III KK 253/23
Podsumowanie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący za wykroczenie z Kodeksu pracy z powodu wadliwego doręczenia zawiadomienia o rozprawie, naruszając prawo do obrony.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego od wyroku skazującego V.K. za wykroczenie z art. 281 § 1 pkt 6a Kodeksu pracy. Sąd pierwszej instancji uznał obwinionego winnym nie zapobieżenia zaginięciu dokumentów pracowniczych i nałożył grzywnę. Kasacja zarzuciła rażące naruszenie prawa procesowego, w szczególności wadliwe doręczenie zawiadomienia o rozprawie na adres niezweryfikowany, co uniemożliwiło obwinionemu skorzystanie z prawa do obrony. Sąd Najwyższy przychylił się do tych zarzutów, uchylając zaskarżony wyrok i przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na korzyść V.K., ukaranego za wykroczenie z art. 281 § 1 pkt 6a Kodeksu pracy. Sąd Rejonowy Szczecin-Centrum w Szczecinie wyrokiem z dnia 24 sierpnia 2022 r. uznał V.K. winnym tego, że jako osoba działająca w imieniu pracodawcy D. Sp. z o.o. nie zapobiegł zaginięciu dokumentów pracowniczych, naruszając tym obowiązek wynikający z art. 94 pkt 9 lit b) Kodeksu pracy. Na obwinionego została nałożona grzywna w wysokości 1000 złotych. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia. Prokurator Generalny w kasacji zarzucił rażące i istotne naruszenie przepisów prawa procesowego, w tym art. 117 § 1 i 2 k.p.k. oraz art. 139 § 1 k.p.k., w związku z wadliwym doręczeniem zawiadomienia o terminie rozprawy głównej. Korespondencja została wysłana na adres, który nie został podany przez obwinionego ani zweryfikowany jako jego miejsce zamieszkania, co w konsekwencji doprowadziło do przeprowadzenia postępowania pod jego nieobecność i naruszenia prawa do obrony. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, wskazując, że wszelka korespondencja związana z kontrolą PIP była kierowana do siedziby spółki, a adres wskazany we wniosku o ukaranie nie był ostatnim znanym adresem w kraju obwinionego. Wobec nieprawidłowego powiadomienia o rozprawie, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Tak, wadliwe doręczenie zawiadomienia o rozprawie na niezweryfikowany adres, który nie był ostatnim znanym adresem w kraju, stanowi rażące naruszenie prawa procesowego i fundamentalnego prawa do obrony.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że wysłanie korespondencji na adres niepodany przez obwinionego i niezweryfikowany jako jego miejsce zamieszkania, a jednocześnie niebędący ostatnim znanym adresem w kraju, jest niezgodne z przepisami Kodeksu postępowania karnego i Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Takie wadliwe doręczenie uniemożliwia obwinionemu skorzystanie z prawa do obrony, w tym do osobistego stawiennictwa i prowadzenia obrony.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
V.K.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| V.K. | osoba_fizyczna | obwiniony |
| D. Sp. z o.o. | spółka | pracodawca |
| Prokurator Generalny | organ_państwowy | wnioskodawca kasacji |
Przepisy (8)
Główne
k.p. art. 281 § § 1 pkt 6a
Kodeks pracy
k.p.k. art. 117 § § 1 i 2
Kodeks postępowania karnego
Przepisy dotyczące doręczeń i skutków ich wadliwości.
k.p.k. art. 139 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepisy dotyczące doręczeń zastępczych i ich warunków.
k.p.w. art. 38 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Przepisy dotyczące doręczeń w postępowaniu o wykroczenie, w tym doręczeń zastępczych.
k.p.w. art. 38 § § 2
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Definicja ostatniego znanego adresu w kraju dla celów doręczeń.
k.p.w. art. 4 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Zasada prawdy obiektywnej i konieczność wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności.
Pomocnicze
k.p. art. 94 § pkt 9 lit b)
Kodeks pracy
k.p.w. art. 110 § § 1
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Podstawa do wniesienia kasacji.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Wadliwe doręczenie zawiadomienia o rozprawie na adres niezweryfikowany. Naruszenie prawa do obrony obwinionego poprzez przeprowadzenie rozprawy pod jego nieobecność. Niewłaściwe zastosowanie przepisów o doręczeniach zastępczych.
Godne uwagi sformułowania
wadliwe uznanie, że awizowane i niepodjęte w terminie zawiadomienie V.K. o terminie rozprawy głównej [...] zostało mu prawidłowo doręczone korespondencję tę wysłano na adres, który nie został podany przez obwinionego, jak również nie został w żaden sposób zweryfikowany jako miejsce jego zamieszkania nie był ostatnim znanym adresem w kraju obwinionego w rozumieniu dyspozycji art. 38 § 2 k.p.w. przeprowadzenie postępowania pod jego nieobecność, z rażącym naruszeniem prawa do obrony nieprawidłowe powiadomienie o rozprawie zawsze rodzi konieczność zaniechania przeprowadzenia rozprawy i wyjaśnienia przyczyn skutkujących wadliwością owego powiadomienia naruszenie w sposób fundamentalny niweczy podstawowe prawo podsądnego wynikające z konstytucyjnie gwarantowanego prawa do obrony
Skład orzekający
Michał Laskowski
przewodniczący
Jerzy Grubba
członek
Włodzimierz Wróbel
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja przepisów dotyczących doręczeń w postępowaniu wykroczeniowym i karnym, a także znaczenie prawa do obrony."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji wadliwego doręczenia w postępowaniu wykroczeniowym, ale zasady dotyczące prawa do obrony są uniwersalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa dotyczy fundamentalnego prawa do obrony i błędów proceduralnych w doręczeniach, co jest istotne dla praktyków prawa. Pokazuje, jak ważne jest prawidłowe adresowanie korespondencji sądowej.
“Błąd w adresie zniweczył wyrok: Sąd Najwyższy chroni prawo do obrony.”
Sektor
praca
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN III KK 253/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 lipca 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Michał Laskowski (przewodniczący) SSN Jerzy Grubba SSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca) Protokolant Małgorzata Sobieszczańska w sprawie V.K. ukaranego za czyn stanowiący wykroczenie z art. 281 § 1 pkt 6a Kodeksu pracy po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 lipca 2023 r., w trybie art. 535 § 5 k.p.k. kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na korzyść obwinionego od wyroku Sądu Rejonowego Szczecin-Centrum w Szczecinie z dnia 24 sierpnia 2022 r., sygn. akt V W 101/22, uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Rejonowemu Szczecin - Centrum w Szczecinie do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego Szczecin – Centrum w Szczecinie z dnia 24 sierpnia 2022 r. (sygn. akt V W 101/22) V.K. został uznany winnym tego, że jako osoba działająca w imieniu pracodawcy D. Sp. z o.o. z siedzibą w S., al. […] nie zapobiegł zaginięciu dokumentów pracowniczych, a przez to naruszył obowiązek wynikający z art. 94 pkt 9 lit b) Kodeksu pracy tj. wykroczenia z art. 281 § 1 pkt 6a k.p., za które wymierzono mu karę 1000 złotych grzywny. Wyrok ten uprawomocnił się bez zaskarżenia. Od powyższego orzeczenia kasację na korzyść ukaranego na podstawie art. 110 § 1 k.p.w. wniósł Prokurator Generalny, zarzucając wyrokowi „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów' prawa procesowego, a mianowicie art. 117 § 1 i 2 k.p.k. i art. 139 § 1 k.p.k. w zw. z art. 38 § 1 k.p.w. w zw. z art. 71 § 2 k.p.w. oraz art. 4 § 1 k.p.w., polegające na wadliwym uznaniu, że awizowane i niepodjęte w terminie zawiadomienie V.K. o terminie rozprawy głównej, wyznaczonej na dzień 24 sierpnia 2022 r., zostało mu prawidłowo doręczone i wystąpiły tym samym warunki do rozpoznania sprawy pod nieobecność wymienionego, podczas gdy korespondencję tę wysłano na adres, który nie został podany przez obwinionego, jak również nie został w żaden sposób zweryfikowany jako miejsce jego zamieszkania, a jednocześnie nie był ostatnim znanym adresem w kraju obwinionego w rozumieniu dyspozycji art. 38 § 2 k.p.w., co w konsekwencji skutkowało przeprowadzeniem postępowania pod jego nieobecność, z rażącym naruszeniem prawa do obrony, polegającym na uniemożliwieniu V.K. wzięcia udziału w rozprawie oraz poddania wydanego wyroku skazującego kontroli odwoławczej.” Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu Szczecin-Centrum w Szczecinie do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się zasadna. Jak wynika z akt sprawy, na co zasadnie wskazał Prokurator Generalny wszelka korespondencja związana z kontrolą Państwowej Inspekcji Pracy była kierowana do siedziby spółki, której prezesem był obwiniony (D. Sp. z o.o. z siedzibą w S., al. […]). Kierowana na ten adres korespondencja była odbierana oraz z tego też adresu obwiniony wysłał do Inspekcji pismo (k. 5). Z kolei we wniosku o ukaranie wskazano adres ul. […]1, L., co do którego brak jakiejkolwiek wzmianki w dotychczasowej dokumentacji i korespondencji. Nie uzasadniono, dlaczego akurat ten adres (a nie siedziby spółki) miałby być właściwym dla skutecznych doręczeń w sprawie. Zatem wbrew art. 38 § 2 k.p.w. nie był to ostatni znany adres w kraju, a co za tym idzie obwiniony nie został prawidłowo powiadomiony o czynności procesowej (art. 38 § 1 k.p.w. w zw. z art. 117 § 1 i § 2 k.p.k.). Rację ma Prokurator Generalny, że wadliwie zastosowano tryb wynikający z art. 38 § 1 k.p.w. w zw. z art. 139 § 1 k.p.k. Naruszono tym rażąco art. 4 § 1 k.p.w. Nieprawidłowe powiadomienie o rozprawie zawsze rodzi konieczność zaniechania przeprowadzenia rozprawy i wyjaśnienia przyczyn skutkujących wadliwością owego powiadomienia. To naruszenie w sposób fundamentalny niweczy podstawowe prawo podsądnego wynikające z konstytucyjnie gwarantowanego prawa do obrony, tj. uprawnienie do osobistego stawiennictwa i prowadzenia własnej obrony w sposób bezpośredni przed sądem. Obwiniony może zrezygnować z tego, ale warunkiem formalnym dla uczynienia zadość podstawowym obowiązkom wymiaru sprawiedliwości w tym zakresie jest prawidłowe powiadomienie go o miejscu i czasie jego sprawy karnej. Tylko wówczas osoba może podjąć racjonalną decyzję co do własnego procesowego stanowiska. Tego niewątpliwie V.K. został niezasadnie pozbawiony. Wobec powyższego należało orzec jak w sentencji. WZ [ł.n]
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę