III KK 19/26
Podsumowanie
Przejdź do pełnego tekstuSąd Najwyższy rozpoznał kasację wniesioną przez obrońcę skazanego D. K., który został skazany za przestępstwo z art. 291 § 1 k.k. (paserstwo). Kasacja kwestionowała wyrok Sądu Okręgowego w Nowym Sączu, który utrzymał w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Zakopanem. Główny zarzut kasacji dotyczył rażącego naruszenia przepisów postępowania, w tym art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k., polegającego na utrzymaniu wyroku sądu I instancji w mocy mimo zmiany opisu czynu z przywłaszczenia na paserstwo, co miało nastąpić poza granicami aktu oskarżenia. Obrońca argumentowała, że nie zachodziła tożsamość czynu, a różnice czasowe i miejscowe między przywłaszczeniem a paserstwem wykluczały uznanie ich za ten sam czyn. Sąd Najwyższy, odwołując się do dominującego stanowiska judykatury i doktryny, wyjaśnił, że granice czynu wyznacza zdarzenie faktyczne, a zmiana opisu czynu nie przesądza o wyjściu poza granice aktu oskarżenia, jeśli zachodzi wspólny obszar rzeczywistości. Sąd uznał, że Sąd Odwoławczy prawidłowo ocenił, iż przypisany czyn mieścił się w podstawach faktycznych aktu oskarżenia, a zmiana daty i sposobu działania skazanego nie stanowiła wyjścia poza te granice. Drugi zarzut kasacji, dotyczący naruszenia prawa materialnego przez Sąd Okręgowy, został uznany za nietrafiony, ponieważ sąd ten jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu I instancji. Kwestie wymiaru kary nie należą do postępowania kasacyjnego. W konsekwencji kasacja została oddalona jako oczywiście bezzasadna. Skazanego zwolniono od kosztów sądowych, a obrońcy z urzędu przyznano wynagrodzenie.
Przeanalizuj tę sprawę w pełnym kontekście orzecznictwa.
Analiza orzecznictwa · odpowiedzi na pytania · badanie przepisów · drafting pism.
Wartość praktyczna
Siła precedensu: WysokaUstalanie granic aktu oskarżenia w kontekście zmiany kwalifikacji prawnej czynu, zwłaszcza w sprawach o przestępstwa przeciwko mieniu.
Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany kwalifikacji z przywłaszczenia na paserstwo, ale zasady ogólne dotyczące tożsamości czynu są szeroko stosowalne.
Zagadnienia prawne (2)
Czy zmiana kwalifikacji prawnej czynu z przywłaszczenia na paserstwo, dokonana przez sąd I instancji, mieści się w granicach aktu oskarżenia, jeśli zachodzi tożsamość zdarzenia faktycznego i wspólny obszar rzeczywistości, mimo różnic czasowych i miejscowych?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Tak, zmiana kwalifikacji prawnej czynu mieści się w granicach aktu oskarżenia, jeśli zachodzi tożsamość zdarzenia faktycznego i wspólny obszar rzeczywistości, nawet przy pewnych różnicach czasowych i miejscowych.
Uzasadnienie
Granice czynu wyznacza zdarzenie faktyczne. Zmiana opisu czynu lub sposobu działania sprawcy nie stanowi wyjścia poza granice aktu oskarżenia, jeśli zachowana zostaje tożsamość daty i miejsca czynu lub gdy istnieje wspólny obszar rzeczywistości wyodrębniony przy pomocy choćby części wspólnych znamion.
Czy sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu I instancji, który dokonał zmiany kwalifikacji prawnej czynu, naruszył prawo materialne?Ratio decidendi
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie naruszył prawa materialnego, ponieważ jedynie utrzymał w mocy wyrok sądu I instancji, który dokonał kwalifikacji prawnej czynu.
Uzasadnienie
Sąd odwoławczy nie stosował prawa materialnego, a jedynie ocenił prawidłowość zastosowania go przez sąd I instancji. Zarzut naruszenia prawa materialnego mógłby być skierowany co najwyżej pod adresem sądu I instancji.
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| D. K. | osoba_fizyczna | skazany |
| obrońca skazanego | inne | obrońca |
| Sąd Okręgowy w Nowym Sączu | instytucja | sąd niższej instancji |
| Sąd Rejonowy w Zakopanem | instytucja | sąd niższej instancji |
| Skarb Państwa | organ_państwowy | koszty postępowania |
| adw. E. Ł. | osoba_fizyczna | obrońca z urzędu |
Przepisy (11)
Główne
k.p.k. art. 291 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis określający przestępstwo paserstwa.
k.p.k. art. 437 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący granic zaskarżenia i utrzymania wyroku w mocy.
k.p.k. art. 433 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący granic zaskarżenia.
k.p.k. art. 433 § 2
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący granic zaskarżenia.
k.p.k. art. 439 § 1
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględne przyczyny odwoławcze.
k.p.k. art. 399 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zmiana kwalifikacji prawnej czynu.
Pomocnicze
k.k. art. 284 § 3
Kodeks karny
Przepis określający przestępstwo przywłaszczenia (w kontekście zmiany kwalifikacji).
k.p.k. art. 458
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący stosowania przepisów o postępowaniu apelacyjnym.
k.p.k. art. 14 § 1
Kodeks postępowania karnego
Przepis dotyczący zakazu orzekania ponad żądanie strony.
k.p.k. art. 17 § 9
Kodeks postępowania karnego
Bezwzględna przyczyna odwoławcza.
k.p.k. art. 523 § 1
Kodeks postępowania karnego
Zakres postępowania kasacyjnego.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Zmiana kwalifikacji prawnej czynu z przywłaszczenia na paserstwo mieści się w granicach aktu oskarżenia, jeśli zachodzi tożsamość zdarzenia faktycznego i wspólny obszar rzeczywistości. • Sąd odwoławczy nie naruszył prawa materialnego, utrzymując w mocy wyrok sądu I instancji.
Odrzucone argumenty
Zmiana kwalifikacji prawnej czynu z przywłaszczenia na paserstwo nastąpiła poza granicami aktu oskarżenia. • Naruszenie przepisów postępowania, w tym art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.
Godne uwagi sformułowania
granice tożsamości czynu, według dominującego stanowiska judykatury i doktryny, wyznaczane są przez zdarzenie faktyczne (historyczne) opisane w akcie oskarżenia • zachowanie choć części wspólnych znamion w opisie czynu zarzucanego i przypisanego, które powinny się ze sobą pokrywać • wyznaczenie przy pomocy chociażby części znamion wspólnego obszaru rzeczywistości • nie można przyjąć, by D. K. był współsprawcą (zarzuconego mu aktem oskarżenia) przestępstwa przywłaszczenia telefonu komórkowego, mimo że był obecny w czasie, gdy miało to miejsce • sprzedaż telefonu w lombardzie [...] stanowiła fragment wspólnego obszaru ustalonej rzeczywistości czynu • kasację należało uznać za bezzasadną w stopniu oczywistym
Skład orzekający
Jerzy Grubba
sędzia
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Wysoka
Powoływalne dla: "Ustalanie granic aktu oskarżenia w kontekście zmiany kwalifikacji prawnej czynu, zwłaszcza w sprawach o przestępstwa przeciwko mieniu."
Ograniczenia: Dotyczy specyficznej sytuacji zmiany kwalifikacji z przywłaszczenia na paserstwo, ale zasady ogólne dotyczące tożsamości czynu są szeroko stosowalne.
Wartość merytoryczna
Ocena: 7/10
Sprawa dotyczy kluczowego zagadnienia procesowego – granic aktu oskarżenia i możliwości zmiany kwalifikacji prawnej czynu przez sąd. Jest to istotne dla praktyków prawa karnego.
“Czy sąd może zmienić zarzut z przywłaszczenia na paserstwo? Sąd Najwyższy wyjaśnia granice aktu oskarżenia.”
Sektor
inne
Twój asystent do analizy prawnej.
Zadaj pytanie prawne, zleć analizę orzecznictwa i przepisów, lub poproś o projekt pisma — AI przeszuka 1,4 mln orzeczeń i aktualne akty prawne.
- Analiza orzecznictwa i przepisów
- Drafting pism i dokumentów
- Odpowiedzi na pytania prawne
- Pogłębiona analiza z doktryny
Pełny tekst orzeczenia
Oryginalna treść postanowienia (niezmieniona). Otwiera się jako osobna strona.