III KK 313/24
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił karę łączną orzeczoną przez Sąd Okręgowy, uznając, że została ona wymierzona poniżej ustawowego minimum.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego, który złagodził karę łączną pozbawienia wolności orzeczoną przez Sąd Rejonowy. Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Okręgowy naruszył prawo materialne, wymierzając karę łączną poniżej najwyższej z kar jednostkowych, co jest sprzeczne z art. 86 § 1 k.k. W związku z tym wyrok został uchylony w zaskarżonej części i przekazany do ponownego rozpoznania.
Sprawa dotyczyła kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim, który zmienił wyrok Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim w zakresie kary łącznej pozbawienia wolności. Sąd Rejonowy pierwotnie orzekł karę łączną trzech lat pozbawienia wolności. Sąd Okręgowy złagodził tę karę do dwóch lat i trzech miesięcy pozbawienia wolności. Prokurator Generalny zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., polegające na wymierzeniu kary łącznej poniżej dolnego progu przewidzianego w tym przepisie. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 5 k.p.k., uznał kasację za zasadną w stopniu oczywistym. Stwierdził, że kara łączna została wymierzona poniżej najwyższej z kar jednostkowych orzeczonych wobec oskarżonego, co stanowi naruszenie art. 86 § 1 k.k. Zgodnie z tym przepisem, kara łączna powinna być wymierzona w granicach od najwyższej z kar jednostkowych do ich sumy. Ponieważ najwyższą karą jednostkową była kara dwóch lat i sześciu miesięcy pozbawienia wolności, minimalna kara łączna mogła być orzeczona w takim wymiarze. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w zaskarżonej części dotyczącej kary łącznej i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w postępowaniu odwoławczym.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, kara łączna nie może być orzeczona poniżej najwyższej z kar jednostkowych.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy wskazał, że zgodnie z art. 86 § 1 k.k. (w brzmieniu obowiązującym w dacie czynów), kara łączna powinna być wymierzona w granicach od najwyższej z kar jednostkowych do ich sumy. Wymierzenie kary łącznej poniżej tego dolnego progu stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| E. P. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (14)
Główne
k.k. art. 200 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 12 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 200 § 3
Kodeks karny
k.k. art. 11 § 2
Kodeks karny
k.k. art. 85 § 1
Kodeks karny
k.k. art. 86 § 1
Kodeks karny
Kara łączna wymierzana jest w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy. Wymierzenie kary poniżej tego progu jest naruszeniem prawa.
k.k. art. 4 § 1
Kodeks karny
Określa, że do oceny czynu stosuje się ustawę obowiązującą w czasie jego popełnienia, chyba że ustawy późniejsze wprowadzają łagodniejsze zasady dla sprawcy. Sąd I instancji wybrał stan prawny obowiązujący w dacie czynów.
Pomocnicze
k.k. art. 41a § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 2 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 4
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 37b
Kodeks karny
k.k. art. 60 § 2
Kodeks karny
k.p.k. art. 535 § 5
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie kasacji w trybie uproszczonym, gdy jest ona zasadna w stopniu oczywistym.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wymierzenie kary łącznej poniżej dolnego progu ustawowego (art. 86 § 1 k.k.).
Godne uwagi sformułowania
kara łączna została wymierzona poniżej najwyższej z kar jednostkowych orzeczonych wobec oskarżonego minimalna kara łączna mogła być orzeczona w takim wymiarze, a nie jako kara dwóch lat i trzech miesięcy pozbawienia wolności
Skład orzekający
Jarosław Matras
przewodniczący-sprawozdawca
Michał Laskowski
członek
Eugeniusz Wildowicz
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja art. 86 § 1 k.k. dotycząca minimalnych granic kary łącznej."
Ograniczenia: Dotyczy stanu prawnego obowiązującego w dacie popełnienia czynów i interpretacji Sądu Najwyższego.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa pokazuje istotne dla praktyki karnej zagadnienie dotyczące prawidłowego wymiaru kary łącznej i kontroli sądów wyższej instancji nad orzecznictwem niższych sądów.
“Sąd Najwyższy koryguje błąd w wymiarze kary łącznej: kluczowa interpretacja art. 86 § 1 k.k.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN III KK 313/24 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 września 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Michał Laskowski SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Katarzyna Gajewska w sprawie E. P. skazanego za występek określony w art. 200 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w trybie art. 535 § 5 k.p.k., w dniu 18 września 2024 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt IV Ka 275/23, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 11 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 741/22, uchyla wyrok w zaskarżonej części, tj. co do kary łącznej pozbawienia wolności i przekazuje sprawę w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Michał Laskowski Jarosław Matras Eugeniusz Wildowicz UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 11 kwietnia 2023 r., sygn. akt II K 741/22, Sąd Rejonowy w Gorzowie Wielkopolskim uznał oskarżonego E. P. za winnego popełnienia dwóch występków z art. 200 § 1 k.k. w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zb. z art. 200 § 3 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., za które wymierzył mu odpowiednio kary dwóch lat i 6 miesięcy oraz dwóch lat pozbawienia wolności. Na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k. w miejsce orzeczonych jednostkowych kar pozbawienia wolności wymierzył oskarżonemu karę łączną trzech lat pozbawienia wolności. Nadto na podstawie art. 41a § 2 k.k. wyrokiem tym orzeczono wobec oskarżonego zakaz zbliżania się do na odległość nie mniejszą niż 50 m oraz zakaz osobistego, telefonicznego i za pomocą internetowych środków kontaktowania się z pokrzywdzonymi przez okres lat 3. Wyrok ten w całości zaskarżył obrońca oskarżonego, który wskazując na obrazę przepisów postępowania, mającą wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a mianowicie art. 7 k.p.k. w zw. z art. 2 § 1 pkt 1 k.p.k. oraz art. 4 k.p.k. oraz błąd w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę wyroku, mający wpływ na treść zaskarżonego wyroku, wniósł o „ zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie E. P. od zarzucanego mu czynu ewentualnie o zmianę wymierzonej kary i orzeczenie w miejsce kary łącznej 3 lat pozbawienia wolności, kary we względniejszym wymiarze, przy zastosowaniu przepisu art. 37b k.k.” W przypadku nieuwzględnienia tych żądań skarżący wniósł o „ orzeczenie kary pozbawienia wolności we względniejszym wymiarze, przy zastosowaniu nadzwyczajnego złagodzenia kary przewidzianego art. 60 § 2 k.k., tj. w wymiarze umożliwiającym podsądnemu odbycie kary w systemie dozoru elektronicznego.” Wyrokiem z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt IV Ka 275/23, Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że orzeczoną w punkcie III części dyspozytywnej karę łączną złagodził do 2 lat i 3 miesięcy pozbawienia wolności (pkt I), w pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymując w mocy (pkt II). Kasację na niekorzyść oskarżonego złożył Prokurator Generalny. Zaskarżając wyrok sądu odwoławczego w części dotyczącej orzeczenia o karze łącznej pozbawienia wolności (pkt I części dyspozytywnej wyroku), postawił zarzut rażącego i mającego istotny wpływ na treść wyroku naruszenia przepisów prawa materialnego, tj. art. 86 § 1 k.k. w zw. z art. 4 § 1 k.k., polegającego na wymierzeniu oskarżonemu kary łącznej poniżej dolnego progu przewidzianego w powyższym przepisie. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, co umożliwia jej rozpoznanie w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Zaskarżony wyrok dotknięty jest rażącym naruszeniem art. 86 § 1 k.k., albowiem kara łączna została wymierzona poniżej najwyższej z kar jednostkowych orzeczonych wobec oskarżonego. Zgodnie z art. 86 § 1 k.k. obowiązującym w dacie czynów popełnionych przez oskarżonego (art. 4 § 1 k.k. – taki stan wybrał sąd I instancji; por. uzasadnienie wyroku), sąd wymierza karę łączną w granicach od najwyższej z kar wymierzonych za poszczególne przestępstwa do ich sumy (treść art. 86 § 1 k.k. uległa zmianie od 24 czerwca 2020 r.). Skoro w niniejszej sprawie najwyższą z kar orzeczonych wobec oskarżonego była kara dwóch lat i sześciu miesięcy pozbawienia wolności, to minimalna kara łączna mogła być orzeczona w takim wymiarze, a nie jako kara dwóch lat i trzech miesięcy pozbawienia wolności. Z tego powodu konieczne było uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim w postępowaniu odwoławczym. Mając na uwadze powyższe, orzeczono jak w wyroku. [J.J.] [ał] Michał Laskowski Jarosław Matras Eugeniusz Wildowicz
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI