokarnej - inny czyn, podjęty z zamiarem naruszenia przepisów w każdym z tych miejsc.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego jednolicie przyjmuje się, że skoro urządzanie gry hazardowej w postaci gry na automatach (art. 1 ust. 2 w zw. z art. 2 ust. 3 i 5 u.g.h.) wymaga uzyskania koncesji na kasyno gry (art. 6 ust. 1 u.g.h.), a koncesja taka udzielana jest w odniesieniu do jednego kasyna, prowadzonego w ścisłe określonym (geograficznie) miejscu (art. 41 ust. I, art. 42 pkt 3 i art. 35 pkt 5 u.g.h.), to zachowanie osoby, która nie posiadając koncesji na prowadzenie kasyna podejmuje działanie w postaci urządzania gry na automatach w różnych miejscach (miejscowościach, lokalach), stanowi każdorazowo - od strony prawnokarnej - inny czyn, podjęty z zamiarem naruszenia tych przepisów w każdym z tych miejsc. Uprzednie prawomocne skazanie za przestępstwo z art. 107 § 1 k.k.s., popełnione w innym miejscu, w warunkach przestępstwa ciągłego opisanego w art. 6 § 2 k.k.s., w którym czas jego popełnienia obejmuje czasokres popełnienia czynu z art. 107 § 1 k.k.s., co do którego toczy się jeszcze postępowanie karne, nie stanowi w tym późniejszym procesie przeszkody procesowej w postaci powagi rzeczy osądzonej, albowiem nie jest spełniony warunek tożsamości czynów (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt V KK 415/18, LEX nr 2572694; z dnia 19 września 2018 r. sygn. akt V KK 419/18, LEX nr 25 73942; z dnia 15 listopada 2018 r., sygn. akt V KK 268/18, LEX nr 2585068; z dnia 15 listopada 2018 r., sygn. akt V KK 278/18, LEX nr 2591510). W przypadku, gdy przedmiotem zarzuconego przestępstwa jest urządzanie gry na automatach w tożsamym czasie, ale w innych miejscowościach, oraz na innych indywidualnie oznaczonych numerami seryjnymi automatach, brak jest spełnienia wszystkich przesłanek, pozwalających na  przyjęcie zaistnienia tożsamości czynów (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z  dnia 22 maja 2018 r., sygn. akt III KK 331/17, postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 4 kwietnia 2018 r., sygn. akt V KS 5/18, oraz z dnia 17 maja 2017 r., sygn. akt IV KO 34/17).
Kierując się przedstawionymi motywami Sąd Najwyższy, z mocy art 573 § 2 k.p.k., orzekł jak w wyroku.
as

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI