III KK 309/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSprawa dotyczyła kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego Ł.Z. od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie skazujący skazanego za przestępstwo z art. 191 § 1 k.k. (wymuszenie zobowiązania pieniężnego groźbą) na karę 1 roku pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na 3 lata próby. Obrońca w kasacji zarzucił Sądowi Okręgowemu rażące uchybienie art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. poprzez nienależytą obsadę sądu drugiej instancji, wskazując na sposób powołania sędziego orzekającego w tej sprawie. Sąd Najwyższy, rozważając dwie linie orzecznicze dotyczące kwalifikacji takiego zarzutu, przyjął stanowisko, że potencjalne naruszenie standardu niezawisłości i bezstronności sędziego nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, a jedynie inne rażące naruszenie prawa. Ponieważ skazany otrzymał karę z warunkowym zawieszeniem, kasacja wniesiona na jego korzyść mogła być oparta jedynie na bezwzględnych przyczynach odwoławczych. Skoro zarzut ten nie spełniał tej przesłanki, kasacja była niedopuszczalna z mocy ustawy i została pozostawiona bez rozpoznania. Sąd Najwyższy zwolnił również skazanego od kosztów postępowania kasacyjnego.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaInterpretacja pojęcia bezwzględnej przyczyny odwoławczej w kontekście wadliwej procedury nominacyjnej sędziego oraz dopuszczalności kasacji w sprawach z warunkowo zawieszoną karą.
Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z orzecznictwem Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego w kwestii statusu sędziów powołanych w określonym trybie.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zarzut nienależytej obsady sądu drugiej instancji, wynikający z wadliwej procedury nominacyjnej sędziego, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, taki zarzut nie stanowi bezwzględnej przyczyny odwoławczej, a jedynie inne rażące naruszenie prawa.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że przepis art. 439 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i nie może być interpretowany rozszerzająco. Badanie niezawisłości i bezstronności sędziego wymaga indywidualnej oceny i jest typowe dla względnych przyczyn odwoławczych. Uznanie tego za bezwzględną przyczynę odwoławczą prowadziłoby do relatywizacji tych przesłanek i nieprzewidywalnych konsekwencji prawnych.
Czy kasacja wniesiona na korzyść skazanego, któremu wymierzono karę pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, może być oparta na względnej przyczynie odwoławczej?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, kasacja wniesiona na korzyść skazanego może być oparta wyłącznie na bezwzględnych przyczynach odwoławczych, chyba że przepis stanowi inaczej (np. art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k. w zw. z art. 535 § 4 pkt 1 k.p.k.).
Uzasadnienie
Zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść może być wniesiona tylko w razie skazania na karę bez warunkowego zawieszenia. Wyjątek stanowi sytuacja, gdy zarzuca się bezwzględną przyczynę odwoławczą. Ponieważ zarzut nienależytej obsady sądu nie jest bezwzględną przyczyną odwoławczą, a kara była warunkowo zawieszona, kasacja jest niedopuszczalna.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| Ł.Z. | osoba_fizyczna | skazany |
| Z.C. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
Przepisy (12)
Główne
k.p.k. art. 191 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 531 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 530 § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 429 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 624 § 1
Kodeks postępowania karnego
k.k. art. 191 § 1
Kodeks karny
Pomocnicze
k.p.k. art. 523 § 4
Kodeks postępowania karnego
u.SN art. 88 § 1
Ustawa o Sądzie Najwyższym
u.SN art. 88 § 2
Ustawa o Sądzie Najwyższym
u.o.KRS
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zarzut nienależytej obsady sądu drugiej instancji jako bezwzględnej przyczyny odwoławczej (choć ostatecznie uznany za niezasadny w kontekście dopuszczalności kasacji).
Odrzucone argumenty
Kasacja wniesiona z powodu względnej przyczyny odwoławczej, podczas gdy kara była warunkowo zawieszona, co czyni ją niedopuszczalną.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest niedopuszczalna z mocy prawa • potencjalne naruszenie standardu rozpoznania sprawy przez niezawisły i bezstronny sąd nie może być traktowane jako bezwzględna przyczyna odwoławcza • przepis art. 439 k.p.k. ma charakter wyjątkowy i nie może być interpretowany rozszerzająco • zarzut został skonstruowany wyłącznie na potrzeby postępowania kasacyjnego i jest wynikiem niezadowolenia strony z rozstrzygnięcia sprawy
Skład orzekający
Paweł Kołodziejski
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja pojęcia bezwzględnej przyczyny odwoławczej w kontekście wadliwej procedury nominacyjnej sędziego oraz dopuszczalności kasacji w sprawach z warunkowo zawieszoną karą."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji prawnej związanej z orzecznictwem Sądu Najwyższego i Trybunału Konstytucyjnego w kwestii statusu sędziów powołanych w określonym trybie.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy ważnej kwestii praworządności i niezawisłości sędziowskiej, a także procedury kasacyjnej w Sądzie Najwyższym, co jest istotne dla prawników i osób zainteresowanych funkcjonowaniem wymiaru sprawiedliwości.
“Czy wadliwie powołany sędzia unieważnia wyrok? Sąd Najwyższy rozstrzyga kluczową kwestię dopuszczalności kasacji.”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.