III KK 286/23
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuWniosek obrońcy skazanego A. K. o wyłączenie sędziego Sądu Najwyższego Ryszarda Witkowskiego od udziału w sprawie kasacyjnej został uwzględniony. Podstawą wniosku było twierdzenie, że sędzia Ryszard Witkowski uzyskał nominację w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., co zdaniem obrońcy stanowi wadliwy tryb powołania, analogiczny do tego, który dotyczył sędziego orzekającego w sądzie odwoławczym. Obrońca powołał się na orzecznictwo Sądu Najwyższego i trybunałów międzynarodowych, wskazując na bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Sąd Najwyższy, opierając się na uchwałach połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-4110-1/20) oraz uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 2 czerwca 2022 r. (I KZP 2/22), stwierdził, że sędzia Ryszard Witkowski objął urząd w wyniku rekomendacji organu, który nie stanowi Krajowej Rady Sądownictwa w rozumieniu Konstytucji RP. W konsekwencji, sąd z udziałem tego sędziego jest nienależycie obsadzony. Ponadto, udział sędziego Ryszarda Witkowskiego w rozpoznaniu kasacji, która podnosiła zarzuty dotyczące wadliwego postępowania nominacyjnego, równałby się orzekaniu we własnej sprawie, co stanowiłoby naruszenie zasady bezstronności. Sąd Najwyższy, powołując się na analogiczne rozważania zawarte w postanowieniu z dnia 23 października 2025 r. (IV KK 479/24), uznał wyłączenie sędziego za konieczne dla zapewnienia stronom bezstronnego i niezawisłego sądu.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUzasadnienie wyłączenia sędziego z powodu wadliwej nominacji przez KRS ukształtowaną ustawą z 2017 r. oraz kwestia orzekania we własnej sprawie.
Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w Sądzie Najwyższym, ale stanowi ważny głos w dyskusji o praworządności i niezależności sądownictwa.
Zagadnienia prawne (2)
Czy sędzia Sądu Najwyższego, który uzyskał nominację w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r., powinien zostać wyłączony od udziału w sprawie kasacyjnej, w której podniesiono zarzut nienależytej obsady sądu odwoławczego z uwagi na wadliwy tryb nominacji sędziego?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sędzia powinien zostać wyłączony.
Uzasadnienie
Sędzia powołany w wadliwym trybie (rekomendacja KRS z 2017 r.) nie może orzekać w sprawie, która kwestionuje ten tryb, gdyż prowadziłoby to do orzekania we własnej sprawie i naruszenia zasady bezstronności.
Czy sąd z udziałem sędziego powołanego w wyniku rekomendacji Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. jest nienależycie obsadzony?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, sąd jest nienależycie obsadzony.
Uzasadnienie
Organ, który rekomendował sędziego na mocy ustawy z 2017 r., nie stanowi Krajowej Rady Sądownictwa w rozumieniu Konstytucji RP, co skutkuje nienależytą obsadą sądu.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| A. K. | osoba_fizyczna | skazany |
Przepisy (4)
Główne
k.p.k. art. 40 § 1 pkt 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa prawna do wyłączenia sędziego.
k.p.k. art. 42 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis przewidujący wyłączenie sędziego z urzędu.
Pomocnicze
k.p.k. art. 439 § 1 pkt 2
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna odwoławcza związana z nienależytą obsadą sądu.
Ustawa o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw
Ustawa regulująca sposób powoływania sędziów, kwestionowana w kontekście wadliwości nominacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Sędzia Ryszard Witkowski uzyskał nominację w wadliwym trybie, co stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą. • Udział sędziego Ryszarda Witkowskiego w sprawie kasacyjnej oznaczałby orzekanie we własnej sprawie. • Organ rekomendujący sędziego na mocy ustawy z 2017 r. nie jest Krajową Radą Sądownictwa w rozumieniu Konstytucji RP.
Godne uwagi sformułowania
sąd z udziałem sędziego Ryszarda Witkowskiego jest nienależycie obsadzony • orzekanie we własnej sprawie • Krajowa Rada Sądownictwa ukształtowana na mocy ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r.
Skład orzekający
Waldemar Płóciennik
przewodniczący
Ryszard Witkowski
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Uzasadnienie wyłączenia sędziego z powodu wadliwej nominacji przez KRS ukształtowaną ustawą z 2017 r. oraz kwestia orzekania we własnej sprawie."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej w Sądzie Najwyższym, ale stanowi ważny głos w dyskusji o praworządności i niezależności sądownictwa.
Wartość merytoryczna
Ocena: 8/10
Sprawa dotyczy fundamentalnych kwestii praworządności, niezależności sądownictwa i wadliwości nominacji sędziowskich, co jest tematem budzącym duże zainteresowanie publiczne i prawnicze.
“Sąd Najwyższy wyłącza sędziego z powodu wadliwej nominacji przez nową KRS. Czy to początek końca wadliwych wyroków?”
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.