III KK 290/16
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasacje obrońców skazanych za pobicie i zgwałcenie, uznając je za oczywiście bezzasadne.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanych R. F., K. S. i D. N. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego. Obrońcy zarzucali m.in. rażące naruszenie prawa procesowego, dowolną ocenę dowodów i błędy w wykładni przepisów. Sąd Najwyższy uznał wszystkie kasacje za oczywiście bezzasadne, podkreślając spójność i wiarygodność zeznań pokrzywdzonej, mimo pewnych nieścisłości wynikających ze stresu i upływu czasu. Sąd odrzucił argumenty dotyczące braku materiału biologicznego i błędnej oceny dowodów, uznając je za próby podważenia ustaleń faktycznych.
Sąd Najwyższy w składzie sędzi Małgorzaty Gierszon na posiedzeniu w dniu 6 grudnia 2016 r. rozpoznał kasacje wniesione przez obrońców skazanych R. F., K. S. i D. N. od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 28 kwietnia 2016 r., który częściowo zmienił wyrok Sądu Okręgowego w B. z dnia 10 listopada 2015 r. Skazani zostali uznani za winnych m.in. pobicia i zbiorowego zgwałcenia E. S. Obrońcy skazanych wnieśli kasacje, zarzucając sądom obu instancji rażące naruszenie prawa procesowego, w tym art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. poprzez zaniechanie rozpoznania całokształtu zarzutów apelacji, dowolną ocenę materiału dowodowego (art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k.) oraz błędy w wykładni prawa materialnego, w szczególności art. 197 § 3 pkt 1 k.k. Podnoszono również kwestie dotyczące braku dowodów DNA, wpływu alkoholu i stanu zdrowia psychicznego na poczytalność oskarżonych, a także trudności w identyfikacji sprawców. Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu sprawy, postanowił oddalić wszystkie wniesione kasacje jako oczywiście bezzasadne. W uzasadnieniu podkreślono, że Sąd Apelacyjny szczegółowo odniósł się do zarzutów apelacyjnych, a zeznania pokrzywdzonej E. S. były spójne i konsekwentne, a ewentualne nieścisłości wynikały ze stresu i upływu czasu. Sąd Najwyższy odrzucił argumenty dotyczące braku materiału biologicznego, wskazując, że jego brak nie wyklucza sprawstwa. Zarzut naruszenia art. 197 § 3 k.k. uznano za próbę podważenia ustaleń faktycznych. Odniesiono się również do kwestii opinii biegłych, stwierdzając, że uwzględnili oni wpływ cukrzycy na stan psychiczny skazanego. W odniesieniu do zarzutu rozboju (art. 280 § 1 k.k.), Sąd Najwyższy potwierdził trafność ustaleń Sądu Apelacyjnego co do możliwości rozpoznania sprawcy przez pokrzywdzoną. Na koniec zasądzono koszty zastępstwa procesowego z urzędu i orzeczono o kosztach postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (5)
Odpowiedź sądu
Tak, Sąd Apelacyjny szczegółowo odniósł się do zarzutów apelacyjnych, a zeznania pokrzywdzonej były spójne i wiarygodne.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił zeznania pokrzywdzonej jako wiarygodne, mimo pewnych nieścisłości wynikających ze stresu i upływu czasu. Odniesiono się również do zarzutów dotyczących braku dowodów DNA i wpływu alkoholu.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
Skarb Państwa (w zakresie oddalenia kasacji)
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| R. F. | osoba_fizyczna | skazany |
| K. S. | osoba_fizyczna | skazany |
| D. N. | osoba_fizyczna | skazany |
| E. S. | osoba_fizyczna | pokrzywdzona |
| J. O. | osoba_fizyczna | obrońca z urzędu |
Przepisy (24)
Główne
k.k. art. 197 § § 3 pkt 1
Kodeks karny
Doprowadzenie przemocą lub groźbą bezprawną do obcowania płciowego lub innej czynności seksualnej.
k.k. art. 158 § § 1
Kodeks karny
Udział w pobiciu.
k.k. art. 191 § § 1
Kodeks karny
Zmuszanie przemocą do określonego zachowania.
k.w. art. 119 § § 1
Kodeks wykroczeń
Zabor rzeczy ruchomej.
k.k. art. 280 § § 1
Kodeks karny
Rozbój.
k.k. art. 226 § § 1
Kodeks karny
Naruszenie nietykalności cielesnej.
Pomocnicze
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Rozpoznanie sprawy na posiedzeniu.
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Obowiązek rozpoznania zarzutów apelacji.
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Wymagania uzasadnienia orzeczenia sądu odwoławczego.
k.p.k. art. 5 § § 2
Kodeks postępowania karnego
Zasada rozstrzygania wątpliwości na korzyść oskarżonego.
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
Zasada swobodnej oceny dowodów.
k.p.k. art. 92
Kodeks postępowania karnego
Zasada bezpośredniości.
k.p.k. art. 410
Kodeks postępowania karnego
Granice rozpoznania apelacji.
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 5
Kodeks postępowania karnego
Oddalenie wniosku dowodowego.
k.p.k. art. 193 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Opinia biegłego.
k.p.k. art. 202
Kodeks postępowania karnego
Badania psychiatryczne i psychologiczne.
k.k. art. 31
Kodeks karny
Poczytalność sprawcy.
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres rozpoznania kasacji.
k.p.k. art. 636 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Orzekanie o kosztach postępowania kasacyjnego.
k.p.k. art. 633
Kodeks postępowania karnego
Koszty postępowania kasacyjnego.
k.p.k. art. 637a
Kodeks postępowania karnego
Zasądzenie kosztów od Skarbu Państwa.
k.k. art. 85
Kodeks karny
Łączenie kar.
k.k. art. 86 § § 1
Kodeks karny
Kara łączna.
k.k. art. 46 § § 1
Kodeks karny
Zadośćuczynienie pokrzywdzonemu.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sąd Apelacyjny prawidłowo ocenił zeznania pokrzywdzonej jako wiarygodne. Brak materiału biologicznego nie wyklucza sprawstwa. Zachowanie D. N. wypełnia znamiona zgwałcenia. Pokrzywdzona była w stanie rozpoznać sprawcę rozboju.
Odrzucone argumenty
Rażące naruszenie prawa procesowego przez Sąd Apelacyjny (art. 433 § 2 k.p.k., art. 457 § 3 k.p.k.). Dowolna ocena materiału dowodowego (art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k.). Błędna wykładnia art. 197 § 3 pkt 1 k.k. Niewłaściwe oddalenie wniosku o powołanie dodatkowych biegłych. Brak możliwości rozpoznania sprawcy rozboju z powodu pryśnięcia substancją w twarz.
Godne uwagi sformułowania
kasacje jako oczywiście bezzasadne zeznania pokrzywdzonej były spójne i konsekwentne pewne nieścisłości i luki były wynikiem upływu czasu oraz wpływu na nią stresu i emocji brak w narządach rodnych pokrzywdzonej materiału biologicznego pochodzącego od skazanych, nie wyklucza ich sprawstwa próbę podważenia trafności ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd meriti i aprobowanych przez Sąd Odwoławczy, co jest w takiej tylko postaci w kasacji niedopuszczalne
Skład orzekający
Małgorzata Gierszon
sprawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Potwierdzenie zasad oceny wiarygodności zeznań ofiar przestępstw seksualnych, znaczenia zeznań w kontekście braku dowodów biologicznych, oraz granic rozpoznania kasacji."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego stanu faktycznego i argumentacji podniesionej w kasacjach.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy poważnych przestępstw seksualnych i przemocy, a analiza kasacji pokazuje złożoność oceny dowodów i argumentacji prawnej w sprawach karnych.
“Sąd Najwyższy oddala kasacje w sprawie o gwałt i pobicie: kluczowa rola zeznań pokrzywdzonej.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KK 290/16 POSTANOWIENIE Dnia 6 grudnia 2016 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Małgorzata Gierszon na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 6 grudnia 2016 r., spraw R. F., K. S. i D. N. skazanych z art. 197 § 3 pkt 1 k.k. i in. z powodu kasacji wniesionej przez obrońców skazanych od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 28 kwietnia 2016 r., sygn. akt II AKa (...) częściowo zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w B. z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt III K (...), p o s t a n o w i ł: 1) oddalić wszystkie wniesione kasacje jako oczywiście bezzasadne; 2) zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adwokata J. O. - kwotę 738 zł (siedemset trzydzieści osiem złotych), w tym 23% podatku VAT, za sporządzenie i wniesienie kasacji w charakterze obrońcy z urzędu skazanego R. F.; 3) zwolnić R. F. od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego i przejąć je na rachunek Skarbu Państwa; 4) obciążyć K. S. i D. N. kosztami postępowania kasacyjnego – w częściach na nich przypadających. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 10 listopada 2015 r., sygn. akt III K (...), Sąd Okręgowy w B. uznał m.in.: I. oskarżonych R. F., K. S. i D. N. w ramach zarzucanego im czynu I-go za winnych tego, że w dniu 10 listopada 2014 r. w B., na posesji przy ul. B., działając wsp ó lnie i w porozumieniu oraz wsp ó lnie i w porozumieniu z innym ustalonym mężczyzną, jak też z M. F., wzięli udział w pobiciu E. S., w ten spos ó b, że zadawali jej uderzenia pięściami w głowę, w tym w twarz i po całym ciele, kopali po całym ciele, jak też szarpali za włosy, w wyniku czego doznała ona złamania kości nosa z przemieszczeniem; okularowych podbiegnięć; obrzęku i zaczerwienienia obu oczodołów i powiek g ó rnych nad łukiem brwiowym lewym i gładyszce; obrzęku, zasinienia, pogrubienia obrys ó w nasady i grzbietu nosa; w owłosieniu głowy licznych plackowatych obrzęk ó w i zasinień oraz plackowatych obszar ó w wyszarpanych włos ó w z zaczerwienieniem sk ó ry; ran tłuczonych w okolicy czołowo - ciemieniowej i potylicznej; obrzęku i zasinienia warg g ó rnej i dolnej; plackowatych podbiegnięć krwawych na łokciowej powierzchni nadgarstka i przedramienia lewego, w tym na śr ó dręczu lewym; bolesności, obrzęku i podbiegnięcia okolicy łopatki lewej, podbiegnięć i otarcia na kolanie prawym, kt ó re to obrażenia naruszyły czynności narząd ó w' jej ciała na okres powyżej 7 dni, czym narazili ją na bezpośrednie niebezpieczeństwa wystąpienia skutku z art. 156 § 1 k.k. to jest czynu z art. 158 § 1 k.k. i za to na podstawce art. 158 § 1 k.k. każdego z nich skazał i wymierzył kary po 1 (jednym) roku pozbawienia wolności; II. oskarżonych R. F., K. S. i D. N. w ramach zarzucanego im czynu II-go uznał za winnych tego, że w dniu 10 listopada 2014 r. w B., na posesji przy ul. B., działając wsp ó lnie i w porozumieniu oraz wsp ó lnie i w porozumieniu z jeszcze jednym ustalonym mężczyzną, dokonali zbiorowego zgwałcenia E. S. w ten spos ó b, że po dokonaniu czynu I-szego oraz poprzez uderzenie pięścią w twarz, doprowadzili ją do wykonania wobec innego ustalonego mężczyzny i R. F. innych czynności seksualnych w postaci wzięcia w rękę ich członk ó w i wykonywania ruch ó w posuwisto - zwrotnych, a następnie poprzez popchnięcie, przewr ó cenie na łóżko, zdarcie spodni i bielizny oraz przytrzymywanie doprowadzili ją do obcowania płciowego z każdym z nich, po czym D. N. doprowadził ją do wykonania wyżej opisanych innych czynności seksualnych wobec swej osoby, to jest czynu z art. 197 § 3 pkt 1 k.k. i za to na podstawie art. 197 § 3 pkt 1 k.k. każdego z nich skazał i wymierzył kary po 3 (trzy) lata i 10 (dziesięć) miesięcy pozbawienia wolności. III. oskarżonego D. N. w ramach zarzucanego mu czynu III - go uznał za winnego tego, że: 1. w dniu 10 listopada 2014 r. w B. na posesji przy ul. B. przemocą zmuszał E. S. do określonego zachowania się. w ten spos ó b, że złapał ją za ramiona i przytrzymywał zmuszając do pozostania na miejscu celem uniemożliwienia jej ucieczki to jest czynu z arl. 191 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 191 § 1 k.k. skazał go i wymierzył karę 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności; 2. w miejscu i czasie jak wyżej dokonał na szkodę E. S. zaboru w celu przywłaszczenia kurtki sk ó ropodobnej koloru czarnego oraz torebki z zawartością kluczy do mieszkania i telefonu kom ó rkowego marki NOKIA o nr abonenckim (…) o łącznej wartości około 200 (dwustu) złotych w ten spos ó b, że po wyrwaniu się pokrzywdzonej wspomniane rzeczy pozostały w jego rękach, zaś on je ze sobą zabrał to jest czynu z art. 119 § 1 k.w. i za to na podstawie art. 119 § 1 k.w. skazał go i wymierzył karę 20 (dwudziestu) dni aresztu. IV. oskarżonego D. N. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu IV - go i za to na podstawcie art. 280 § 1 k.k. skazał go i wymierzył karę 2 (dw ó ch) lat i 6 (sześciu) miesięcy pozbawienia wolności. V. oskarżonego D. N. uznał za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu V - go i za to na podstawie art. 226 § 1 k.k. skazał go i wymierzył karę 4 (czterech) miesięcy pozbawienia wolności. Na podstawie art. 85 k.k. w zw. z art. 86 § 1 k.k. Sąd Okręgowy w W. połączył oskarżonym R. F. i K. S. kary pozbawienia wolności opisane w punktach I i II i orzekł im kary łączne po 3 (trzy) lala i 10 (dziesięć) miesięcy pozbawienia wolności. Na tej samej podstawie prawnej Sąd połączył oskarżonemu D. N. kary pozbawienia wolności, opisane w punktach I, II i III 1. IV i V i orzekł mu karę łączną 5 (pięciu) lat pozbawienia wolności. Na podstawie art. 46 § 1 k.k. orzekł wobec oskarżonych R. F., K. S. i D. N., w związku z przypisaniem im czynu z punktu I-go, zadośćuczynienie E. S. poprzez zapłatę na jej rzecz solidarnie kwoty 3 (trzech tysięcy) złotych. Z kolei w związku z przypisaniem im czynu z punktu II - go, na podstawie art. 46 § 1 k.k., Sąd orzekł wobec oskarżonych R. F. K. S., D. N. zadośćuczynienie E. S. poprzez zapłatę na jej rzecz solidarnie kwoty 9 (dziewięciu tysięcy) złotych. Wyrok ten został zaskarżony m.in . apelacjami wniesionymi przez obrońców oskarżonych: R. F., K. S., D. N. oraz przez prokuratora. Wyrokiem z dnia 28 kwietnia 2916 r., sygn. akt II AKa (...), Sąd Apelacyjny zmienił zaskarżony wyrok Sądu I instancji w stosunku do oskarżonego D. N. w ten sposób, że wymiar orzeczonej kary łącznej pozbawienia wolności złagodził do 4 lat. W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Kasacje od tego wyroku wnieśli obrońcy R. F., K. S. i D. N. Obrońca R. F. zaskarżonemu wyrokowi zarzucił: - rażące naruszenie prawa procesowego mające istotny wpływ na treść orzeczenia, a mianowicie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. poprzez zaniechanie rozpoznania całokształtu zarzut ó w zawartych w apelacji obrońcy, kt ó ra zmierzała do wykazania błędu w sposobie oceny dowod ó w poczynionych przez Sąd Okręgowy i brak w uzasadnieniu orzeczenia Sądu Apelacyjnego przekonywującego wskazania, czym kierował się Sąd odwoławczy uznając apelację obrońcy za bezzasadną, podczas gdy stwierdzone i ujawnione na etapie postępowania przed Sądami obu instancji dowody wskazywały, iż w spos ó b nie budzący wątpliwości nie można przypisać sprawstwa R. F. za czyn z art. 197 § 3 k.k., a przez to w wyroku Są du ad quem doszło do tzw. efektu przeniesienia uchybień proceduralnych poczynionych przez Sąd Okręgowy w B. W związku z tym zarzutem wniósł o uniewinnienie skazanego R. F. od popełnienia czynu z art. 197 § 3 kk, ewentualnie o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy R. F. Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Rejonowej w B. wni ó sł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Obrońca K. S. zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego w części, co do jego punktu II, w zakresie utrzymującym w mocy pkt II, X, XIII, wyroku Sądu Okręgowego i zarzucił mu: I. rażące naruszenie przepis ó w prawa procesowego mające istotny wpływ na treść wyroku, a mianowicie: 1) art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., 92 k.p.k. i 410 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 i 457 § 3 k.p.k. wynikające z zaakceptowania ustaleń faktycznych wyroku Sądu Rejonowego dokonanych w oparciu o dowolną ocenę materia łu dowodowego, bez należytego rozpoznania wszystkich zarzut ó w apelacji i bez odniesienia się w uzasadnieniu orzeczenia, stosownie do wymagań z art. 457 § 3 k.p.k., do poszczeg ó lnych argument ó w apelacji wniesionej przez obrońcę skazanego pomimo zarzut ó w w niej zawartych i rozstrzygnięcie wątpliwości, kt ó re wynikają z materia łu dowodowego na niekorzyść K. C. poprzez uznanie go za sprawcę zarzucanych mu czyn ó w wyłącznie na podstawie zeznań pokrzywdzonych, podczas gdy: a) skazany od początku postępowania przygotowawczego konsekwentnie nie przyznawał się do jakiegokolwiek kontaktu płciowego z pokrzywdzoną, a tym bardziej do zgwałcenia pokrzywdzonej, co więcej wyjaśnił, że faktycznie kilkakrotnie uderzył pokrzywdzoną, jednak nie w celu zmuszenia do kontaktu płciowego, a w związku z chęcią pozyskania informacji o tym czy syn pokrzywdzonej rzeczywiście współpracuje z policją, nie mając zamiaru doprowadzić pokrzywdzoną do kontaktu płciowego; b) wątpliwe wyjaśnienie kwestii potwierdzających sprawstwo K. S. na podstawie zestawienia ze sobą faktu przebywania skazanego w pustostanie, a więc na miejscu przestępstwa - z zeznaniami świadka B. A., kt ó ry słyszał rozmowę K. S. z R. F. na temat pokrzywdzonej, podczas gdy z tej rozmowy nie wynika, iż K. S. dokonał zgwałcenia pokrzywdzonej, za czym przemawia także brak należącego do K. S. materiału DNA w narządach rodnych E. S., czy to w innych miejscach - na ciele lub odzieży pokrzywdzonej, mając na uwadze stwierdzenie Sądu, iż stosunek seksualny nie zawsze kończy się ejakulacją wewnątrz narząd ó w rodnych zgwałconej kobiety; - co w konsekwencji doprowadziło do wybi ó rczej, abstrahującej od zasad logicznego rozumowania oraz wskazań wiedzy i doświadczenia życiowego oceny materiału dowodowego, a więc do naruszenia zasady określonej w art. 7 k.p.k.; c) wadliwe uznanie K. S. za winnego zarzucanego mu czynu, podczas, gdy brak jest jakichkolwiek dowod ó w, wskazujących że skazany miał jakikolwiek zamiar odbyć stosunek seksualny z pokrzywdzoną, a stwierdzenie, iż obrońca popada w skrajność sugerując, że skazany m ó gł odbyć stosunek z pokrzywdzoną za jej zgodą, do czego E. S. nie chce się przyznać z jakiś powod ó w, jest w całości błędne, gdyż obrona wskazując na dobrowolność stosunku seksualnego - odniosła się do P. F., kt ó ry faktycznie taki stosunek odbył, a nie do K. S.; d) niesłuszną, jednostronna i wybi ó rczą ocenę materia łu dowodowego w sprawie i uznaniu winy skazanego K. S. w głównej mierze na podstawie zeznań pokrzywdzonej, uznanych za kluczowe źr ó dło dowodowe pozwalające na ustalenie rzeczywistego przebiegu zdarzenia z dnia 10 listopada 2014 roku, podczas gdy spożyty alkohol tego dnia przez pokrzywdzoną, z pewnością miał duży wpływ zar ó wno na możliwość odtworzenia przebiegu zdarzeń, jak i świadomość pokrzywdzonej co do rzeczywistego odbycia stosunku ze wszystkimi skazanymi, a nie tylko z P. F., opierając się na tym, że pokrzywdzona pamię ta, i ż wszyscy skazani byli obecni w pustostanie, co na wstępie zostało potwierdzone przez samych skazanych, a w połączeniu z bardzo dużą wada wzroku + 3,5 dioptri oraz znikomą widocznością w miejscu zdarzenia, nie może być uznane za kluczowy i wiarygodny dow ó d w sprawie, co jednak zdaniem Sądu nie miało istotnego znaczenia dla dokonanych ustaleń; e) nie przyznanie waloru wiarygodności zeznaniom P. F. w kwestii nie odbycia stosunku seksualnego przez K. S. z pokrzywdzoną, a z uwagi na stwierdzony przez biegłego stan zdrowi psychicznego tego świadka - tym bardziej powinno przemawiać za tym, że osoba z brakiem zdolności do rozpoznawania znaczenia popełnionego czynu, nie widząc niczego złego w swoim postępowaniu, nie miałaby celu, aby chronić K. S. przed odpowiedzialnością kamą, wiec nie można w tym wypadku m ó wić o przyjętej przez Sąd postawie skazanego P. F. polegającej na nieobciążaniu się wzajemnie, bowiem w zeznaniach P. F. brak jest jakiejkolwiek postawy obronnej przede wszystkim w stosunku do swojego zachowania; f) powiązanie okoliczności polegających na możliwości identyfikacji os ó b z kt ó rymi pokrzywdzona odbyła stosunek płciowy w związku z dłuższym przebywaniu pokrzywdzonej w towarzystwie skazanych i możliwości przyjrzenia się im, ze znacznym umniejszeniem znaczenia faktu polegającego na tym, iż E. S. podczas stosunku byłam odwr ó cona tyłem do niekt ó rych skazanych, co więcej ewentualność wizualnej identyfikacji sprawc ó w przez pokrzywdzoną, nie oznacza, iż pokrzywdzona byłaby w stanie rozpoznać skazanych po gł osie, b ędąc pod wpływem alkoholu, kt ó ry znacznie obniża koncentrację i op óźnia myślenie, oraz nie odniesienie się Sądu II instancji do faktu, iż pokrzywdzona nie rozpoznał a ca łkowicie K. S. jako osobę z kt ó rą współżyła, a zeznała jedynie, że „rozpoznała po rękach trzech sprawc ó w”; g) przyjęcie, iż wszelkie nieścisłości bądź luki w pamięci pokrzywdzonej wynikają ze stresu i emocji jakimi pokrzywdzona została poddana w związku z przedmiotowym zdarzeniem, a więc są zdaniem Sądu usprawiedliwione i nie mają istotnego znaczenia dla odtworzenia rzeczywistego przebiegu zdarzeń - bez jakiegokolwiek odniesienia się do tego, iż te same emocje i stres, mogły wpłynąć znacząco na pamięć pokrzywdzonej także w zakresie ilości odbytych stosunk ó w płciowych i ich charakteru, mając na uwadze zadane wcześniej przez skazanych - pokrzywdzonej ciosy w okolice głowy. Wniósł przy tym o uchylenie wyroku Sądu Apelacyjnego w zaskarżonej części i przekazanie mu sprawy do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Rejonowej w B. wni ó sł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Obrońca skazanego D. N. zarzucił temu wyrokowi: 1. w części dotyczącej skazania za czyn z pkt I, II i III aktu oskarżenia - rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.: - art. 197 § 3 pkt 1 kk poprzez jego błędną wykładnię prowadzącą do b łędnego jego zastosowania w stosunku do skazanego D. N. i wymierzenia jemu kary z w/w przepisu, w sytuacji, gdy z ustaleń Sąd ó w obu instancji wynika, iż skazany D. N. doprowadził pokrzywdzoną do wykonania innej czynności seksualnej, co nie jest zgwałceniem, a zatem stanowi to, iż nie wyczerpał on wed ług ustaleń Sądu Apelacyjnego i Okręgowego znamion czynu zabronionego z w/w przepisu, - rażące naruszenie przepis ó w prawa procesowego mające istotny wpływ na treść orzeczenia, tj.: - art. 7 k.p.k., 410 k.p.k., 424 k.p.k. w zw. z art. 433 § 2 k.p.k. poprzez przyjęcie dowolnej oceny materiału dowodowego dokonanej przez Sąd I instancji, a skutkującej uznaniem, iż skazany przemocą doprowadził pokrzywdzoną do zbiorowego zgwałcenia, pobicia jej, a także pozbawienia jej wolności opierając się przy tym głównie na niejasnych zeznaniach pokrzywdzonej, pomijając fakt, iż jeden z świadk ó w zdarzenia, a mianowicie P. F. w całości przyznał się do popełnienia czynu z art. 197 § 1 kk i wyraźnie oświadczył, iż tylko on tego dokonał, co potwierdzają przeprowadzone badania DNA z zabezpieczonego materiału biologicznego, z kt ó rych wynika, że w narządach płciowych pokrzywdzonej było tylko nasienie pochodzące jedynie od P. F., - art. 170 § 1 pkt 5 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. w zw. z art. 202 k.p.k. polegające na oddaleniu przez Sąd II instancji wniosku o powołanie dowodu z opinii biegłych z zakresu diabetologii, psychiatrii i psychologii, w sytuacji, gdy z przedłożonej do akt niniejszej sprawy dokumentacji medycznej wynika, że skazany cierpi na cukrzycę typu I, kt ó ra w połączeniu z dużym spożyciem alkoholu mogła spowodować u niego stan hipoglikemii lub hiperglikemii, kt ó rych skutkiem są zaburzenia psychiczne o podłożu cukrzycowym, zwane neuroglikopenią, objawiające się upo śledzeniem sprawności intelektualnej oraz agresywnością, w sytuacji, gdy z ustaleń Sąd ó w obu instancji wynika, iż w chwili popełnienia czynu skazany był pod znacznym wpływem alkoholu, co nie zostało uwzględnione w żadnej opinii biegłych sporządzonych w niniejszej sprawie, co może wskazywać na popełnienie przez niego czynu w warunkach art. 31 kk, dlatego nieuzasadnione było stwierdzenie przez Sąd Apelacyjny, iż przedmiotowy wniosek zmierza jedynie do przedłużenia postępowania, w szczeg ó lnoś ci, i ż został złożony na etapie postępowania przed Sądem I instancji i w ó wczas r ó wnież został oddalony, 2. w części dotyczącej skazania za czyn z pkt IV aktu oskarżenia: - rażące naruszenie przepis ó w prawa procesowego mające wpływ na treść orzeczenia tj: - art. 7 k.p.k., 410 k.p.k., 424 k.p.k. w zw. z art. 433 §2 k.p.k. poprzez przyjęcie bezzasadnego stanowiska Sądu Okręgowego w B., polegającego na przyjęciu, iż skazany dokonał w dniu 28 września 2014 r. rozboju na K. R., w sytuacji, gdy z materiału dowodowego wynika, że pokrzywdzona miała znikome szanse na zapamiętanie twarzy sprawcy, ponieważ w trakcie popełnienia czynu została pry śnięta w twarz nieustaloną substancją i widziała go jedynie przez kilkanaście sekund, co biorąc pod uwagę doświadczenie życiowe nie jest możliwe, aby mogła ona z stuprocentową pewnością stwierdzić, iż to skazany popełnił czyn z art. 280 § 1 kk na szkodę K. R., co powinno skutkować jego uniewinnieniem. W związku z powyższym, wniósł o uchylenie wyroków sądów obu instancji i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w B. w zaskarżonej części do ponownego rozpoznania. W odpowiedzi na kasację Prokurator Prokuratury Rejonowej w B. wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wszystkie wniesione w sprawie kasacje są oczywiście bezzasadne. Podniesione w kasacjach zarzuty nie zasługują na uwzględnienie. Wobec tego, że dotyczą one nienależytego rozpoznania zarzutów apelacyjnych, podkreślić należy, iż Sąd Apelacyjny szczegółowy sposób odniósł się do zarzutów apelacyjnych sformułowanych we wniesionych na korzyść oskarżonych apelacjach, w tych warunkach zarzuty apelacji o rażącym uchybieniu normie art. 433 § 2 k.p.k. jawią się jako oczywiście pozbawione racji. Przede wszystkim Sąd dokonał kontroli oceny zeznań pokrzywdzonej E. S. jako wiarygodnych. Podkreślił, że jej zeznania w toku całego postępowania były spójne i konsekwentne. Pewne nieścisłości i luki były wynikiem upływu czasu oraz wpływu na nią stresu i emocji związanych z czynem, którego dopuścili się oskarżeni. Tym nieścisłościom obrońcy przypisują natomiast, podobnie jak czynili to we wniesionych w sprawie apelacjach, nadmierne znaczenie dla oceny wiarygodności zeznań pokrzywdzonej. Wbrew twierdzeniom zawartym we wniesionych kasacjach Sąd Apelacyjny uwzględnił okoliczność, że oskarżona ma wadę wzroku oraz, że spożywała tego dnia alkohol, który mógł nieznacznie wpłynąć na jej zdolność do postrzegania i odtwarzania zdarzeń, ale jej nie wykluczył. Pokrzywdzona nie miała wątpliwości, kto dopuścił się jej pobicia, a następnie zgwałcenia. Wiarygodność jej zeznań potwierdzają także oględziny miejsca zdarzenia – zwłaszcza jej zniszczone ubranie, które dowodzą jej wiarygodności jej relacji, zgodnie z którą ubrania zostały z niej niemal zerwane. Z kolei wyjaśnienia współoskarżonych były niekonsekwentne, wewnętrznie sprzeczne. Jeśli chodzi o podnoszoną w kasacjach okoliczność dotyczącą możliwości rozpoznania oskarżonych po rękach, to pokrzywdzona nie stwierdziła, że była wstanie rozpoznać w danym momencie tożsamość każdego z oskarżonych po ich rękach, ale okoliczność, że każdorazowo były to inne ręce, pozwolił jej na stwierdzenie, iż każdy z nich dopuścił się gwałtu (protokół przesłuchania pokrzywdzonej). Natomiast identyfikacja ich tożsamość możliwa była w związku z tym, że pozostali uczestnicy zdarzenia obserwowali i głośno komentowali to, co się dział o. Za Sądem Apelacyjnym należy r ó wnież powt ó rzyć, że brak w narządach rodnych pokrzywdzonej materiału biologicznego pochodzącego od skazanych, nie wyklucza ich sprawstwa. Sąd ten wskazał na okoliczności, w kt ó rych może dojść do gwałtu bez pozostawienia materiału genetycznego sprawcy. Brak ustalenia, kt ó ra z tych okoliczności zaszła w badanej sprawie, nie niweczy znaczenia zeznań pokrzywdzonej dla przypisania oskarżonym sprawstwa zarzucanego im czynu. Brak materiału biologicznego nie uzasadnia stwierdzenia obrońców, jakoby brak było jakichkolwiek dowod ó w potwierdzających sprawstwo oskarżonych. Niezasadny jest r ó wnież zarzut obrońcy skazanego D. N. dotyczący naruszenia art. 197 § 3 kk. Obrońca zdaje się nie dostrzegać treści ustaleń faktycznych poczynionych w sprawie dotyczących przebiegu przedmiotowego zdarzenia. Skazany zmusił pokrzywdzoną do odbycia stosunku seksualnego. Jego zachowanie, kt ó re zdaniem obrońcy powinno prowadzić do odmiennej oceny prawnej czynu, miało miejsce dopiero po wspomnianym stosunku i miało związek z tym, że skazany nie osiągnął erekcji [s. (…) uzasadnienia wyroku Sądu I instancji]. W tych warunkach omawiany zarzut kasacji należy ocenić tylko jako próbę podważenia trafności ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd meriti i aprobowanych przez Sąd Odwoławczy, co jest w takiej tylko postaci w kasacji niedopuszczalne (art. 523 § 1 k.p.k.). Zarzut obrazy prawa materialnego, w postaci wskazanej przez skarżącego, aktualizuje się wszak dopiero przy równoczesnym uznaniu trafności poczynionych, jako podstawę, skarżonego orzeczenia ustaleń faktycznych. Jeśli chodzi o kolejny zarzut sformułowany w kasacji obrońcy D. N., to wbrew jego brzmieniu, biegli wzięli pod uwagę fakt, że skazany choruje na cukrzycę. Nie było zatem potrzeby wyznaczenia kolejnych biegłych, kt ó rzy wsp ó lnie z biegłym z zakresu diabetologii wydaliby opinię o stanie jego poczytalności, gdyż wiedzę na temat wpływu tej choroby na zdolność rozpoznania znaczenia swojego czynu lub pokierowania postępowaniem, biegli uwzględnili w opinii. Odnosząc się do zarzutu sformułowanego przez obrońcę D. N. w odniesieniu do przypisania mu przestępstwa z art. 280 § 1 k.k., to Sąd Apelacyjny odni ó sł się do to żsamego zarzutu apelacji na s. 27 uzasadnienia wyroku. Trafnie podkreślił tam, że temu, iż pokrzywdzona była w stanie rozpoznać oskarżonego dała wyraz przedstawiając jego opis taki spos ó b, że sporządzony portret pamięciowy w pełni korespondował z wyglądem D. N. Pokrzywdzona nie miała r ó wnież wątpliwość z rozpoznaniem jego osoby. Obrońca podni ó sł okoliczność pryśnięcia jej w twarz nieustaloną substancją, jako przemawiającą za brakiem możliwości rozpoznania sprawcy tego czynu. Jak trafnie podkreślił Sąd I instancji pokrzywdzona miała szansę na dostrzeżenie wyglą du oskar żonego przez kilkanaście sekund przed tym pryśnięciem. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy postanowił jak wyżej. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 636 § 1 k.p.k. i art. 633 k.p.k. w zw. z art. 637a k.p.k. Z tych wszystkich względów orzeczono jak wyżej. r.g.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI