III KK 233/15
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy oddalił kasację oskarżyciela posiłkowego jako oczywiście bezzasadną, obciążając go kosztami postępowania.
Pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który utrzymał w mocy wyrok uniewinniający K. S. od zarzutu kradzieży kruszywa. Zarzuty dotyczyły naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.k. (dowolna ocena dowodów) i art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. (nieprzeprowadzenie dowodu z opinii biegłego). Sąd Najwyższy uznał kasację za oczywiście bezzasadną, wskazując na jej niedopuszczalność formalną i sprowadzanie się do kwestionowania ustaleń faktycznych sądów niższych instancji.
Sprawa dotyczy kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego T. K. od wyroku Sądu Okręgowego w O., który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O. uniewinniający K. S. od zarzutu kradzieży kruszywa z art. 278 § 1 k.k. Oskarżyciel posiłkowy zarzucał sądom obu instancji naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 7 k.p.k. poprzez dowolną ocenę zeznań świadków oraz art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. przez oddalenie wniosku o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji. Sąd Najwyższy, rozpoznając sprawę w trybie art. 535 § 3 k.p.k., oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną. Sąd wskazał, że kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, które mogło mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Podkreślono, że przedmiotem kasacji jest prawomocny wyrok sądu odwoławczego, a zarzuty skierowane przeciwko orzeczeniu sądu pierwszej instancji mogą być rozważane tylko w zakresie niezbędnym do rozpoznania zarzutów wobec sądu odwoławczego. Sąd Najwyższy stwierdził, że zarzuty w kasacji były powtórzeniem zarzutów apelacyjnych i sprowadzały się do podważenia ustaleń faktycznych, co jest niedopuszczalne w postępowaniu kasacyjnym. Zarzut dotyczący oddalenia wniosku dowodowego został uznany za chybiony, gdyż nie należał do kategorii zarzutów skutecznych w postępowaniu kasacyjnym, a ponadto skarżący nie wykazał naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. lub art. 457 § 3 k.p.k. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. również uznano za niezasadny, ponieważ sąd odwoławczy nie poczynił własnych, odmiennych ustaleń faktycznych, a jedynie zaaprobował ocenę dowodów sądu pierwszej instancji. Sąd Najwyższy podkreślił, że skuteczne podniesienie zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. wymaga wykazania wad w sposobie dokonania oceny konkretnych dowodów, a nie tylko kwestionowania rezultatu tej oceny. Dodatkowo, odwołanie się do prywatnej opinii geologicznej było bezprzedmiotowe. W konsekwencji, Sąd Najwyższy oddalił kasację i obciążył oskarżyciela posiłkowego kosztami postępowania kasacyjnego.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (3)
Odpowiedź sądu
Nie, wniosek został oddalony prawidłowo, ponieważ dowód ten nie był przydatny do stwierdzenia okoliczności wskazanych we wniosku, a zarzut rażącej obrazy art. 170 § 1 k.p.k. nie jest dopuszczalny w kasacji w tej formie.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy uznał, że zarzut obrazy art. 170 § 1 k.p.k. w kasacji był niedopuszczalny, ponieważ skarżący kwestionował decyzję sądu pierwszej instancji, a nie ocenę sądu odwoławczego w tym zakresie. Ponadto, nie wykazano naruszenia przepisów proceduralnych dotyczących kontroli orzeczeń sądu odwoławczego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
oddalenie kasacji
Strona wygrywająca
oskarżony K. S.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| K. S. | osoba_fizyczna | oskarżony |
| T. K. | osoba_fizyczna | oskarżyciel posiłkowy |
Przepisy (10)
Główne
k.p.k. art. 535 § § 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 523 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 519
Kodeks postępowania karnego
Pomocnicze
k.p.k. art. 278 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 7
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 170 § § 1 pkt 2 i 3
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 193 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 439 § § 1
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 433 § § 2
Kodeks postępowania karnego
k.p.k. art. 457 § § 3
Kodeks postępowania karnego
Argumenty
Skuteczne argumenty
Kasacja wniesiona z naruszeniem art. 519 k.p.k. i art. 523 § 1 k.p.k. Zarzuty kasacji sprowadzają się do podważenia ustaleń faktycznych sądów niższych instancji. Zarzut obrazy art. 170 § 1 k.p.k. nie jest dopuszczalny w kasacji w tej formie. Nie wykazano naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. lub art. 457 § 3 k.p.k. w kontekście kontroli orzeczenia sądu odwoławczego. Sąd odwoławczy nie poczynił odmiennych ustaleń faktycznych, a jedynie zaaprobował ustalenia sądu pierwszej instancji. Zarzut naruszenia art. 7 k.p.k. wymaga wykazania wad w sposobie dokonania oceny konkretnych dowodów, a nie tylko kwestionowania rezultatu tej oceny.
Odrzucone argumenty
Obraza przepisów postępowania (art. 7 k.p.k., art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k.) przez sądy obu instancji. Dowolna ocena zeznań świadków. Niewyjaśnienie rzeczywistego ubytku kruszywa i przyczyn jego powstania z powodu oddalenia wniosku dowodowego.
Godne uwagi sformułowania
kasacja może być wniesiona tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia zarzucenie w niej rażącej obrazy przepisów postępowania [...] miało na celu jedynie zainicjowanie postępowania kasacyjnego z naruszeniem dyspozycji art. 519 k.p.k. oraz przy obejściu podstaw kasacji wskazanych w art. 523 § 1 k.p.k. rzeczywistym zamiarem wnoszącego kasację było zakwestionowanie wyłącznie prawidłowości decyzji Sądu Rejonowego zarzut rażącej obrazy art. 170 § 1 k.p.k., nie należy do kategorii zarzutów, jakie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu kasacyjnym skuteczne podniesienie pod adresem sądu odwoławczego zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. możliwe jest [...] wówczas, gdy sąd ten poczynił własne ustalenia faktyczne, odmienne od tych, które stanowiły podstawę orzeczenia sądu pierwszej instancji kasacja kwestionuje jedynie rezultat tej oceny i domaga się podzielenia stanowiska prezentowanego przez jej autora
Skład orzekający
Eugeniusz Wildowicz
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Proceduralne aspekty wnoszenia kasacji, dopuszczalność zarzutów dotyczących oceny dowodów i oddalenia wniosków dowodowych w postępowaniu kasacyjnym, kontrola orzeczeń sądu odwoławczego przez Sąd Najwyższy."
Ograniczenia: Dotyczy specyfiki postępowania kasacyjnego w sprawach karnych i ścisłych wymogów formalnych.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Orzeczenie jest interesujące dla prawników procesowych ze względu na precyzyjne wytyczne dotyczące dopuszczalności zarzutów w kasacji i kontroli orzeczeń sądów niższych instancji przez Sąd Najwyższy.
“Kiedy kasacja jest skazana na porażkę? Sąd Najwyższy wyjaśnia kluczowe błędy formalne.”
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySygn. akt III KK 233/15 POSTANOWIENIE Dnia 17 grudnia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 17 grudnia 2015 r., sprawy K. S. uniewinnionego od zarzutu popełnienia czynu z art. 278 § 1 k.k. z powodu kasacji wniesionej przez pełnomocnika oskarżyciela subsydiarnego od wyroku Sądu Okręgowego w O. z dnia 13 stycznia 2015 r., utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O. z dnia 8 października 2014 r., p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. obciążyć oskarżyciela posiłkowego T. K. kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 8 października 2014 r. Sąd Rejonowy uniewinnił K. S. od popełnienia zarzucanego mu czynu z art. 278 § 1 k.k. Od powyższego wyroku apelację złożył pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego T. K. zarzucając obrazę przepisów postępowania, która miała wpływ na treść orzeczenia, tj.: 1. art. 7 k.p.k. poprzez dowolną, a nie swobodną ocenę zeznań świadków: a) M. Z. oraz J. O.i przyjęcie, że z zeznań tych świadków wynika, iż ubytek kruszywa powstały na terenie żwirowni T. K. w miejscach graniczących ze żwirownią oskarżonego był następstwem „osypania” się kruszywa, podczas gdy z 2 zeznań tych świadków nie sposób wysnuć powyższych wniosków, co w konsekwencji doprowadziło do błędnego ustalenia, że oskarżony zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu się nie dopuścił; b) R. K., W. P., W. P., W. S., i przyjęcie, że zeznania te zasługują na danie im przymiotu wiarygodności, podczas gdy wymienieni świadkowie, jako pracownicy oskarżonego mieli interes w tym, by przedstawić siebie oraz oskarżonego w korzystnym świetle, w następstwie czego Sąd błędnie przyjął, że oskarżony nie zlecał w/w świadkom wybierania materiału z terenu oskarżyciela posiłkowego; c) T. K. oraz S. G. i przyjęciu, że ich zeznania nie mogą być uznane za miarodajne, podczas gdy współgrają one z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim z zeznaniami świadków: […], a także ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją fotograficzną oraz mapami i pozwalają na przyjęcie, że oskarżony dopuścił się zarzucanego mu aktem oskarżenia czynu; 2. art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. polegającą na oddaleniu wniosku dowodowego pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego w przedmiocie dopuszczenia dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji, podczas gdy w niniejszej sprawie nie zostały spełnione przesłanki wynikające wprost z przepisu art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k., zaś zachodziła konieczność dopuszczenia w/w dowodu w celu ustalenia rzeczywistego ubytku kruszywa z terenu oskarżyciela oraz przyczyn jego powstania. Wskazując na powyższe skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Wyrokiem z dnia 13 stycznia 2015 r. Sąd Okręgowy zaskarżony wyrok utrzymał w mocy, uznając apelację za oczywiście bezzasadną. Od powyższego wyroku kasację wniósł pełnomocnik oskarżyciela posiłkowego T. K. zarzucając mu rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, mogące mieć istotny wpływ na treść wyroku, tj.: 1. art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. polegające na zaniechaniu przeprowadzenia dowodu z opinii biegłego z zakresu geodezji i tym samym nie wyjaśnieniu rzeczywistego ubytku kruszywa na terenie stanowiącym własność oskarżyciela posiłkowego, a także przyczyn powstania tego ubytku; 3 2. art. 7 k.p.k., poprzez dowolną, bo sprzeczną z zasadami logiki i doświadczenia życiowego ocenę zebranego w sprawie materiału dowodowego, w tym zeznań świadków: a) M. Z. oraz J. O. i przyjęcie, że z zeznań tych świadków wynika, iż ubytek kruszywa powstały na terenie żwirowni T. K. w miejscach graniczących ze żwirownią oskarżonego był następstwem „osypania” się kruszywa, podczas gdy z zeznań tych świadków nie sposób wysnuć powyższych wniosków; b) […] i przyjęcie, że zeznania te zasługują na danie im przymiotu wiarygodności, podczas gdy wymienieni świadkowie, jako pracownicy oskarżonego, mieli interes w tym, by przedstawić siebie oraz oskarżonego w korzystnym świetle, w następstwie czego Sąd błędnie przyjął, że oskarżony nie zlecał w/w świadkom wybierania materiału z terenu oskarżyciela posiłkowego; c) T. K. oraz S. G. i przyjęciu, że ich zeznania nie mogą być uznane za miarodajne, podczas gdy współgrają one z pozostałym zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym, w tym przede wszystkim z zeznaniami świadków: […], a także ze zgromadzoną w sprawie dokumentacją fotograficzną oraz mapami. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego oraz wyroku Sądu Rejonowego i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego T. K. jest bezzasadna w stopniu oczywistym. Na wstępie przypomnieć należy, że nadzwyczajny środek zaskarżenia, jakim jest kasacja może być, zgodnie z art. 523 § 1 k.p.k., wniesiony tylko z powodu uchybień wymienionych w art. 439 § 1 k.p.k. lub innego rażącego naruszenia prawa, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Stosownie zaś do treści art. 519 k.p.k. przedmiotem kasacji wnoszonej przez stronę, może być jedynie prawomocny i kończący postępowanie wyrok sądu odwoławczego. Zarzuty podniesione w kasacji pod adresem orzeczenia sądu pierwszej instancji podlegają zatem rozważeniu przez sąd kasacyjny tylko w takim zakresie, w jakim jest to nieodzowne dla należytego rozpoznania zarzutów stawianych orzeczeniu sądu odwoławczego. 4 Analiza rozpoznawanej kasacji prowadzi tymczasem do wniosku, że zarzucenie w niej rażącej obrazy przepisów postępowania, tj. art. 170 § 1 pkt 2 i 3 k.p.k. w zw. z art. 193 § 1 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k. miało na celu jedynie zainicjowanie postępowania kasacyjnego z naruszeniem dyspozycji art. 519 k.p.k. oraz przy obejściu podstaw kasacji wskazanych w art. 523 § 1 k.p.k. Podniesione w kasacji uchybienia nie tylko są bowiem dosłownym powtórzeniem zarzutów zawartych w apelacji pełnomocnika oskarżyciela posiłkowego, co uzasadnia stwierdzenie, że są one wprost zwrócone przeciwko orzeczeniu Sądu pierwszej instancji, ale ponadto w rzeczywistości sprowadzają się do podważenia dokonanych przez Sądy obu instancji ustaleń faktycznych. Treść pierwszego zarzutu, w którym skarżący wprost odwołuje się do podstawy prawnej, na jakiej Sąd pierwszej instancji oddalił złożony przez niego wniosek o dopuszczenie dowodu z opinii biegłego geodety, tj. „dowód ten nie będzie przydatny do stwierdzenia okoliczności wskazanych we wniosku”, przesądza, że rzeczywistym zamiarem wnoszącego kasację było zakwestionowanie wyłącznie prawidłowości decyzji Sądu Rejonowego, w zakresie wskazanego wniosku, co w kontekście jednoznacznej treści art. 519 k.p.k. należy uznać za oczywiste nieporozumienie. Jedynie dla przypomnienia wskazać należy, że zarzut rażącej obrazy art. 170 § 1 k.p.k., nie należy do kategorii zarzutów, jakie mogą być skutecznie podniesione w postępowaniu kasacyjnym w sytuacji, gdy skarżący kwestionuje ocenę stanowiska sądu odwoławczego, co do prawidłowości postanowienia o oddaleniu wniosku dowodowego wydanego przez sąd pierwszej instancji. Ocena stanowiska sądu odwoławczego w tym zakresie byłaby możliwa jedynie w sytuacji, gdyby oprócz zamieszczenia stosownego zarzutu w apelacji, w skardze kasacyjnej podniesiono ponadto zarzut naruszenia art. 433 § 2 k.p.k. lub 457 § 3 k.p.k., czego jednakże w niniejszej sprawie skarżący nie uczynił, co przesądza o bezzasadności tego zarzutu. Chybiony jest również drugi zarzut kasacji dotyczący rażącej obrazy art. 7 k.p.k. Niezbędne jest w tym miejscu przypomnienie, na co Sąd Najwyższy wielokrotnie wskazywał w swoich orzeczeniach, że skuteczne podniesienie pod adresem sądu odwoławczego zarzutu naruszenia art. 7 k.p.k. możliwe jest, co do zasady wówczas, gdy sąd ten poczynił własne ustalenia faktyczne, odmienne od 5 tych, które stanowiły podstawę orzeczenia sądu pierwszej instancji lub też nowe ustalenia faktyczne, naruszając przy tym określoną w powołanej normie zasadę swobodnej oceny dowodów (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 5 sierpnia 2003 r., III KK 11/03, LEX nr 80301; z dnia 4 maja 2005 r., II KK 399/04, LEX nr 199795; z dnia 6 marca 2007 r., IV KK 362/06, LEX nr 467527). W niniejszej sprawie Sąd odwoławczy nie poczynił odmiennych ustaleń faktycznych, a tylko zaaprobował ocenę dowodów, a w konsekwencji ustalenia faktyczne, poczynione przez sąd a quo. Wbrew twierdzeniom autora kasacji, nie można również uznać za naruszenie zasady określonej w art. 7 k.p.k., akceptacji przez Sąd Okręgowy przeprowadzonej przez Sąd pierwszej instancji oceny dowodów. Zarzut rażącego naruszenia art. 7 k.p.k. wymaga wykazania wad w sposobie dokonania oceny konkretnych dowodów, podczas gdy kasacja kwestionuje jedynie rezultat tej oceny i domaga się podzielenia stanowiska prezentowanego przez jej autora. Zauważyć ponadto należy, że w sytuacji, gdy Sąd odwoławczy nie poczynił odmiennych od Sądu pierwszej instancji ustaleń faktycznych, a przeprowadzona przez Sąd ocena dowodów naruszała, zdaniem skarżącego, przepis art. 7 k.p.k., to treścią skargi kasacyjnej, w tym zakresie, powinno być jednoczesne wskazanie na naruszenie przepisów art. 433 § 1 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., czego jednak we wniesionej kasacji nie uczyniono. Z kolei, odnoszenie się w do argumentacji zawartej w uzasadnieniu kasacji, odwołującej się do danych z prywatnej opinii geologicznej przeprowadzonej już po wydaniu zaskarżonego wyroku, było bezprzedmiotowe. Nie mogły one bowiem rzutować na prawidłowość wyrokowania w tej sprawie. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy z mocy art. 535 § 3 k.p.k. orzekł jak w postanowieniu. kc
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI