I KK 110/21

Sąd Najwyższy2021-09-30
SNKarnewykonanie karŚrednianajwyższy
kara łącznakasacjakara grzywnySąd Najwyższykodeks karnykodeks postępowania karnegowyrok łącznyprawo międzynarodowe prywatne

Sąd Najwyższy pozostawił kasację obrońcy skazanego bez rozpoznania z powodu jej niedopuszczalności z mocy ustawy, gdyż dotyczyła wyroku łącznego orzekającego karę grzywny, a nie karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia.

Obrońca skazanego A. O. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego, który połączył kary grzywny orzeczone w różnych sprawach. Kasacja zarzucała naruszenie przepisów prawa materialnego i procesowego, w tym dotyczące łączenia wyroków z zagranicy oraz zgodności z prawem UE. Prokurator wniósł o pozostawienie kasacji bez rozpoznania. Sąd Najwyższy uznał kasację za niedopuszczalną z mocy ustawy, powołując się na art. 523 § 2 k.p.k., który ogranicza możliwość wniesienia kasacji na korzyść skazanego do przypadków skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego A. O. od wyroku Sądu Apelacyjnego, który utrzymał w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego. Wyrok łączny połączył jednostkowe kary grzywny orzeczone wcześniej przez sądy niższych instancji, ustalając łączną karę grzywny. Obrońca zarzucił rażące naruszenie przepisów prawa, w tym art. 4 § 1 k.k. i art. 85 k.k. w związku z niezastosowaniem względniejszych przepisów dla sprawcy przy łączeniu wyroków, a także naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. i art. 441 § 1 k.p.k. w kontekście uwzględnienia wyroku sądu szwedzkiego oraz braku przekazania zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu. Prokurator wniósł o pozostawienie kasacji bez rozpoznania. Sąd Najwyższy, zgodnie z art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k., postanowił pozostawić kasację bez rozpoznania, uznając ją za niedopuszczalną z mocy ustawy. Uzasadniono to tym, że zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść skazanego może być wniesiona tylko w przypadku skazania na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. W niniejszej sprawie orzeczono karę łączną grzywny, a nie pozbawienia wolności, co czyniło kasację niedopuszczalną. Sąd Najwyższy obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (3)

Odpowiedź sądu

Nie, kasacja na korzyść skazanego jest niedopuszczalna z mocy ustawy, jeśli wyrok łączny orzeka karę inną niż kara pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia.

Uzasadnienie

Zgodnie z art. 523 § 2 k.p.k., kasacja na korzyść skazanego jest dopuszczalna jedynie w razie skazania za przestępstwo na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia. Orzeczenie kary łącznej grzywny nie spełnia tego warunku.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

pozostawienie kasacji bez rozpoznania

Strony

NazwaTypRola
A. O.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (15)

Główne

k.p.k. art. 531 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do pozostawienia kasacji bez rozpoznania, gdy zaszły okoliczności wskazane w art. 530 § 2 k.p.k.

k.p.k. art. 530 § 2

Kodeks postępowania karnego

Wskazuje na konieczność odmowy przyjęcia kasacji, gdy zaszły okoliczności z art. 429 § 1 k.p.k., a w przypadku jej przyjęcia, obliguje Sąd Najwyższy do pozostawienia jej bez rozpoznania.

k.p.k. art. 523 § 2

Kodeks postępowania karnego

Warunki dopuszczalności kasacji na korzyść skazanego (skazanie na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia).

Pomocnicze

k.k. art. 85 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący łączenia kar.

k.k. art. 86 § 1

Kodeks karny

Przepis dotyczący wymiaru kary łącznej grzywny.

k.k. art. 85 § 2

Kodeks karny

Zakaz obejmowania wyrokiem łącznym orzeczeń skazujących wydanych w innych państwach członkowskich UE.

k.p.k. art. 4 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasada względniejszej ustawy karnej.

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Obowiązek Sądu odwoławczego rozważenia zarzutów apelacji.

k.p.k. art. 441 § 1

Kodeks postępowania karnego

Możliwość przekazania zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.

k.p.k. art. 9 § 2

Kodeks postępowania karnego

Zasada stosowania ustawy nowej.

k.p.k. art. 523 § 4

Kodeks postępowania karnego

Wyłączenia od ograniczeń w zakresie dopuszczalności kasacji (podmioty szczególne, bezwzględne przyczyny odwoławcze).

k.p.k. art. 429 § 1

Kodeks postępowania karnego

Okoliczności powodujące odmowę przyjęcia środka zaskarżenia.

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Koszty postępowania kasacyjnego.

k.p.k. art. 636 § 1

Kodeks postępowania karnego

Zasady obciążania kosztami postępowania.

k.p.k. art. 572

Kodeks postępowania karnego

Umorzenie postępowania w przedmiocie wydania wyroku łącznego.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy na podstawie art. 523 § 2 k.p.k., ponieważ dotyczy wyroku łącznego orzekającego karę grzywny, a nie karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia.

Odrzucone argumenty

Zarzuty obrońcy dotyczące naruszenia przepisów prawa materialnego (art. 4 § 1 k.k., art. 85 k.k.) i procesowego (art. 433 § 2 k.p.k., art. 441 § 1 k.p.k.) w zakresie łączenia wyroków z zagranicy i przekazania zagadnienia prawnego do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy dyspozycją przepisu art. 523 § 2 k.p.k. nie są bowiem objęte prawomocne skazania na karę inną niż kara pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenie wykonania.

Skład orzekający

Marek Siwek

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Potwierdzenie ścisłej interpretacji przepisów dotyczących dopuszczalności kasacji w sprawach karnych, zwłaszcza w kontekście kar innych niż pozbawienie wolności."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie kwestii formalnej dopuszczalności kasacji, nie rozstrzyga merytorycznie podniesionych zarzutów.

Wartość merytoryczna

Ocena: 4/10

Orzeczenie dotyczy kwestii formalnej niedopuszczalności kasacji, co jest ważne dla praktyków prawa karnego, ale nie zawiera nowych, przełomowych interpretacji prawnych ani ciekawych faktów.

Kiedy kasacja w sprawie karnej jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia.

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
Sygn. akt I KK 110/21
POSTANOWIENIE
Dnia 30 września 2021 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Marek Siwek
w sprawie
A. O.
skazanego z art. 180a k.k. i in.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 30 września 2021 r.,
z urzędu,
w przedmiocie dopuszczalności kasacji obrońcy skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
z dnia 1 kwietnia 2021 r., sygn. akt II AKa (…),
utrzymującego w mocy wyrok łączny Sądu Okręgowego w Ł.
z dnia 27 października 2020 r., sygn. akt II K (…)
na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k.
p o s t a n o w i ł
1. pozostawić kasację bez rozpoznania;
2. obciążyć skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Ł.  wyrokiem łącznym w sprawie o sygn. akt II K (…), na podstawie art. 85 k.k. i art. 86 § 1 i 2 k.k., połączył wobec skazanego A. O.  jednostkowe kary grzywny orzeczone wyrokami Sądu Rejonowego w Ł.  z 23 września 2015 r., sygn. akt II K (…)  i Sądu Okręgowego w Ł.  z 17 października 2019 r., sygn. akt II K (…)  i wymierzył mu karę łączną grzywny w wysokości 600 stawek dziennych, ustalając wysokość jednej stawki grzywny na kwotę 35 zł i uznał powyższą karę za wykonaną w całości (pkt 1). W pozostałym zakresie orzeczono, iż wspomniane wyżej wyroki podlegają odrębnemu wykonaniu (pkt 2). Na mocy art. 572 k.p.k. w pozostałej części postępowanie w przedmiocie wydania wyroku łącznego umorzono, zwolniono skazanego od ponoszenia kosztów sądowych (pkt. III i IV).
Powyższe orzeczenie Sądu I instancji, po rozpoznaniu apelacji obrońcy, zostało utrzymane w mocy wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z 1 kwietnia 2021 r., sygn. akt II AKa (…).
Kasację od wyroku Sądu odwoławczego wniósł obrońca skazanego, który zaskarżając go w całości podniósł zarzuty rażącego naruszenia przepisów prawa mające istotny wpływ na treść wyroku, polegające na obrazie przepisów:
1.
art. 4 § 1 k.k. w zw. z art. 85 k.k. poprzez uznanie, że przepisy o charakterze materialnym i proceduralnym, regulujące orzekanie kary łącznej w brzmieniu obowiązującym przed dniem 1 lipca 2015 r., to jest obowiązujące poprzednio, w okolicznościach niniejszej sprawy nie są względniejsze dla sprawcy w odniesieniu do wyroku Sądu Okręgowego w Ł., sygn. akt II K (…) oraz wyroku Sądu S. w Szwecji z dnia 6 lipca 2017 r. i tym samym zastosowanie przy wydaniu zaskarżonego wyroku w stosunku do tych wyroków ustawy nowej w sytuacji, gdy Sąd I instancji winien zastosować przepisy obowiązujące przed 1 lipca 2015 r., czego konsekwencją był brak połączenia tych wyrokó
w;
2.
art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 4 k.p.k. poprzez wadliwe rozważenie przez Sąd II instancji zarzutu wskazanego przez obrońcę w apelacji dotyczącego błędu w ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę orzeczenia polegającego na uznaniu, iż wyrok Sadu S. w Szwecji z dnia 6 lipca 2017r. nie podlega połączeniu z wyrokiem Sądu Okręgowego w Ł., sygn. akt II K (…), w sytuacji, gdy wyrok Trybunału Europejskiego wydany w sprawie C (…) wskazuje na interpretację decyzji ramowej Rady 2008/675/WSiSW z dnia 24 lipca 2008 r. w ten sposób, że ma ona zastosowanie do postępowania krajowego mającego na celu wymierzenie, do celów wykonania kary łącznej pozbawienia wolności uwzględniającej karę wymierzoną danej osobie przez sąd krajowy, a także wymierzoną w uprzednim wyroku skazującym wydanym przez sąd innego państwa członkowskiego i wobec powyższego wyroki te winny podlegać łączeniu;
3.
art. 441 § 1 k.p.k. w zw. z art. 9 § 2 k.p.k. poprzez oddalenie wniosku obrońcy o przekazanie Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia zagadnienia prawnego wymagającego zasadniczej wykładni: Czy art. 85 § 2 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny (Dz. U. Nr 88, poz. 553, ze zm.; dalej: k.k., zakazujący obejmowania wyrokiem łącznym orzeczeń skazujących wydanych w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej, jest zgodny z art. 32 Konstytucji oraz art. 20 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej (Dz. Urz. UE C 202 z 7.6.2016, s. 389; dalej: Karta), w sytuacji, gdy zagadnienie to miało kluczowe znaczenie dla rozstrzygnięcia sprawy, a Sąd II instancji zaniechał powyższego.
Wskazując na powyższe zarzuty obrońca wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy właściwemu Sądowi do ponownego rozpoznania.
Prokurator Rejonowy w Ł.  w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o pozostawienie jej bez rozpoznania na podstawie art. 531 § 1 k.p.k., w przypadku zaś nieuwzględnienia tego wniosku, alternatywnie o oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wniesiona kasacja jest niedopuszczalna z mocy ustawy, co obligowało do pozostawienia jej bez rozpoznania.
Zgodnie z treścią art. 523 § 2 k.p.k. kasację na korzyść można wnieść jedynie w razie skazania oskarżonego za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe na karę pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenia jej wykonania. Dodać należy, że wynikające z tego przepisu ograniczenia dla stron nie dotyczą podmiotów szczególnych (art. 521 k.p.k.) oraz uchybień z art. 439 k.p.k. (art. 523 § 4 k.p.k.). Skoro zatem kasacji w niniejszej sprawie nie wniósł podmiot szczególny i nie została ona zarazem oparta na uchybieniach o charakterze bezwzględnych przyczyn odwoławczych (obrońca w kasacji podniósł wyłącznie zarzuty rażącej obrazy przepisów prawa), kasacja wniesiona od prawomocnego wyroku łącznego wymierzającego łączną karę grzywny oraz umarzającego postępowanie w pozostałym zakresie, musiała być uznana za niedopuszczalną z mocy ustawy. Dyspozycją przepisu art. 523 § 2 k.p.k. nie są bowiem objęte prawomocne skazania na karę inną niż kara pozbawienia wolności bez warunkowego zawieszenie wykonania.
W zaistniałych realiach procesowych, zgodnie z brzmieniem art. 530 § 2
in fine
k.p.k., właściwy organ sądu odwoławczego powinien odmówić przyjęcia kasacji, skoro zaszły okoliczności, o których mowa w art. 429 § 1 k.p.k. Skoro jednak kasację z naruszeniem powołanych przepisów przyjęto i nadano jej bieg, Sąd Najwyższy, zobligowany treścią art. 531 § 1 k.p.k. musiał pozostawić ją bez rozpoznania (pkt 1 sentencji), rozstrzygając o kosztach sądowych postępowania kasacyjnego w oparciu o
art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI