III KK 254/24

Sąd Najwyższy2025-04-07
SNKarnepostępowanie kasacyjneŚrednianajwyższy
Sąd Najwyższykasacjapomoc prawna z urzędukoszty postępowaniawynagrodzenie adwokatapostanowienieuzupełnienie orzeczeniaprawo karne

Sąd Najwyższy uzupełnił postanowienie w sprawie wynagrodzenia dla adwokata z urzędu za sporządzenie odpowiedzi na kasację, zasądzając kwotę 885,60 zł od Skarbu Państwa.

Sąd Najwyższy rozpoznał wniosek pełnomocnika z urzędu o uzupełnienie postanowienia w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za pomoc prawną udzieloną oskarżycielowi posiłkowemu w postępowaniu kasacyjnym. Wcześniejsze postanowienie z 8 stycznia 2025 r. pozostawiło kasację bez rozpoznania i obciążyło Skarb Państwa kosztami sądowymi, ale nie rozstrzygnęło o wynagrodzeniu pełnomocnika. Sąd Najwyższy, powołując się na przepisy k.p.k. i rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości, uznał wniosek za zasadny i zasądził od Skarbu Państwa kwotę 885,60 zł tytułem wynagrodzenia dla adwokata z urzędu.

Sprawa dotyczy wniosku pełnomocnika z urzędu o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2025 r. w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za udzielenie pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym. Pełnomocnik reprezentował oskarżyciela posiłkowego, B. Sp. z o.o., i sporządził odpowiedź na kasację. Wniosek o zasądzenie wynagrodzenia został złożony w odpowiedzi na kasację. Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania i obciążył Skarb Państwa kosztami sądowymi, jednak nie rozstrzygnął o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu. Pełnomocnik ponowił wniosek o uzupełnienie postanowienia. Sąd Najwyższy, odwołując się do art. 626 § 2 k.p.k. i art. 29 ust. 1 Prawa o adwokaturze, uznał, że wniosek o uzupełnienie jest zasadny, ponieważ w orzeczeniu kończącym postępowanie nie rozstrzygnięto o wynagrodzeniu za nieopłaconą pomoc prawną udzieloną z urzędu. Sąd ustalił wysokość wynagrodzenia na podstawie najbardziej zbliżonej czynności w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości (sporządzenie opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji), przyznając kwotę 720 zł powiększoną o 23% podatek VAT, co dało łącznie 885,60 zł.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (2)

Odpowiedź sądu

Tak, wniosek może zostać uwzględniony.

Uzasadnienie

Sąd Najwyższy powołał się na art. 626 § 2 k.p.k., który umożliwia wydanie orzeczenia w przedmiocie kosztów, jeśli w orzeczeniu kończącym postępowanie nie zamieszczono takiego rozstrzygnięcia. W sytuacji, gdy postanowienie kończące postępowanie kasacyjne nie rozstrzygnęło o wynagrodzeniu pełnomocnika z urzędu, a koszty te nie zostały poniesione przez reprezentowany podmiot, wniosek o uzupełnienie jest zasadny.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uzupełniająco zasądził

Strona wygrywająca

adw. M. B.

Strony

NazwaTypRola
J. B.inneoskarżony
B. Sp. z o.o.spółkaoskarżyciel posiłkowy
Naczelnik Drugiego Urzędu Skarbowego w Rzeszowieorgan_państwowyoskarżyciel publiczny
adw. M. B.innepełnomocnik z urzędu

Przepisy (8)

Główne

k.p.k. art. 626 § § 2

Kodeks postępowania karnego

Umożliwia wydanie orzeczenia w przedmiocie kosztów, jeśli nie zamieszczono go w orzeczeniu kończącym postępowanie.

Prawo o adwokaturze art. 29 § ust. 1

Ustawa Prawo o adwokaturze

Koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa.

Dz. U. z 2024 r. poz. 763 art. 17 § ust. 4 pkt 2

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Podstawa do ustalenia wynagrodzenia za czynność najbardziej zbliżoną do sporządzenia odpowiedzi na kasację.

Pomocnicze

k.p.k. art. 637a

Kodeks postępowania karnego

Odesłanie do stosowania przepisów o kosztach w postępowaniu kasacyjnym.

Dz. U. z 2024 r. poz. 763 art. 4 § ust. 3

Rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu

Podstawa do podwyższenia opłaty o podatek od towarów i usług.

k.k.s. art. 77 § § 2

Kodeks karny skarbowy

Przepis, od którego zarzutu oskarżony został uniewinniony.

k.k.s. art. 6 § § 2

Kodeks karny skarbowy

Przepis, od którego zarzutu oskarżony został uniewinniony.

k.k.s. art. 9 § § 3

Kodeks karny skarbowy

Przepis, od którego zarzutu oskarżony został uniewinniony.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Konieczność uzupełnienia postanowienia w przedmiocie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej z urzędu na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. Skarb Państwa ponosi koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu na podstawie art. 29 ust. 1 Prawa o adwokaturze. Zastosowanie stawki za czynność najbardziej zbliżoną do sporządzenia odpowiedzi na kasację oraz doliczenie podatku VAT zgodnie z rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości.

Godne uwagi sformułowania

uzupełniająco zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. B., Kancelaria Adwokacka w R., kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy) – w tym 23% podatku od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na kasację. w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach najbardziej zbliżona swym charakterem do czynności sporządzenia odpowiedzi na kasację jest czynność polegająca na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji

Skład orzekający

Antoni Bojańczyk

sędzia

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Średnia

Powoływalne dla: "Ustalanie wynagrodzenia dla adwokatów z urzędu za czynności procesowe w postępowaniu kasacyjnym, w tym za sporządzenie odpowiedzi na kasację, gdy przepisy nie precyzują stawki."

Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji braku rozstrzygnięcia o kosztach w orzeczeniu kończącym postępowanie i konieczności uzupełnienia.

Wartość merytoryczna

Ocena: 5/10

Sprawa jest interesująca dla prawników procesowych, ponieważ precyzuje zasady ustalania i zasądzania wynagrodzenia dla adwokatów z urzędu w postępowaniu kasacyjnym, co jest częstym zagadnieniem praktycznym.

Jak Sąd Najwyższy rozlicza pomoc prawną z urzędu w kasacji? Kluczowe zasady dla adwokatów.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
SN
III KK 254/24
POSTANOWIENIE
Dnia 7 kwietnia 2025 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Antoni Bojańczyk
w sprawie
J. B.
,
uniewinnionego od zarzutu popełnienia przestępstwa z art. 77 § 2 k.k.s.
w zw. z art. 6 § 2 k.k.s. w zw. z art. 9 § 3 k.k.s
.
,
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu bez udziału stron
w dniu 7 kwietnia 2025 r.
wniosku pełnomocnika z urzędu
o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2025 r. w przedmiocie przyznania wynagrodzenia za udzielenie oskarżycielowi posiłkowemu pomocy prawnej w postępowaniu kasacyjnym
na podstawie art. 626 § 2 k.p.k. w zw. z § 17 ust. 4 pkt 2 i § 24 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu
(
Dz. U. z 2024 r. poz. 763)
p o s t a n o w i ł:
uzupełniająco zasądzić od Skarbu Państwa na rzecz adw. M. B., Kancelaria Adwokacka w R., kwotę 885,60 zł (osiemset osiemdziesiąt pięć złotych i sześćdziesiąt groszy) – w tym 23% podatku od towarów i usług – tytułem wynagrodzenia za sporządzenie odpowiedzi na kasację.
UZASADNIENIE
W dniu 10 czerwca 2024 r. do Sądu Najwyższego wpłynęło pismo (przewodnie) z Sądu Okręgowego w Rzeszowie III Wydziału Karnego Odwoławczego sporządzone w sprawie o sygn. akt III Ka 583/23, do którego załączono przedstawioną przez pełnomocnika z urzędu oskarżyciela posiłkowego – B. Sp. z o.o. z siedzibą w L. odpowiedź na kasację oskarżyciela publicznego – Naczelnika Drugiego Urzędu Skarbowego w Rzeszowie od wyroku Sądu Okręgowego w Rzeszowie z dnia 1 grudnia 2023 r., sygn. III Ka 583/23, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Rzeszowie z dnia 17 maja 2023 r., sygn. II K 999/21, w ślad za aktami o sygn. III WKK 6/24. W punkcie 2 odpowiedzi na kasację pełnomocnik zawarła wniosek o zasądzenie od Skarbu Państwa na jej rzecz
wynagrodzenia tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu podmiotowi pociągniętemu posiłkowo do odpowiedzialności B. Sp. z o.o. z siedzibą w L. w postępowaniu kasacyjnym przed Sądem Najwyższym z zastosowaniem stawek minimalnych przewidzianych dla pełnomocników z wyboru, określonych w rozporządzeniu w sprawie opłat za czynności adwokackie, oświadczając, że koszty te nie zostały poniesione w całości ani w części przez reprezentowany podmiot (
k. 13-15
).
Postanowieniem z dnia 8 stycznia 2025 r. Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania (pkt 1) i obciążył Skarb Państwa kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego (pkt 2) (
k. 38-39
). W orzeczeniu tym rozstrzygnięto zatem co do zasady o kosztach sądowych związanych z postępowaniem kasacyjnym, jednak nie rozstrzygnięto w przedmiocie zasądzenia kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu.
W piśmie z dnia 21 stycznia 2025 r., ponowionym w dniu 4 i 14 marca 2025 r. (data stempla pocztowego), pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wystąpiła z wnioskiem o uzupełnienie postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2025 r. (błędnie datowanego na dzień 18 grudnia 2024 r.) o wynagrodzenie tytułem nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu, o przyznanie którego wnosiła w odpowiedzi na kasację (
k. 43
,
54
i
55
).
Sąd Najwyższy zważył co następuje.
Zgodnie z art. 626 § 2 k.p.k., jeśli w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie nie zamieszczono rozstrzygnięcia o kosztach, jak również, gdy zachodzi konieczność dodatkowego ustalenia ich wysokości lub rozstrzygnięcia o kosztach postępowania wykonawczego, orzeczenie w tym przedmiocie wydaje odpowiednio sąd pierwszej instancji, sąd odwoławczy, a w zakresie dodatkowego ustalenia wysokości kosztów także referendarz sądowy właściwego sądu. Przepis ten znajduje zastosowanie w postępowaniu kasacyjnym w związku z wyraźnym odesłaniem przez art. 637a k.p.k.
Jak wskazano wyżej, w postanowieniu kończącym postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie rozstrzygnięto co do zasady o kosztach sądowych związanych z tym postępowaniem, jednak nie rozstrzygnięto o wynagrodzeniu związanym ze sporządzeniem odpowiedzi na kasację. Stosownie natomiast do treści art. 29 ust. 1 ustawy z 26 maja 1982 r. Prawo o adwokaturze, koszty nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu ponosi Skarb Państwa. W tej sytuacji, skoro
adw. M. B., wyznaczona pełnomocnikiem z urzędu oskarżyciela posiłkowego – B. Sp. z o.o. z siedzibą w L., po zapoznaniu się aktami sprawy sporządziła w niniejszej sprawie odpowiedź na kasację, a wynagrodzenie z tytułu tych czynności świadczonych w ramach udzielania przez adwokat pomocy prawnej z urzędu – zgłoszone w odpowiedzi na kasację zawierającej wniosek o jego zasądzenie – nie zostało przez ww. podmiot uiszczone choćby w części, to należało wniosek uwzględnić, ustalając należną wysokość wynagrodzenia.
W rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 14 maja 2024 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa albo jednostki samorządu terytorialnego kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez adwokata z urzędu (Dz. U. z 2024 r. poz. 763, dalej cyt. jako rozporządzenie) nie wyszczególniono czynności w postaci sporządzenia i wniesienia odpowiedzi na kasację. Jednak najbardziej zbliżona swym charakterem do czynności sporządzenia odpowiedzi na kasację jest czynność polegająca na sporządzeniu opinii o braku podstaw do wniesienia kasacji (§ 17 ust. 4 pkt 2 i § 5 rozporządzenia). Dlatego należało na tej właśnie podstawie ustalić wysokość należnego wynagrodzenia pełnomocnikowi z urzędu w tej sprawie, które powinno w związku z tym wynosić 720 zł (§ 17 ust. 4 pkt 2 rozporządzenia). Jednocześnie z § 4 ust. 3 rozporządzenia wynika, że opłatę podwyższa się o kwotę podatku od towarów i usług wyliczoną według stawki podatku obowiązującej dla tego rodzaju czynności na podstawie przepisów o podatku od towarów i usług, którego stawka wynosi obecnie 23%.
Kierując się powyższym, Sąd Najwyższy uzupełniająco
przyznał adw. M. B. wynagrodzenie za sporządzenie odpowiedzi na kasację w kwocie 720 zł. Kwotę tę należało następnie powiększyć o obowiązującą stawkę podatku od towarów i usług, ustalając wysokość wynagrodzenia opiewają na kwotę określoną w części dyspozytywnej postanowienia.
[J.J.]
[a.ł]]
‎

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI