III KK 305/15

Sąd Najwyższy2015-09-17
SAOSKarneprzestępstwa przeciwko mieniuŚrednianajwyższy
kasacjakara łącznanaruszenie prawa procesowegonaruszenie prawa materialnegoocena dowodówsąd najwyższykodeks karnykodeks postępowania karnego

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego jako oczywiście bezzasadną, uznając, że nie doszło do rażących naruszeń prawa procesowego ani materialnego.

Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego, zarzucając m.in. błędną kwalifikację prawną czynu, naruszenie przepisów postępowania przy ocenie dowodów oraz dopuszczenie dowodów przez sąd odwoławczy. Sąd Najwyższy oddalił kasację, wskazując, że środek ten służy kontroli postępowania odwoławczego, a podniesione zarzuty dotyczyły głównie postępowania przed sądem pierwszej instancji lub były już rozważane w apelacji.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego M. H. od wyroku Sądu Okręgowego w G., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w M. skazujący oskarżonego za przestępstwa z art. 280 § 1 k.k. w zb. z art. 191 § 1 k.k., art. 190 § 1 k.k. oraz art. 189 § 1 k.k., orzekając karę łączną 3 lat pozbawienia wolności. Obrońca zarzucił rażące naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 i 3 k.p.k., poprzez nieuwzględnienie naruszenia prawa materialnego (art. 280 § 1 k.k.), błędy w ocenie dowodów (przesłuchanie świadka P. M.), niedopuszczalne uzupełnienie dowodów przez sąd odwoławczy oraz błędną kumulatywną kwalifikację prawną czynów. Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Podkreślono, że kasacja służy kontroli postępowania odwoławczego, a nie ponownej ocenie materiału dowodowego czy ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy odniósł się do poszczególnych zarzutów, wskazując, że zostały one już trafnie rozważone przez Sąd Okręgowy w uzasadnieniu wyroku, a zarzuty dotyczące postępowania przed sądem pierwszej instancji nie mogły być skutecznie podniesione w kasacji. Uznano, że sąd odwoławczy nie naruszył granic dopuszczalnego uzupełnienia dowodów, a kwalifikacja prawna czynów była poprawna. W konsekwencji kasację oddalono i obciążono skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (4)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja jest środkiem służącym kontroli poprawności postępowania odwoławczego i zasadniczo niedopuszczalne jest podnoszenie w niej uchybień, które miały miejsce w postępowaniu przed sądem I instancji.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy podkreślił, że kasacja nie jest trzecią instancją i nie służy ponownemu weryfikowaniu poprawności orzeczeń, a jej zakres kontroli ogranicza się do postępowania odwoławczego.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

prokurator

Strony

NazwaTypRola
M. H.osoba_fizycznaskazany
obrońca skazanegoinneobrońca
prokuratororgan_państwowyprokurator

Przepisy (15)

Główne

k.k. art. 280 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 191 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 190 § § 1

Kodeks karny

k.k. art. 189 § § 1

Kodeks karny

Pomocnicze

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

k.p.k. art. 535 § § 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 433 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 457 § § 2 i 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 440

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 438 § pkt 1, 2 i 3

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 192 § § 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 452 § § 1 i 2

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 458

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 167

Kodeks postępowania karnego

k.p.k. art. 413 § § 2 pkt 1

Kodeks postępowania karnego

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest środkiem kontroli postępowania odwoławczego, a nie pierwszej instancji. Sąd odwoławczy prawidłowo ocenił materiał dowodowy i nie naruszył przepisów postępowania. Kwalifikacja prawna czynu była prawidłowa. Uzupełnienie dowodów przez sąd odwoławczy mieściło się w granicach prawa.

Odrzucone argumenty

Zarzuty dotyczące naruszenia prawa materialnego (art. 280 § 1 k.k.) przez błędną subsumpcję. Zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania przy ocenie dowodów (przesłuchanie świadka P. M.). Zarzuty dotyczące niedopuszczalnego uzupełnienia dowodów przez sąd odwoławczy. Zarzuty dotyczące błędnej kumulatywnej kwalifikacji prawnej czynów.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest środkiem zaskarżenia służącym kontroli poprawności postępowania odwoławczego i zasadniczo niedopuszczalne jest podnoszenie w kasacji uchybień, które miały miejsce w postępowaniu przed sądem I instancji postępowanie kasacyjne nie może stanowić powtórzenia postępowania odwoławczego i nie jest swego rodzaju „trzecią instancją” ujawniony na rozprawie odwoławczej materiał nie może być uznany za „znaczną część” przewodu sądowego

Skład orzekający

Michał Laskowski

sędzia sprawozdawca

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Zakres kontroli kasacyjnej, dopuszczalność uzupełniania dowodów przez sąd odwoławczy, zasady kwalifikacji prawnej czynów w zbiegu przepisów."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji faktycznej i zarzutów podniesionych w kasacji.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Orzeczenie wyjaśnia fundamentalne zasady dotyczące zakresu kontroli kasacyjnej i roli Sądu Najwyższego, co jest istotne dla praktyków prawa karnego.

Kiedy kasacja jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy przypomina o granicach kontroli.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 305/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 września 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 17 września 2015 r. sprawy M. H., z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 26 stycznia 2015 roku, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w M. z dnia 14 sierpnia 2014 roku, p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć skazanego M. H. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w M. wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2014 r., uznał oskarżonego M. H. winnym popełnienia zarzucanych mu aktem oskarżenia czynów z art.280 § 1 k.k. w zb. z art. 191 § 1 k.k. w zw. z art 11 § 2 k.k., z art. art. 190 § 1 k.k. oraz z art. 189 § 1 k.k., za które skazał go na stosowne kary jednostkowe i wymierzył karę łączną 3 lat pozbawienia wolności. Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca oskarżonego zaskarżając wyrok w całości. Sąd Okręgowy w G. wyrokiem z dnia 26 stycznia 2015 r., uznając apelację za oczywiście bezzasadną, zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego skargę kasacyjną wniósł obrońca oskarżonego, zarzucając rażące naruszenie przepisów postępowania mające bezpośredni wpływ na treść orzeczenia w szczególności art. 433 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k. w zw. z art. 438 pkt 1, 2 2 i 3 k.p.k., poprzez: a) nieuwzględnienie podlegającego rozpoznaniu z urzędu i niezależnie od zarzutów podniesionych w apelacji i finalne naruszenie prawa materialnego, tj. art. 280 § 1 k.k., polegające na błędnej subsumpcji stanu faktycznego pod odpowiedni przepis prawa zawarty w Kodeksie Karnym, poprzez przypisanie skazanemu M. H. czynu z art. 280 § 1 k.k. w sytuacji, w której stan faktyczny, treść dowodów oraz wywody Sądu pierwszej instancji świadczą jednoznacznie o braku zamiaru przywłaszczenia telefonu komórkowego K. D. przez któregokolwiek ze sprawców przed lub co najmniej w czasie użycia przemocy i odebrania tej rzeczy; b) zakończone finalnym rażącym naruszeniem przepisów postępowania, tj. art. 192 § 2 KPK przy rozpoznawaniu zarzutu z pkt. III. 6. apelacji polegające na wyrażeniu poglądu o braku konieczności, dla oceny dowodu z zeznań świadka P. M., przesłuchania go w obecności biegłego psychologa w sytuacji, w której jakość źródła dowodowego w obliczu jego uzależnienia od środków odurzających, przyjmowania i znajdowania się pod ich wpływem w czasie zdarzenia, nakazywała przeprowadzenie tej czynności dla prawidłowej i pozostającej pod ochroną prawa oceny tego dowodu; c) poprzez rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, tj. art. 438 pkt. 2 k.p.k. przy rozpoznawaniu zarzutów z pkt. III. 5. apelacji i finalne rażące naruszenie przepisów prawa procesowego określonego w art. 452 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 458 k.p.k. w zw. z art. 167 k.p.k., polegające na dopuszczeniu i przeprowadzeniu dowodów przed Sądem Odwoławczym w zakresie, który w świetle oczywistego uchybienia Sądu pierwszej instancji nakazywał przeprowadzenie przewodu sądowego co najmniej w znacznej części, co ostatecznie stanowiło niedopuszczalne dowodzenie co do istoty sprawy przed tym Sądem w miejsce koniecznego uchylenia orzeczenia pierwszoinstancyjnego; d) poprzez nieuwzględnienie z urzędu naruszenia przepisów prawa procesowego określonego w art. 413 § 2 pkt. 1 k.p.k. i finalne rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 280 § 1 k.k. w zb. z art. 191 § 1 k.k., poprzez wyrażenie poglądu o dopuszczalnej kumulatywnej kwalifikacji przestępstwa ze wskazanych przepisów mimo tego, że czyn zabroniony stypizowany w art. 280 § 1 k.k. pochłania dyspozycję przepisu art. 191 § 1 k.k., w związku z czym przepisy te nie pozostają w 3 realnym zbiegu i niedopuszczalna jest kumulatywna kwalifikacja prawna we wskazanym zakresie eksponowana w orzeczeniu Sądu pierwszej instancji. Podnosząc powyższe zarzuty obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz wyroku Sądu I instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym. Przede wszystkim zauważyć należy, że autor kasacji zdaje się nie do końca poprawnie postrzegać rolę nadzwyczajnego środka zaskarżenia, jakim jest kasacja. W szczególności przypomnieć wypada, że kasacja jest środkiem zaskarżenia służącym kontroli poprawności postępowania odwoławczego i zasadniczo niedopuszczalne jest podnoszenie w kasacji uchybień, które miały miejsce w postępowaniu przed sądem I instancji. Skarga wniesiona w przedmiotowej sprawie w znikomym zakresie odnosi się do wad postępowania odwoławczego, przede wszystkim zaś zmierza do ponownego zakwestionowania prawidłowości dokonanej przez Sąd meriti – a przy tym w pełni zaakceptowanej w wyniku kontroli odwoławczej przez Sąd Okręgowy – oceny materiału dowodowego oraz ustaleń faktycznych. Zważyć jednak należy, że postępowanie kasacyjne nie może stanowić powtórzenia postępowania odwoławczego i nie jest swego rodzaju „trzecią instancją”, która służyć ma kolejnemu weryfikowaniu poprawności zapadłych orzeczeń. Tymczasem zarzuty podniesione w pkt a-b i d kasacji odnoszą się do postępowania przed Sądem Rejonowym, które to zarzuty, co ważne, były już przedmiotem apelacji. Zarzut z pkt a kasacji został rozważony w uzasadnieniu wyroku Sądu Okręgowego na s. 6-7, gdzie trafnie wywiedziono, że zamiar przywłaszczenia jednoznacznie wynika z zachowania skazanego po tym, jak pokrzywdzony na żądanie wydał mu telefon komórkowy. Poprawnie rozważony jest także zarzut dotyczący zastosowania kumulatywnej kwalifikacji z art. 280 § 1 k.k. i art. 191 § 1 k.k. (zob. s. 7 uzasadnienia SO). W ocenie Sądu Najwyższego swoją aprobatę dla takiej kwalifikacji prawnej Sąd Okręgowy należycie i poprawnie uzasadnił, trafnie przyjmując, że wystosowane przy użyciu przemocy żądanie 4 podania numeru telefonu nie zostało skonsumowane przez następujący bezpośrednio potem rozbój. Także zarzut z pkt b) kasacji, dotyczący przesłuchania świadka P. M., został bardzo rzeczowo i poprawnie rozważony na s. 10 uzasadnienia wyroku SO, gdzie trafnie zauważono, że skoro w postępowaniu nie powzięto wątpliwości co do stanu psychicznego tego świadka, w szczególności jego zdolności do postrzegania czy odtwarzania spostrzeżeń, przesłuchanie z udziałem psychologa nie było niezbędne. Bezzasadny jest również jedyny poprawnie sformułowany zarzut kasacji, tj. zarzut dotyczący naruszenia art. 452 § 2 k.p.k., poprzez ujawnienie na rozprawie odwoławczej wyjaśnień P. M. złożonych w innym postępowaniu (k. 551). Dla Sądu Najwyższego jest oczywiste, że ujawniony na rozprawie odwoławczej materiał nie może być uznany za „znaczną część” przewodu sądowego, a zatem Sąd odwoławczy nie naruszył granic dopuszczalnego uzupełnienia dowodów na rozprawie odwoławczej. W świetle regulacji art. 452 k.p.k. oczywiste jest też, że ustawodawca nie widzi sprzeczności między kontrolną rolą sądu odwoławczego, a możliwością uzupełnienia dowodów przez ten sąd. Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI