IV KK 637/19
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy uchylił wyrok warunkowo umarzający postępowanie karne z powodu rażącego naruszenia prawa materialnego, gdyż oskarżony nie spełniał warunku niekaralności za przestępstwo umyślne.
Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Rejonowego, który warunkowo umorzył postępowanie karne wobec S.N. za posiadanie marihuany. Zarzucono rażące naruszenie art. 66 § 1 k.k. poprzez umorzenie postępowania mimo wcześniejszego skazania oskarżonego za umyślne przestępstwa. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając, że warunek niekaralności za przestępstwo umyślne jest obiektywny i bezwzględny, a jego niespełnienie uniemożliwia warunkowe umorzenie.
Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść oskarżonego S.N. od wyroku Sądu Rejonowego w K., który warunkowo umorzył postępowanie karne za posiadanie marihuany (art. 62 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii) na okres próby. Prokurator Generalny zarzucił rażące naruszenie prawa materialnego, a konkretnie art. 66 § 1 k.k., wskazując, że oskarżony nie spełniał podstawowego warunku warunkowego umorzenia, jakim jest niekaralność za przestępstwo umyślne. S.N. był bowiem uprzednio skazany za umyślne przestępstwa z art. 178a § 1 k.k. i art. 177 § 2 k.k. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, podkreślając, że warunek niekaralności jest obiektywny i bezwzględny, a jego niespełnienie stanowi rażące naruszenie prawa, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Rejonowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.
Asystent AI do analizy prawnej
Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.
Zagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, warunkowe umorzenie postępowania karnego nie jest dopuszczalne, gdy sprawca był uprzednio skazany za umyślne przestępstwo, a warunek niekaralności jest obiektywny i bezwzględny.
Uzasadnienie
Sąd Najwyższy stwierdził, że warunek niekaralności za przestępstwo umyślne, wymagany do zastosowania instytucji warunkowego umorzenia postępowania (art. 66 § 1 k.k.), ma charakter obiektywny i bezwzględny. Skoro oskarżony S.N. był uprzednio skazany za umyślne przestępstwo, którego wyrok uprawomocnił się przed wydaniem orzeczenia o warunkowym umorzeniu, to przesłanka ta nie została spełniona, co czyniło warunkowe umorzenie niedopuszczalnym.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| S. N. | osoba_fizyczna | oskarżony |
Przepisy (8)
Główne
k.k. art. 66 § § 1
Kodeks karny
Warunkowe umorzenie postępowania karnego jest możliwe, gdy wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Kluczowy jest warunek niekaralności za przestępstwo umyślne.
u.p.n. art. 62 § ust. 1
Ustawa o przeciwdziałaniu narkomanii
Dotyczy przestępstwa posiadania środków odurzających.
Pomocnicze
k.p.k. art. 521 § § 1
Kodeks postępowania karnego
Podstawa do wniesienia kasacji.
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Umożliwia rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron w przypadku oczywistej zasadności.
k.k. art. 178a § § 1
Kodeks karny
Dotyczy prowadzenia pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego (przestępstwo umyślne).
k.k. art. 177 § § 2
Kodeks karny
Dotyczy spowodowania wypadku komunikacyjnego ze skutkiem ciężkiego uszczerbku na zdrowiu lub śmierci (przestępstwo umyślne).
k.k. art. 11 § § 2
Kodeks karny
Zasady kumulacji przepisów.
k.k. art. 178 § § 1
Kodeks karny
Dotyczy wypadku komunikacyjnego spowodowanego przez osobę będącą w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Oskarżony był uprzednio skazany za umyślne przestępstwo, co stanowiło bezwzględną przeszkodę do warunkowego umorzenia postępowania. Warunek niekaralności za przestępstwo umyślne jest obiektywny i bezwzględny, niezależny od stanu wiedzy sądu.
Godne uwagi sformułowania
kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym warunek braku uprzedniej karalności za przestępstwo umyślne nie został – w odniesieniu do oskarżonego – spełniony warunek uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne ma charakter obiektywny oraz bezwzględny i nie zależy od stanu wiedzy sądu rozpoznającego sprawę
Skład orzekający
Rafał Malarski
przewodniczący
Kazimierz Klugiewicz
sprawozdawca
Marek Pietruszyński
członek
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Interpretacja warunku niekaralności jako przesłanki warunkowego umorzenia postępowania karnego (art. 66 § 1 k.k.) oraz obowiązek sądu do należytej staranności w ustalaniu karalności sprawcy."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przypadku naruszenia prawa materialnego przy stosowaniu instytucji warunkowego umorzenia.
Wartość merytoryczna
Ocena: 6/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawa karnego dotyczącą warunkowego umorzenia postępowania i podkreśla znaczenie dokładnego sprawdzania karalności oskarżonego, co jest istotne dla praktyków prawa.
“Nawet drobne przestępstwo może uniemożliwić warunkowe umorzenie, jeśli masz na koncie wcześniejsze wyroki za umyślne czyny.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
Oryginał, niezmienionySN Sygn. akt IV KK 637/19 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 20 października 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Rafał Malarski (przewodniczący) SSN Kazimierz Klugiewicz (sprawozdawca) SSN Marek Pietruszyński Protokolant Jolanta Grabowska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Małgorzaty Kozłowskiej w sprawie S. N. oskarżonego z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 20 października 2020 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść od wyroku Sądu Rejonowego w K. z dnia 7 lutego 2019 r., sygn. akt II K (…), uchyla zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w K. i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania UZASADNIENIE S. N. został oskarżony o to, że w dniu 14.09.2018 r., w K., wbrew przepisom ustawy, posiadał środek odurzający w postaci marihuany o wadze 2,76 g netto, tj. o przestępstwo z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii. Sąd Rejonowy w K. wyrokiem z dnia 7 lutego 2019 r., sygn. akt II K (…), warunkowo umorzył postępowanie o ww. przestępstwo na okres roku próby, oddając oskarżonego na ten czas pod dozór kuratora. Ponadto orzekł względem S. N. świadczenie pieniężne na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym oraz Pomocy Postpenitencjarnej w kwocie 1000 zł, a także przepadek dowodów rzeczowych, zarządzając ich zniszczenie. Wyrok ten nie został zaskarżony przez którąkolwiek ze stron i uprawomocnił się w dniu 15 lutego 2019 r. Pismem z dnia 4 listopada 2019 r. kasację od tego wyroku na niekorzyść oskarżonego, na podstawie art. 521 § 1 k.p.k., wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżonemu orzeczeniu zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego – art. 66 § 1 k.k., polegające na warunkowym umorzenia postępowania karnego przeciwko S. N., pomimo braku określonej w tym przepisie przesłanki uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne, w sytuacji gdy oskarżony ten był uprzednio skazany wyrokiem Sądu Rejonowego w L. z dnia 25 lipca 2018 r., sygn. akt IX K (…) , zmienionym wyrokiem Sądu Okręgowego w L. z dnia 7 grudnia 2018 r. w sprawie V Ka (…), za umyślne występki z art. 178a § 1 k.k. oraz z art. 177 § 2 k.k. w zb. z art. 177 § 1 k.k., przy zastosowaniu art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 178 § 1 k.k. Na podstawie tak sformułowanego zarzutu Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku Sądu Rejonowego w K. i przekazanie sprawy temu Sądowi do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy rozważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego, wniesiona przed upływem roku od uprawomocnienia się zaskarżonego orzeczenia (art. 524 § 3 k.p.k.), jest zasadna w stopniu oczywistym, co uprawniało do jej rozpoznania na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 5 k.p.k.). Zasadnie Prokurator Generalny wskazał na rażącą obrazę art. 66 § 1 k.k., zgodnie z którym sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy niekaranego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. W realiach procesowych rozpoznawanej sprawy oczywiste jest to, że warunek braku uprzedniej karalności za przestępstwo umyślne nie został – w odniesieniu do oskarżonego – spełniony. Wyrokiem z dnia 25 lipca 2018 r. Sąd Rejonowy w L. uznał bowiem S. N. za winnego m.in. przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., które stanowi występek umyślny. Wyrok ten został zaskarżony apelacjami prokuratora i oskarżycieli posiłkowych, które doprowadziły do zmiany wyroku Sądu pierwszej instancji, dokonanej wyrokiem Sądu Okręgowego w L. z dnia 7 grudnia 2018 r., sygn. akt V Ka (…). W dniu 7 grudnia 2018 r. uprawomocnił się zatem wyrok skazujący S. N. za przestępstwo umyślne, co stanowiło przeszkodę do wydania wyroku warunkowo umarzającego postępowanie w niemniejszej sprawie, co nastąpiło 2 miesiące później – 7 lutego 2019 r. Należy zaznaczyć, że warunek uprzedniej niekaralności sprawcy za przestępstwo umyślne ma charakter obiektywny oraz bezwzględny i nie zależy od stanu wiedzy sądu rozpoznającego sprawę ( zob. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 8 kwietnia 2009 r., IV KK 408/08; z dnia 1 lutego 2011 r., IV KK 406/10; z dnia 1 czerwca 2016 r., V KK 61/16; z dnia 27 czerwca 2018 r., III KK 432/17 ). Sąd, wydając wyrok powinien dołożyć należytej staranności, aby poczynić prawidłowe ustalenia w zakresie uprzedniej karalności oskarżonego ( zob. wymieniony wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 czerwca 2016 r., V KK 61/16 ). W orzecznictwie podkreśla się również, że zastosowanie instytucji, o której mowa w art. 66 § 1 k.k. wchodzi w rachubę, gdy sprawca jest niekarany za przestępstwo umyślne w dacie orzekania o warunkowym umorzeniu postępowania, a nie w dacie popełnienia zarzuconego mu przestępstwa ( zob. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 1 października 2010 r., II KK 141/10, OSNKW 2010, z. 11, poz. 102 ). Wobec powyższego należy uznać, że stwierdzone w niniejszej sprawie naruszenie prawa jest rażące i miało istotny wpływ na treść wyroku, albowiem jego skutkiem było niedopuszczalne warunkowe umorzenie postępowania karnego wobec S. N.. W tym stanie rzeczy należało uchylić zaskarżony kasacją wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w K., który ponownie rozpoznając sprawę wyda orzeczenie odpowiadające prawu. Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku.
Potrzebujesz pomocy prawnej?
Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.
Zadaj pytanie Asystentowi AI