III KK 222/12

Sąd Najwyższy2013-02-05
SNKarneprzestępstwa przeciwko mieniuWysokanajwyższy
rozbójtryb konsensualnyart. 280 k.k.kasacjaSąd Najwyższynaruszenie prawa procesowegokara pozbawienia wolności

Sąd Najwyższy uchylił wyrok skazujący wydany w trybie konsensualnym, uznając, że zastosowanie tego trybu było niedopuszczalne ze względu na wysokość zagrożenia karą za przypisany czyn.

Sąd Najwyższy rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego P. K. Zaskarżono wyrok Sądu Rejonowego w G., który skazał oskarżonego w trybie konsensualnym (art. 335 § 1 k.p.k.) za rozbój zagrożony karą do 12 lat pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy uznał, że zastosowanie trybu konsensualnego było niedopuszczalne, ponieważ przepis ten dotyczy występków zagrożonych karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności. W konsekwencji, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji na zasadach ogólnych.

Sąd Najwyższy w Izbie Karnej rozpoznał kasację Prokuratora Generalnego wniesioną na niekorzyść skazanego P. K. od wyroku Sądu Rejonowego w G. z dnia 24 lutego 2012 r. Sąd Rejonowy, działając w trybie art. 343 § 6 k.p.k. i uwzględniając wniosek prokuratora z art. 335 § 1 k.p.k., uznał P. K. za winnego popełnienia rozboju (art. 280 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k.), polegającego na zabraniu łańcuszka i telefonu komórkowego po uprzednim użyciu gazu i uderzeniach. Sąd orzekł uzgodnioną karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na 3 lata próby. Prokurator Generalny zaskarżył ten wyrok, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu wniosku o skazanie bez rozprawy w sytuacji, gdy czyn był zagrożony karą przekraczającą 10 lat pozbawienia wolności. Sąd Najwyższy przyznał rację Prokuratorowi Generalnemu, stwierdzając, że górna granica ustawowego zagrożenia dla czynu z art. 280 § 1 k.k. wynosi 12 lat pozbawienia wolności, co czyniło niedopuszczalnym zastosowanie trybu konsensualnego. Sąd wskazał, że w takiej sytuacji sąd pierwszej instancji powinien był skierować sprawę do rozpoznania na zasadach ogólnych. W związku z tym, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Rejonowemu w Ł. (właściwemu miejscowo po zniesieniu Sądu Rejonowego w G.), który rozpozna akt oskarżenia na zasadach ogólnych.

Asystent AI do analizy prawnej

Przeanalizuj tę sprawę w kontekście orzecznictwa, przepisów i doktryny. Uzyskaj pogłębioną analizę, projekt pisma lub odpowiedź na pytanie prawne.

Analiza orzecznictwa Badanie przepisów Odpowiedzi na pytania Drafting pism
Wypróbuj Asystenta AI

Zagadnienia prawne (1)

Odpowiedź sądu

Nie, zastosowanie trybu skazania bez rozprawy na podstawie art. 335 § 1 k.p.k. jest dopuszczalne wyłącznie wówczas, gdy przedmiotem postępowania jest występek zagrożony karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności.

Uzasadnienie

Przepis art. 335 § 1 k.p.k. wprost ogranicza możliwość zastosowania trybu konsensualnego do występków zagrożonych karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności. W przypadku czynu z art. 280 § 1 k.k., którego górna granica ustawowego zagrożenia wynosi 12 lat, zastosowanie tego trybu jest niedopuszczalne.

Rozstrzygnięcie

Decyzja

uchylenie i przekazanie do ponownego rozpoznania

Strona wygrywająca

Prokurator Generalny (w zakresie uwzględnienia kasacji)

Strony

NazwaTypRola
P. K.osoba_fizycznaskazany
Prokurator Generalnyorgan_państwowywnioskodawca kasacji
D. N.osoba_fizycznapokrzywdzony

Przepisy (7)

Główne

k.p.k. art. 335 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Określa warunki, kiedy prokurator może umieścić we wniosku o skazanie bez rozprawy uzgodnioną karę lub środek karny. Wniosek taki jest dopuszczalny tylko w przypadku występków zagrożonych karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności.

k.p.k. art. 343 § § 7

Kodeks postępowania karnego

Nakłada na sąd obowiązek skierowania sprawy do rozpoznania na zasadach ogólnych, jeśli stwierdzi, że nie zachodzą podstawy do uwzględnienia wniosku o skazanie bez rozprawy.

Pomocnicze

k.k. art. 280 § § 1

Kodeks karny

Określa typ kwalifikowany przestępstwa rozboju, zagrożony karą pozbawienia wolności od lat 2 do 12.

k.k. art. 157 § § 2

Kodeks karny

Dotyczy spowodowania naruszenia czynności narządu ciała na okres poniżej 7 dni.

k.k. art. 11 § § 2

Kodeks karny

Dotyczy zbiegu przepisów ustawy przy kwalifikacji czynu.

k.p.k. art. 521 § § 1

Kodeks postępowania karnego

Reguluje możliwość wniesienia kasacji na niekorzyść skazanego.

k.p.k. art. 524 § § 3

Kodeks postępowania karnego

Określa termin do wniesienia kasacji.

Argumenty

Skuteczne argumenty

Zastosowanie trybu skazania bez rozprawy (art. 335 § 1 k.p.k.) było niedopuszczalne, ponieważ czyn zarzucany oskarżonemu (rozbój) był zagrożony karą pozbawienia wolności przekraczającą 10 lat (art. 280 § 1 k.k. przewiduje karę do 12 lat).

Godne uwagi sformułowania

rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego wydany w niniejszej sprawie – w trybie konsensualnym – wyrok zapadł z rażącym i mającym przy tym istotny wpływ na jego treść naruszeniem wskazanych w zarzucie tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia przepisów prawa procesowego Oczywiste w tym stanie rzeczy jest, że przy tak wadliwym – niespełniającym warunku formalnego – wniosku, obowiązkiem sądu meriti było postąpienie po myśli art. 343 § 7 k.p.k., a więc po stwierdzeniu, że nie zachodzą podstawy do jego uwzględnienia, skierowanie sprawy do rozpoznania na zasadach ogólnych.

Skład orzekający

Tomasz Artymiuk

przewodniczący-sprawozdawca

Andrzej Tomczyk

członek

Jacek Błaszczyk

członek

Informacje dodatkowe

Wartość precedensowa

Siła: Wysoka

Powoływalne dla: "Niedopuszczalność stosowania trybu konsensualnego (art. 335 § 1 k.p.k.) do czynów zagrożonych karą przekraczającą 10 lat pozbawienia wolności."

Ograniczenia: Dotyczy wyłącznie spraw karnych, w których rozważane jest zastosowanie trybu konsensualnego.

Wartość merytoryczna

Ocena: 6/10

Sprawa ilustruje ważny błąd proceduralny, który może prowadzić do uchylenia wyroku, nawet jeśli pierwotne ustalenia faktyczne i kara wydają się uzasadnione. Pokazuje znaczenie ścisłego przestrzegania przepisów proceduralnych.

Błąd proceduralny w trybie konsensualnym: Sąd Najwyższy uchyla wyrok skazujący za rozbój.

Sektor

inne

Asystent AI dla prawników

Twój asystent do analizy prawnej

Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka ponad 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.

Analiza orzecznictwa i przepisów
Drafting pism i dokumentów
Odpowiedzi na pytania prawne
Pogłębiona analiza z doktryny

Powiązane tematy

Pełny tekst orzeczenia

Oryginał, niezmieniony
Sygn. akt III KK 222/12
WYROK
W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ
Dnia 5 lutego 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Tomasz Artymiuk (przewodniczący, sprawozdawca)
‎
SSN Andrzej Tomczyk
‎
SSA del. do SN Jacek Błaszczyk
Protokolant Jolanta Włostowska
przy udziale prokuratora Prokuratury Generalnej Małgorzaty Wilkosz-Śliwy,
‎
w sprawie P. K.
‎
skazanego z art. 280 § 1 kk i innych
‎
po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie
‎
w dniu 5 lutego 2013 r.,
‎
kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść skazanego od wyroku Sądu Rejonowego w G.
‎
z dnia 24 lutego 2012 r.
uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę Sądowi Rejonowemu w Ł. do ponownego rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 24 lutego 2012 r., wydanym na posiedzeniu w trybie art. 343 § 6 k.p.k., w uwzględnieniu wniosku prokuratora, o którym mowa w art. 335 § 1 k.p.k., Sąd Rejonowy w G. uznał P. K. za winnego popełnienia zarzucanego mu czynu polegającego na tym, że „w dniu 29 października 2011 roku w G., dokonał rozboju na osobie D. N. w ten sposób, że używając wobec niego miotacza gazu, oraz uderzając go rękami po całym ciele doprowadził go do stanu bezbronności powodując obrażenia ciała w postaci otarcia naskórka z tyłu szyi z odciśniętym splotem łańcuszka, obrzęku z krwawymi wybroczynami w okolicy za prawym uchem, otarcia naskórka w okolicy prawej strony łopatki i innych naruszających czynności narządu jego ciała na okres poniżej 7 dni, a następnie zabrał mu w celu przywłaszczenia – po uprzednim zerwaniu z szyi – złoty łańcuszek z przewieszką z wizerunkiem Matki Bożej, oraz telefon komórkowy m-ki Samsung o łącznej wartości 2500 zł na szkodę w/wymienionego pokrzywdzonego”, tj. przestępstwa określonego w art. 280 § 1 k.k. w zb. z art. 157 § 2 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k., i za to skazał go na uzgodnioną karę 2 lat pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 3 lat, oddając oskarżonego w tym czasie pod dozór kuratora sądowego.
Wyrok ten uprawomocnił się w dniu 2 marca 2012 r.
W dniu 20 czerwca 2012 r. kasację w niniejszej sprawie, na niekorzyść skazanego, wniósł – na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. – Prokurator Generalny. Zaskarżył on powołane wyżej orzeczenie w całości zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego – art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k., polegające na uwzględnieniu przez sąd wniosku prokuratora o skazanie P. K. bez przeprowadzenia rozprawy i orzeczenie uzgodnionej z nim kary za występek zagrożony karą przekraczającą 10 lat, w sytuacji gdy wydanie wyroku w tym trybie było niedopuszczalne”. Przy tak sformułowanym zarzucie autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Rejonowemu w G. do ponownego rozpoznania. Stanowisko to podtrzymał w toku rozprawy kasacyjnej uczestniczący w niej prokurator, z tym że wniósł o przekazanie sprawy sądowi pierwszej instancji właściwemu miejscowo.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje.
Nie można odmówić racji Prokuratorowi Generalnemu, który w wywiedzionej na niekorzyść skazanego kasacji podniósł, że wydany w niniejszej sprawie – w trybie konsensualnym – wyrok zapadł z rażącym i mającym przy tym istotny wpływ na jego treść naruszeniem wskazanych w zarzucie tego nadzwyczajnego środka zaskarżenia przepisów prawa procesowego.
Zgodnie z regulacją art. 335 § 1 k.p.k. prokurator może umieścić w akcie oskarżenia wniosek o wydanie, bez przeprowadzenia rozprawy, wyroku skazującego i orzeczenie uzgodnionych z oskarżonym kary lub środka karnego, wyłącznie wówczas, gdy przedmiotem postępowania jest występek zagrożony karą nieprzekraczającą 10 lat pozbawienia wolności. Tymczasem oskarżony P. K. stanął pod zarzutem popełnienia czynu z art. 280 § 1 k.k., którego górna granica ustawowego zagrożenia określona została przez ustawodawcę na 12 lat pozbawienia wolności.
Oczywiste w tym stanie rzeczy jest, że przy tak wadliwym – niespełniającym warunku formalnego – wniosku, obowiązkiem sądu meriti było postąpienie po myśli art. 343 § 7 k.p.k., a więc po stwierdzeniu, że nie zachodzą podstawy do jego uwzględnienia, skierowanie sprawy do rozpoznania na zasadach ogólnych. Procedując na posiedzeniu, Sąd powielił błąd prokuratora w wyniku czego doszło do wydania zaskarżonego wyroku w niedopuszczalnym w tym wypadku trybie, a tym samym uchybienia przepisom art. 343 § 7 k.p.k. w zw. z art. 335 § 1 k.p.k.
Trafność sformułowanego w kasacji zarzutu oraz jej wniesienie, na niekorzyść skazanego, przed upływem terminu określonego w art. 524 § 3 k.p.k., implikowało jej uwzględnienie, uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania sądowi pierwszej instancji.
Ponieważ zgodnie z § 1 pkt 14 lit. a oraz § 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 5 października 2012 r. w sprawie zniesienia niektórych sądów rejonowych (Dz. U. 2012, poz. 1121), z dniem 1 stycznia 2013 r. zniesiony został Sąd Rejonowy w G., zaś sprawy z właściwości tego sądu przekazane zostały do właściwości Sądu Rejonowego w Ł. (§ 3 pkt 19 lit a rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 października 2012 r. w sprawie ustalenia siedzib i obszarów właściwości sądów apelacyjnych, sądów okręgowych i sądów rejonowych – Dz. U. 2012, poz. 1223), tenże sąd i jego Wydział Karny Zamiejscowy w G. wskazany został jako sąd instancji a quo właściwy miejscowo do ponowienia procesu.
Procedując powtórnie Sąd ten rozpozna wniesiony przez prokuratora akt oskarżenia przeciwko P. K. o czyn z art. 280 § 1 k.k. na zasadach ogólnych.
Z tych powodów orzeczono jak w części dyspozytywnej wyroku.

Potrzebujesz pomocy prawnej?

Asystent AI przeanalizuje Twoje pytanie w oparciu o orzecznictwo, przepisy i doktrynę — jak rozmowa z ekspertem.

Zadaj pytanie Asystentowi AI