III KK 267/14

Sąd Najwyższy2015-01-27
SNKarneprzestępstwa przeciwko życiu i zdrowiuŚrednianajwyższy
kasacjazabójstwopoczytalnośćbiegliprawo procesowe karneSąd Najwyższykara pozbawienia wolności

Sąd Najwyższy oddalił kasację obrońcy skazanego za zabójstwo, uznając ją za oczywiście bezzasadną i utrzymując w mocy wyrok sądu apelacyjnego łagodzący karę do dwunastu lat pozbawienia wolności.

Obrońca skazanego za zabójstwo F. R. wniósł kasację od wyroku Sądu Apelacyjnego, zarzucając naruszenie przepisów procesowych, w szczególności dotyczących oceny opinii biegłych psychiatrów i nierozważenia wszystkich zarzutów apelacji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną, uznając, że opinia biegłych była jasna i pełna, a sąd odwoławczy prawidłowo ocenił poczytalność skazanego w chwili popełnienia czynu. Skazanego zwolniono od kosztów postępowania kasacyjnego.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego F. R., który został pierwotnie skazany przez Sąd Okręgowy za zabójstwo (art. 148 § 1 k.k.) na karę piętnastu lat pozbawienia wolności. Sąd Apelacyjny złagodził karę do dwunastu lat pozbawienia wolności. Obrońca zarzucił w kasacji rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 201 k.p.k. w związku z art. 525 § 1 k.p.k. (uznanie wniosku o kolejną opinię biegłych za niezasadny) oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. (nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji). Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną. Wskazał, że sąd odwoławczy prawidłowo ocenił, iż opinia biegłych psychiatrów i psychologów była jasna i pełna, a sąd odwoławczy dysponował uzupełniającą opinią, która uwzględniła okoliczności podnoszone przez obrońcę. Sąd Najwyższy podkreślił, że oskarżony nie był dotknięty chorobą psychiczną, a jedynie miał głęboko zaburzoną osobowość połączoną z nadużywaniem alkoholu, co nie wyłączało jego poczytalności w chwili popełnienia czynu. W związku z tym kasacja została oddalona, a skazany został zwolniony od ponoszenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Nie, sąd odwoławczy nie naruszył art. 201 k.p.k. Opinia biegłych była jasna i pełna, a sąd odwoławczy dysponował uzupełniającą opinią, która trafnie oceniła poczytalność skazanego.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy stwierdził, że opinia biegłych była wystarczająca, a sąd odwoławczy prawidłowo ocenił poczytalność skazanego, uwzględniając jego zaburzoną osobowość i uzależnienie od alkoholu, które nie wyłączały świadomości czynu.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

oddalenie kasacji

Strona wygrywająca

Prokurator

Strony

NazwaTypRola
F. R.osoba_fizycznaskazany

Przepisy (10)

Główne

k.p.k. art. 535 § 3

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia oddalenie kasacji jako oczywiście bezzasadnej na posiedzeniu.

k.k. art. 148 § 1

Kodeks karny

Przepis określający czyn zabójstwa.

k.p.k. art. 201

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku uzupełnienia lub ponownego wydania opinii biegłego, gdy opinia jest niepełna lub niejasna.

k.p.k. art. 525 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy dopuszczalności kasacji.

k.p.k. art. 433 § 2

Kodeks postępowania karnego

Nakłada na sąd odwoławczy obowiązek rozważenia wszystkich zarzutów i argumentów podniesionych w środku odwoławczym.

k.p.k. art. 457 § 3

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku sądu odwoławczego do ustosunkowania się do zarzutów apelacji.

Pomocnicze

k.p.k. art. 624 § 1

Kodeks postępowania karnego

Podstawa do zwolnienia skazanego od ponoszenia kosztów sądowych.

k.p.k. art. 518

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy kosztów w postępowaniu kasacyjnym.

k.p.k. art. 170 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy przesłanek oddalenia wniosku dowodowego.

k.p.k. art. 167 § 1

Kodeks postępowania karnego

Dotyczy obowiązku sądu do przeprowadzania dowodów.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Opinia biegłych była jasna i pełna. Sąd odwoławczy rozważył wszystkie zarzuty apelacji. Skazany miał zachowaną poczytalność w czasie popełnienia czynu.

Odrzucone argumenty

Naruszenie art. 201 k.p.k. przez uznanie wniosku o kolejną opinię biegłych za niezasadny. Naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. przez nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji.

Godne uwagi sformułowania

kasacja jest, w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k., oczywiście bezzasadna naruszenie przez Sąd odwoławczy art. 525 § 1 k.p.k., co obrońca podnosi w zarzucie pierwszym, w ogóle nie było możliwe zapoznanie się z treścią uzasadnienia Sądu Apelacyjnego prowadzi do ustalenia, że Sąd ten odniósł się do wszystkich zarzutów apelacji może zabrakło wiedzy nie tyle „w zakresie” psychiatrii i psychologii, bo można nią dysponować tylko po odbyciu właściwych studiów uniwersyteckich i uzyskaniu specjalizacji, odpowiednio, w zakresie psychiatrii sądowej i psychologii klinicznej, lecz wiedzy „o” psychiatrii i psychologii, którą powinien dysponować każdy prawnik

Skład orzekający

Lech Paprzycki

prezes

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących oceny opinii biegłych w postępowaniu karnym oraz obowiązku sądu odwoławczego do rozważenia wszystkich zarzutów apelacji."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji procesowej i oceny dowodów w sprawie karnej.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa dotyczy ważnych kwestii procesowych w postępowaniu karnym, takich jak ocena opinii biegłych i zakres kontroli apelacyjnej, co jest istotne dla prawników procesualistów.

Sąd Najwyższy o kluczowych błędach w ocenie opinii biegłych i kontroli apelacyjnej w sprawach karnych.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 267/14
POSTANOWIENIE
Dnia 27 stycznia 2015 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
Prezes SN Lech Paprzycki
na posiedzeniu w trybie art.535 § 3 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 27 stycznia 2015 r.,
sprawy F. R.
skazanego z art.148 § 1 k.k.
z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego
od wyroku Sądu Apelacyjnego
w (…)
z dnia 5 marca 2014 r., sygn. akt II AKa (…)
zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego
w L.
z dnia 7 listopada 2013 r., sygn. akt IV K (…)
postanowił
1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić skazanego F. R.  od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…), wyrokiem z dnia 5 marca 2014 r., w sprawie II AKa (…), zmienił wyrok Sądu Okręgowego w L.  z dnia 7 listopada 2013 r., wydany w sprawie IV K (…), którym F. R. skazany został za czyn zakwalifikowany z art. 148 § 1 k.k. na karę piętnastu lat pozbawienia wolności, w ten sposób, że złagodził wymierzoną karę pozbawienia wolności do dwunastu lat.
Od powyższego wyroku Sądu Apelacyjnego, kasację na korzyść skazanego F. R. wniósł jego obrońca i, zarzucając „rażące naruszenie przepisów prawa procesowego mające istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia, mianowicie: 1) art. 201 k.p.k. w związku z art. 525 § 1 k.p.k. polegające na uznaniu, iż złożony przez obrońcę w toku postępowania odwoławczego wniosek o wydanie kolejnej opinii biegłych psychiatrów – z uwagi na to, iż opinia jest niepełna i niewystarczająca – jest niezasadny w świetle przepisu art. 201 k.p.k., gdyż opinia biegłych lekarzy psychiatrów w sprawie jest jasna, pełna i wystarczająca oraz nie zachodzą w niej żadne wewnętrzne sprzeczności – w sytuacji gdy treść opinii jest w znacznej części sprzeczna z pozostałym w sprawie materiałem dowodowym w postaci zeznań świadków, jak również nie wyjaśnia w sposób pełny  jaki wpływ na zdolność pokierowania swoim postępowaniem miał stosunek emocjonalny skazanego do jego konkubiny w połączeniu z jego uzależnieniem od alkoholu; 2) art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. polegającą na nierozważeniu wszystkich zarzutów i argumentów jakie zostały podniesione w środku odwoławczym dla pełnego uzasadnienia naruszenia przepisów prawa procesowego, a to: art. 170 § 1 pkt 2 i 5 k.p.k. w zw. z art. 167 § 1 k.p.k. – poprzez pominięcie rozpatrzenia kwestii nieustalenia przez Sąd Okręgowy w sposób niebudzący wątpliwości wpływu charakteru relacji łączących F. R.  i E. T.  w połączeniu z uzależnieniem od alkoholu, na zdolność pokierowania swoim postępowaniem przez skazanego  i poprzestanie na uznaniu, że Sąd Okręgowy oddalił wniosek dowodowy dbając o nieprzewlekanie postępowania”, wniósł o uchylenie wyroków Sądów obu instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu, ewentualnie, o uchylenie wyroku Sądu odwoławczego i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania w postępowaniu apelacyjnym.
Prokurator Prokuratury Apelacyjnej w (…), w odpowiedzi na kasację, wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Kasacja obrońcy skazanego F. R.  jest, w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k., oczywiście bezzasadna i jako taka została oddalona, natomiast skazany na podstawie art. 624 § 1 k.p.k. w zw. z art. 518 k.p.k. został zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych postępowania kasacyjnego, wobec jego sytuacji majątkowej i braku możliwości uzyskiwania dochodów w okresie odbywania kary pozbawienia wolności.
Natomiast, odnosząc się do zarzutów kasacji, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że naruszenie przez Sąd odwoławczy art. 525 § 1 k.p.k., co obrońca podnosi w zarzucie pierwszym, w ogóle nie było możliwe, a zarzutu w tym zakresie autor kasacji nawet nie uzasadnia.
Najistotniejsze zarzuty kasacji wiążą się ze wskazywanym przez obrońcę naruszeniem przez Sąd odwoławczy przepisów art. 201 k.p.k. oraz art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. Jednak, zapoznanie się z treścią uzasadnienia Sądu Apelacyjnego prowadzi do ustalenia, że Sąd ten odniósł się do wszystkich zarzutów apelacji, nie ograniczając się do podzielenia stanowiska Sądu Okręgowego, lecz przedstawiając w pełnym zakresie argumentację pozwalającą w zasadniczej części utrzymać w mocy wyrok Sądu pierwszej instancji. Tym bardziej, że Sąd odwoławczy dysponował uzupełniającą opinią biegłych psychiatrów i psychologów, uwzględniającą okoliczności wskazane przez obrońcę we wniosku dowodowym i apelacji. Co prawda, w uzasadnieniu swego orzeczenia Sąd ten stwierdził, że złożony przez obrońcę na rozprawie przed Sądem pierwszej instancji wniosek o dopuszczenie dowodu z uzupełniającej ustnej opinii tych biegłych należało oddalić, choć dowód taki sam przeprowadził na rozprawie odwoławczej, ale najistotniejsze jest, że taki dowód został przeprowadzony i trafnie oceniony przez Sąd rozpoznający apelację obrońcy oskarżonego. Co więcej, zwrócić należało uwagę na treść opinii pisemnej złożonej w toku postępowania przygotowawczego (s. 196-203 T. II a)śl.). Może zabrakło wiedzy nie tyle „w zakresie” psychiatrii i psychologii, bo można nią dysponować tylko po odbyciu właściwych studiów uniwersyteckich i uzyskaniu specjalizacji, odpowiednio, w zakresie psychiatrii sądowej i psychologii klinicznej, lecz wiedzy „o” psychiatrii i psychologii, którą powinien dysponować każdy prawnik w wyniku własnych studiów uniwersyteckich a następnie w wyniku kształcenia podyplomowego i samokształcenia. To właśnie pozwala poznać treść opinii psychiatryczno-psychologicznej i ocenić ją. A właśnie rzetelne zapoznanie się z opinią pisemną złożoną w tej sprawie, z uwzględnieniem okoliczności w zasadzie bezspornych w tej sprawie, dotyczących okoliczności zdarzenia i osoby oskarżonego, także tych wskazanych przez obrońcę we wniosku dowodowym, mogło i powinno prowadzić do oceny, że opinia ta jest jasna i pełna w rozumieniu art. 201 k.p.k. W takiej sytuacji można było wniosek obrońcy w przedmiocie opinii uzupełniającej oddalić (s. 319,320 a)sąd.), ale na pewno nie było naruszeniem przepisu art. 201 k.p.k., przeprowadzenie tego dowodu przez Sąd Apelacyjny, który, zgodnie z zasadą bezpośredniości, zetknął się z tym, bez wątpienia, szczególnie istotnym dowodem. To pozwoliło utwierdzić się w przekonaniu, że jest to opinia procesowo pełnowartościowa (s. 394,395 a)sąd.). Z przekonujących wywodów biegłych przedstawionych w opinii pisemnej i ustnej opinii uzupełniającej, w istocie tylko uszczegóławiającej argumentację, w sposób jednoznaczny wynika, że oskarżony w czasie popełnienia czynu nie był dotknięty chorobą psychiczną, gdyż żadne symptomy takiego zaburzenia czynności psychicznych nie wystąpiły, nie miało też miejsce alkoholowe upojenie atypowe, czy też upicie na podłożu patologicznym. Oskarżony nie jest upośledzony umysłowo, a jedynie występuje u niego głęboko zaburzona osobowość, co połączone jest z nadużywaniem alkoholu, również w czasie tego tragicznego zdarzenia, oraz uzależnieniem od alkoholu. Stąd trafna ocena biegłych, którą słusznie podzieliły Sądy obu instancji, że oskarżony w czasie popełnienia czynu miał zachowaną poczytalność. Zatem, utrzymanie w mocy, w zasadniczej części, zaskarżonego apelacją wyroku Sądu Okręgowego było w pełni uzasadnione.
Mając powyższe na względzie Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI