III KK 315/21

Sąd Najwyższy2023-12-19
SNKarnepostępowanie karneŚrednianajwyższy
koszty postępowaniazwrot wydatkówkasacjaSąd Najwyższyuniewinnieniekoszty zastępstwa procesowegokodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy zasądził zwrot kosztów zastępstwa adwokackiego i wydatków na dojazd od Skarbu Państwa na rzecz uniewinnionych oskarżonych, odrzucając wnioski o zwrot kosztów noclegów.

Sąd Najwyższy rozpatrzył wniosek obrońcy o zasądzenie zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego i wydatków poniesionych przez uniewinnionych W. H. i T. K. w postępowaniu kasacyjnym. Sąd uwzględnił koszty zastępstwa procesowego oraz koszty dojazdu na rozprawę, odrzucając jednocześnie wnioski o zwrot kosztów noclegów z powodu braku odpowiednich potwierdzeń.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek obrońcy adwokata M. K. o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz uniewinnionych W. H. i T. K. zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego oraz wydatków poniesionych w postępowaniu kasacyjnym. W. H. i T. K. zostali prawomocnie uniewinnieni od zarzucanych im czynów. Sąd Najwyższy oddalił wcześniej kasacje pełnomocników oskarżyciela posiłkowego. Wniosek obrońcy, złożony po terminie, obejmował koszty zastępstwa procesowego, koszty dojazdu i noclegów stron oraz obrońcy. Sąd uznał za uzasadnione zasądzenie kosztów zastępstwa adwokackiego (po 1200 zł dla każdego) oraz kosztów dojazdu na rozprawę kasacyjną (889,29 zł dla W. H. i 870,90 zł dla T. K.). Odrzucono wnioski o zwrot kosztów noclegów z powodu braku dowodów ich poniesienia, a także wydatki związane z odwołaną rozprawą. Sąd podkreślił, że w przypadku uniewinnienia koszty procesu ponosi Skarb Państwa.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, uniewinnionemu oskarżonemu przysługuje zwrot uzasadnionych kosztów zastępstwa procesowego oraz wydatków związanych z dojazdem na rozprawę kasacyjną, które ponosi Skarb Państwa.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy oparł się na przepisach k.p.k. dotyczących kosztów procesu, w tym kosztów postępowania kasacyjnego, wskazując, że w przypadku uniewinnienia koszty te obciążają Skarb Państwa. Przyznał koszty zastępstwa adwokackiego według stawki minimalnej oraz uzasadnione koszty dojazdu, odrzucając wnioski o zwrot kosztów noclegów z powodu braku dowodów.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

zasądzenie zwrotu kosztów

Strona wygrywająca

W. H. i T. K.

Strony

NazwaTypRola
W. H.osoba_fizycznaoskarżony (uniewinniony)
T. K.osoba_fizycznaoskarżony (uniewinniony)
Skarb Państwaorgan_państwowystrona obciążona kosztami

Przepisy (6)

Główne

k.p.k. art. 632 § pkt 2

Kodeks postępowania karnego

W razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu w sprawach z oskarżenia publicznego ponosi Skarb Państwa.

Pomocnicze

k.p.k. art. 626 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 616 § § 1

Kodeks postępowania karnego

k.k. art. 296 § § 1 – 3

Kodeks karny

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie opłat za czynności adwokackie art. 11 § ust. 2 pkt 6

Stawka minimalna za obronę przed Sądem Najwyższym wynosi 1.200 zł.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Uniewinnienie oskarżonych skutkuje obowiązkiem Skarbu Państwa do zwrotu kosztów procesu. Koszty zastępstwa adwokackiego w postępowaniu kasacyjnym podlegają zwrotowi. Koszty dojazdu stron na rozprawę kasacyjną są uzasadnionym wydatkiem podlegającym zwrotowi.

Odrzucone argumenty

Wniosek o zwrot kosztów noclegów, z powodu braku dowodów ich poniesienia. Wydatki związane z odwołaną rozprawą. Wydatki związane z osobistym stawiennictwem stron na odwołanej rozprawie lub publikacji orzeczenia, które nie miało miejsca w sposób sugerowany we wniosku.

Godne uwagi sformułowania

zwrot kosztów ustanowienia obrońcy oraz zwrotu wydatków poniesionych w postępowaniu kasacyjnym zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz uniewinnionych nie podlegały zwrotowi wydatki poniesione z tytułu deklarowanego noclegu w/w stron w W.. Jest rzeczą oczywistą, że podlegałyby zwrotowi w sytuacji przedstawienia faktury bądź innego potwierdzenia noclegu w konkretnym hotelu w czasie, gdy miała się odbyć rozprawa kasacyjna.

Skład orzekający

Andrzej Stępka

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Uzasadnianie wniosków o zwrot kosztów postępowania kasacyjnego po uniewinnieniu, w szczególności w zakresie dokumentowania wydatków."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zwrotu kosztów w postępowaniu kasacyjnym, z uwzględnieniem wymogów dowodowych.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Sprawa dotyczy rutynowej kwestii zwrotu kosztów po uniewinnieniu, ale zawiera praktyczne wskazówki dotyczące dokumentowania wydatków, co może być interesujące dla prawników procesowych.

Jak odzyskać koszty po uniewinnieniu w Sądzie Najwyższym? Kluczowe zasady i pułapki.

Dane finansowe

koszty zastępstwa adwokackiego: 1200 PLN

wydatki związane z dojazdem: 889,29 PLN

koszty zastępstwa adwokackiego: 1200 PLN

wydatki związane z dojazdem: 870,9 PLN

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III KK 315/21
POSTANOWIENIE
Dnia 19 grudnia 2023 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Andrzej Stępka
w sprawie W. H. i T. K.
uniewinnionych od popełnienia zarzucanych czynów z art. 296 § 1 – 3 k.k.,
po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 19 grudnia 2023 r.
wniosku obrońcy adwokata M. K.  o zasądzenie na rzecz uniewinnionych
zwrotu kosztów ustanowienia obrońcy oraz zwrotu wydatków poniesionych
w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym,
na podstawie art. 626 § 2 k.p.k., art. 632 pkt 2 k.p.k. i art. 637a k.p.k.
p o s t a n o w i ł
I. zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz
W. H. kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu kasacyjnym oraz kwotę 889,29 zł (osiemset osiemdziesiąt dziewięć złotych i 29/100) tytułem zwrotu wydatków związanych z dojazdem do Sądu Najwyższego na rozprawę;
II.
zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz T. K. kwotę 1200 zł (jeden tysiąc dwieście złotych) tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu kasacyjnym oraz kwotę 870,90 zł (osiemset siedemdziesiąt złotych i 90/100) tytułem zwrotu wydatków związanych z dojazdem do Sądu Najwyższego na rozprawę.
UZASADNIENIE
W. H. i T. K.
zostali prawomocnie uniewinnieni od popełnienia zarzucanych czynów z art. 296 § 1 – 3 k.k. Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2022 r., w sprawie III KK 315/21, Sąd Najwyższy oddalił jako oczywiście bezzasadne wniesione na ich niekorzyść kasacje pełnomocników oskarżyciela posiłkowego. Na rozprawie kasacyjnej obecny obrońca uniewinnionych nie składał wniosku o zwrot poniesionych przez nich wydatków w postępowaniu przed Sądem Najwyższym. Taki pisemny wniosek został złożony przez obrońcę – adw. M. K. – w dniu 20 marca 2023 r., przy czym wniosek ten skierowano do Sądu I instancji, a więc Sądu Okręgowego w Słupsku. Wniosek obejmował szczegółowo wyliczone wydatki poniesione przez w/w osoby w toku całego postępowania karnego.
W tym przedmiocie procedowały kolejno właściwe Sądy – i tak: postanowieniem z dnia 16 maja 2023 r. Sąd Okręgowy w Słupsku zasądził na rzecz W.  H. i T. K. zwrot wydatków należnych od
Skarbu Państwa
w określonych kwotach obejmujących postępowanie przygotowawcze oraz postępowanie przezd Sądem pierwszej instancji; Sąd Apelacyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 2 sierpnia 2023 r. orzekł co do zwrotu na ich rzecz od Skarbu Państwa kosztów procesu poniesionych w postępowaniu odwoławczym. W punkcie 4 swego orzeczenia wniosek obrońcy co do zwrotu uzasadnionych wydatków stron w postępowaniu kasacyjnym przekazał według właściwości Sądowi Najwyższemu.
Obrońca wniósł o zwrot następujących wydatków
w postępowaniu przed Sądem Najwyższym:
1/ co do W. H. – w kwocie 6.353,82 zł, która obejmowała:
a)
stawkę minimalną za obronę przed Sądem Najwyższym - 1.200 zł;
b)
wydatki związane z obecnością obrońcy na rozprawie kasacyjnej - łącznie: 1.289,29 zł, w tym: koszty przejazdu - 889,29 zł oraz koszty noclegu - 400 zł;
c)
wydatki związane z osobistym stawiennictwem oskarżonego na rozprawie kasacyjnej - łącznie: 1.287,62 zł, w tym: koszty przejazdu - 887,62 zł oraz koszty noclegu - 400,00 zł;
d)
wydatki związane z obecnością obrońcy na publikacji orzeczenia Sądu Najwyższego - łącznie: 1.289,29 zł, w tym:
-
koszty przejazdu - 889,29 zł oraz koszty noclegu - 400,00 zł;
e)
wydatki związane z osobistym stawiennictwem oskarżonego na publikacji orzeczenia Sądu Najwyższego - łącznie: 1.287,62 zł, w tym:
-
koszty przejazdu - 887,62 zł oraz koszty noclegu - 400 zł.
2/ co do T. K. w kwocie 3.805,80 zł, która obejmowała:
a)
stawkę minimalną za obronę przed Sądem Najwyższym - 1.200 zł;
b)
wydatki związane z osobistym stawiennictwem oskarżonej na rozprawie kasacyjnej - łącznie: 1.302,90 zł, w tym: koszty przejazdu w obie strony - 870,90 zł oraz koszty noclegu - 432 zł;
c)    wydatki związane z osobistym stawiennictwem oskarżonej na publikacji orzeczenia Sądu Najwyższego - łącznie: 1.302,90 zł, w tym:
-
koszty przejazdu w obie strony - 870,90 zł oraz koszty noclegu - 432 zł.
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
W ocenie Sądu Najwyższego wniosek obrońcy co do zasady zasługiwał na uwzględnienie, jakkolwiek trzeba zauważyć, że zawiera on błędy. Po pierwsze, planowana rozprawa przed Sądem Najwyższym w dniu 7 kwietnia 2022 r. z uwagi na wyłączenie jednego z sędziów od udziału w sprawie została odwołana. Z notatki urzędowej (k. 91 akt SN) wynika, że o tym fakcie zawiadomiono telefonicznie wszystkich obrońców oraz pełnomocnika, którzy z kolei zobowiązali się powiadomić o odwołaniu rozprawy strony. W tej sytuacji zwrot wydatków związanych ze stawiennictwem w tym dniu w Sądzie Najwyższym byłby nieuzasadniony.
Po drugie, w niniejszym postępowaniu odbyła się tylko jedna rozprawa kasacyjna w dniu
10 sierpnia 2022 r.
(k. 105 – 106) i w tym też dniu nastąpiło ogłoszenie postanowienia oddalającego kasacje pełnomocników oskarżyciela posiłkowego. A zatem nie miało miejsca odroczenie ogłoszenia orzeczenia na podstawie art. 411 § 1 k.p.k. na inny termin, co sugeruje wniosek.
Zgodnie z dyspozycją art. 626 § 1 k.p.k. w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie sąd określa, kto, w jakiej części i zakresie ponosi koszty procesu. Jeżeli natomiast w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji, sąd odwoławczy, a w zakresie dodatkowego ustalenia wysokości kosztów także referendarz sądowy właściwego sądu. Natomiast na mocy art. 637a k.p.k. do kosztów postępowania kasacyjnego stosuje się odpowiednio przepisy o kosztach postępowania odwoławczego, chyba że ustawa stanowi inaczej.
Do kosztów procesu należą nie tylko koszty sądowe, ale i uzasadnione wydatki stron, w tym z tytułu ustanowienia w sprawie jednego obrońcy lub pełnomocnika, a także wydatki związane z kosztami dojazdu strony do sądu (art. 616 § 1 k.p.k.). Z kolei jak stanowi art. 632 pkt 2 k.p.k., w razie uniewinnienia oskarżonego koszty procesu w sprawach z oskarżenia publicznego ponosi
Skarb Państwa.
Jak już zaznaczono, wniosek obrońcy częściowo zasługuje na uwzględnienie. W dniu 10 sierpnia 2022 r. na rozprawie w
Sądzie Najwyższym
stawił się obrońca
adw. R. B. oraz
W. H. i
T. K..
Jak stanowi § 11 ust. 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie,
stawka minimalna za obronę przed Sądem Najwyższym wynosi 1.200 zł, a zatem taką kwotę (zresztą zgodnie z wnioskiem) należało przyznać od Skarbu Państwa uniewinnionym
W. H. i T. K. z tego tytułu.
Do uzasadnionych wydatków należą także koszty związane z ich dojazdem na rozprawę kasacyjną w
Sądzie Najwyższym – w przypadku W.
H. kwota 887,62 zł, a w przypadku T. K. kwota 870,90 zł. Wydatki te zostały ustalone zgodnie z obowiązującymi przepisami.
Natomiast nie podlegały zwrotowi wydatki poniesione z tytułu deklarowanego noclegu w/w stron w W.. Jest rzeczą oczywistą, że podlegałyby zwrotowi w sytuacji przedstawienia faktury bądź innego potwierdzenia noclegu w konkretnym hotelu w czasie, gdy miała się odbyć rozprawa kasacyjna. Nie jest takim potwierdzeniem poniesionych wydatków z tego tytułu przedłożenie wydruku strony internetowej hotelu dla przedstawienia, jak kształtowały się średnie ceny za tego rodzaju usługi.
W rezultacie, Sąd Najwyższy zasądził od Skarbu Państwa: na rzecz W. H. kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu kasacyjnym oraz kwotę 889,29 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z dojazdem do Sądu Najwyższego na rozprawę; na rzecz T. K. kwotę 1200 zł tytułem zwrotu kosztów zastępstwa adwokackiego w postępowaniu kasacyjnym oraz kwotę 870,90 zł tytułem zwrotu wydatków związanych z dojazdem do Sądu Najwyższego na rozprawę.
[SOP]
[ał]

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI