III KK 18/26
Podsumowanie
Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego, który obniżył karę grzywny poniżej ustawowej dolnej granicy, przekazując sprawę do ponownego rozpoznania.
Prokurator Generalny wniósł kasację na niekorzyść obwinionego B.K. od wyroku Sądu Okręgowego, który złagodził karę grzywny z 2000 zł do 1200 zł za wykroczenie z art. 94 § 1 k.w. Sąd Najwyższy uznał kasację za zasadną, stwierdzając rażące naruszenie prawa materialnego, gdyż kara grzywny nie mogła być niższa niż 1500 zł. W konsekwencji uchylono wyrok w zaskarżonej części i przekazano sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.
Sprawa dotyczy wykroczenia z art. 94 § 1 i 2 Kodeksu wykroczeń, popełnionego przez B.K., który prowadził motocykl bez uprawnień i bez dopuszczenia do ruchu. Sąd Rejonowy wymierzył mu karę grzywny w wysokości 2000 zł. Sąd Okręgowy, rozpoznając apelację obrońcy, złagodził karę grzywny do 1200 zł, co stanowiło naruszenie przepisu art. 94 § 1 k.w., który określa minimalną wysokość grzywny na 1500 zł. Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego. Sąd Najwyższy przychylił się do stanowiska Prokuratora Generalnego, uznając, że obniżenie kary grzywny poniżej ustawowej dolnej granicy jest oczywistym naruszeniem prawa, które miało istotny wpływ na treść wyroku. W związku z tym Sąd Najwyższy uchylił wyrok Sądu Okręgowego w części dotyczącej kary grzywny i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu sądowi, wskazując na konieczność uwzględnienia prawidłowej interpretacji art. 94 § 1 k.w.
Potrzebujesz głębszej analizy? Agent AI przeanalizuje tę sprawę na tle orzecznictwa i odpowiedniego stanu prawnego.
SprawdźZagadnienia prawne (1)
Odpowiedź sądu
Nie, sąd odwoławczy nie może złagodzić kary grzywny poniżej dolnej granicy ustawowej.
Uzasadnienie
Art. 94 § 1 k.w. określa minimalną wysokość grzywny na 1500 zł. Orzeczenie kary grzywny w kwocie niższej stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Rozstrzygnięcie
Decyzja
uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania
Strona wygrywająca
Prokurator Generalny
Strony
| Nazwa | Typ | Rola |
|---|---|---|
| B.K. | osoba_fizyczna | ukarany |
Przepisy (6)
Główne
k.w. art. 94 § § 1
Kodeks wykroczeń
Kara grzywny nie może być niższa niż 1500 złotych.
k.w. art. 94 § § 2
Kodeks wykroczeń
Pomocnicze
k.w. art. 97
Kodeks wykroczeń
k.w. art. 9 § § 1
Kodeks wykroczeń
k.p.k. art. 535 § § 5
Kodeks postępowania karnego
Rozpoznanie kasacji na posiedzeniu bez udziału stron.
k.p.w. art. 112
Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia
Stosowanie przepisów k.p.k. do postępowania w sprawach o wykroczenia.
Argumenty
Skuteczne argumenty
Obniżenie kary grzywny poniżej dolnej granicy ustawowej (1500 zł) stanowi rażące naruszenie prawa materialnego.
Godne uwagi sformułowania
kara grzywny nie może być niższa niż 1500 złotych rażące naruszenie przepisu prawa materialnego oczywisty wpływ na treść wyroku
Skład orzekający
Anna Dziergawka
sprawozdawca
Informacje dodatkowe
Wartość precedensowa
Siła: Średnia
Powoływalne dla: "Interpretacja dolnej granicy kary grzywny w sprawach o wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. i zakaz jej obniżania przez sądy odwoławcze."
Ograniczenia: Dotyczy konkretnego przepisu Kodeksu wykroczeń i sytuacji, gdy sąd odwoławczy obniża karę poniżej ustawowego minimum.
Wartość merytoryczna
Ocena: 5/10
Sprawa ilustruje ważną zasadę prawną dotyczącą granic swobody sędziowskiej w wymiarze kary i konsekwencji naruszenia przepisów prawa materialnego.
“Sąd Najwyższy: Kara grzywny nie może być niższa niż minimum ustawowe!”
Sektor
transport
Masz pytanie dotyczące tej sprawy?
Zapytaj AI Research — przeanalizuje to orzeczenie w kontekście ponad 1,4 mln innych spraw i aktualnych przepisów.
Powiązane tematy
Pełny tekst orzeczenia
SN III KK 18/26 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 marca 2026 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka w sprawie B.K., ukaranego za czyn z art. 94 § 1 i 2 k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w., na posiedzeniu w dniu 11 marca 2026 r., kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść od wyroku Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 7 listopada 2025 r., sygn. akt IV Ka 492/25 zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Międzyrzeczu z dnia 20 sierpnia 2025 roku, sygn. akt II W 216/25 uchyla wyrok w zaskarżonej części i w tym zakresie sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE B.K. został oskarżony o to, że: 1. w dniu 12 kwietnia 2025 roku o godz. 17:00 na drodze publicznej relacji G.-S., woj. […], gmina P., prowadził pojazd mechaniczny - motocykl marki A. o pojemności 250 cm3 nie posiadając do tego uprawnienia, tj. o wykroczenie z art. 94 § 1 k.w., 2. w tym samym miejscu i czasie prowadził pojazd mechaniczny - motocykl marki A. o pojemności 250 cm3 pomimo braku dopuszczenia go do ruchu na drodze publicznej, tj. o wykroczenie z art. 94 § 2 k.w., 3. w tym samym miejscu i czasie prowadził pojazd mechaniczny - motocykl marki A. o pojemności 250 cm3, który jest niesprawny technicznie, tj. o wykroczenie z art. 97 k.w. Sąd Rejonowy w Międzyrzeczu wyrokiem z dnia 20 sierpnia 2025 r., sygn. akt II W 216/25 w granicach obwinienia wyznaczonych zarzutami ujętymi w części wstępnej wyroku B.K. uznał za winnego tego, że 12 kwietnia 2025 r. około 17:00 na drodze publicznej z G. do S. prowadził, pomimo braku dopuszczenia do ruchu, motocykl marki A., o pojemności skokowej silnika wynoszącej 250 cm3, nie mając do tego uprawnienia, to jest wykroczenia z art. 94 § 1 i 2 k.w., za które na podstawie art. 94 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 1 k.w. wymierzył B.K. 2000 (dwa tysiące) zł grzywny (pkt I). Ponadto sąd orzekł zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych (pkt II) oraz o kosztach sądowych (pkt III). Apelację od powyższego wyroku wniósł obrońca obwinionego. Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim wyrokiem z dnia 7 listopada 2025 r., sygn. akt IV Ka 492/25 zmienił zaskarżony wyrok w ten sposób, że orzeczoną w pkt I karę grzywny złagodził do 1200 (jednego tysiąca dwustu) zł (pkt I.1), w zakresie pkt II części dyspozytywnej zaskarżonego wyroku ustalił, iż orzeczony zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych dotyczy pojazdów, do kierowania którymi uprawnia prawo jazdy kategorii AM, A1, A2 i A (pkt I.2). W pozostałej części zaskarżony wyrok utrzymał w mocy (pkt II) i orzekł o kosztach sądowych (pkt III). Kasację na niekorzyść obwinionego od wyroku Sądu Okręgowego w Gorzowie Wielkopolskim wniósł Prokurator Generalny, który zaskarżonemu wyrokowi zarzucił rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 94 § 1 k.w., polegające na obniżeniu orzeczonej przez Sąd Rejonowy wobec B.K. za popełnienie przypisanego mu wykroczenia z art. 94 § 1 k.w. kary grzywny do 1 200 zł, tj. poniżej dolnej granicy określonej treścią wskazanego przepisu prawa materialnego, stanowiącego, że kara grzywny nie może być niższa niż 1 500 zł. Skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim w postępowaniu odwoławczym. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Prokuratora Generalnego jest oczywiście zasadna, dlatego podlegała rozpoznaniu i uwzględnieniu na posiedzeniu bez udziału stron, zgodnie z treścią art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w. Należy w pełni podzielić zarzut zawarty w kasacji Prokuratora Generalnego o rażącym naruszeniu przez Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim przepisu prawa materialnego w postaci art. 94 § 1 k.w. Sąd Rejonowy w Międzyrzeczu, uznając B.K. za winnego popełnienia czynu wyczerpującego znamiona wykroczenia z art. 94 § 1 k.w., wymierzył mu za ten czyn karę 2000 zł grzywny. Natomiast Sąd Okręgowy w Gorzowie Wielkopolskim, po rozpoznaniu apelacji obrońcy obwinionego, karę grzywny złagodził do kwoty 1200 zł. Zgodnie z treścią art. 94 § 1 k.w. kto na drodze publicznej, w strefie zamieszkania lub strefie ruchu prowadzi pojazd mechaniczny, nie mając do tego uprawnienia, podlega karze aresztu, ograniczenia wolności albo grzywny nie niższej niż 1500 złotych. Treść powyższego przepisu obowiązywała zarówno w dacie popełnienia przez obwinionego wykroczenia jak i w dacie orzekania przez sądu obu instancji. Orzeczenie zatem przez sąd odwoławczy wobec B.K. kary grzywny w kwocie 1200 zł, czyli poniżej dolnej granicy określonej w treści art. 94 § 1 k.w. stanowi rażące naruszenie przepisu prawa karnego materialnego, które ma oczywisty wpływ na zapadły wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze (zob. wyrok SN z dnia 20 sierpnia 2009 r., IV KK 118/09; wyrok SN z dnia 14 czerwca 2023 r., I KK 142/23). Powyższe uchybienie miało zatem oczywisty wpływ na treść wyroku, który został wydany z rażącą obrazą wskazanego w kasacji przepisu, co skutkowało uchyleniem wyroku w zaskarżonej części i przekazaniem sprawy w zakresie wymiaru kary grzywny do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w Gorzowie Wielkopolskim w postępowaniu odwoławczym, który to sąd winien mieć na uwadze treść art. 94 § 1 k.w. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w wyroku. [WB] [r.g.]
Nie znalazłeś odpowiedzi?
Zadaj pytanie naszemu agentowi AI — przeszuka orzecznictwo i przepisy za Ciebie.
Rozpocznij analizę